II SA/Wa 1938/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Karolina Kisielewicz (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 lipca 2021 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie J. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowienie z [...] marca 2021 r. (nr [...]) którym Komendant Główny Policji stwierdził niedopuszczalność jego odwołania z [...] listopada 2020 r. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2020 r. o odmowie wypłaty skarżącemu wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, w związku ze zwolnieniem z Policji, zgodnie z jego wnioskiem z [...] listopada 2018 r. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że J. K. w piśmie z [...] listopada 2018 r. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z wnioskiem o wyrównanie ("ponowne naliczenie") ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za lata 2004-2006, w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji. W piśmie z [...] września 2019 r. Z. K. złożył do organu I instancji ponaglenie w tej sprawie oraz pełnomocnictwo z [...] września 2019 r. upoważniające do działania w imieniu skarżącego "w sprawie roszczeń z tytułu braku wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w wyżej niż dotychczas wysokości", a następie w piśmie z 14 października 2019 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku z [...] listopada 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z 22 stycznia 2020 r., sygn. akt II SAB/Rz 118/19 stwierdził, ze Komendant Wojewódzki Policji w [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z [...] listopada 2018 r. i zobowiązał do jego rozpoznania we wskazanym terminie. W tych okolicznościach faktycznych i prawych Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z [...] kwietnia 2020 r. odmówił skarżącemu wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy za lata 2004-2006, a Komendant Główny Policji po rozpoznaniu odwołania skarżącego decyzją z [...] czerwca 2020 r. (nr [...]), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] października 2020 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] wydał decyzję (nr [...]) o odmowie wypłaty skarżącemu wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy, zgodnie z jego wnioskiem z [...] listopada 2018 r. W dniu [...] listopada 2020 r. skarżący działając przez pełnomocnika Z. K. wniósł odwołanie od tej decyzji. W piśmie z [...] grudnia 2020 r. KGP na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. wezwał Z. K. do uzupełnienia braku formalnego odwołania i złożenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa uprawiającego do działania w imieniu J. K. w postępowaniu administracyjnym przed organem odwoławczym, pod rygorem stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Organ podał, że w aktach sprawy znajduje się jedynie kopia pełnomocnictwa z [...] września 2019 r. W odpowiedzi na to wezwanie Z. K. przy piśmie z [...] stycznia 2020 r. nadesłał do organu stosowne pełnomocnictwo do reprezentowania skarżącego J. K. w postępowaniu odwoławczym od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2020 r. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych Komendant Główny Policji postanowieniem z [...] marca 2021 r. wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania skarżącego z [...] listopada 2020 r. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2020 r. W uzasadnieniu organ powołał się na art. 40 § 1 i § 2 i art. 129 § 2 k.p.a. oraz wyroki NSA z 21 listopada 2014 r., sygn. akt OSK 1855/13, z 5 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 931/07, WSA w Warszawie z 6 lutego 2008 r.,, sygn. akt II SA/Wa 1839/07, WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 21 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Go 302/14 i stwierdził, że termin do wniesienia odwołania przez stronę, za którą działa pełnomocnik rozpoczyna się dopiero z chwilą doręczenia rozstrzygnięcia pełnomocnikowi, choćby wcześniej decyzja została doręczona stronie. J. K. wraz z ponagleniem z [...] września 2019 r. przedłożył do akt sprawy pełnomocnictwo dla Z. K. w sprawie zainicjowanej jego wnioskiem z [...] listopada 2018 r. W tej sytuacji doręczenie decyzji organu I instancji z [...] października 2020 r. bezpośrednio stronie (w dniu [...] listopada 2020 r.) nie było prawidłowe. To zaś prowadzi do wniosku, że termin do wniesienia odwołania przez stronę nie rozpoczął biegu (art. 129 § 2 w zw. z art. 40 k.p.a.) i nie jest możliwe merytoryczne rozpatrzenie odwołania. J. K. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisane postanowienie Komendanta Głównego Policji z [...] marca 2021 r zarzucił, że zostało wydane z naruszeniem art. 134 k.p.a. i wniósł o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2020 r. została mu doręczona w dniu [...] listopada 2020 r., co prowadzi do wniosku że jego odwołanie z [...] listopada 2020 r. zostało złożone w ustawowym terminie. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ podał, że skarżący odebrał decyzję organu I instancji z [...] października 2020 r. w dniu [...] listopada 2020 r., co oznacza, że odwołanie, mimo wadliwego doręczenia decyzji, mógł wnieść do dnia [...] listopada 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zaskarżone przez J. K. postanowienie Komendanta Głównego Policji z [...] marca 2021 r. o stwierdzeniu niedopuszczalności jego odwołania od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2020 r. narusza prawo i dlatego jego skarga jest uzasadniona. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że na podstawie przepisu art. 134 k.p.a. organ odwoławczy może wydać w formie postanowienia rozstrzygnięcie stwierdzające niedopuszczalność odwołania albo stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Niedopuszczalność odwołania może mieć miejsce m. in. wówczas, gdy przepisy prawa nie dopuszczają zaskarżenia decyzji, gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie ma legitymacji do wniesienia tego środka albo odwołanie jest przedwczesne, ponieważ zostało wniesione przed terminem. Natomiast organ pozostawia odwołanie bez rozpoznania wówczas, gdy odwołujący się, mimo wezwania, nie usunie braku formalnego w wyznaczonym, siedmiodniowym terminie (art. 63 § 1 w zw. z art. 64 § 2 k.p.a.). W zaskarżonym postanowieniu organ podał, że odwołanie pełnomocnika skarżącego zostało wniesione przedwcześnie, ponieważ decyzja objęta odwołaniem doręczona została bezpośrednio skarżącemu, mimo że w postępowaniu zainicjowanym jego wnioskiem z [...] listopada 2018 r., i zakończonym decyzją z [...] czerwca 2020 r. ustanowił pełnomocnika. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie organ nie miał podstaw prawnych do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania ze względu na wniesienie tego środka zaskarżenia przed doręczeniem pełnomocnikowi skarżącego przesyłki zawierającej decyzję przez operatora publicznego. Czynność doręczenia pisma (w tym także decyzji administracyjnej) została uregulowana w k.p.a. w rozdziale 8 "Doręczenia" (art. 39-49 k.p.a.). Normy te stanowią w istocie gwarancję przestrzegania przez organ administracji publicznej zasady demokratycznego państwa prawnego i mają chronić obywatela przed nadużyciami ze strony administracji, nie zaś być wykorzystywane przeciwko obywatelowi w sposób pozbawiający go prawa do wniesienia środka zaskarżenia. Nie mogą być interpretowane niejako "na szkodę" obywatela - strony postępowania, która z różnych powodów, faktycznych albo nieznajomości prawa może podejmować działania intencjonalnie służące jej interesom, ale uchybiające przepisom prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że jeżeli decyzja mimo nieskuteczności nieprawidłowego doręczenia znalazła się w posiadaniu osoby, do której została skierowana, to należy przyjąć, że ta decyzja weszła do obrotu prawnego (por. np. wyroki NSA z 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 3095/15, z 21 listopada 2017 r. sygn. akt II OSK 599/17, z 4 kwietnia 2017 r. sygn. akt II OSK 256/16, wyrok WSA w Poznaniu z 4 czerwca 20202 r. sygn. akt IV SA/Po 366/20, wszystkie publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, wyrok SN z 11 grudnia 1991 r. sygn. akt V KRN 304/90 publ. OSNKW 1992, nr 5-6, poz. 44). Wadliwe doręczenie nie wywołuje skutku domniemania doręczenia, ale też nie może zanegować faktu, że strona decyzję otrzymała. W tej sytuacji oparcie zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania na stwierdzeniu, że odwołanie z [...] listopada 2020 r. zostało złożone przedwcześnie, nie jest prawidłowe (pomijając już niekonsekwencję organu, który w piśmie z [...] grudnia 2020 r. na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. wezwał Z. K. do złożenia odpisu pełnomocnictwa uprawiającego do działania w imieniu J. K. w niniejszej sprawie i jednocześnie uznał, że pełnomocnik reprezentował skarżącego w postępowaniu przed organem I instancji). Nie można tracić z pola widzenia, że jedynie pocztowy dowód doręczenia adresatowi przesyłki jest dokumentem urzędowym, potwierdzającym fakt i datę doręczenia zgodnie z danymi na dokumencie tym umieszczonymi. Tylko taki dokument korzysta zatem z domniemania prawdziwości. Dane znajdujące się na stronie internetowej Poczty Polskiej (e-monitoring) mają charakter wyłącznie poglądowy (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 21 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 114/19, LEX nr 2641812). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważa, że w aktach sprawy nie ma dowodu, z którego wynikałoby, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu w dniu wskazanym przez organ w zaskarżonym postanowieniu, a nie w dniu podanym przez skarżącego w skardze do Sądu. W świetle tego co już powiedziano, za taki dowód nie może być uznany dokument (elektroniczne śledzenie przesyłki) który znajduje się w aktach administracyjnych sprawy (k. 38). Przedstawione rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżone przez J. K. postanowienie Komendanta Głównego Policji zostało wydane z naruszeniem art. 134 k.p.a. Organ odwoławczy ponownie orzekając w tej sprawie powinien uwzględnić okoliczność, że wniosek skarżącego z [...] listopada 2018 r. o wyrównanie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za lata 2004-2006 został już rozpoznany ostateczną decyzją z [...] czerwca 2020 r. Biorąc to wszystko pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżone postanowienie zawiera wadę prawną, określoną w art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) i z tego powodu skarga zasługuje na uwzględnienie. Z powyższych względów Sąd, działając na podstawie powołanego przepisu, wyeliminował to postanowienie z obrotu prawnego.