II SA/Wa 1514/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.) Sędziowie WSA Andrzej Góraj Stanisław Marek Pietras Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi M. P. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat na dzień mianowania na stanowisko służbowe w związku z przywróceniem do służby oddala skargę. Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. zwolnił M. P. z dniem [...] maja 2009 r. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji, a Komendant [...] Policji, po rozpoznaniu odwołania policjanta, utrzymał go w mocy decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] Wydział Karny z dnia [...] grudnia 2009 r., sygn. akt [...] , utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] Wydział Karny z dnia [...] marca 2010., sygn. akt [...] , wymieniony funkcjonariusz został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu czynu. Tym samym, w myśl art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, zaistniała podstawa do przywrócenia go do służby z dniem [...] marca 2010 r. W związku z tym, że M. P. nie zgłosił, stosownie do wymogu art. 42 ust. 2 ustawy o Policji, gotowości podjęcia służby w ciągu 7 dni od daty przywrócenia do służby, Komendant Powiatowy Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. zwolnił go ze służby z dniem [...] lutego 2011 r. na podstawie art. 42 ust. 2 i art. 45 ust. 3 ww. ustawy, a Komendant [...] Policji utrzymał ją w mocy rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. Na powyższy rozkaz personalny M. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1324/11, uchylił zaskarżony rozkaz oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 596/11, oddalił skargę kasacyjną Komendanta [...] Policji od wyroku WSA w Warszawie. W związku z powyższym wyrokiem, stanowiącym w myśl art. 42 ust. 1 ustawy o Policji podstawę do przywrócenia zainteresowanego do służby, Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. mianował go na równorzędne stanowisko służbowe referenta z dniem [...] marca 2013 r. Następnie rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] , na podstawie art. 101 ust. 1 i 2 w związku z art. 42 ust. 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) oraz § 3, § 4 ust. 1 i § 5 ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalaniu wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), ustalił M. P. – referentowi Wydziału [...] – wzrost uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat na dzień mianowania na stanowisko służbowe w związku z przywróceniem do służby w Policji, tj. na dzień [...] marca 2013 r. w wysokości 18%. W uzasadnieniu podał w szczególności, że na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych policjanta ustalono, iż do wysługi uwzględnionej przy ustalaniu wzrostu uposażenia na dzień mianowania na stanowisko służbowe w związku z przywróceniem do służby w Policji, tj. na dzień [...] marca 2013 r., należy zaliczyć następujące okresy: – służba w Policji od dnia [...] września 1991 r. do dnia [...] maja 2009 r. oraz dzień mianowania na stanowisko – [...] marca 2013 r. – co stanowi 17 lat 8 miesięcy i 16 dni, – świadczenie pieniężne za okres pozostawania poza służbą od [...] września 2009 r. do dnia [...] marca 2010 r., co stanowi 6 miesięcy, przyznane decyzją Komendanta Powiatowego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. na podstawie art. 42 ust. 5 ustawy o Policji, – świadczenie pieniężne za okres pozostawania poza służbą od dnia [...] września 2012 r. do dnia [...] marca 2013 r., co stanowi 6 miesięcy, przyznane rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...] na podstawie art. 42 ust. 5 ustawy o Policji. W odwołaniu od powyższego rozkazu personalnego M. P. wniósł o jego uchylenie w całości lub jego zmianę, zarzucając mu wydanie z rażącym naruszeniem prawa poprzez niewłaściwą interpretację art. 42 ust. 6 ustawy o Policji. W uzasadnieniu podniósł w szczególności, iż wyrok uniewinniający go od zarzucanych mu czynów z dnia [...] marca 2010 r. spowodował reaktywowanie stosunku służbowego z mocy prawa, a poprzez stawienie się do służby w dniu [...] marca 2010 r. przed bezpośrednim przełożonym, wypełnił wymogi zawarte w art. 42 ustawy o Policji i stał się policjantem przywróconym do czynnej służby. Podkreślił również, że w odwołaniu od rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. wniósł o wypłatę zaległego uposażenia od dnia [...] marca 2010 r., tj. od dnia zgłoszenia się do służby po wyroku uniewinniającym, gdyż zaistniały niewątpliwie okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie służby, co potwierdził w wyroku z dnia 12 grudnia 2011 r. WSA w Warszawie. Żądanie to wynika jednoznacznie z art. 42 ust. 4 ustawy o Policji. Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2013 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości – stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Ponadto w myśl ust. 5 ww. przepisu, policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc (...). Okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 69 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1. Okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu (art. 42 ust. 6). Organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie należy zwrócić uwagę na przepis art. 99 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Jednocześnie zgodnie z art. 100 tej ustawy, uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia, zaś jego wysokość, stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy, uzależniona jest od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz posiadanej wysługi lat. W ocenie organu odwoławczego Komendant Powiatowy Policji w [...] prawidłowo zaliczył do wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, okresy, za które przyznano M. P. świadczenie z tytułu pozostawania poza służbą, zasadnie też wskazał daty początkowe i końcowe tychże okresów, bowiem zgodnie z zasadą in dubio pro reo, 6-miesięczny okres winien być liczony od dnia przywrócenia do służby lub mianowania na stanowisko służbowe wstecz. Organ stwierdził też, że samo uchylenie decyzji o zwolnieniu ze służby lub uniewinnienie w postępowaniu karnym, stanowiące podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne, powoduje konieczność ponownego nawiązania tego stosunku (z uwzględnieniem przepisu art. 42 ust. 2 i 3 ustawy o Policji). Pomimo bowiem swojej wadliwości, zwolnienie ze służby doprowadza do rozwiązania stosunku prawnego łączącego jego strony, a uchylenie decyzji o zwolnieniu nie stanowi rozstrzygnięcia o bezskuteczności zwolnienia prowadzącego do przywrócenia stosunku służbowego ex tunc, lecz stanowi podstawę przywrócenia na stanowisko równorzędne. Konsekwencją zatem podstawy do przywrócenia do służby jest albo rozwiązanie stosunku służbowego w przypadkach określonych w art. 42 ust. 2 i 3 lub nawiązanie ponowne stosunku służbowego poprzez mianowanie na stanowisko służbowe. Takie mianowanie może zaś nastąpić jedynie w sytuacji ustalenia przez organ, czy po tak długim okresie przerwy w służbie policjant spełnia ustawowe wymogi do mianowania. W ocenie organu brak jest zatem podstaw prawnych, aby okres między zwolnieniem ze służby, a reaktywowaniem stosunku służbowego poprzez mianowanie na stanowisko służbowe, traktować inaczej niż okres pozostawania poza służbą. Stąd też za okres, w którym stosunek służbowy nie istniał, nie ma podstaw dochodzenia uprawnień poza wymienionymi w art. 42 ust. 1, 5 i 6 ustawy o Policji. Ponadto przepis art. 42 ust. 6 ustawy określa, iż tylko okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby, od którego zależy skatalogowany enumeratywnie rodzaj uprawnień, w tym wysługa lat, od której uzależniona jest wysokość uposażenia zasadniczego. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. P. zarzucił jej, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa poprzez celowe pominięcie części postępowania administracyjno-prawnego stanowiącego integralną całość. Narusza to podstawy prawne decyzji oceniane stosownie do okoliczności sprawy i konsekwencji prawnych wynikających z zasad ogólnych K.p.a. oraz ustawy o Policji. Ponadto zarzucił jej niewłaściwą interpretację art. 42 ust. 6 ustawy o Policji. W obszernym uzasadnieniu powtórzył argumentację odwołania a nadto podniósł, że zgodnie z art. 121 ust. 1 ustawy o Policji, w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego, policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym – z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub ich wysokość. Skarżący wskazał również, że w art. 42 ust. 6 ustawy o Policji enumeratywnie określony został zakres uprawnień w stosunku do policjanta, który otrzymywał wynagrodzenie, natomiast w drugiej części ustawodawca stwierdza, że okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu, co wskazuje wyraźnie wyjątki od jej stosowania, gdyż określenie "nieprzerwany bieg" jest to bezwzględne wskazanie między innymi wyłączenia z tego katalogu uprawnienia do wysługi lat, gdyż to wysługa lat jest nierozerwalnie powiązana z nieprzerwanym biegiem służby. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny nie budzi wątpliwości. Bezsporne jest bowiem, że Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] maja 2009 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), a Komendant [...] Policji, po rozpatrzeniu odwołania policjanta, utrzymał go w mocy decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] Wydział Karny z dnia [...] grudnia 2009 r., sygn. akt [...] , który został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] Wydział Karny z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt [...] , skarżący został uniewinniony od popełnienia zarzucanych mu czynów, a tym samym zaistniała podstawa określona w art. 42 ust. 1 w związku z ust. 7 ustawy o Policji, do przywrócenia go do służby z dniem [...] marca 2010 r. Z uwagi na to, że funkcjonariusz nie zgłosił w terminie 7 dni od daty przywrócenia do służby gotowości jej podjęcia, o czym stanowi art. 42 ust. 2 ustawy o Policji, Komendant Powiatowy Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. zwolnił go ze służby z dniem [...] lutego 2011 r. na podstawie art. 42 ust. 2 i art. 45 ust. 3 ustawy o Policji, a Komendant [...] Policji utrzymał ją w mocy rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. Jednocześnie wskazany organ decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. przyznał skarżącemu na podstawie art. 42 ust. 5 ustawy o Policji świadczenie pieniężne za okres sześciu miesięcy pozostawania poza służbą, równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem. Na ostateczny rozkaz Komendanta [...] Policji z dnia [...] marca 2011 r. M. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1324/11, uchylił zaskarżony rozkaz personalny oraz utrzymaną nim w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] . Naczelny Sąd Administracyjny zaś wyrokiem z dnia 23 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 596/12, oddalił skargę kasacyjną Komendanta [...] Policji od powyższego wyroku WSA. W związku z tym Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. mianował skarżącego na równorzędne stanowisko służbowe referenta z dniem [...] marca 2013 r., zaś rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2013 r., na podstawie art. 42 ust. 5 ustawy o Policji, przyznał mu świadczenie za okres sześciu miesięcy pozostawania poza służbą. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się natomiast do ustalenia w oparciu o tak ustalony stan faktyczny, wysługi lat skarżącego do celów uposażeniowych. Zgodnie z przepisem art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Ponadto w myśl. art. 42 ust. 5 zd. 1 tej ustawy, policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Stosownie zaś do treści art. 42 ust. 6, okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1. Okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu. Jednocześnie, zgodnie z art. 42 ust. 7 ustawy o Policji, przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym (...). Podkreślenia wymaga ponadto, że w myśl art. 99 ust. 1 ustawy o Policji, prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe, zaś przepis art. 42 ust. 4 stanowi, że prawo do uposażenia powstaje z dniem podjęcia służby, chyba że po zgłoszeniu do służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie służby. Z powyższego wynika, iż zasadą jest, że uposażenie powiązane jest z faktycznym pełnieniem służby. Trzeba też zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy, wysokość uposażenia uzależniona jest od grupy zaszeregowania stanowiska służbowego oraz posiadanej wysługi lat. Natomiast okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby, od którego zależą uprawnienia określone m.in. w art. 101 ust. 1 (art. 42 ust. 6), tj. do wzrostu uposażenia zasadniczego. Zatem jako zgodne z prawem należy ocenić stanowisko organu, że skarżącemu do wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, należało zaliczyć jedynie okresy, za które przyznano świadczenie z tytułu pozostawania poza służbą. Z tego względu jako nietrafny trzeba uznać pogląd skarżącego, iż od [...] marca 2010 r., był funkcjonariuszem przywróconym do czynnej służby, a samo mianowanie na stanowisko służbowe było jedynie czynnością materialno-techniczną. Sąd podziela ponadto ocenę Komendanta [...] Policji, że uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby, czy też uniewinnienie w postępowaniu karnym, stanowiące podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne, wiąże się z koniecznością ponownego nawiązania stosunku służby z uwzględnieniem art. 42 ust. 2 i 3 ustawy. Pomimo bowiem swojej wadliwości, zwolnienie ze służby skutkuje rozwiązaniem stosunku administracyjno-prawnego łączącego strony, a uchylenie decyzji o zwolnieniu nie oznacza rozstrzygnięcia o bezskuteczności zwolnienia ze służby prowadzącego do przywrócenia do służby ex tunc, lecz stanowi jedynie podstawę do przywrócenia na stanowisko równorzędne. Utwierdzają w tym przekonaniu regulacje zawarte w art. 42 ust. 2 i 3 ustawy o Policji, przewidujące rozwiązanie stosunku służbowego, pomimo zaistnienia podstawy przywrócenia do służby, a to z uwagi na niezgłoszenie gotowości niezwłocznego podjęcia służby w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby, bądź z uwagi na niemożność jej pełnienia. Powyższe prowadzi do jednoznacznego wniosku o braku podstaw prawnych do przyjęcia, że okres pomiędzy zwolnieniem ze służby, a reaktywowaniem stosunku służbowego, winien być traktowany jako okres służby. Odnosząc się natomiast do wykładni treści art. 42 ust. 6 ustawy o Policji, należy stwierdzić, że ustawodawca zezwolił jedynie na częściową reaktywację rozwiązanego stosunku służbowego obejmującą jedynie okres, za który wypłacono świadczenie pieniężne za pozostawanie poza służbą. Wbrew opinii skarżącego przepis ten określa, iż tylko okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby, od którego zależą enumeratywnie wymienione uprawnienia, w tym wysługa lat mająca wpływ na wysokość uposażenia zasadniczego. Sąd akceptuje ponadto pogląd zaprezentowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 7 grudnia 2007 r., sygn. IV SA/Gl 466/07), powołany przez organ, zgodnie z którym wysługa lat, prawo do urlopu wypoczynkowego i jego długość, uprawnienia emerytalne czy prawo do nagrody jubileuszowej, to uprawnienia uzależnione od czasu pozostawania w służbie, których nie można wiązać z uprawnieniami uzależnionymi od nieprzerwanego biegu służby. Nie jest wreszcie uprawnione odwołanie się przez skarżącego do treści art. 121 ust. 1 ustawy o Policji, który jest przepisem gwarancyjnym, mającym zastosowanie wyłącznie do funkcjonariuszy pozostających w służbie, lecz z określonych w nim powodów niewykonujących obowiązków służbowych. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.