II SA/Wa 1794/15
WyrokWSA w Warszawie2016-03-07
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Danuta Kania, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez pełnomocnika strony, polegające na nieodebraniu korespondencji, może być podstawą do przywrócenia terminu, jeśli strona twierdzi, że nie miała wiedzy o postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że niedochowanie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło na skutek niezachowania przez pełnomocnika strony należytej staranności w prowadzeniu spraw. Niedbalstwo pełnomocnika obciąża stronę i nie stanowi podstawy do uwolnienia jej od negatywnych następstw procesowych, a tym samym nie daje podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.Stan faktyczny
Strona T.M. została zwolniona ze służby w Policji. Rozkaz personalny w tej sprawie został wysłany do ustanowionego pełnomocnika strony, adwokata M.M., jednak przesyłka wróciła jako niepodjęta. Strona ustanowiła następnie nowego pełnomocnika, adwokata K.K., który złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego, argumentując brak winy strony w uchybieniu terminu. Organ odmówił przywrócenia terminu, a następnie WSA oddalił skargę strony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędziowie WSA Danuta Kania, Sławomir Antoniuk (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 marca 2016 r. sprawy ze skargi T.M. na postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Komendant [...] Policji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 58 i art. 59 § 2 k.p.a., odmówił przywrócenie terminu do złożenia odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia [...] T. M. z dniem [...] czerwca 2015 r. ze służby w Policji.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Komendant [...] Policji wskazał, iż Komendant Rejonowy Policji [...] rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2015 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji, zwolnił [...] T. M. ze służby w Policji z dniem [...] czerwca 2015 r.
Na mocy pełnomocnictwa z dnia 29 kwietnia 2015 r. strona ustanowiła pełnomocnika w przedmiotowej sprawie — adwokata M. M. W związku z powyższym, za pismem z dnia [...] maja 2015 r., rozkaz personalny z dnia [...] maja 2015 r. został przesłany do adwokata M. M. na podany przez niego adres: ul. [...] W. Ponieważ przesyłkę zwrócono nadawcy jako niepodjętą w terminie, przy spełnieniu wymogów z art. 44 k.p.a., uznano ją za doręczoną w dniu 4 czerwca 2015 roku (licząc od daty awizowania przesyłki w dniu 21 maja 2015 r). Decyzja stała się ostateczna z dniem 19 czerwca 2015 r.
T. M. w dniu [...] czerwca 2015 r. ustanowił adwokata K. K. swoim pełnomocnikiem w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zwolnienia go ze służby w Policji, z prawem substytucji. Na mocy udzielonego w dniu 1 lipca 2015 r. upoważnienia przez adwokata K. K., aplikant adwokacki wniósł wniosek o wgląd do akt prowadzonego postępowania. W dniu 2 lipca 2015 r. w Komendzie Rejonowej Policji [...], aplikant adwokacki zapoznał się z materiałami sprawy, wykonując ich fotokopie, z czego sporządzono stosowny protokół.
W dniu 6 lipca 2015 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik strony - adwokat K. K. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] maja 2015 r. z odwołaniem od wskazanego rozstrzygnięcia.
We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wskazanego rozkazu personalnego, opartym na art. 58 k.p.a., pełnomocnik strony wskazał, iż uprzedni pełnomocnik strony adwokat M. M. nie odebrał przesyłki zawierającej wskazane rozstrzygnięcie, nie informując mocodawcy o zakończeniu wobec niego postępowania administracyjnego. Strona, pozbawiona o powyższym informacji, nie mogła wnieść odwołania osobiście. Zdaniem pełnomocnika, pozbawienie [...] T. M. możliwości wniesienia odwołania od decyzji organu, w sytuacji braku winy wymienionego odnośnie niewniesienia odwołania, byłoby zbyt daleko idące. Argumentując 7 - dniowy termin, zakreślony dla wniesienia wniosku o przywrócenie terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, pełnomocnik strony wskazał, iż został on obliczony od dnia 29 czerwca 2015 r. , w którym [...] T. M. powziął informację, iż nie jest już funkcjonariuszem Policji. Z uzasadnienia wniosku wynika, że wymieniony niezwłocznie wypowiedział pełnomocnictwo adwokatowi M. M., udzielając w dniu 31 czerwca 2015 r. (z wniosku wynika, że data ta została wpisana omyłkowo, winno być 1 lipca 2015 roku) umocowania do działania w jego imieniu adwokatowi K. K.
Uzasadniając odmowę przywrócenia stronie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowego rozkazu personalnego Komendant [...] Policji podniósł, iż w art. 58 § 1 - 3 k.p.a. ustanowiono cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, a więc wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której określony był termin, uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy oraz dochowanie nieprzywracalnego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu może nastąpić wyłącznie na wniosek zainteresowanego, który wniesie prośbę w formie podania. Przepisy k.p.a. nie wprowadziły żadnych ograniczeń w zakresie oceny przez organ administracji braku winy strony. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Uchybienie terminu może być poczytane jako zawinione przez stronę, jeżeli pragnęła ona wydarzenia albo godziła się na nie, jakkolwiek mogła mu zapobiec. Uchybienie terminu może też być stronie poczytane jako zawinione przez nią jeżeli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć. W konsekwencji więc, brak winy strony w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Stąd dokonując oceny braku winy organ administracji winien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.
Odnosząc powyższe rozważana do realiów niniejszej sprawy Komendant [...] Policji stwierdził, iż adwokat K. K., działający w imieniu strony, spełnił przesłankę wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Spełnił również drugą z wymaganych przesłanek, albowiem dopełnił wraz z wnioskiem tej czynności, dla której termin był ustanowiony, składając wraz z wnioskiem odwołanie od rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] maja 2015 r. Ponadto, zachował nieprzywracalny termin do wniesienia prośby o przywrócenie tego terminu.
Organ odwoławczy podkreślił, iż przesłanką konieczną do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu jest w szczególności uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, iż uchybienie terminu, nastąpiło bez jego winy. Przy ocenie braku winy organ powinien przyjmować obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy. Brak winy strony zachodzi tylko wówczas, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a zatem przeszkoda miała charakter przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia. Te same reguły stosuje się do pełnomocnika strony postępowania administracyjnego, jeżeli pełnomocnik taki został ustanowiony (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 maja 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1209/13).
Dokonując oceny uprawdopodobnienia przez stronę braku swojej winy w uchybieniu terminu, Komendant [...] Policji stwierdził, iż pełnomocnik strony upatruje braku winy w tym, że ustanowiony w sprawie pełnomocnik strony nie odbierał kierowanej do niego, za pośrednictwem Urzędu Pocztowego, korespondencji. Zgodnie z art. 32 k.p.a., strona może działać w sprawie przez ustanowionego pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Nie ma zatem podstaw do tego, by organ kwestionował wybór strony co do sposobu reprezentowania jej interesów w postępowaniu. W określonych przepisami granicach jest to bowiem autonomiczna decyzja strony, która sama, według własnego uznania korzysta z przysługujących jej uprawnień procesowych, by następnie ponosić wynikające z tego konsekwencje. Ustanawiając zatem wybraną przez siebie osobę pełnomocnikiem strona musi liczyć się z tym, że osoba ta reprezentuje ją w postępowaniu i może działać samodzielnie, chyba że co innego wynika z treści pełnomocnictwa. W kwestii natomiast doręczeń oznacza to, że doręczenie decyzji pełnomocnikowi jest równoznaczne z doręczeniem decyzji stronie.
W przedmiotowej sprawie [...] T. M. pełnomocnictwem z dnia 29 kwietnia 2015 r. ustanowił adwokata M. M. pełnomocnikiem w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. Stąd organ I instancji prawidłowo dokonał doręczenia rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2015 r. do rąk ustanowionego w sprawie pełnomocnika – adw. M. M., stosownie do treści art. 40 § 2 k.p.a.
Zdaniem organu odwoławczego, ustanowienie pełnomocnika w sprawie nie uzasadnia całkowitego braku aktywności strony, w tym całkowitego braku zainteresowania sprawą. Strona bowiem posiada pełną swobodę w wyborze pełnomocnika, ale jednocześnie zobowiązana jest do samodzielnego układania stosunków z ustanowionym w sprawie pełnomocnikiem. Oznacza to, że zobowiązana jest nadal dbać o swój ważny interes w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.
[...] T. M. pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. został powiadomiony przez Komendanta Rejonowego Policji [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie rozwiązania stosunku służbowego, a zatem w sprawie niezwykle istotnej, posiadającej wpływ nie tylko na dalsze życie zawodowe, ale również prywatne strony. Pomimo tego, wymieniony ograniczył swoje działania w tak ważnej sprawie, jedynie do ustanowienia w niej pełnomocnika. Samodzielnie, pomimo posiadania takiej możliwości, nie skorzystał z przysługujących uprawnień i nie podjął żadnych czynności, nie przeglądał akt postępowania, nie składał wniosków, czy choćby oświadczenia, co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ale przede wszystkim wymieniony nie ułożył również stosunków ze swoim pełnomocnikiem w taki sposób, aby w każdej chwili mieć wiedzę o zaistniałych w sprawie nowych okolicznościach, które posiadają przecież tak doniosłe znaczenie z punktu widzenia dalszej egzystencji strony. Termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg od dnia 5 czerwca 2015 r., zaś strona dopiero w dniu 31 czerwca 2015 r. udzieliła kolejnego pełnomocnictwa w przedmiotowej sprawie adw. K. K., który w dniu 6 lipca 2015 r. wniósł odwołanie.
W świetle powyższego uznać należało, że sama okoliczność nieodbierania korespondencji kierowanej do pełnomocnika strony za pośrednictwem Urzędu Pocztowego, nie stanowi okoliczności mieszczącej się w przesłance braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji, zaś sama strona nie wykazała braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. W tym stanie sprawy rozpatrzenie odwołania, złożonego przez pełnomocnika strony, od rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2015 r. przez organ II instancji stało się niedopuszczalne, albowiem pełnomocnik strony składając wniosek o przywrócenie terminu nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania, która stanowi jedną z niezbędnych przesłanek przywrócenia uchybionego terminu.
Z tych właśnie powodów należało odmówić [...] T. M., reprezentowanemu przez adw. K. K., przywrócenia terminu do złożenia odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] maja 2015 r.
Postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] sierpnia 2015 r. stało się przedmiotem skargi wniesionej przez T. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze pełnomocnik strony zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:
1) art. 58 § 1 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż skarżący nie spełnił wszystkich przesłanek do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] maja 2015 r., a mianowicie nie uprawdopodobnił braku winy w spowodowaniu przekroczenia terminu, podczas gdy z akt sprawy jednoznacznie wynika, że pełnomocnik skarżącego nie odebrał przesyłki z wyżej wskazaną decyzją, nie poinformował skarżącego o istnieniu takiej przesyłki, a zatem skarżący nie miał wiedzy o zakończonym postępowaniu oraz wydanej decyzji, a w konsekwencji nie miał obiektywnej oraz realnej możliwości złożenia w terminie odwołania od decyzji;
2) art. 7 k.p.a., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności poprzez załatwienie sprawy przy pominięciu słusznego interesu skarżącego;
3) art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób, który nie może budzić zaufania jego uczestników do władzy publicznej, w szczególności pominięcie bezspornej okoliczności, iż:
a) skarżący nie miał wiedzy o zakończonym postępowaniu oraz wydanej w jego sprawie decyzji z dnia [...] maja 2015 r., a zatem nie mógł dochować terminu do złożenia odwołania;
b) skarżący o zakończonym postępowaniu dowiedział się w dniu 29 czerwca 2015 r. w chwili otrzymania decyzji odmawiającej przyznania wynagrodzenia oraz przedsięwziął niezwłocznie wszelkie czynności, mające na celu ustalenie okoliczności sprawy oraz przywrócenie terminu do dokonania czynności, co powinno przemawiać na korzyść skarżącego oraz uzasadniało złożenie wniosku o przywrócenie terminu;
4) art. 80 k.p.a., poprzez uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybianiu terminu do złożenia odwołania od rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2015 r., podczas gdy na podstawie prawidłowo dokonanej oceny okoliczności faktycznych sprawy należało wysunąć wniosek przeciwny.
Z podanych powodów pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów procesowych wg. norm prawem przepisanym.
W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, że z okoliczności niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, iż T. M. nie miał obiektywnej i realnej możliwości na złożenie odwołania w terminie. Nie mógł tego uczynić, bowiem nie miał wiedzy co do zakończenia postępowania oraz wydanej decyzji w jego sprawie. Organ naruszył przepis art. 58 § 1 k.p.a. Niewystarczającym jest bowiem ogólne odwołanie się do reguł staranności i dbałości o własne interesy strony w postępowaniu. Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania osobiście przez stronę był w pełni uzasadniony, gdyż niezłożenie odwołania od decyzji w terminie nastąpiło bez winy T. M. Wbrew twierdzeniom organu, ustanowienie pełnomocnika w sprawie powinno pozwolić stronie na zachowanie mniejszej aktywności, aniżeli w przypadku działania przez stronę jedynie osobiście. Strona ma prawo do samodzielnego układania stosunków z ustanowionym w sprawie pełnomocnikiem. Odzwierciedleniem tego uprawnienia na gruncie niniejszej sprawy jest chociażby podanie jako adresu korespondencyjnego, adresu pełnomocnika. Działanie strony w postępowaniu przez pełnomocnika nie wyklucza dbałości o swoje interesy w postępowaniu administracyjnym przez stronę. Nie jest jednak uzasadnione wymaganie od strony, aby w takiej sytuacji zachowała stopień dbałości o swoje interesy na takim poziomie jak byłoby to wymagane gdyby działała osobiście. Wydaje się zbyt daleko idące w skutkach obarczenie odpowiedzialnością T. M. za zaniedbania leżące po stronie pełnomocnika. T. M. miał świadomość toczącego się postępowania. Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika miało na celu zapewnienie jak najbardziej starannego reprezentowania jego interesów. Trudno zatem wymagać, aby mógł on przewidywać, że z powodu tak istotnego błędu pełnomocnika, zostanie on pozbawiony możliwości obrony swoich praw oraz interesów, przede wszystkim w postaci możliwości złożenia oraz rozpatrzenia przez organ odwołania od decyzji, w myśl której został zwolniony ze służby w Policji.
Zdaniem strony skarżącej, w okolicznościach niniejszej sprawy, przedmiotowy wniosek był w pełni uzasadniony, bowiem T. M. nie tylko uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, lecz w kontekście stanu faktycznego sprawy, kwestia ta powinna zostać uznana za udowodnioną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola zgodności zaskarżonego aktu z prawem dokonywana jest przez Sąd w oparciu o stan prawny obowiązujący w dacie orzekania przez organy administracji.
Zgodnie z art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
Mając na uwadze wyżej wymienione podstawy uchylenia zaskarżonego aktu, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie odmawiające przywrócenia terminu jest zgodne z prawem.
Przedmiotem niniejszego postępowania przed Sądem, a więc sprawy administracyjnej, jest ocena zgodności z prawem postanowienia organu odwoławczego o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Jak słusznie wskazał Komendant [...] Policji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest, stosownie do treści art. 58 k.p.a., spełnienie łącznie następujących przesłanek: wniesienia przez zainteresowanego prośby o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła mu dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego.
W niniejszej sprawie jedynie spornym, odmiennie ocenianym przez stronę i organ zagadnieniem (co nie budzi wątpliwości po analizie akt sprawy) jest kwestia uprawdopodobnienia braku winy w chybieniu przez stronę 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2015 r.
W analizowanym przypadku rozkaz personalny z dnia [...] maja 2015 r. został przesłany pełnomocnikowi skarżącego – adwokatowi M. M., na adres kancelarii adwokackiej. Przesyłkę zwrócono nadawcy jako niepodjętą w terminie, przy spełnieniu wymogów art. 44 k.p.a. Organ wnikliwie zbadał kwestię prawidłowości doręczenia zastępczego, wyjaśniając nieścisłości na przesyłce u operatora pocztowego (pismo Naczelnika UP W. - k.-58 akt administracyjnych). Zatem prawidłowo uznał ją za doręczoną w dniu 4 czerwca 2015 r. Termin 14 – dniowy do wniesienia odwołania (art. 129 § 2 k.p.a.) od przedmiotowego rozkazu personalnego upływał z dniem 18 czerwca 2015 r. We wniosku z dnia 6 lipca 2015 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pełnomocnik skarżącego – adwokat K. K. wskazał, iż skarżący nie może ponosić winy w tym, że dotychczasowy pełnomocnik, któremu po stwierdzeniu zaistnienia powyższych okoliczności wypowiedziano pełnomocnictwo, nie podjął przesyłki z rozkazem personalnym o zwolnieniu skarżącego ze służby. Skarżący bowiem nie dysponując wiedzą o zaistniałym stanie rzeczy, nie mógł dołożyć wymaganej od niego staranności i dopełnić czynności prawnej w terminie.
Odnosząc się do powyższej argumentacji trzeba podkreślić, iż przywrócenie uchybienia terminu na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. jest instytucją wyjątkową, mającą zastosowanie tylko wtedy, gdy uchybienie nastąpiło bez winy strony. Wpływa to zatem zasadniczo na rozłożenie ciężaru dowodowego, to nie organ ma wykazać winę strony (lub jej pełnomocnika) w uchybieniu terminu, lecz strona ma uprawdopodobnić brak winy w tym uchybieniu. Z utrwalonego orzecznictwa NSA wynika, że o braku winy zainteresowanego podmiotu w zachowaniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy podmiot ten działał z najwyższą starannością, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanej. Przy ocenie tej przesłanki należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę lub jej pełnomocnika zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, nieprawidłowe doręczenie pisma. W takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 1998 r. sygn. akt SA/Łd 575/98, publik. LEX nr 36221, wyrok NSA z dnia 13 października 1999 r. sygn. akt III SA 1436/99, publik. LEX nr 40057, wyrok NSA z dnia 25 maja 1998 r. sygn. akt IV SA 2162/96, publik. LEX nr 43285, wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r. sygn. akt I SA/Ka 1718/96, publik. LEX nr 33415). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi też żadnych wątpliwości, że ocena, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 58 k.p.a., musi odbywać się z odniesieniem do okoliczności konkretnego przypadku i osobniczych cech strony (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 30 listopada 2006 r. sygn. akt II OSK 1397/05 oraz WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 3 lutego 2009 r. sygn. akt IV SA/Gl 381/09, publik. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Należy stwierdzić, że okoliczności wskazane we wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, tj. brak świadomości o przesyłce, nie dają podstaw do uznania, że uchybienie terminu nastąpiło na skutek zdarzeń wyjątkowych, czy szczególnych, których nie można było uniknąć. Skarżący wskazując na nieprawidłowe działanie, czy wręcz zaniedbanie swego pełnomocnika, próbuje uwolnić się od skutków owego działania.
Zdaniem Sądu, niedochowanie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło na skutek niezachowania przez pełnomocnika skarżącego staranności w prowadzeniu spraw strony. Pełnomocnik skarżącego prowadząc kancelarię powinien tak zorganizować odbiór korespondencji i kontrolę ruchu spraw, by uniknąć, a przynajmniej zminimalizować ryzyko nieodebrania z poczty korespondencji. Tymczasem pełnomocnik skarżącego nie dopełnił należytej staranności w organizacji odbioru korespondencji i w istocie jest to jedyna przyczyna braku po stronie skarżącego świadomości wydania i doręczenia decyzji administracyjnej. Z ugruntowanego orzecznictwa sądowego wynika, iż na równi z zawinieniem strony traktuje się zawinienie osób, którym zleciła ona prowadzenie swoich spraw (por. wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FSK 374/06). Okoliczność, że pełnomocnik skarżącego ustanowiony w postępowaniu administracyjnym nie otwierał kierowanej do niego korespondencji, nie stanowi okoliczności mieszczącej się w przesłance braku winy w uchybieniu terminowi. Wręcz przeciwnie, okoliczność ta świadczy o rażącym niedbalstwie pełnomocnika skarżącego, które wyklucza możliwość wydania rozstrzygnięcia o przywróceniu uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej (patrz wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 maja 2014 r. sygn. akt III SA/Kr 1209/13, publik. LEX nr 1531805). Jeżeli strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania szczególnej zawodowej staranności w postępowaniu przez tego pełnomocnika, bowiem to mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego, tym samym to na stronie ciąży obowiązek starannego wyboru pełnomocnika. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma zaś obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością i zaangażowaniem w sprawę, jak gdyby działał na własną rzecz (wyrok WSA w Łodzi z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Łd 1043/13, publik. LEX nr 1407358, analogicznie wyrok NSA z dnia 13 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1743/10, publik. LEX 1149237, postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt I SA/Ol 14/10, publik. LEX nr 660946). W świetle przywołanego orzecznictwa, niedbałość pełnomocnika obarcza skutkami samą stronę i nie stanowi podstawy do uwolnienia jej od ponoszenia z tego tytułu negatywnych następstw procesowych.
Mając na uwadze całość zgromadzonego materiału dowodowego należy stwierdzić, że organ zasadnie uznał, iż nie została spełniona przesłanka z art. 58 § 1 k.p.a. przyjmując, że strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu. Sąd nie dostrzegł też naruszenia wskazywanych przez stronę skarżącą przepisów art.7, 8, 80 k.p.a.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło