II SA/Wa 2306/20

WyrokWSA w Warszawie2021-09-16

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Janusz Walawski, Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o udostępnienie dokumentów zawierających informacje o przyczynach negatywnej oceny stosunku korzyści do ryzyka produktu leczniczego, wstępnego raportu oceniającego oraz wyników badań klinicznych, złożony przez osobę dochodzącą roszczeń odszkodowawczych w postępowaniu cywilnym, może być podstawą do uznania istnienia interesu prawnego w uzyskaniu tych informacji w trybie dostępu do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał interesu prawnego w uzyskaniu żądanych informacji publicznych. Interes prawny musi być indywidualny, konkretny i aktualny, powiązany z przepisem prawa materialnego, a nie wynikać jedynie z interesu faktycznego czy faktu prowadzenia postępowania cywilnego. Choć prawo do ochrony zdrowia gwarantowane przez Konstytucję RP może mieć charakter podmiotowy, w tym przypadku nie uzasadniało ono dostępu do dokumentacji rejestracyjnej, która jest publicznie dostępna w ograniczonym zakresie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca zwrócił się do Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych o udostępnienie informacji publicznej w postaci dokumentów dotyczących rejestracji produktu leczniczego, w tym przyczyn negatywnej oceny stosunku korzyści do ryzyka, wstępnego raportu oceniającego oraz wyników badań klinicznych. Wnioskodawca wskazał, że informacje te są mu niezbędne do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych w postępowaniu cywilnym. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając, że Wnioskodawca wykazał jedynie interes faktyczny, a nie prawny. Po odmowie i wniesieniu o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ utrzymał w mocy swoje pierwotne rozstrzygnięcie. Wnioskodawca zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 września 2021 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę Zaskarżoną decyzją – przywołując art. 138 §. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." – Prezes Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, utrzymał w mocy swoje orzeczenie z [...] lipca 2020 r. Odmówiono nim p. P. M., zwanej dalej "Wnioskodawcą", dostępu do informacji publicznej w postaci dokumentów, przedłożonych w postępowaniu w sprawie dopuszczenia do obrotu produktu leczniczego [...], [...], system terapeutyczny [...], [...] mg, zwanego dalej "Produktem". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołano następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy: - pismem z [...] maja 2020 r. Wnioskodawca wystąpił o udzielenie informacji w trybie dostępu do informacji publicznej; zwrócił się o udostępnienie następujących informacji: 1. przyczyn, z których w decyzji z [...] marca 2013 r., o dopuszczeniu do obrotu Produktu, zwanej dalej "Decyzją", stosunek korzyści do ryzyka stosowania oceniono jako negatywny, 2. wstępnego raportu oceniającego - mowa o nim na str. 3, ak. 2 Decyzji, 3. wyników badań klinicznych, do których przeprowadzenia zobowiązano podmiot odpowiedzialny - [...], zwany dalej Spółką" - na podstawie Decyzji, - w odpowiedzi - [...] maja 2020 r. - organ wystosował wezwanie do wykazania przez Wnioskodawcę interesu prawnego - w terminie 14 dni od otrzymania pisma - w celu uzyskania dostępu do dokumentacji na podstawie art. 34 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2020 r., poz. 944 ze zm.), - w odpowiedzi - pismem z [...] czerwca 2020 r. - Wnioskodawca wskazał: "Wnioskodawca złożył pozew przeciwko [Spółce] nie w celu uzyskania ochrony prawnej w związku z wskazywanymi przez wnioskodawcę wadliwościami [Produktu]. Wnioskodawca wywodzi swoje roszczenie z norm prawa materialnego ustanowionych w przepisach art 4491 § 1 k.c., w zw. z art. 444 1 k.c. w zw. z art. 445 § 1 k.c. oraz art. 446 § 4 k.c. ewentualnie art. 23 k.c. w zw. z art. 24 § k.c. w zw. z art. 448 k.c. Rzeczywistym i materializującym się w podjętych czynnościach zamiarem wnioskodawcy jest uzyskanie ochrony prawnej w związku z konsekwencjami wynikającymi z wskazywanych przez wnioskodawcę wadliwości wskazanego wyżej produktu leczniczego. Wnioskowane w niniejszym postępowaniu dokumenty mają na celu ustalenie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy cywilnej, w której wnioskodawca domaga się udzielenia ochrony prawnej skonkretyzowanym roszczeniom."; dołączono również dokumenty - pozew do Sądu Okręgowego w [...] (z [...] kwietnia 2020 r.) i pismo sądowe z ([...] maja 2020 r.), - [...] lipca 2020 r. organ wystosował zawiadomienie - na podstawie art. 10 K.p.a. - w którym poinformowano Wnioskodawcę, że - na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego - nie wykazał interesu prawnego w uzyskaniu żądanej informacji; w związku z tym ma prawo do wypowiedzenia się - co do zebranych dowodów i materiałów - w terminie 7 dni, w razie zaś braku odpowiedzi rozstrzygnięcie w sprawie nastąpi na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, - w odpowiedzi na to – [...] lipca 2020 r. - Wnioskodawca złożył pismo, dotyczące wykazania interesu prawnego w dostępie do informacji publicznej - dokumentów przedłożonych w postępowaniu w sprawie dopuszczenia do obrotu, - wobec wydania [...] lipca 2020 r. decyzji o odmowie dostępu do dokumentów przedłożonych w postępowaniu w sprawie dopuszczenia do obrotu Produktu Wnioskodawca zażądał ponownego rozpatrzenie sprawy; wniesiono o: "udostępnienie dokumentów zawierających następujące informacje lub oznaczonych dokumentów: 1. dokumentu lub dokumentów określających przyczyny z których w decyzji [...] dotyczącej dopuszczenia do obrotu produktu [...] stosunek korzyści do ryzyka stosowania wskazanego produktu został określony jako negatywny, 2. wstępnego raportu oceniającego [...], którego oznaczenie zostało ukryte w decyzji [...], 3. wyników badań klinicznych, do których przeprowadzenia zobowiązany był podmiot odpowiedzialny [Spółka] na podstawie decyzji [...].", - po analizie przedstawionych dokumentów oraz stanowiska Wnioskodawcy, podnoszone przezeń okoliczności nie uzasadniają interesu prawnego w uzyskaniu wnioskowanych informacji (a jedynie interes faktyczny) i nie przemawiają za zmianą stanowiska - wyrażonego w decyzji z [...] lipca 2020 r., - Wnioskodawca jest zainteresowany informacjami we wskazywanym zakresie; nie znajduje to jednak oparcia w obowiązujących przepisach prawa materialnego; interes faktyczny nie daje natomiast uprawnienia do dostępu do wnioskowanych informacji; ustalenie interesu prawnego Wnioskodawcy w uzyskaniu danych z dokumentacji powinno być powiązane z sytuacją prawną strony - w konkretnej sprawie; sytuacja prawna Wnioskodawcy w toczącym się postępowaniu sądowym nie jest zależna od danych uzyskanych z dokumentacji Produktu; informacje te nie są niezbędne do zrealizowania przezeń uprawnień - szczególnie gdy raporty oraz dotycząca danego Produktu dokumentacja są - w zakresie określonymi przepisami ustawy - Prawo farmaceutyczne - dostępne publicznie, - dopuszczona normatywnie możliwość dochodzenia odszkodowania za szkody wywołane produktem niebezpiecznym nie jest źródłem interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym; ten ma być bowiem: indywidualny, konkretny i aktualny; nie jest zatem trafiony argument Wnioskodawcy, że wszczęcie postępowania cywilnego jak i podejmowanie w nim odpowiednich czynności proceduralnych uzasadnia interes prawny w postępowaniu administracyjnym; tym bardziej, że w procedurze cywilnej ustanowiono instrumenty, pozwalające na podejmowanie stosownych działań procesowych i uzyskanie odpowiednich dowodów, - w świetle uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 października 2019 r. (sygn. akt: II SA/Wa 656/19 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA"): "Obowiązek dowodzenia w postępowaniu cywilnoprawnym nie ma bowiem charakteru materialnoprawnego. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko orzecznictwa, zgodnie z którym, w postępowaniu administracyjnym interes prawny musi być wywodzony z przepisów prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 20 października 2017 r. o sygn. akt II OSK 2682/15). Sama okoliczność toczenia sporu sądowego nie świadczy o istnieniu interesu prawnego. Zainicjowanie postępowania przed sądem powszechnym sytuuje zatem Skarżące jako strony w ujęciu procesowym, natomiast fakt ten nie daje im uprawnień o charakterze materialnoprawnym.", - za orzeczeniem przywołanym powyżej, wskazano też: "W świetle art. 28 KPA stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniają zastosowanie prawa materialnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że o istnieniu interesu prawnego decydują przepisy prawa materialnego przyznające stronie określone uprawnienia lub nakładające obowiązki. Istnienie interesu prawnego oznacza wykazanie i ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności lub zaniechania organu (por. wyroki NSA: z dnia 14 czerwca 2012 r. o sygn. akt I OSK 868/11; z dnia 30 listopada 1993 r. o sygn. akt II SA 1783/93; z dnia 10 marca 1989 r. sygn. akt IV SA 1254/88). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 marca 1999 r. o sygn. akt I SA 1189/98, cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego (por. także wyrok NSA z dnia 15 grudnia 1998 r. o sygn. akt II SA 1355/98).", - wnoszenie o dokumenty - te w celach diagnostycznych - nie stanowi źródła interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu; organ nie ma podstaw prawnych i kompetencji aby - zawarte w dokumentacji, o którą wnosi strona -niepubliczne dane służyły do "zaprojektowania dalszych działań diagnostycznych i leczniczych"; podejmować takie czynności i stawiać diagnozy może wyłącznie opiekujący się pacjentem lekarz specjalista, - zgodnie z art. 68 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) "Każdy ma prawo do ochrony zdrowiał"; mimo argumentacji strony i przytoczenia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2016 r., (sygn. akt II OSK 2190/14 – dostępny w CBOSA) oraz powołania się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 23 marca 1999 r. (sygn. akt: K 2/98), nie zachodzą przesłanki dla uznania, że wskazaną normę jakikolwiek naruszono odmową dostępu do dokumentacji rejestracyjnej z art. 34 ustawy - Prawo farmaceutyczne, - w konkluzji przywołanego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny określił kryteria zastosowania art. 68 ust. 1 Konstytucji RP, jako samodzielnej podstawy interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym; zgodnie z nim: "Oceniając, czy art. 68 ust. 1 Konstytucji może stanowić podstawę do udostępnienia żądanych przez stronę danych Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, iż w orzecznictwie oraz doktrynie zauważana jest zasadnicza trudność w określeniu charakteru normy wynikającej z art. 68 ust. 1 Konstytucji, tj. ustaleniu, czy przepis ten jest źródłem publicznego prawa podmiotowego, czy raczej stanowi adresowaną wyłącznie do organów władzy publicznej normę programową, a zatem normę nie mogącą być przyjmowaną jako podstawa roszczeń jednostek. Na podmiotowy charakter prawa do ochrony zdrowia wskazał jednakże Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 23 marca 1999 r., sygn. K 2/98 (OTK ZU 1999, Nr 3, poz. 38) przyjmując w nim, że z art. 68 ust. 1 Konstytucji należy wywieść podmiotowe prawo jednostki do ochrony zdrowia oraz obiektywny nakaz podejmowania przez władze publiczne takich działań, które są konieczne dla należytej ochrony i realizacji tego prawa. We wskazanym kierunku orzeczniczym zakotwiczenie znalazły wypowiedzi prezentowane w piśmiennictwie wskazujące, że w zakresie, w jakim prawo do ochrony zdrowia jest prawem podstawowym, z art. 68 ust. 1 Konstytucji może wynikać prawo podmiotowe (...). Ustalając treść prawa podmiotowego do ochrony zdrowia, o którym mowa w art. 68 ust. 1 Konstytucji należy zaś odnotować wypowiedzi Trybunału Konstytucyjnego w których Trybunał przyjmuje, że ochrona zdrowia to przede wszystkim prawo do zachowania życia i jego obrony, gdy jest zagrożone (zob. wyrok TK z 7 stycznia 2004 r., sygn. K 14/03, OTK-A 2004, Nr 1, poz. 1), podkreślając zarazem, że ochrona procesów życiowych i integralności organizmu jest wymagana konstytucyjnie (orzeczenie TK z 28 maja 1997 r., sygn. K 26/96, OTK1997, Nr 2, poz. 19 oraz ww. wyrok TK z 7 stycznia 2004 r, K14/03). Warto zarazem zaznaczyć, że nawet pomimo przyjmowania, iż brzmienie analizowanego przepisu wskazuje, iż nie ustanawia on żadnych indywidualnych roszczeń, tj. nie wynikają z niego konkretne roszczenia o udzielenie świadczenia zdrowotnego (zob. wyrok NSA z 29 stycznia 2009 r., sygn. II OSK 1010/08), także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że obywatel może podejmować wszelkie działania prawem dozwolone mające na celu realizację konstytucyjnego prawa do ochrony życia (zob. wyrok NSA z 6 grudnia 2011 r, sygn. IIGSK 82/11)", - odnosząc się do przesłanek wskazanych w tym wyroku nie naruszono w przedmiotowej sprawie prawa do zachowania życia i jego obrony a także prawo do ochrony procesów życiowych i integralności organizmu; po rejestracji produktu leczniczego są bowiem ujawniane (i publicznie dostępne) dokumenty, pozwalające - w szczególności personelowi medycznemu ale także pacjentom – zapoznać się z działaniem produktu leczniczego a także ryzykiem jego stosowania oraz działaniami niepożądanymi; na podstawie dostępnych publicznie danych uprawniony personel medyczny, o odpowiedniej specjalizacji - na podstawie swojego doświadczenia oraz zawartych w tych publicznych dokumentach danych - może podjąć działania w celu ratowania zdrowia będącej pacjentem strony, - z kolei – w kwestii wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 23 marca 1999 r. (sygn. K 2/98) - zwrócono uwagę, że w rozstrzygnięciu tym przyjęto możliwość wywiedzenia z art. 68 ust. 1 Konstytucji RP prawa podmiotowego jednostki do ochrony zdrowia oraz obiektywnego nakazu podejmowania przez władze publiczne takich działań, które są konieczne dla należytej ochrony i realizacji tego prawa; rozstrzygnięcie czy w danej sytuacji występuje jednakże przesłanka przemawiająca za pierwszeństwem ochrony życia zdrowia nad literalnym brzmieniem art. 34 ustawy - Prawo farmaceutyczne, pozostawił Trybunał podmiotowi zobowiązanemu do stosowania prawa; strona nie może tym samym wystąpić z żądaniem do organu w celu jego bezpośredniego zastosowania, - nie można tym samym zastosować art. 68 ust. 1 Konstytucji RP, jako przepisu prawa materialnego, z którego Wnioskodawca może wywodzić swój interes prawny, - podnoszone przez Wnioskodawcę okoliczności nie uzasadniają interesu prawnego w uzyskaniu żądanych informacji, a jedynie interes faktyczny; jest on zainteresowany informacjami w celu dochodzenia odszkodowania w procesie cywilnym; zainteresowanie to nie znajduje jednak oparcia w obowiązujących przepisach prawa materialnego; interes faktyczny nie daje natomiast uprawnienia do dostępu do informacji, - zważywszy na to, w przedmiotowej sprawie Wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w dostępie do żądanej informacji; tym samym – ponieważ dostęp do żądanych informacji ma charakter kwalifikowany - nie wykazanie interesu prawnego powoduje brak podstaw do ich udostępnienia, - pismem z [...] września 2020 r. umożliwiono Wnioskodawcy wypowiedzenie się przed wydaniem przedmiotowej decyzji, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w trybie art. 10 § 1 K.p.a.; nie skorzystał z tego, - po zapoznaniu się z treścią wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzono, że podniesione w nim zarzuty nie stanowią nowych okoliczności, mających wpływ na wynik postępowania odwoławczego; nie stwierdzono nieprawidłowości w postępowaniu w I. instancyjnym; tym samym podtrzymano stanowisko, wyrażone w decyzji z [...] lipca 2020 r. W skardze sformułowano zarzuty naruszenia przepisów: - postępowania - art. 7 oraz 77 § 1 K.p.a., poprzez brak rzetelnej i kompletnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego; na skutek tego nieprawidłowo ustalono, że żądanie oznaczonych dokumentów nie jest powiązana z sytuacją prawną Wnioskodawcy w konkretnej sprawie; są one tymczasem niezbędne do realizacji materialnoprawnego roszczenia Wnioskodawcy, - prawa materialnego - art. 34 ustawy - Prawo farmaceutyczne, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; skutkowało to przyjęciem, że Wnioskodawca nie ma interesu prawnego w uzyskaniu dostępu do dokumentów, przedłożonych w sprawie dopuszczenia do obrotu Produktu; ma on zaś taki interes - wynikający z przepisów prawa materialnego. W uzasadnieniu skargi wskazano: -` Wnioskodawcy przysługuje roszczenie materialnoprawne przeciwko Spółce, wywodzone z przepisów ustawy – Kodeks cywilny; nie sposób zgodzić się ze stwierdzeniem organu, jakoby sytuacja prawna Wnioskodawcy w toczącym się postępowaniu sądowym nie była zależna od danych, uzyskanych z dokumentacji Produktu; z dostępnych publicznie informacji wynika, że w momencie rejestracji miał on negatywny stosunek korzyści do ryzyka, a podmiot odpowiedzialny zobowiązano do przeprowadzenia badań klinicznych; Wnioskodawca - chcąc urzeczywistnić przysługujące mu roszczenie materialnoprawne - powinien ustalić, czy Produkt można uznać za niebezpieczny; w związku z tym konieczne jest uzyskanie informacji, dotyczących przebiegu jego rejestracji, mając w szczególności na uwadze niepokojące informacje o negatywnym stosunku korzyści do ryzyka Produktu oraz braku informacji o wynikach badań klinicznych, do których przeprowadzenia zobowiązano podmiot odpowiedzialny; mając już to na uwadze Wnioskodawca ma interes prawny w uzyskaniu dostępu do wnioskowanych dokumentów, - w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano również: "raporty oraz dokumentacja dotycząca wskazanego produktu leczniczego w zakresie określonymi przepisami ustawy Prawo farmaceutyczne są dostępne publicznie"; dostępne publicznie dokumenty, nie dają jednak wyczerpującej odpowiedzi na pytanie, czy Produkt jest bezpieczny oraz z jakich przyczyn stosunek korzyści do ryzyka oceniono jako negatywny; w szczególności nie są dostępne wyniki badań klinicznych, do których został zobowiązany podmiot odpowiedzialny; mogą z nich wynikać informacje na temat bezpieczeństwa Produktu; są one natomiast niezbędne w postępowaniu sądowym, w którym Wnioskodawca dochodzi swoich praw; wywodzi on interes prawny w uzyskaniu dostępu do dokumentów również z art. 68 ust 1 Konstytucji RP; w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołano liczne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Trybunału Konstytucyjnego; z ich treści wynika, że ze wskazanego artykułu można wywieść podmiotowe prawo jednostki do ochrony zdrowia; nie można zgodzić się ze stwierdzeniem: "w przedmiotowej sprawie nie zostało naruszone prawo do zachowania życia i jego obrony a także prawo do ochrony procesów życiowych i integralności organizmu"; Wnioskodawca załączył do wniosku o udzielenie informacji publicznej obszerną dokumentację medyczną; wynika z niej, że stosowanie wskazanego produktu leczniczego z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością wywołało poważne konsekwencje zdrowotne; z dostępnych publicznie dokumentów wynika, że stosunek korzyści do ryzyka Produktu oceniono jako negatywny; koincydencja tych zdarzeń prowadzi do konstatacji, że oznaczony produkt leczniczy może cechować się niebezpieczeństwem; nie udostępniono wyników badań klinicznych, do których przeprowadzenia zobowiązano Spółkę; Wnioskodawca nie może więc stwierdzić, czy stosowanie Produktu może nieść za sobą jeszcze inne powikłania; tym samym nie można zaplanować należycie dalszych działań leczniczych, a także podjąć skutecznej diagnostyki, - żądane informacje są konieczne dla zapewnienia ochrony zdrowia i życia Wnioskodawcy zagrożonego stosowaniem Produktu; ma on zatem interes prawny w uzyskaniu dostępu do wnioskowanych dokumentów na podstawie art. 68 ust. 1 Konstytucji RP; stanowi on, że każdy ma prawo do ochrony zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. W dodatkowym piśmie procesowym (k. 51) Wnioskodawca wnosił o rozpatrzenie sprawy na rozprawie. Sąd rozpoznał jednak skargę na posiedzeniu niejawnym, w związku z koniecznością wynikającą z art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) i § 26 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 sierpnia 2015 r. – Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz.U. poz. 1177), przy jednoczesnym braku możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 1842 ze zm.) – tak zarządzenie k. 69 akt sądowych. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Trafna jest argumentacja organu administracji – zarówno w zakresie ustaleń faktycznych jak i powołanych poglądów prawnych, w tym cytowanego szeroko stanowiska judykatury, co do istoty pojęcia interesu prawnego i braku możliwości jego wywodzenia - w kontekście uzyskania określonych informacji - z samego wytoczenia określonego powództwa przed sądem. Z uwagi na uprzednie pełne przytoczenie stanowiska organu, ponowne jego powtarzanie byłoby bezzasadne. Sąd przyjmuje je za własne. Wobec zarzutów Wnioskodawcy dodać należy jedynie, co następuje. Zasadnie - na gruncie wyjaśnień, sformułowanych w uzasadnieniu skarżonego aktu – skonstatowano, że nie było przesłanek dla udostępnienia żądanej informacji, do której warunki dostępu mają charakter kwalifikowany. Powołano stanowisko sądów, gdzie podkreśla się, że cechą interesu prawnego jest możliwość powiązania uprawnienia do określonego żądania z konkretnym przepisem indywidualnie, realnie i aktualnie nie zaś wyłącznie hipotetycznie. Odnosząc tę uwagę do realiów rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że - co wynika z treści wniosku - żądanie dostępu do określonych dokumentów jest podyktowane przekonaniem Wnioskodawcy, że mogą się tam znajdować wiadomości istotne z perspektywy skuteczności formowanych roszczeń - na przykład wyjaśnienie: - czemu Produkt dopuszczona do obrotu mimo, że stosunek korzyści do ryzyka jego stosowania oceniono jako negatywny, - czy wykonano dodatkowe badania, do których zobowiązano Spółkę Decyzją i ewentualnie, jakie były ich wyniki. Trafnie skonstatował organ, że - w danym wypadku - nie sposób uznać istnienia po stronie Wnioskodawcy interesu prawnego, lecz jedynie faktyczny. Nie ma bowiem podstaw dla przyjęcia, że żądane informacje są w istocie - w konkretnym postępowaniu sądowym - niezbędne. W skardze wywodzono wprawdzie, jakoby właściwym dla dokonania stosownych ocen był właśnie dany, wyspecjalizowany organ (tak zarzuty braku właściwego wyjaśnienia sprawy). Poglądu tego nie sposób jednak podzielić. Przyjęcie go za trafny oznaczałoby w istocie powinność analizowania przez dany organ zasadności roszczeń, w kontekście posiadanych przezeń związanych z rejestracją leku informacji - jeżeli są one przydatne dla zrealizowania żądań należałoby je udostępnić. Z kolei - w kwestii oceny zasadności roszczenia w kontekście materiału dowodowego - kompetentnym jest wyłącznie właściwy sąd powszechny - orzekający w sprawie. Jak trafnie podnosi też organ, w procedurze sądowej przewidziano środki do pozyskiwania informacji niezbędnych w prowadzonych postępowaniach. Wyklucza to zaaprobowanie koncepcji, jakoby: - występująca z powództwem do sądu powszechnego strona miała prawo żądania dowolnych dokumentów, do których – z woli prawodawcy - dostęp jest ograniczony, -uzasadniałoby to wywiedzenie interesu prawnego, bądź - właściwym do oceny przydatności dokumentów - w kontekście zasadności i zakresu roszczenia - był wyspecjalizowany organ administracji – warunkowałoby to istnienie po stronie wnioskodawcy interesu prawnego. Pogląd Sądu w tej sprawie jest zresztą w judykaturze podzielony, na co trafnie zwraca uwagę organ administracji powołując stosowne orzecznictwo. Nie sposób też uznać za trafny pogląd, jakoby o interesie prawnym mogła przesadzać ewentualna faktyczna użyteczność żądanych informacji dla celów ustalenia procedury leczenia Wnioskodawcy. O przydatności tych danych dla celów określenia konkretnej terapii nie może przesądzać organ właściwy w sprawie rejestracji leków w ramach postępowania o dostęp do informacji publicznej. Jak trafnie wywodzi dany organ, w myśl przepisów prawa informacje takie podlegają bowiem udostępnieniu ex lege i są publicznie dostępne w stosownych bazach danych. W takiej sytuacji chybione są zarzuty, jakoby w sprawie naruszono przepisy postępowania, w kontekście obowiązków właściwego jej wyjaśnienia, bądź przepis prawa materialnego, zakreślający przypadki, gdy dopuszczono dostęp do informacji publicznej co do dokumentacji, gromadzonej na etapie rejestracji leków (art. 34 ustawy - Prawo farmaceutyczne), także w kontekście konstytucyjnej gwarancji ochrony zdrowia i życia obywateli. Jedynie na marginesie należy zauważyć, że organ zasadnie przedmiotem swoich rozważań uczynił wyłącznie kwestię dostępu do dokumentacji, zaś pierwotny wniosek dotyczył także - w pkt 1 – ogólnie uzyskania określonego wyjaśnienia. W tym kontekście organ nie zajął w istocie stanowiska, lecz w danym przypadku nie ma to istotnego znaczenia dla wyniku sprawy. W istocie bowiem pytanie, dotyczące ogólnie przesłanek wydania określonej decyzji administracyjnej, zawierającej zresztą pisemne uzasadnienie, nie może być traktowane jako pozostające w związku z realizacją prawa do informacji publicznej. Istnieje wprawdzie w procedurze administracyjnej instytucja uzupełnienia treści orzeczenia bądź wyjaśnienia jego treści, co nie dotyczy jednak jego uzasadnienia. Zastępczo nie można się więc w tym kontekście powoływać na przepisy, dotyczące dostępu do informacji publicznej. Gdyby wolą prawodawcy byłoby stworzenie narzędzia dla uzupełniania treść uzasadnienia, wyraziłby to wprost – w stosownych przepisach procesowych. Wobec tego - wydając orzeczenie organ działając w II. instancji - obowiązany był wskazać, że żądanie Wnioskodawcy w stosownym zakresie nie dotyczyło instytucji udostępniania informacji publicznej. Uchybienie danej powinności nie miało jednak istotnego znaczenia dla wyniku sprawy, zważywszy, że - wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy - zmodyfikowano w istocie pkt 1 wniosku – żądając wprost udostępnienia dokumentów, dotyczących określonej kwestii - a organ w istocie utrzymał w mocy decyzję o odmowie udostępnienia dokumentów, faktycznie zawierających informację publiczną (tak sentencja orzeczenia). Mylnie wprawdzie organ określił żądaną przez Wnioskodawcę informację jako niemającą charakteru publicznej (w pewnych sekwencjach uzasadnienia). Ponieważ dane te pozostają w dyspozycji piastuna organu i są dlań dostępne, stanowią informację publiczną. Trafnie jednak wywiedziono, że - z woli prawodawcy - dostęp to niej ograniczono dla osób trzecich wobec reguł ogólnych - dotyczących innych informacji publicznych. Nie mając interesu prawnego w uzyskaniu informacji Wnioskodawca nie mógł skutecznie żądać do niej dostępu. W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniły wad tego rodzaju, które mogłyby prowadzić do jej uchylenia. Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło