II SA/Wa 1776/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kwiecińska Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Stanisława Marka Pietrasa, Adama Lipińskiego oraz Sławomira Antoniuka od orzekania w sprawie II SA/Wa 1776/14 ze skargi J. D. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki pisarskiej postanawia -oddalić wniosek- Na rozprawie w dniu 18 listopada 2015 r. skarżący złożył wniosek o wyłącznie sędziów – członków składu orzekającego w sprawie z jego skargi, tj. Stanisława Marka Pietrasa, Adama Lipińskiego oraz Sławomira Antoniuka. Skarżący oświadczył, że wniosek ten składa z uwagi na, jego zdaniem, przestępcze rozpoznanie złożonego przez niego wniosku z 14 października 2015 r. o połączenie spraw o sygnaturach akt II SA/Wa 1776/14, II SA/Wa 1777/14 oraz II SA/Wa 1631/15 do wspólnego rozpoznania. Ponadto zarzucił, iż Sąd poświadcza nieprawdę. W dniu 18 listopada 2015 r. skarżący złożył do akt sprawy pismo, w którym przedstawił dodatkową argumentację przemawiającą, jego zdaniem, za wyłączeniem wskazanych wyżej sędziów. W piśmie tym podniósł, że nie ma najmniejszych wątpliwości, iż jego sprawa nie zostanie rzetelnie rozstrzygnięta. Zarzucił, że sędziom nie zależy na praworządnym rozstrzygnięcie jego sprawy. Wskazał, że sędziowie ci chcą definitywnie załatwić sprawę, ale w sposób siłowy, a nie praworządny. Skarżący podniósł również, że sędziowie faworyzują organy podległe Ministrowi Obrony Narodowej, a także samego Ministra, poprzez uwzględnianie wyjaśnień tego organu, przy jednoczesnym pozbawieniu skarżącego możliwości odniesienia się stanowiska organu bądź nieuwzględnianiu stanowiska przedstawionego przez skarżącego. Jako przykład takiego działania skarżący wskazał sygnatury akt spraw rozpoznawanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie: II SA 125/95, II SA 841/00, II SAB 222/00, II SAB 192/02, II SAB 201/03, II SA/Wa 884/09, II SAB/Wa 183/13 oraz II SAB/Wa 74/08. Skarżący podniósł, że w sprawach tych organ kłamał, a sędziowie nie dali mu możliwości udowodnienia tego, bądź nie uwzględniali jego wyjaśnień. Wskazał także, że w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 2008/04 sędzia wiedział, iż Minister Obrony Narodowej uchyla się od wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie jego wniosku z dnia 9 lutego 1991 r. o zmianę rozkazu personalnego Szefa Departamentu Kadr MON z dnia [...] stycznia 1991 r., a pomimo tego odrzucił skargę. Ponadto podniósł, że w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 74/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym postanowieniem ustalił datę zwolnienia go ze służby na dzień [...] marca 1991 r., a sędziowie pomijali ten fakt i odrzucali jego skargi. W dniu 18 listopada 2015 r. sędzia WSA Adam Lipiński złożył pisemne oświadczenie, że po jego stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a., wyłączające go od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1776/14 oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie (art. 19 P.p.s.a.). Następnie sędzia WSA Stanisław Marek Pietras w oświadczeniu z dnia 19 listopada 2015 r. wskazał, że po jego stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 P.p.s.a., wyłączające go od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1776/14 oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie (art. 19 P.p.s.a.). W oświadczeniu z dnia 20 listopada 2015 r. sędzia WSA Sławomir Antoniuk wskazał, że po jego stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 P.p.s.a., wyłączające go od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1776/14 oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie (art. 19 P.p.s.a.). Wskazane wyżej oświadczenia dołączone zostały do akt sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 § 1 P.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1 ww. ustawy); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3). Stosownie natomiast do treści art. 19 P.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W ocenie Sądu wniosek skarżącego o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Stanisława Marka Pietrasa, Adama Lipińskiego oraz Sławomira Antoniuka od udziału w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podnieść, że w sprawie nie zachodzi żadna okoliczność wymieniona w art. 18 § 1 pkt 1- 7 oraz w art.18 § 3 P.p.s.a., która uzasadniałaby wyłączenie wymienionych wyżej sędziów z mocy ustawy. Zdaniem Sądu nie zachodzą również okoliczności, o których mowa w art. 19 P.p.s.a., tj. takie, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów w niniejszej sprawie. Przypomnieć w tym miejscu należy, że skarżący brak bezstronności sędziów wywodzi z faktu oddalenia jego wniosku z dnia 14 października 2015 r. o połączenie spraw do wspólnego rozpoznania. Ponadto, zdaniem skarżącego, sędziom orzekającym w niniejszej sprawie nie zależy na praworządnym rozstrzygnięcie jego sprawy. Skarżący podniósł również, iż sędziowie ci faworyzują Ministra Obrony Narodowej i podległe mu organy oraz pomijają wyjaśnienia skarżącego. W ocenie skarżącego dowodzą temu działania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie we wcześniej orzekanych sprawach z jego skarg. Odnosząc się do pierwszej z wymienionych wyżej kwestii należy podnieść, że oddalenie wniosku o połączenie spraw do wspólnego rozpoznanie nie świadczy w żaden sposób o braku bezstronności sędziego. Wyjaśnić należy, że z godnie z art. 111 § 1 P.p.s.a. sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Stosownie natomiast do treści art. 111 § 2 P.p.s.a. sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. Zarządzenie o połączeniu kilku oddzielnych spraw do łącznego rozpoznania lub również rozstrzygnięcia ma charakter techniczny i jest podyktowane ekonomią procesową. Nie pozbawia ono połączonych spraw ich odrębności i nie zmienia faktu, że są samodzielnymi sprawami. Połączenie spraw następuje w formie postanowienia, które wpisuje się do protokołu rozprawy bez spisywania odrębnej sentencji. Postanowienie nie wymaga uzasadnienia, bowiem nie służy na nie zażalenie. Postanowienie to może być kwestionowane w toku postępowania kasacyjnego w trybie art. 191 P.p.s.a. (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A Kabat, M. Niezgódka-Medek., "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2013, s. 367). Zgodnie z tym przepisem Naczelny Sąd Administracyjny, na wniosek strony, rozpoznaje również te postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Skoro zatem skarżący uważa, że niepołączenie spraw do wspólnego rozpoznania stanowi uchybienie przepisów postępowania, które będzie miało wpływ rozstrzygnięcie sprawy, to będzie mógł to podnieść w ewentualnej skardze kasacyjne wnoszonej od wydanego w sprawie wyroku. Nie dowodzi to jednak tego, że sędziowie, którzy podjęli decyzję o niepołączeniu spraw do wspólnego rozpoznania, nie są bezstronni. Odnosząc się do pozostałych kwestii podniesionych przez skarżącego, wskazać należy, że opierają się one wyłącznie na jego subiektywnej ocenie, co do tego, że sędziowie orzekający w niniejszej sprawie nie są zainteresowani praworządnym rozstrzygnięciem sprawy oraz że faworyzują w tej sprawie Ministra Obrony Narodowej. Skarżący nie przytoczył tu żadnych konkretnych argumentów a jedynie oparł się na ogólnikowych stwierdzeniach, które, jego zdaniem, poparte są dotychczasowymi orzeczeniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podnieść należy, że podstawą wyłączenia nie może być w szczególności samo subiektywne przekonanie strony, bądź utrata wiary w bezstronność sędziego wynikająca z faktu, że osoba ta orzekała w "niemal identycznych sprawach" (por. postanowienie NSA z 6 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 140/09). Wyjaśnić ponadto należy, że wojewódzkie sądy administracyjne są sądami I instancji. Strona niezadowolona z orzeczeń tych sądów ma możliwość wnoszenia środków odwoławczych do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący nie zgadzając się zatem z wyrokami bądź postanowieniami wydanymi w jego wcześniejszych sprawach, miał możliwość poddania tych orzeczeń kontroli instancyjnej. Należy również wskazać, że nie istnieją żadne inne okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności wymienionych wyżej sędziów w niniejszej sprawie. Sędziowie ci złożyli od akt sprawy oświadczenia, w których wskazali, że tego typu okoliczności w ich przypadku nie występują. Autorytet moralny sędziego przemawia zaś za wiarygodnością złożonych wyjaśnień i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza ich prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). W konsekwencji należy stwierdzić, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów Stanisława Marka Pietrasa, Adama Lipińskiego oraz Sławomira Antoniuka w niniejszej sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.