II SA/Wa 1218/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant referent Beata Kowalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2025 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego z siedzibą w [...] z dnia [...] maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego z siedzibą w [...] na rzecz skarżącego P. O. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Polski Związek Strzelectwa Sportowego (zwany dalej PZSS, organ) decyzją z [...] maja 2025 r. nr [...], na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r poz. 902); zwanej dalej u.d.i.p. w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572); zwanej dalej K.p.a., po rozpoznaniu wniosku P. O. (zwanego dalej skarżącym, wnioskodawcą) z [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1. kopii wszystkich umów, porozumień, decyzji, protokołów lub innych dokumentów, na podstawie których Polski Związek Strzelectwa Sportowego; zwany dalej " PZSS" w 2024 roku przekazał, pożyczył, darował lub udostępnił jakiekolwiek składniki majątkowe, w szczególności sprzęt sportowy, broń, amunicję, środki trwałe, materiały, wyposażenie, urządzenia, pieniądze itp. osobom fizycznym, osobom prawnym lub innym podmiotom. 2. kopii dokumentów potwierdzających przekazanie tych składników majątkowych – w szczególności protokołów zdawczo-odbiorczych, potwierdzeń przyjęcia, kart przekazania lub innych dokumentów potwierdzających faktyczne wydanie przedmiotów z zasobów PZSS. 3. kopii wszystkich uchwał Zarządu, Prezydium lub innych władz statutowych PZSS, które zatwierdzały, autoryzowały lub sankcjonowały przekazanie, pożyczenie, darowiznę lub udostępnienie składników majątkowych, o których mowa w punktach 1 i 2 odmówił jej udostępnienia z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że PZSS korzysta ze środków publicznych przekazywanych corocznie przez Ministra Sportu i Turystyki w ramach programów dotacyjnych i realizuje z nich wyłącznie ściśle określone zadania publiczne. Każde z tych zadań podlega odrębnemu rozliczeniu, a sprawozdania są co roku publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Sportu i Turystyki. Publikacja tych dokumentów w publicznym rejestrze oznacza, że zostały one udostępnione, a zatem zakres jawności realizowany przez PZSS w tym trybie wypełnia ustawowe wymogi przejrzystości finansów publicznych. Wyjaśnił, że wniosek o udzielenie informacji publicznej nie może być próbą nawiązania polemiki, nie może także dotyczyć sfery ocen, czy przypuszczeń, jak również przyszłych niesprecyzowanych zamierzeń. Nie mają charakteru informacji publicznej także wnioski mające w istocie na celu dokonywanie wykładni prawa, oceny zastosowania przepisów, wydawania opinii na temat wykładni i interpretacji przepisów, czy też uzyskania informacji o obowiązującym prawie. Prawo dostępu do informacji publicznej nie ma charakteru bezwzględnego. Wykonywanie tego uprawnienia musi pozostawać w granicach jego celu i funkcji. W przeciwnym razie mamy do czynienia z jego nadużyciem, tj. sytuacją, w której wnioskodawca korzysta z instrumentu jawności dla osiągnięcia efektów nieprzewidzianych przez ustawodawcę (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 9 listopada 2021 r. sygn. akt III OSK 3907/21, 5 listopada 2021 r. sygn. akt III OSK 4107/21, 20 października 2022 r. sygn. akt III OSK 5882/21). Dalej organ wskazał, że w okresie [...] kwietnia 2025 r. do PZSS wpłynęły 72 wnioski zredagowane według jednolitego schematu (analogiczna treść, tożsame zakresy żądanych danych, ten sam układ numeracji punktów) pochodzące od członków lub sympatyków Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...], adres rejestrowy ul. [...], [...], wpisanej do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla [...] w [...], [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, KRS [...], NIP [...]; zwane dalej: "Stowarzyszeniem", posiadającej licencje klubową nadaną przez PZSS, która uprawnia Stowarzyszenie do udziału we współzawodnictwie sportowym w sporcie strzeleckim. Stowarzyszenie deklaruje się jako część ogólnopolskiego ruchu społecznego mającego na celu ułatwienie uzyskania i utrzymania pozwolenia na broń. Powyższa akcja stanowi element inicjatywy Stowarzyszenia dotyczącej zmiany Regulaminu w zakresie uzyskiwania patentów strzeleckich w ramach PZSS; zwany dalej: "Regulaminem", która ma wejść w życie 1 lipca 2025 r. Zmiany mają wprowadzić spójny system uzyskiwania kwalifikacji do uprawiania sportu strzeleckiego (patentu strzeleckiego), a w zamierzeniu PZSS ma podnieść poziom bezpieczeństwa podczas posługiwania się bronią palną przez osoby zamierzające uzyskać pozwolenie na broń. Zmiany dotyczą także uregulowania kwestii szkoleń wstępnych, odbywających się w klubach macierzystych osób wyrażających chęć uzyskania kwalifikacji do uprawiania sportu strzeleckiego, co ma się przełożyć na lepsze wyszkolenie tych osób i podniesienie poziomu bezpieczeństwa podczas uprawiania sportu strzeleckiego. Stowarzyszenie publicznie nie zgadza się z zmianami przyjętymi w Regulaminie, w szczególności w zakresie dotyczącym: 1) właściwości miejscowej egzaminów na patent (§ 15 Regulaminu) - Stowarzyszenie krytykuje wprowadzenie zasady, że kandydat może przystąpić do egzaminu patentowego wyłącznie w województwie siedziby swojego klubu macierzystego; w ocenie Stowarzyszenia rozwiązanie to ogranicza mobilność zdających (a w związku z tym, że Stowarzyszenie jest ogólnopolskie, wymagałoby to zdawania przez jego członków egzaminów na patent strzelecki w województwie właściwym dla Stowarzyszenia, tj. województwie [...]), 2) rozszerzenia przesłanek cofnięcia lub zawieszenia patentu - Stowarzyszenie nie akceptuje- określonych w Regulaminie podstaw do cofnięcia lub zawieszenia patentu, argumentując, że stwarzają one ryzyko uznaniowego odbierania patentów, 3) zwiększenia obowiązków szkoleniowych i organizacyjnych związanych z patentami strzeleckimi - Stowarzyszenie sprzeciwia się wydłużeniu części teoretycznej szkolenia wstępnego do egzaminu na patent, wprowadzeniu dodatkowej dokumentacji oraz wymogów infrastrukturalnych (m.in. monitoring egzaminów), podnosząc, że podwyższa to koszty i biurokrację po stronie klubów. Od kwietnia 2025 r. Stowarzyszenie zaczęło publikować apele wzywające członków Stowarzyszenia i jego sympatyków do zmasowanego składania wniosków i skarg na działanie PZSS. Apele te zachęcają do jednoczesnego składania skarg i wniosków zarówno do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) i innych instytucji publicznych, jak i bezpośrednio do PZSS, w celu wymuszenia wycofania zmian regulaminowych. Nadrzędnym celem akcji jest wywarcie presji na PZSS, aby wycofał się ze zmian w Regulaminie - natłok wniosków i skarg ma pokazać skalę niezadowolenia oraz utrudnić funkcjonowanie PZSS, dopóki nie nastąpi zmiana stanowiska PZSS w sprawie Regulaminu. W ocenie organu wniosek, co do którego odnosi się niniejsza decyzja, również został złożony w ramach akcji Stowarzyszenia w oparciu o podobny schemat. Wnioskodawcy (w tym także niniejszy wnioskodawca) muszą być świadomi, że realizacja złożonych w tym samym czasie 72 wniosków o bardzo rozbudowanym zakresie wskazującym na zamiar kompleksowej kontroli działalności PZSS, o czym świadczy okoliczność, że często w tych wnioskach występuje zwrot "wszystkie" lub "wszelkie", wymagałaby oddelegowania przez PZSS kilku pracowników na wiele tygodni jedynie do: wyszukania i skopiowania ogromnej ilości umów, protokołów i uchwał; dokonania niezbędnej anonimizacji oraz przygotowania wysyłek elektronicznych. PZSS zwrócił uwagę na tezę wynikającą z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2021 r., sygn. akt III OSK 3907/21, zgodnie z którą podmiotowe prawo obywatela do dostępu do informacji publicznej nie może służyć do kompleksowej kontroli działalności podmiotu publicznoprawnego jednocześnie we wszystkich jej obszarach. Do takich działań uprawnione są odpowiednie organy państwowe. Natomiast przedmiotowy wniosek próbuje takiej kompleksowej kontroli dokonać. W zaskarżonej decyzji organ wymienił wzorce części z wniosków złożonych w ramach prowadzonej akcji. Powołując się na powyższe okoliczności organ uznał,, że celem akcji składania wniosków jest wywarcie presji na PZSS, a nie realizacja interesu publicznego dotyczącego transparentności PZSS, który jako polski związek sportowy jest autonomiczną, prywatnoprawną organizacją społeczną o charakterze stowarzyszeniowym, natomiast obowiązek udzielania informacji wynika wyłącznie z granic określonych w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Masowe, skoordynowane i wielowątkowe żądania liczone w dziesiątkach i złożone niemal jednocześnie - obejmujące bardzo szeroki zakres zapytania odnoszący się do kompleksowej kontroli działalności PZSS, w tym kontroli wszystkich umów, protokołów i uchwał z wielu lat doprowadziłby do paraliżu organizacyjnego Związku. Jednolita struktura wniosków (Stowarzyszenie publikuje gotowe szablony wniosków i skarg); skala i seryjność podobnych pism (w PZSS od [...] do [...] kwietnia 2025 r. zarejestrowano 72 podobne wnioski), połączone z kompletnym zakresem kontroli (wnioskodawcy oczekują, że PZSS przedstawi "wszystkie" umowy, "wszystkie" protokoły, "wszystkie" uchwały) oraz brakiem rzeczywistego interesu publicznego (celem złożenia wniosków jest obrona własnego modelu prowadzenia ogólnopolskiego Stowarzyszenia) oznacza nadużycie prawa informacji publicznej i stanowi w praktyce narzędzie sporu Stowarzyszenia z PZSS co do zmian wprowadzonych w Regulaminie. W ocenie PZSS powyższe działanie to skoordynowana akcja ukierunkowana na wymuszenie wycofania się ze zmiany Regulaminu, a nie na realizację konstytucyjnego prawa jawności, co świadczy o nadużywaniu prawa do informacji publicznej i uzasadnia odmowę udostępnienia informacji publicznej. Pismem z [...] czerwca 2025 r. P. O. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa PZSS z [...] maja 2025 r. sygn. [...] o odmowie udostępnienia informacji publicznej wnosząc o jej uchylenie oraz zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku i udostępnienia informacji zgodnie z żądaniem w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów ustrojowych i prawa materialnego, tj.: 1. art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez bezzasadne ograniczenie prawa dostępu do informacji o działalności PZSS jako podmiotu wykonującego zadania publiczne i dysponującego środkami publicznymi, 2. art. 2 i 7 Konstytucji RP poprzez działania sprzeczne z zasadą legalizmu i praworządności, polegające na odmowie realizacji ustawowego obowiązku bez podstawy prawnej, 3. art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. poprzez błędne przyjęcie, że PZSS nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji w zakresie objętym wnioskiem, 4. art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 104 § 1 K.p.a. poprzez nieuprawnioną odmowę udostępnienia informacji publicznej, w sytuacji braku istnienia podstaw do uznania, że jego wniosek stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. W ocenie skarżącego stanowisko organu, że złożony wniosek stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej, jest błędne. Nie istnieje żadna podstawa prawna do odmowy realizacji prawa do informacji publicznej z powodu "nadużycia", jeśli wniosek został złożony zgodnie z ustawą, przez obywatela, we własnym imieniu. Z decyzji odmownej wynika, że wysłano 72 wnioski o udostępnienie informacji publicznej o tożsamej treści przez różne osoby ze środowiska strzeleckiego. Łącznie PZSS w decyzji wymienił zaledwie 7 różnych wniosków, zawierających wszystkie pokrywające się dane podlegające upublicznieniu. Fakt otrzymania w okresie 14 dni 72 wiadomości e-mail, stanowiących głównie kopię kilku oryginalnych wniosków, nie mogło doprowadzić do paraliżu bądź utrudnień w działalności PZSS, które grupuje przeszło 100 tysięcy strzelców, ponad 400 klubów, wieloma pracownikami i majątkiem publicznym o wysokości kilkudziesięciu milionów złotych rocznie. Zaznaczył, że organ nie rozpoznał pozytywnie nawet jednego wniosku i nie udzielił żadnej informacji publicznej zakładając z góry, iż wnioski są częścią "koordynowanej akcji" i nie zasługują na uwzględnienie, co wskazuje na złą wolę PZSS. Cytowane przez PZSS w zaskarżonej decyzji wyroki NSA dotyczą sytuacji skrajnych, jak tysiące wniosków wysyłanych przez pojedyncze osoby, nie dotyczy to jednak niniejszej sprawy. Wysłane kilkadziesiąt wniosków, w większości o tożsamej treści, podkreśla społeczne zainteresowanie tematem i legitymizuje żądanie informacji publicznej. Jeśli kilkadziesiąt osób składa żądania to oznacza, że dana kwestia jest ważna dla większego grona obywateli i zasługuje na rozpatrzenie i odpowiedź. Prawo do informacji jest prawem podmiotowym i indywidualnym, a odmowa udzielenia informacji, bo inni również o nią pytają, jest pozbawiona racjonalnych podstaw. Sporządzenie odpowiedzi i wysłanie wielu kopii identycznej treści nie stanowi żadnego utrudnienia, ani nie podnosi nakładu pracy administracyjnej. Sugestia PZSS, że wnioski były masowe, złośliwe i paraliżujące jest nieprawdziwa. Zakres wniosku był rzetelny, ograniczony czasowo i miał na celu pozyskanie realnych danych na temat działalności PZSS, którego postępowanie w ostatnich miesiącach istotnie wpływa na jego możliwość uprawiania hobby strzeleckiego. Spore zainteresowanie obywateli sposobem funkcjonowania PZSS, jego procesem decyzyjnym i finansami, nie może być interpretowane jako złośliwe nękanie, lecz w pełni uprawniona kontrola społeczna, uruchomiona w odpowiedzi na bezprawne działania samego Związku. W takich okolicznościach domaganie się transparentności jest nie tylko prawem, ale obywatelskim obowiązkiem. Ponadto skarżący wskazał, że PZSS wykonuje zadania publiczne, dysponuje środkami publicznymi, co czyni go podmiotem obwiązanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Związek wykonuje zadania publiczne zlecone przez państwo (m.in. wydawanie patentów i licencji, co jest warunkiem ubiegania się o pozwolenie na broń do celów sportowych) oraz dysponuje majątkiem publicznym, otrzymując corocznie wielomilionowe dotacje z Ministerstwa Sportu i Turystyki, a także pobierając usankcjonowane ustawowo opłaty. Kwestia ta została jednoznacznie przesądzona w orzecznictwie sądów administracyjnych, w tym w sprawach dotyczących bezpośrednio PZSS (por. wyrok WSA w Warszawie z 21 stycznia 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 700/20 oraz wyrok NSA z 25 kwietnia 2022 r., sygn. akt III OSK 5123/21). Twierdzenia zawarte w decyzji, jakoby PZSS był "autonomiczną, prywatnoprawną organizacją", są próbą wprowadzenia sądu w błąd i nie mają w tym kontekście żadnego znaczenia. Wniosek dotyczył udostępnienia istniejących dokumentów i danych, a zatem dotyczył informacji prostej, która nie wymagała od organu podjęcia żadnych działań analitycznych, czy twórczych, kwalifikowanych jako przetwarzanie w rozumieniu ustawy. Żądane informacje mają charakter szczególnie istotny dla interesu publicznego, jako że dotyczą finansowania i organizacji działań związku dysponującego środkami publicznymi, mającego wpływ na możliwość uprawiania sportu strzeleckiego przez setki tysięcy obywateli. Zaznaczył, że jego wniosek był motywowany nagle wprowadzonym [...] marca 2025, uchwałą nr [...] Zarządu PZSS, nowym regulaminem uzyskiwania patentów strzeleckich. Podkreślił, że w ostatnich dniach potwierdzono nieprawidłowości funkcjonowania PZSS. Minister Sportu i Turystyki decyzją z [...] maja 2025 r. nr [...] uchylił uchwałę Zarządu PZSS z [...] marca 2025 r. nr [...] zarzucając, że "w ocenie Organu podjęcie przez Zarząd Związku uchwały wywołało stan sprzeczny z przepisami prawa, a adekwatnym środkiem nadzorczym w tym stanie rzeczy jest wydanie decyzji, o której mowa w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy o sporcie". Uchwała nr [...] zawierała sprzeczny z normami społecznymi regulamin. Próba narzucenia tego nielegalnego regulaminu skłoniła go do wysłania wniosku o informację publiczną, aby zrozumieć mechanizmy działania PZSS (obecnie w PZSS toczy się także kontrola Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów). Zdaniem skarżącego PZSS nie realizuje wymagań transparentności, określonych m. in. w zarządzeniu nr 5 Ministra Sportu i Turystyki z 13 lutego 2025 r. dotyczących beneficjentów. Wbrew nakazowi nie opublikowali żadnych wymaganych decyzją MSiT danych. Złożony wniosek o informację publiczną miał na celu zgromadzenie danych na temat podstaw funkcjonowania PZSS wobec sprzecznych z prawem uchwał Zarządu PZSS, braku transparentności i nierzetelnego zachowania organów PZSS. Zdaniem skarżącego organ w swojej decyzji próbuje stosować wybiegi, wskazując, że sprawozdania finansowe z dotacji są publikowane w BIP Ministerstwa Sportu. Jest to argument nieadekwatny, gdyż wniosek dotyczył szeregu szczegółowych informacji (np. kopii dokumentów rozliczeniowych delegacji, faktur, poleceń wyjazdów), które nie znajdują się w ogólnych sprawozdaniach rocznych. Organ celowo pomija istotę wniosku, aby stworzyć pozory transparentności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.), dalej P.p.s.a. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przy czym owo "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. W sprawie niniejszej nie było kwestią sporną, że PZSS jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na gruncie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Przepis ten stanowi, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 158/20 (publ. CBOSA) podkreślił, że polski związek sportowy należy uznać za szczególny rodzaj organizacji społecznej (tj. trwałego zrzeszenia osób fizycznych lub osób prawnych, które są związane wspólnym celem i stałą więzią organizacyjną, niewchodzącego w skład aparatu państwowego i niebędącego jednocześnie spółką prywatną), działającej w formie prawnej stowarzyszenia (związku stowarzyszeń), tj. dobrowolnego, samorządnego i trwałego zrzeszenia o celach niezarobkowych, które samodzielnie określa swoje cele, programy działania i struktury organizacyjne oraz uchwala akty wewnętrzne dotyczące jego działalności (art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach tj. Dz. U. z 2020 r. poz. 2261). Przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 1133), nie ograniczają przy tym znacząco sfery samorządności (samodzielności, autonomii) polskich związków sportowych w porównaniu ze "zwykłymi" stowarzyszeniami. W konsekwencji tworzenie polskich związków sportowych stanowi przejaw konstytucyjnej wolności zrzeszania się (art. 12 i 58 Konstytucji RP; wolność zrzeszania znajduje oparcie także w licznych aktach prawa międzynarodowego i wspólnotowego), która jest realizowana zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym i może podlegać wyłącznie takim ograniczeniom, które są przewidziane przez przepisy rangi ustawowej, niezbędnym do zapewnienia interesów bezpieczeństwa państwowego lub porządku publicznego oraz ochrony zdrowia lub moralności publicznej albo ochrony praw i wolności innych osób (art. 1 ust. 1 i 2 Prawa o stowarzyszeniach). Jako organizacje społeczne, do których stosuje się przepisy o stowarzyszeniach, polskie związki sportowe mają prawo wypowiadania się w sprawach publicznych, w szczególności związanych z przedmiotem i celami ich działalności (art. 1 ust. 3 Prawa o stowarzyszeniach). Polski związek sportowy, jakim jest Polski Związek Strzelectwa Sportowego, może być utworzony, jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie, w celu organizowania i prowadzenia współzawodnictwa w danym sporcie. Utworzenie polskiego związku sportowego przez związek sportowy wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw kultury fizycznej (art. 7 ust. 2). W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie do polskiego związku sportowego stosuje się przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (art. 7 ust. 3). W myśl art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie, polski związek sportowy ma wyłączne prawo do: (1) organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie; (2) ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek, z wyjątkiem reguł dyscyplinarnych dotyczących dopingu w sprcie; (3) powołania kadry narodowej oraz przygotowania jej do igrzysk olimpijskich, igrzysk paraolimpijskich, igrzysk głuchych, mistrzostw świata lub mistrzostw Europy; (4) reprezentowania tego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ww. ustawy, nadzór nad działalnością polskich związków sportowych sprawuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej, m. in. przez kontrolę polskiego związku sportowego (ust. 3 pkt 2), której zakresem objęta jest działalność polskiego związku sportowego pod względem zgodności z przepisami prawa, postanowieniami statutu oraz postanowieniami regulaminów tego związku (ust. 4). Zatwierdza on też w drodze decyzji statut polskiego związku sportowego oraz jego zmiany (art. 21 ust. 1). Stosownie natomiast do treści art. 29 ust. 1 ustawy o sporcie, minister właściwy do spraw kultury fizycznej może dofinansowywać uprawianie lub organizowanie sportu oraz jego promocję. Tenże minister, w myśl art. 29 ust. 7 ww. ustawy, w zakresie dofinansowania zadań związanych z przygotowaniem kadry narodowej do udziału w igrzyskach olimpijskich, igrzyskach paraolimpijskich, igrzyskach głuchych, mistrzostwach świata lub mistrzostwach Europy, może zlecać polskim związkom sportowym, Polskiemu Komitetowi Olimpijskiemu i Polskiemu Komitetowi Paraolimpijskiemu realizację zadań publicznych z pominięciem otwartego konkursu ofert, o którym mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2019 r. poz. 688, 1570 i 2020 oraz z 2020 r. poz. 284). Przepisy art. 47 i art. 151 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych stosuje się odpowiednio. Zgodnie z kolei z § 11 Statutu PZSS podstawowymi celami tego Związku są: wszechstronny rozwój i upowszechnianie wszystkich dyscyplin sportu zaliczanych do sportu strzeleckiego, zapewnienie polskiemu sportowi strzeleckiemu wysokiej rangi w sportowym współzawodnictwie międzynarodowym, reprezentowanie, ochrona praw i interesów oraz koordynacja działań wszystkich członków Związku. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że PZSS jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Jak wskazuje natomiast utrwalone orzecznictwo sądowoadministracyjne, podmioty wymienione w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. są zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej wtedy, gdy informacja ta ma związek z wykonywaniem zadania publicznego. Nie można przyjmować, że jeśli taki podmiot wykonuje zadania publiczne, to jest zawsze zobowiązany do udostępnienia informacji. Jeśli informacja nie dotyczy wykonywanych przezeń zadań publicznych, to w konsekwencji, jednocześnie, określony podmiot nie występuje w roli podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej" (zob. wyrok NSA z 27 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2917/15, wyrok NSA z dnia 13.02.2019 r. sygn. akt I OSK 242/17 - publ. CBOSA). W niniejszej sprawie organ rozpoznając wniosek skarżącego z [...] kwietnia 2025 r. złożony w trybie dostępu do informacji publicznej o udostępnienie informacji dotyczących gospodarowania mieniem nie poddał go w ogóle ocenie w kontekście tego, czy żądane informacje mają związek z wykonywaniem przez PZSS zadań publicznych, a tym samym, czy mieszczą się w pojęciu informacji publicznej, lecz odmówił udostępnienia wnioskowanych informacji z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej. Powołując się na nadużycie prawa do informacji publicznej organ wskazał na kontekst złożonego wniosku tj. zakrojoną przeciwko organowi, zorganizowaną akcję prowadzoną przez środowisko związane ze Stowarzyszeniem [...] z siedzibą w [...], której celem był sprzeciw przeciwko zmianie Regulaminu w zakresie uzyskiwania patentów strzeleckich w ramach PZSS, z czym nie zgadzało się to Stowarzyszenie. To spowodowało, jak wskazał organ, że w wyniku tejże akcji w okresie [...] kwietnia 2025 r. do organu wpłynęły 72 wnioski zredagowane według jednolitego schematu (analogiczna treść, tożsame zakresy żądanych danych, ten sam układ numeracji punktów) i pochodzące od członków lub sympatyków Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...]. Zdaniem organu seryjność, masowość i instrumentalny charakter podobnych wniosków wskazuje na nadużycie prawa do informacji publicznej. Odnosząc się do powyższej argumentacji organu należy przede wszystkim podkreślić, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zna "nadużycia prawa do informacji publicznej" jako przesłanki odmowy jej udostępnienia. Stanowisko takie zostało natomiast wypracowane w piśmiennictwie i orzecznictwie, gdzie podkreśla się, że nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy podejmuje się próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów (J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej [w:] J. Góral, R. Hauser i J. Trzciński, Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, Naczelny Sąd Administracyjny, W-wa, 2005 r., s. 146-147; wyroki NSA: z dnia 16 października 2015 r., sygn. akt I OSK 1992/14; z dnia 23 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1601/15; z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2642/16-publ. CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 września 2023 r. sygn. akt III OSK 5540/21 (publ. CBOSA) wskazał, że w polskim porządku prawnym, w którym konstytucyjne prawo podmiotowe dostępu do informacji publicznej ma charakter publicznego prawa podmiotowego o treści pozytywnej, przyjmuje się, że u podstaw prawa dostępu do informacji publicznej jako prawa politycznego leżą wartości leżące również u podstaw sprawowania władzy w ustroju państwa, wśród których istotną pozycję zajmuje jawność, a nadużyciem prawa dostępu do informacji publicznej jest przy powoływaniu się na jawność życia publicznego jego wykorzystywanie po to, aby podejmować działania niezgodne z prawem (nie na podstawie i w granicach prawa), godzące w sprawność i rzetelność funkcjonowania instytucji publicznych, a także ukierunkowane na nieposzanowanie przyrodzonej i niezbywalnej godności człowieka bądź pozyskiwanie, gromadzenie i udostępnianie innych informacji o obywatelach niż niezbędne w demokratycznym państwie prawnym. Nadużycie prawa do informacji publicznej polega zatem na próbie korzystania z jego instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, kontroli przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów. Celem u.d.i.p. nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż wyżej wymienione, czy też stworzenie formalnych mechanizmów umożliwiających destrukcję działalności organów władzy publicznej. W pierwszym przypadku informacje mogą być uzyskiwane na zasadach przyjętych dla danego rodzaju stosunków, np. w trybie K.p.c. (por. wyrok NSA z dnia 23 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1601/15 - publ. CBOSA), w drugim przypadku dochodzi do naruszenia obowiązku wyrażonego w przepisie art. 82 Konstytucji przez brak troski o dobro wspólne. Wprawdzie w u.d.i.p. nie określono granic korzystania z prawa do informacji, a zatem brak jest jakichkolwiek ograniczeń zarówno co do liczby, jak i jakości żądanej informacji. Taki stan rzeczy powoduje jednak, że w praktyce bardzo często dochodzi do nadużywania prawa do informacji do realizacji celów, które nie wynikają z ustawy, ani tym bardziej z Konstytucji RP oraz celów, które są trudne do pogodzenia z założeniami całego systemu prawa, składającego się z leżących u jego fundamentów wartości i zasad aksjologicznych. W związku z powyższym w każdym indywidualnym przypadku zachowanie wnoszącego o udzielenie informacji publicznej winno być oceniane nie tylko w kontekście uprawnienia do uzyskania takiej informacji, ale w konkretnych sytuacjach należy również uwzględnić płynące wobec niego wartości, a przede wszystkim nadrzędne zasady. Zakres obowiązku informacyjnego państwa powinien być ukształtowany w taki sposób, aby zapewnić równowagę między korzyściami wynikającymi z zapewnienia dostępu do informacji, a szeroko rozumianymi kosztami, jakie muszą ponieść w celu jego realizacji podmioty zobowiązane. Nadużywanie prawa do informacji może bowiem ograniczać dostęp do niej innym podmiotom i zakłócać funkcjonowanie urzędu (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt I OSK 799/12, publ - CBOSA; Nadużywane prawa do informacji publicznej - Uwagi De Lege Lata i De Lege Ferenda, A. Piskorz-Ryń, Kontrola Państwowa nr 6/2008). Z charakteru konstrukcji nadużycia publicznego prawa podmiotowego, w tym również publicznego prawa dostępu do informacji publicznej wynika, że zachowanie mające cechy nadużywania prawa nie powinno korzystać z ochrony prawnej. Odmowa ochrony nie następuje jednak przez zakwestionowanie przedmiotu określonego prawa, lecz wiąże się z odmową realizacji roszczenia, które z niego wynika. Nadużycie prawa do informacji publicznej może zatem zachodzić wtedy, gdy takie prawo dostępu do konkretnej informacji publicznej wnioskodawcy przysługuje. Zatem w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy żądana informacja jest informacją publiczną. Dopiero w następnej kolejności należy wykazać, że żądanie jej udostępnienia stanowi -nadużycie prawa. W niniejszej sprawie organ nie dokonał oceny, czy wszystkie informacje żądane we wniosku skarżącego mają charakter informacji publicznej. Jednocześnie, powołując się w decyzji na znaczną ilość wniosków, które wpłynęły do PZSS w okresie [...] kwietnia 2025 r. od członków lub sympatyków Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] organ podniósł, że zakres danych żądanych w poszczególnych wnioskach powtarzał się, a wiele wniosków miało tożsamą treść. Z powyższego wynika, że nie zachodziła konieczność odrębnej realizacji 72 wniosków, lecz de facto przygotowanie odpowiedzi na co najwyżej kilkanaście wniosków. Tym samym eksponowanie przez organ ilości wniosków w kontekście nadużycia prawa do informacji publicznej nie jest, zdaniem Sądu, w tym wypadku uzasadnione. Jako gołosłowne należy w związku ocenić stwierdzenia organu, że realizacja tak znacznej ilości wniosków doprowadziłaby do paraliżu organu. Należy ponadto mieć na względzie, że zarządzenie nr 19 Ministra Sportu i Turystyki z dnia 24 października 2024 r. w sprawie wytycznych dla komórek organizacyjnych Ministerstwa Sportu i Turystyki przygotowujących programy dotacyjne w zakresie transparentności beneficjentów (Dz. Urz. Z 2024 r. poz. 22) nakłada na PZSS, jako beneficjenta programów dotacyjnych Ministra Sportu i Turystyki, obowiązek publikowania na stronie internetowej szeregu informacji, w tym tych dotyczących finansów PZSS. Gdyby zatem PZSS, w ramach zapewnienia transparentności swojego funkcjonowania, zamieścił na stronie internetowej informacje wymienione w ww. zarządzeniu to zarówno skarżący, jak i inni wnioskodawcy, nie musieliby ubiegać się o udostępnienie wielu informacji dotyczących finansów PZSS w trybie dostępu do informacji publicznej. Publikowanie co roku sprawozdań z działalności PZSS w BIP Ministerstwa Sportu i Turystyki nie zwalnia natomiast PZSS z obowiązku udostępniania informacji nie objętych tymi sprawozdaniami, a dotyczących realizacji zadań publicznych, w trybie dostępu do informacji publicznej. Rację ma zatem skarżący zarzucając, że organ nie wykazał w realiach niniejszej, że doszło do nadużycia prawa do informacji publicznej. Wydając zaskarżoną decyzję PZSS dopuścił się więc naruszenia przepisów prawa materialnego., tj. art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa dostępu do informacji o działalności organu oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieuprawnioną odmowę dostępu do informacji publicznej. Podkreślić jednocześnie wypada, że stosownie do art. 17 ust. 1 u.d i.p. do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Stosownie natomiast do art. 16 ust. 1 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do decyzji, o których mowa w ust. 1 stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkami przewidzianymi w pkt 1 - 2 (ust. 2). Z powyższego wynika, że decyzja odmowna powinna zawierać elementy wymienione w art. 107 § 1 i 3 K.p.a., w tym prawne i faktyczne uzasadnienie. W uzasadnieniu organ powinien przedstawić przekonującą argumentację, z której wynikałoby w sposób nie budzący wątpliwości z jakich względów uznał, że w danym przypadku doszło do nadużycia prawa do informacji publicznej. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie, zastosowanie przesłanki nadużycia prawa do informacji publicznej może mieć miejsce jedynie w sytuacjach wyjątkowych, a ograniczenie przez organ konstytucyjnego prawa do dostępu do informacji publicznej wymaga od organu starannego i wyczerpującego uzasadnienia rozstrzygnięcia z powołaniem się na indywidualne okoliczności danej sprawy świadczące w sposób niebudzący wątpliwości, że strona, która wystąpiła z jednym wnioskiem, nadużywa przysługujących jej uprawnień. PZSS w niniejszej sprawie nie dopełnił powyższych obowiązków. Uzasadnione jest w tej sytuacji postawienie zarzutu naruszenia art. 107 K.p.a., bowiem uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada wymogom przewidzianym w tym przepisie. Ponownie rozpoznając sprawę organ zobowiązany będzie przed wszystkim do ustalenia i wyjaśnienia, czy informacje żądane we wniosku skarżącego mają związek z wykonywaniem przez PZSS zadań publicznych, a tym samym, czy jest on zobowiązany, ewentualnie w jakim zakresie jest zobowiązany, do ich udostępnienia w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jeśli bowiem jakaś informacja nie dotyczy wykonywanych zadań publicznych, to w konsekwencji PZSS nie jest zobowiązany do jej udostępnienia. Dopiero w oparciu o tak poczynione ustalenia organ winien ponownie ocenić, czy są podstawy do odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. W przypadku natomiast dalszego twierdzenia, że zachodzą przesłanki do wydania decyzji o odmowie udostepnienia żądanej informacji z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej, organ zobowiązany będzie do rzetelnego wyjaśnienia swojego stanowiska z uwzględnieniem regulacji art. 107 § 3 K.p.a. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania obejmujących uiszczony wpis sądowy, orzeczono na podstawie art. 200 i ar. 205 § 1 ww. ustawy.