II SA/Wa 1423/13

WyrokWSA w Warszawie2014-02-07

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Ewa Marcinkowska, Anna Mierzejewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy długotrwała absencja chorobowa policjanta, nawet przy braku przeciwwskazań zdrowotnych do służby, może stanowić podstawę do zwolnienia ze służby z uwagi na ważny interes służby?
Ratio decidendi
Długotrwała absencja chorobowa policjanta, trwająca 525 dni, nawet jeśli przerywana krótkimi okresami obecności w służbie i przy jednoczesnym orzeczeniu o zdolności do służby przez komisję lekarską, może uzasadniać zwolnienie ze służby z uwagi na ważny interes służby. Taka sytuacja dezorganizuje pracę jednostki, negatywnie wpływa na morale innych funkcjonariuszy i może być postrzegana jako nadużycie uprawnień, co uzasadnia zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Stan faktyczny
Policjant P. K. został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji z powodu długotrwałej absencji chorobowej (525 dni) oraz podjęcia zajęcia zarobkowego bez zgody przełożonego w okresie zwolnienia lekarskiego. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, policjant zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym m.in. błędne zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji oraz naruszenie zasad K.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i czynnego udziału strony.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Anna Mierzejewska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji - oddala skargę - Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. nr [...] z dnia [...] maja 2013 r., dotyczący zwolnienia P. K. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.). Do wydania powyższych rozkazów personalnych doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Komendant Powiatowy Policji w C. pismem z dnia [...] marca 2013 r. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z wnioskiem o wdrożenie procedury zmierzającej do zwolnienia ze służby w Policji [...] P. K. - policjanta Zespołu Patrolowo-Interwencyjnego Referatu Prewencji Komisariatu Policji w K. Komendy Powiatowej Policji w C. - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu swojego wniosku Komendant Powiatowy Policji w C. wskazał m.in., iż funkcjonariusz: przebywa na długoterminowych zwolnieniach lekarskich; - przebywając na zwolnieniu lekarskim podjął zajęcie zarobkowe poza służbą bez pisemnej zgody przełożonego; - nie stawił się na badania lekarskie pomimo skierowania na nie i poinformowania o konieczności poddania się badaniom; - poprzez nieobecność w służbie pogorszył możliwość realizacji zadań Policji, a w szczególności jednostki organizacyjnej, w której pełni służbę; otrzymuje wynagrodzenie pomimo niepełnienia służby; swoją postawą negatywnie oddziałuje na innych policjantów. Komendant Powiatowy Policji w C. podkreślił, iż postawa policjanta pozwala uznać, że nie spełnia on podstawowego warunku, jakim jest zdolność podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej w formacjach uzbrojonych, co zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji stanowi podstawowy warunek pełnienia służby w Policji i uniemożliwia pozostawienie go w służbie bez uszczerbku dla ważnych interesów Policji, jej dobrego imienia i wiarygodności. Komendant Wojewódzki Policji w P. w dniu [...] kwietnia 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia [...]P. K. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zawiadomienie o wszczęciu powyższego postępowania administracyjnego zostało przesłane na adres strony za pośrednictwem Poczty Polskiej. Przesyłka ta została awizowana w dniu [...] kwietnia 2013 r. oraz w dniu [...] kwietnia 2013 r. i w dniu [...] maja 2013 r. została zwrócona do nadawcy jako nie podjęta w terminie. Komendant Wojewódzki Policji w P., realizując obowiązek wynikający z treści art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. wystąpił do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów woj. [...] z wnioskiem o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji [...] P. K. z uwagi na ważny interes służby. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów woj. [...] zażądał dopuszczenia do udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. Komendant Wojewódzki Policji w P. dopuścił Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów woj. [...] do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie zwolnienia ze służby w Policji [...] P. K. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Pismem z dnia [...] maja 2013 r. Przewodniczący Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów woj. [...], poinformował organ, że Zarząd Wojewódzki, po zapoznaniu się z materiałami postępowania oraz opinią macierzystego Zarządu Terenowego NSZZ Policjantów KPP w C., uważa, że istnieją wątpliwości, co do postawy opiniowanego w ostatnich latach służby, która może godzić w interes służby poprzez dezorganizację pracy innych funkcjonariuszy, jednakże biorąc pod uwagę problemy osobiste opiniowanego oraz pisemną gotowość podjęcia przez niego służby po orzeczeniu komisji lekarskiej należy rozważyć możliwość pozostawienia go w służbie. Komendant Wojewódzki Policji w P. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. zwolnił [...] P. K. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji z dniem [...] maja 2013 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż [...] P. K. od dnia [...] stycznia 2010 r. do dnia wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu przebywał przez 525 dni na zwolnieniach lekarskich. Ponadto podniósł, że wymieniony skierowany na badanie lekarskie do Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w P. uchylał się od stawienia się przed komisją, a następnie, skierowany po raz kolejny - ponownie uchylał się od dokonania przez komisję lekarską orzeczenia stanu zdrowia oraz dalszej przydatności do służby w Policji. Z kolei w dniu [...] kwietnia 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w C. wydał orzeczenie nr [...], mocą którego uznał [...] P. K. winnym zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego tj. podjęcia zajęcia zarobkowego poza służbą bez zgody przełożonego, w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim i wymierzył mu karę nagany. Organ zaznaczył jednocześnie, iż materiały tej sprawy przesłano też do Prokuratury Rejonowej w T. z wnioskiem o rozstrzygnięcie, czy w zachowaniu [...] P. K. można dopatrywać się znamion czynu przewidzianego w art. 286 K.k., zaś w dniu [...] maja 2013 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w P. poinformował o prowadzonym postępowaniu o czyn z art. 286 § 1 K.k. Z uwagi na powyższe Komendant Wojewódzki Policji w P. uznał, że zachowanie [...] P. K., poza dezorganizacją służby, wpływa demotywująco na innych policjantów, jak również przyczynia się do utrudnień w utrzymaniu dyscypliny służbowej w jednostce. Z kolei brak dyspozycyjności policjanta, przy jednoczesnej niemożności ustalenia jego zdolności do służby ze względu na stan zdrowia, dezorganizuje służbę i jest szkodliwy dla jej interesu. Taka postawa policjanta uniemożliwia kontynuowanie przez niego służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów i wiarygodności. Rozkazowi temu na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. nadano rygor natychmiastowej wykonalności uzasadniając to interesem społecznym, wyrażającym się szczególnym statusem i zadaniami Policji, jako formacji służącej społeczeństwu i przeznaczonej do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego, negatywnym wpływem postawy P. K. na innych funkcjonariuszy oraz względami ekonomicznymi. P. K. złożył odwołanie od powyższego rozkazu personalnego do Komendanta Głównego Policji, zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz umorzenie prowadzonego postępowania, z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego - art. 7, 9, 10, 77, 108 i 130 § 3 K.p.a. oraz 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Ponadto wniósł o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania odwoławczo-skargowego wyrokiem właściwego sądu administracyjnego. Wniósł także o przeprowadzenie w pierwszej instancji - po uchyleniu zaskarżonego orzeczenia - dodatkowych czynności procesowych i dowodowych w celu wyjaśnienia prawdy obiektywnej, jak również o przywrócenie go niezwłocznie do służby czynnej na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, iż podstawę materialnoprawną zwolnienia skarżącego ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Pojęcie "ważnego interesu służby" nie zostało w ustawie bliżej określone. W praktyce, na podstawie tego przepisu dokonuje się zwolnień takich funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby w Policji, przy czym przesłanka "ważnego interesu służby" winna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę. Użycie w cytowanym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza natomiast, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Stąd też decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu powinna uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes skarżącego (art. 7 K.p.a.). Organ odwoławczy zaznaczył, że przyczyny zwolnienia ze służby policjanta ustanowione w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji zawierają tę wspólną cechę, że odwołują się one do okoliczności lub zdarzeń związanych bądź z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź do okoliczności, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie. We wszystkich zatem wypadkach ocena końcowa poprzedzająca decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby musi uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku. W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, Komendant Wojewódzki Policji w P., działając w granicach uznania administracyjnego, przed podjęciem rozstrzygnięcia i podjęciem decyzji, w sposób dostateczny wyjaśnił stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem decyzji (art. 7, art. 10 § 1 oraz art. 77 K.p.a.) rozpatrzył sprawę w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego mogących mieć do niej zastosowanie. W sprawie nie budzi bowiem wątpliwości, że wymieniony policjant w roku 2010 przebywał na zwolnieniu lekarskim przez ok. 110 dni, w roku 2011 - ok. 100 dni, w roku 2012 - ok. 180 dni, zaś w roku 2013 do dnia [...] maja - przez 135 dni (a zatem w roku bieżącym nie pełnił służby w ogóle). Powyższe miało miejsce mimo faktu, że w dniu [...] lutego 2012 r. Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w P. (orzeczeniem nr [...]) uznała [...] P. K. za zdolnego do służby w Policji. W ocenie organu II instancji niezaprzeczalnym pozostaje również to, że sytuacja [...] P. K. wpływa negatywnie na organizację służby w jednostce. W kontekście zagrożenia zjawiskami przestępczymi szczególne znaczenie posiada bowiem funkcjonowanie pionu służby prewencyjnej — do czego przyczynia się każdy policjant. Postawa wymienionego rzutuje ujemnie na ważny interes służby jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki. Notoryczne przebywanie na zwolnieniu lekarskim powoduje, że zadania, które powinny być przydzielone [...] P. K. z konieczności obciążają innych policjantów. Może to natomiast rodzić napięcia i konflikty, a ponadto skutkować obniżeniem poziomu motywacji i zaangażowania w realizację zadań pozostałych funkcjonariuszy, gdyż [...] P. K. nie realizując nałożonych na niego obowiązków służbowych jednocześnie w pełni korzysta z przysługujących mu praw. Organ odwoławczy zwrócił ponadto uwagę na fakt ukarania [...] P. K. karą nagany za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na podjęciu zajęcia zarobkowego poza służbą bez pisemnej zgody przełożonego - w okresie od [...] do [...] stycznia 2013 r. w B., podczas, gdy w miejscu pełnienia służby przedłożył zaświadczenie o niezdolności do jej wykonywania. Fakt ten, zdaniem Komendanta Głównego Policji, stanowi podstawę zarzutu, iż wymieniony policjant nie jest osobą godną zaufania i nie ma nieposzlakowanej opinii. Przez takie zachowanie policjant traci przesłanki podmiotowe, konieczne do pełnienia służby, określone w art. 25 ustawy o Policji. W ocenie organu odwoławczego, powyższe argumenty potwierdzają, że [...] P. K. jest osobą niezdolną poddać się szczególnej dyscyplinie służbowej, wymaganej od funkcjonariuszy Policji. Powyższe wypełnia nie tylko pojęcie ważnego interesu służby, ale szerzej – ważnego interesu społecznego. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje bowiem, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię rzetelnego wywiązywania się z nałożonych na formację obowiązków. Organ odwoławczy zaznaczył też, że w niniejszej sprawie w wydanej opinii organizacja zakładowa związku zawodowego policjantów podzieliła wątpliwości co do postawy opiniowanego funkcjonariusza. Organ podkreślił jednocześnie, że w żaden sposób nie kwestionuje ważności wystawianych zaświadczeń lekarskich, ani też nie przeczy potrzebie ich wystawienia. Jednak sytuacja, gdy z jednej strony komisja lekarska orzeka o zdolności wymienionego do służby w Policji, a z drugiej strony przedstawiane przez stronę zwolnienia lekarskie zwalniają funkcjonariusza z obowiązku jej pełnienia, a dodatkowo policjant nie realizuje kolejnych zleconych badań przed WKL MSW, wywołuje dwuznaczną sytuację wpływającą demoralizująco na innych policjantów. Organ podniósł przy tym, że stosunek służbowy funkcjonariusza Policji ma charakter administracyjnoprawny, którego istotą jest, w odróżnieniu od stosunku pracy, między innymi wzmożona stabilność zatrudnienia jako swoisty przywilej wynikający z pełnienia służby publicznej. Sprawowanie służby publicznej, nie może być jednakże ujmowane w kategoriach tylko przywilejów, a bardziej służby, posłannictwa, roztropnej troski o dobro wspólne. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącego dotyczących kierowania do niego korespondencji na niewłaściwy adres organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z § 13 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. Nr 151, poz. 1261), policjant jest obowiązany niezwłocznie poinformować w pisemnym raporcie drogą służbową przełożonego właściwego w sprawach osobowych o zmianie miejsca zamieszkania. Tymczasem [...]P. K. wprawdzie w raporcie z dnia [...] sierpnia 2012 r. wskazał swój adres zamieszkania w K. przy ul. [...], lecz jednocześnie przedkładał zwolnienia lekarskie, które w rubryce dane adresowe ubezpieczonego - adres pobytu w okresie trwania niezdolności do pracy, zawiera inny adres w K. Trudno zatem czynić organowi zarzut, że daje wiarę danym zawartym w przedkładanej przez stronę dokumentacji medycznej o charakterze zaświadczenia i dla celów ekonomiki postępowania przesyła jej korespondencję na adres, który do dnia zwolnienia policjanta ze służby był wskazywany jako adres jego pobytu w okresie choroby, zwłaszcza, że policjant nie dopełnił obowiązku nałożonego na niego przepisami przywołanego wyżej rozporządzenia i nie poinformował w przewidziany przepisami prawa sposób o zmianie miejsca zamieszkania na adres w M. Odnośnie natomiast zarzutu naruszenia art. 10 K.p.a. organ odwoławczy wskazał, iż zarzut ten może odnieść skutek tylko wówczas, gdy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Tymczasem strona zrealizowała swoje uprawnienia choćby poprzez złożenie odwołania, ponadto sama w treści odwołania wskazuje, że w dniu [...] maja 2013 r. odbyła w Komendzie Wojewódzkiej Policji w P. rozmowę w sprawie niniejszego postępowania. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o znany stronie materiał dowodowy, zaś [...]. P. K. nie jest w stanie skutecznie kwestionować istnienia przedkładanych przez niego zaświadczeń lekarskich, orzeczenia o wymierzeniu mu kary dyscyplinarnej, bądź dokumentacji dotyczącej postępowania karnego. Organ I instancji słusznie też nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności mając na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony. Nie było też podstaw do wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji organu I instancji, gdyż w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z uzasadnionym przypadkiem, o jakim mowa w art. 135 K.p.a. Nie może tu być mowy ani o wadliwości decyzji nieostatecznej, ani o wywołaniu przez jej wykonanie nieodwracalnych skutków prawnych, czy też zmianie okoliczności uzasadniających nadanie rygoru. Skutki prawne, jakie wywołało wykonanie decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji mogą zostać natomiast odwrócone poprzez przywrócenie do służby na stanowisko równorzędne w przypadku uchylenia lub stwierdzenia nieważności tejże decyzji z powodu jej wadliwości. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. K. zarzucił Komendantowi Głównemu Policji naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów prawa procesowego tj.: 1. art. 10 K.p.a. poprzez faktyczne pozbawienie strony możliwości skutecznego przeciwdziałania wadliwym czynnościom organu oraz, że zaskarżona decyzja w zakresie zastosowania art. 108 K.p.a. jest wadliwa z art. 156 § 1 K.p.a., co umknęło organowi II instancji; 2. art. 7 i 77 K.p.a. poprzez niewłaściwe i stronnicze przeprowadzenie postępowania dowodowego, z pominięciem prawdy obiektywnej i przyjęcie, że poświadczenia Komendanta Powiatowego Policji są zgodne z prawdą; 3. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji w zw. z ww. przepisami K.p.a. poprzez przekroczenie zasady uznaniowości oraz naruszenie zasady obiektywizmu wynikającej z art. 32 Konstytucji RP; 4. art. 108 K.p.a. w zw. z art. 130 § 1 K.p.a. i niewłaściwe zastosowanie art. 130 § 3 K.p.a. wobec rażącego naruszenia prawa poprzez niewłaściwe zastosowanie i wykładnię art. 108 K.p.a., co spowodowało naruszenie art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 K.p.a. Skarżący wniósł o przeprowadzenie w pierwszej instancji, po uchyleniu zaskarżonego orzeczenia, dodatkowych czynności procesowych i dowodowych mających na celu ustalenie prawdy obiektywnej w sprawie w związku z naruszeniem art. 32 Konstytucji RP przez organy Policji. W uzasadnieniu skargi zarzucił, że organ podając w uzasadnieniu decyzji ilości dni jego absencji chorobowej nie wyjaśnił, czy podważa zasadność zaświadczeń lekarskich, będących konstytutywnym prawem każdej osoby pracującej do leczenia się, ich zasadności, przyczyn wydania, czy też faktycznych powodów niezdolności do służby, w oparciu o szczególne warunki służby w ogniwie patrolowo-interwencyjnym, stanowiące podstawę żądania prawa z art. 15 ust. 2 punkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji. Skarżący zaznaczył, iż powszechnie wiadomym jest, że służba patrolowo - interwencyjna, jest służbą, w której występuje pełna możliwa kumulacja okoliczności, uznawanych przez medycynę pracy jako warunki mające wpływ na zdrowie i życie pracownika, jak i warunki te są utrwalone w przepisach resortowych. W jego ocenie liczba jego dni absencyjnych powinna być odniesiona do ilości dni zwolnień lekarskich innych funkcjonariuszy oraz podjętych działań personalnych w stosunku do tych funkcjonariuszy. Skarżący zaznaczył też, że Komendantowi Powiatowemu Policji w C. znane było miejsce jego faktycznego zamieszkania, jak również w żadnym zakresie nie skorzystano z możliwości kontaktu telefonicznego z nim. Przełożeni służbowi byli natomiast dobrze poinformowani co do okoliczności jego życia prywatnego, a więc o rozwodzie, jak i wyprowadzeniu się przez niego z miejsca zameldowania, od byłej żony i zamieszkania pod adresem rodziców. Tym samym twierdzenia organu o uchylaniu się przez niego od czynności jest bezzasadne, wobec kierowania korespondencji pod niewłaściwy adres, skutkiem czego korespondencja nie mogła mu być doręczona, a tym samym nie mógł się z nią zapoznać. Zaznaczył też, że w sprawie przewinienia objętego postępowaniem prokuratorskim, zakończono prawomocnie postępowanie dyscyplinarne, w którym nie potwierdzono jego żadnej innej winy, poza podjęciem zajęcia poza służbą bez zgody przełożonego. Zarzucił też organowi próbę obchodzenia art. 41 ust. 2 punkt 7 ustawy o Policji zaznaczając, że okresy niewykonywania obowiązków służbowych nie były powiązane z jedną jednostką chorobową, a obecny stan jego zdrowia uległ takiej poprawie, że możliwym byłby powrót do służby czynnej i dalsze kontynuowanie w niej leczenia, o czym organ był skutecznie zawiadomiony. W ocenie skarżącego powoływanie się w tej sprawie na art. 7 K.p.a. oraz szeroko pojęty interes obywateli jest chybione i stanowi niedopuszczalną wykładnię tego przepisu, ponad jego faktyczne brzmienie i stosowanie w sprawach. Skarżący podkreślił, iż fakt posiadania przez policjanta określonych obowiązków, jest mu znany, lecz w sprawie nie można pomijać również praw policjanta, jak i obowiązków konstytutywnych ciążących na organie demokratycznego państwa prawnego, związanego zasadą legalizmu, czuwania nad dobrem strony postępowania, gdzie w szczególności określono prawo do leczenia i obowiązek leczenia się przez policjanta, by w służbie mógł wykonywać właściwie swoje obowiązki, a organ winien w powrocie do zdrowia i dalszej służby pomagać, a nie przeszkadzać, czy też powrót uniemożliwiać z przekroczeniem zasady uznaniowości, czyniąc sprawę wolą przełożonego. Skarżący zaznaczył też, że przewinienie dyscyplinarne polegające na podjęciu zatrudnienia bez zgody przełożonego, było jedynym jego przewinieniem, a organ pominął to, czy w służbie wykonywał swoje obowiązki należycie, czy też nie, a skoro brak twierdzeń innych, zasadnym jest wniosek, że jest dobrym policjantem, dobrze przygotowanym, jak i sumiennie wykonującym zlecone zadania. W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja ma motywować innych policjantów do służby i nie leczenie się, w innych warunkach, niż wykonując obowiązki służbowe, gdyż inaczej zostaną ze służby zwolnieni. Za zasadne uznał w związku z tym przeprowadzenie dowodu w sprawie odprawy przeprowadzonej w styczniu br. przez Komendanta Powiatowego Policji, na której Komendant oficjalnie ogłosił, że w przypadku absencji chorobowej policjantów, będzie wdrażał procedury zwolnienia ze służby. Za błędne uznał powoływanie się przez organ na "oszczędności" finansowe jako uzasadnienie zastosowania art. 108 K.p.a. wskazując, iż Policja nie będzie ponosiła kosztów jego pozostawienia w służbie i leczenia się, gdyż służba w Policji nie podlega pod system ubezpieczeń społecznych, a więc za czas choroby to Skarb Państwa pokrywa związane z tym świadczenia, a nie ubezpieczyciel. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako P.p.s.a.) określa w jakich sytuacjach decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu. Dokonując oceny zasadności skargi P. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji, Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Przepis ten stanowi materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji. Decyzja taka ma charakter fakultatywny i podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Wprawdzie decyzja w tym przedmiocie pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem Sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w taki sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 K.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Ponadto, zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej. Sądy administracyjne nie są bowiem uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji wypełniają treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych (realizacji określonej polityki stosowania prawa administracyjnego) (por. wyrok NSA z 19 maja 2011 r., I OSK 301/11, publ. https://cbois.nsa.gov.pl). Przywołany art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji mówi o możliwości zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Choć prawodawca w ustawie o Policji nie określił, co należy rozumieć przez pojęcie "ważny interes służby", to jednak nie powinno budzić wątpliwości, że chodzi tu o dobro interesu służby, rozumianego jako interes społeczny. Z uwagi na nieporównywalność sytuacji faktycznych, jakie mogą zaistnieć, użycie przez ustawodawcę zwrotu niedookreślonego "ważny interes służby" jest w pełni uzasadnione. W ocenie nauki prawa, "nieostrość nazw (jako szczególny przejaw ich niedookreśloności) nie jest traktowana w tekście prawnym jako wada. Wręcz przeciwnie – może być z powodzeniem stosowana jako świadomie przyjęty środek uelastycznienia tekstu przez stworzenie swoistego luzu decyzyjnego" (S. Wronkowska, M. Zieliński, Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Warszawa 2004, s. 280). Prawodawca, używając takiego sformułowania, pozwala zatem organom Policji na odpowiednią ocenę stanu faktycznego, by w konsekwencji organy te mogły zdecydować o celowości dalszego trwania stosunku służbowego. Z pewnością więc ustawodawca dostrzega potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 kwietnia 1994 r., sygn. akt II SA 426/99 (publ. LEX nr 47389) wyraził pogląd, że stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby w Policji nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych. Może być również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, przesłanka zwolnienia ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby została wystarczająco wykazana. Absencja chorobowa skarżącego w służbie w okresie od [...] stycznia 2010 r. do dnia wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu wyniosła łącznie 525 dni. Policjant w roku 2010 przebywał na zwolnieniach lekarskich przez ok. 110 dni, w roku 2011 - ok. 100 dni, w roku 2012 - ok. 180 dni, zaś w roku 2013 do dnia [...] maja - przez 135 dni (w roku tym nie pełnił zatem służby w ogóle). Przy czym zauważyć trzeba, że z dokumentacji zgromadzonej w sprawie nie wynika, aby skarżący cierpiał na jakąś jedną chorobę przewlekłą, wymagającą długotrwałego i specjalistycznego leczenia, zważywszy, że zwolnienia lekarskie, wystawiane były na przestrzeni lat 2010-2013 przez lekarzy różnych specjalności (specjalistę medycyny rodzinnej, specjalistę chirurgii ogólnej, lekarza anastezjologii i intensywnej terapii oraz specjalistę psychiatrę). W tym kontekście nie bez znaczenia pozostaje też okoliczność, że w dniu [...] lutego 2012 r. Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w P. (orzeczeniem nr [...]) uznała P. K. za zdolnego do służby w Policji. Z kolei w dniu [...] kwietnia 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w C. wydał orzeczenie nr [...], mocą którego uznał [...] P. K. winnym zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego polegającego na podjęciu zajęcia zarobkowego poza służbą bez pisemnej zgody przełożonego - w okresie od [...] do [...] stycznia 2013 r. w B., podczas, gdy w miejscu pełnienia służby przedłożył zaświadczenie lekarskie o niezdolności do jej wykonywania, za co wymierzył mu karę nagany. Należy też zwrócić uwagę, że organizacja zakładowa związku zawodowego policjantów, po zapoznaniu się z materiałami postępowania oraz opinią macierzystego Zarządu Terenowego NSZZ Policjantów KPP w C. podzieliła wątpliwości organu, co do postawy opiniowanego funkcjonariusza w ostatnich latach służby. Wbrew natomiast zarzutom skargi, organ nie kwestionował zasadności wystawienia zaświadczeń lekarskich przedkładanych przez skarżącego, a ustalony w sprawie stan faktyczny opiera się w zasadniczym zakresie właśnie na tych zaświadczeniach. Nie można zatem twierdzić, że organ odmówił im wiarygodności i mocy dowodowej. Jakkolwiek, korzystanie ze zwolnień lekarskich w okresie choroby samo w sobie nie musi jeszcze przemawiać za koniecznością rozwiązania stosunku służbowego z funkcjonariuszem ze względu na ważny interes służby, to jednak w sytuacji, gdy długotrwałe absencje chorobowe przerywane są jedynie krótkimi okresami formalnej obecności funkcjonariusza w służbie, nie sposób nie dostrzec, że tego rodzaju postawa policjanta świadczy o świadomym obchodzeniu art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, który pozwala zwolnić funkcjonariusza w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Tego rodzaju postępowanie funkcjonariusza Policji nie może zostać niezauważone w aspekcie interesu służby, który – mierzony interesem społecznym – jako ważny, winien determinować podejmowaną decyzję zwolnieniową, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Funkcjonariusz Policji, który nie podejmuje służby i nie wykonuje żadnych obowiązków służbowych z uwagi na przebywanie na zwolnieniach lekarskich, przerywanych tylko krótkimi okresami obecności w służbie, w okresie zwolnienia lekarskiego podejmuje dodatkowe zajęcie bez zgody przełożonego, a ponadto w świetle orzeczenia Komisji Lekarskiej, wykazuje zdolność do pełnienia służby, nie może skutecznie powoływać się na swój interes. Jego postępowanie wpływa bowiem negatywnie na organizację służby i jej dobro oceniane przez pryzmat zadań Policji. Nie bez znaczenia są tu względy wynikające z konieczności zapewnienia prawidłowego funkcjonowania danej jednostki (ciągłe przebywanie na zwolnieniach lekarskich, przerywanych krótkotrwałymi okresami pełnienia służby, z pewnością dezorganizuje służbę), jak i najefektywniejszego wykorzystania przydzielonych etatów, co niewątpliwie odpowiada intencjom prawodawcy w zakresie ochrony interesu służby (interesu społecznego), i nie można tego rodzaju ocen postrzegać w kategoriach łamania zasad procedury administracyjnej. W przypadku ciągłych zwolnień lekarskich, przy jednoczesnym braku przeciwwskazań zdrowotnych Komisji Lekarskiej do pełnienia służby, to interes służby winien górować nad indywidualnym interesem funkcjonariusza (art. 7 K.p.a.), gdyż znaczenie tego rodzaju zachowań, zwłaszcza w odbiorze społecznym – co do zasady – negatywnym, wpływa niekorzystnie na wizerunek organów Państwa, co tym bardziej uzasadnia nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności (art. 108 K.p.a.). Oceniając, czy w rozpoznawanej sprawie organ Policji zachował warunki do wydania decyzji uznaniowej, należy stwierdzić, że słuszny interes skarżącego (art. 7 K.p.a.) nie stoi w sprzeczności z podjętym rozstrzygnięciem, zaś argumentacja funkcjonariusza, kwestionująca przedmiotowy rozkaz, nie góruje nad interesem służby (interesem społecznym). Organ Policji mógł zatem zwolnić skarżącego ze służby. Zaskarżona decyzja w pełni odpowiada kryteriom uznania administracyjnego. W pierwszej kolejności na podkreślenie zasługuje, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało uzasadnione przesłankami dostatecznie zindywidualizowanymi. Organ szczegółowo wyjaśnił stan faktyczny sprawy. Istotne przy tym jest również i to, że organ zgromadził taki materiał dowodowy, którego drobiazgowa analiza stanowi dostateczne uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do poczynionych ustaleń faktycznych organ precyzyjnie wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia, decyzja nie nosi zatem znamion dowolności, zaś przytoczona w uzasadnieniu argumentacja jest wyczerpująca i w pełni przekonywująca, co czyni zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 K.p.a. nieuzasadnionym. Należy jednocześnie zaznaczyć, że decyzja wydawana jest w indywidualnej sprawie i nie zachodzi potrzeba porównywania sytuacji różnych funkcjonariuszy. Każdy stan faktyczny w innym zakresie może wypełniać przesłankę ważnego interesu służby. W rozpoznawanej sprawie ważny interes służby został natomiast prawidłowo określony i powiązany z sytuacją jaka powstała w miejscu pełnienia przez skarżącego służby z uwagi na długotrwałą nieobecność w służbie. Jak wskazał NSA w wyroku z 13 grudnia 2012 r., I OSK 733/12 (publ. https://cbois.nsa.gov.pl), absencja funkcjonariusza trwająca ponad 570 dni w sposób oczywisty musiała dezorganizować prace komórki organizacyjnej, w której pełnił on swoją służbę i w takiej sytuacji nie istniała potrzeba wykazywania w szczególny sposób tego faktu. Także w wyroku z 19 czerwca 2013 r., I OSK 1353/12 (publ. http://cbois.nsa.gov.pl) NSA wskazał, że nie wymaga szczególnego dowodzenia fakt, że każda długotrwała choroba policjanta negatywnie wpływa na funkcjonowanie komórek organizacyjnych omawianej formacji i możliwość sprawnego realizowania istotnych zadań, jakie zostały przypisane Policji. Absencja skarżącego w służbie trwała 525 dni, a zatem przydzielony jemu zakres obowiązków musiał zostać przejęty przez innych funkcjonariuszy. To z kolei musiało rzutować na poziom i terminowość czynności realizowanych przez pozostałych funkcjonariuszy. Skutki prawie półtorarocznej nieobecności skarżącego w służbie, w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego i zasad doświadczenia życiowego, wydają się być zatem dość oczywiste (por. wyrok NSA z 24 lipca 2013 r., I OSK 1969/12, publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Zasadnie tym samym organ uznał, że tak ukształtowana sytuacja faktyczna, tj. długotrwała nieobecność skarżącego w służbie i konieczność realizacji przez pozostałych funkcjonariuszy większej ilości zadań, nie pozostaje bez wpływu na morale innych funkcjonariuszy Policji. Interes służby został także oceniony z perspektywy finansowej, którego to aspektu skarżący zdaje się nie zauważać. Skarżący przez okres korzystania ze zwolnień lekarskich otrzymywał uposażenie w pełnej wysokości, co z pewnością mogło zostać ocenione jako nadużycie przysługujących jemu uprawnień i nie pozostaje bez wpływu – co jest okolicznością notoryjnie znaną – na wizerunek Policji w odbiorze społecznym. To właśnie nadużywanie korzystania przez funkcjonariuszy z pełnopłatnych zwolnień lekarskich doprowadziło do zmian w przepisach prawa normujących te kwestie. Reasumując, Sąd w pełni podziela pogląd organu, że niezwykle istotne z punktu widzenia interesu służby, zwłaszcza patrząc przez pryzmat przywilejów, z których korzystają policjanci, jest to, aby osoby pełniące służbę w Policji w sposób należyty wykonywały przydzielone im obowiązki. Tymczasem skarżący z uwagi na stan zdrowia, wykazuje zupełny brak dyspozycyjności, który niezależnie od przyczyny, jest w sposób oczywisty sprzeczny z interesem służby. Dlatego też okoliczność ta, jak też inne wskazane powyżej, została zasadnie potraktowana przez organ jako sprzeczna z ważnym interesem służby, co uzasadniało zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Za pozostawieniem skarżącego w służbie nie może przemawiać okoliczność, że jego jedynym przewinieniem dyscyplinarnym stwierdzonym dotychczas w służbie było podjęcie dodatkowego zatrudnienia w okresie zwolnienia lekarskiego bez zgody przełożonego, a także to, że w raporcie z dnia [...] kwietnia 2013 r. skierowanym do Komendanta Powiatowego w C. zgłosił natychmiastową gotowość powrotu do służby w przypadku pozytywnej decyzji komisji lekarskiej. Odnosząc się do pozostałych zarzutów naruszenia przepisów postępowania na podkreślenie zasługuje, że aby mogły one doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, Sąd musi stwierdzić, że mogły mieć one istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji nie w pełni zrealizowały powinności wynikające z art. 10 K.p.a., jednakże, w ocenie Sądu, uchybienie to pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Skarżący podnosząc zarzut pozbawienia go czynnego udziału w postępowaniu, nie przedstawił jakichkolwiek argumentów wskazujących na to, że powyższe uchybienie ze strony organów mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Należy przy tym podkreślić, że skarżący nie odebrał zawiadomienia informującego go o wszczęciu postępowania w przedmiocie zwolnienia go ze służby wraz z pouczeniem o przysługujących mu uprawnieniach, które wysłane zostało na adres ul. [...]. Należy jednak zaznaczyć, że skarżący nie dopełnił wynikającego z § 13 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. Nr 151, poz. 1261), obowiązku niezwłocznego poinformowania w pisemnym raporcie drogą służbową przełożonego właściwego w sprawach osobowych o zmianie miejsca zamieszkania na adres w M.. Skarżący po odebraniu w dniu [...] maja 2013 r. decyzji organu I instancji skorzystał natomiast z przysługującego mu prawa do złożenie odwołania od tej decyzji. W odwołaniu nie zgłosił jednak żadnych konkretnych zastrzeżeń do ustaleń faktycznych organu I instancji i nie wnioskował o przeprowadzenie dodatkowych dowodów w sprawie. Organ na etapie postępowania odwoławczego nie zrealizował wprawdzie swojego obowiązku wynikającego z art. 10 § 1 K.p.a., zauważyć jednak należy, że organ odwoławczy nie prowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, a zatem także powyższe uchybienie pozostaje bez istotnego wpływu na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy nie można uznać zasadności skargi, jak też uwzględnić zawartych w niej zarzutów. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło