II SA/Wa 433/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Arkadiusz Koziarski (spr.), Protokolant specjalista Maryla Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi T. D. na decyzję Dowódcy Wojsk Obrony Terytorialnej z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pieniężnego rekompensującego utracone wynagrodzenie stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dowódcy [...] Brygady Obrony Terytorialnej z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] Decyzją z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] Dowódca [...] Brygady Obrony Terytorialnej, dalej "Dowódca Brygady" lub "organ I instancji", wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572572), dalej "k.p.a.", art. 312 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r. poz. 248) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 kwietnia 2024 r. w sprawie świadczenia pieniężnego dla żołnierzy pełniących terytorialną służbę wojskową, żołnierzy aktywnej rezerwy i żołnierzy pasywnej rezerwy (Dz. U. poz. 616), przyznał T. D., dalej "skarżący", pełniącemu terytorialną służbę wojskową w [...] Brygadzie Obrony Terytorialnej w [...]: 1. świadczenie pieniężne rekompensujące utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy w związku z pełnieniem terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie w terminie [...].08.2024 r. w wysokości 2 615,75 zł. 2. świadczenie pieniężne rekompensujące utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy w związku z pełnieniem terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie w terminie [...].09.2024 r. w wysokości 2 615,75 zł. W uzasadnieniu Dowódca Brygady wskazał, że wnioskiem z dnia [...] września 2024 r. skarżący wystąpił do o wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy w związku z odbywaniem szkoleń w okresie od [...] sierpnia 2024 r. do [...] sierpnia 2024 r. (tj. 5 dni) oraz w okresie od [...] września 2024 r. do [...] września 2024 r. (tj. 5 dni). Skarżący dołączył do wniosku zaświadczenie od pracodawcy o wysokości otrzymywanego wynagrodzenia w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym pełnił on służbę wojskową rotacyjnie. Wysokość wynagrodzenia brutto w lipcu 2024r. wynosiła 20 933,38 zł Pracodawca potwierdził, że żołnierz w dni objęte wnioskiem przebywał na urlopie bezpłatnym. Dalej organ I instancji podał, że rozkazem dziennym Dowódcy Brygady z dnia [...] października 2024 r. przyznano skarżącemu świadczenie rekompensujące utracone wynagrodzenie w wysokości 2 615,75 zł. za okres od [...] sierpnia 2024 r. do [...] sierpnia 2024 r. i świadczenie rekompensujące utracone wynagrodzenie w wysokości 2 615,75 zł za okres od [...] września 2024 r. do [...] września 2024 r. Wnioskiem z dnia [...] października 2024 r. skarżący zwrócił o się wydanie i doręczenie decyzji przyznającej przedmiotowe świadczenie. Organ I instancji wyjaśnił, że biorąc pod uwagę fakt, iż przedmiot niniejszego postępowania jest rozstrzygany w sposób jednostronny i władczy, na podstawie obowiązującego prawa, przychylił się do wniosku żołnierza o wydanie decyzji. Dowódca Brygady podał, że zgodnie z przepisami art. 312 ust. 1, 2, 3, 5 i 6 ustawy o obronie Ojczyzny, żołnierzom OT, którzy pełnili terytorialną służbę wojskową rotacyjnie, z wyjątkiem służby pełnionej jednorazowego w czasie lub dniu wolnym od pracy, przysługuje świadczenie pieniężne rekompensujące utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy (...), które mogliby uzyskać w okresie pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie. Świadczenie pieniężne za każdy dzień terytorialnej służby wojskowej pełnionej rotacyjnie stanowi kwota 1/22 całkowitego miesięcznego wynagrodzenia brutto (...), pomnożona przez liczbę dni pełnienia tej służby w danym miesiącu. Kwota dziennego świadczenia pieniężnego nie może być wyższa od 1/22 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw obowiązującego w roku poprzedzającym pełnienie terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie, którego wysokość ogłasza Prezes Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej. Świadczenie pieniężne ustala i wypłaca dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz OT pełni służbę, na udokumentowany wniosek uprawnionego żołnierza OT, złożony nie później niż w ciągu 3 miesięcy po upływie okresu, w którym terytorialna służba wojskowa była pełniona rotacyjnie, w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku o jego ustalenie i wypłatę. Świadczenie pieniężne wypłaca się w kwocie pomniejszonej o uposażenie, jakie żołnierz OT otrzymał z tytułu pełnienia terytorialnej służby wojskowej za dni, których dotyczy rekompensata. Następnie organ I instancji wskazał, że zgodnie z przepisem art. 471 ust. 1 ustawy uposażenie żołnierzy składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków. W przepisie art. 471 ust. 2 wskazano "inne należności pieniężne", tj. należności nie wchodzące w skład uposażenia. Inne należności pieniężne to: nagrody i zapomogi, należności za podróże służbowe, zasiłki pogrzebowe, odprawy pośmiertne, zwrot kosztów pogrzebu, zwrot kosztów przewozu zwłok do miejscowości, w której zmarły żołnierz ma być pochowany. Cytowany przepis nie wymienia dodatku za gotowość bojową jako "innej należności". W ocenie Dowódcy Brygady dodatek za gotowość bojową wchodzi w skład uposażenia żołnierza. Organ I instancji wyjaśnił, że na podstawie przedstawionej przez skarżącego dokumentacji załączonej do wniosku o wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie ustalił, iż w dniach szkolenia, tj. od [...] do [...] sierpnia 2024 r. (pięć dni) oraz od [...] do [...] września 2024 r. (pięć dni), skarżący przebywał na urlopie bezpłatnym. Na podstawie zaświadczenia o wynagrodzeniu żołnierza za lipiec 2024 r. ustalono, że kwota dziennego świadczenia (1/22 x 20 933,38zł) wynosi 915,52 zł. Wyliczona w ten sposób kwota dziennego świadczenia pieniężnego przewyższa 1/22 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw obowiązującego w roku poprzedzającym pełnienie terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie,. W związku z tym jako podstawę do wyliczenia utraconego dochodu przyjęto 1/22 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw obowiązujące w roku poprzedzającym pełnienie terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw obowiązujące w 2023 r. wynosiło 7 444,39. Zatem 1/22 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia stanowi kwotę 845,95 zł. (7,444,39 x 2,5/22), którą przyjęto jako podstawę do wyliczenia świadczenia. Iloczyn wskazanej w zdaniu poprzednim kwoty i liczby dni urlopu bezpłatnego, tj. (845,95 x 5 dni) wynosi 4 229,75 zł. Uposażenie należne za szkolenia rotacyjne w dniach 26.-30.08.2024 r. w stopniu starszego kaprala wyniosło 1 014,00 zł. Uposażenie za każdy dzień służby wynosi 202,80 zł, w tym 195,00 zł uposażenie zasadnicze i 7,80 zł dodatek 4%. Ponadto należny dodatek za gotowość bojową za sierpień wyniósł 600,00 zł. Organ I instancji wskazał, że w związku z powyższym przyznaje świadczenie rekompensujące utracone wynagrodzenie za powyższy okres w wysokości 2 615,75 zł. Iloczyn kwoty stanowiącej 1/22 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia i liczby dniu urlopu bezpłatnego (845,95 x 5 dni) wynosi 4 229,75 zł. Uposażenie należne za szkolenia rotacyjne w dniach [...].09.2024r. w stopniu starszego kaprala wyniosło 1 014,00 zł. Uposażenie za każdy dzień służby wynosi 202,80 zł, w tym 195,00 zł uposażenie zasadnicze i 7,80 zł dodatek 4%. Ponadto należny dodatek za gotowość bojową za wrzesień wyniósł 600,00 zł. W związku z powyższym świadczenie rekompensujące utracone wynagrodzenie za powyższy okres wynosi 2 615,75 zł. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, kwestionując wysokość przyznanego świadczenia. Skarżący podniósł, że kwota świadczenia nie powinna być pomniejszana o wypłacony dodatek za gotowość. Skarżący przedstawił argumentację na poparcie tego zarzutu. Dowódca Wojsk Obrony Terytorialnej, dalej "Dowódca WOT" lub "organ II instancji", decyzją z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podtrzymał argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Skarżący wniósł na powyższą decyzję Dowódcy WOT skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: - art. 312 ust. 6 ustawy o obronie Ojczyzny przez błędną wykładnię jak i niewłaściwe jego zastosowanie, tj. błędne uznanie, że kwota wypłaconego dodatku za gotowość bojową spełnia kryteria art. 312 ust. 6 ustawy, podczas gdy z prawidłowej interpretacji przepisu wynika, że dodatek za gotowość bojową nie jest uposażeniem jakie żołnierz terytorialnej służby wojskowej otrzymał za dni, których dotyczy rekompensata, co miało wpływ na wynik sprawy, - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu motywów, którymi kierował się organ wydający decyzję, tj. brak uzasadnienia sposobu wyliczenia kwoty 2 600,00 zł stanowiącej pomniejszenie wypłaconego świadczenia, brak wskazania, w jaki sposób dotyczy ona dni [...].08.2024 r. oraz [...].09.2024 r., brak wskazania, na jakiej podstawie organ ustalający świadczenie stwierdził, że dodatek za gotowość bojową został wypłacony za [...].08.2024 r., a nie został wypłacony np. za [...].08 lub [...].08.2024 r., w których to dniach skarżący pełnił terytorialną służbę wojskową rotacyjnie, jak również za dni [...].08.2024 r., w których to dniach skarżący pełnił terytorialną służbę wojskową dyspozycyjnie. Skarżący wskazał, że analogicznie dotyczy to służby pełnionej w miesiącu wrześniu. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Oznacza to, że w granicach badanej sprawy sąd zobowiązany jest z urzędu, niezależnie od zarzutów skargi, dokonać pełnej oceny co do zgodność z prawem zaskarżonego aktu i w przypadku skargi na decyzję uwzględnia wszystkie zaistniałe w sprawie naruszenia, na które wskazano w art. 145 § 1 p.p.s.a. Kontrola zgodności z prawem decyzji administracyjnej musi przebiegać w określonej kolejności, bowiem stwierdzenie istnienia danego typu naruszeń może eliminować potrzebę ustalania istnienia innych wad. Stąd, w pierwszej kolejności sąd przeprowadza kontrolę zaskarżonej decyzji z punktu widzenia istotnych wad powodujących jej nieważność. Ustalenie istnienia wady powodującej nieważność decyzji czyni bowiem dalszą kontrolę zbędną. Przeprowadzona według wskazanych kryteriów ocena zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji obarczone są wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia ich nieważności, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wedle tego przepisu sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zgodnie art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Przez pojęcie decyzji wydanej "bez podstawy prawnej" (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) rozumie się decyzję, która została wydana w sytuacji, gdy brak było w przepisach prawa powszechnie obowiązującego właściwej materialnej lub formalnej podstawy dokonania rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych przesłanka braku podstawy prawnej jest spełniona, gdy przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie zawierają podstawy wydania decyzji administracyjnej. Brak ten musi mieć charakter obiektywny. Rdzeń znaczenia pojęcia "decyzja wydana bez podstawy prawnej" jest jednoznaczny, bo albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych i postanowień, rozumianych jako indywidualne akty administracyjne zewnętrzne (por. wyroki NSA: z 6 kwietnia 2018 r. sygn. akt II GSK 1800/16, z 5 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 717/15, z 9 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1369/06, wszystkie orzeczenia dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Decyzja Dowódcy Brygady z dnia [...] listopada 2024 r. została wydana bez podstawy prawnej, co stanowi kwalifikowaną wadę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Stwierdzenie tego rodzaju wady obligowało Sąd do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów. Powyższe jest następstwem uznania przez Sąd, iż orzekające w sprawie organy błędnie przyjęły, że art. 312 ustawy o obronie Ojczyzny stanowi normę kompetencyjną uprawniającą organ do załatwienia sprawy ustalenia i wypłaty żołnierzowi świadczenia pieniężnego rekompensującego utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy - w formie decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 312 ust. 1 ww. ustawy żołnierzom OT, którzy pełnili terytorialną służbę wojskową rotacyjnie, z wyjątkiem służby pełnionej jednorazowo w czasie lub dniu wolnym od pracy, przysługuje świadczenie pieniężne rekompensujące utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy, stosunku służbowego, dochodu z prowadzonej działalności gospodarczej lub rolniczej, które mogliby uzyskać w okresie pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie. Świadczenie pieniężne za każdy dzień terytorialnej służby wojskowej pełnionej rotacyjnie stanowi kwota 1/22 całkowitego miesięcznego wynagrodzenia brutto, dochodu lub przychodu dla żołnierzy rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, o których mowa w ust. 1, pomnożona przez liczbę dni pełnienia tej służby w danym miesiącu (ust. 2). Kwota dziennego świadczenia pieniężnego nie może być wyższa od 1/22 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw obowiązującego w roku poprzedzającym pełnienie terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie, którego wysokość ogłasza Prezes Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" (ust. 3). W przypadku gdy prowadzona przez żołnierza OT działalność gospodarcza w roku poprzedzającym okres pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie nie przynosiła dochodu lub przychodu dla żołnierzy rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych lub przynosiła straty lub gdy nie jest możliwe ustalenie wysokości dochodu lub przychodu dla żołnierzy rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych uzyskiwanego przez żołnierza z prowadzonej działalności gospodarczej albo wysokości utraconego wynagrodzenia ze stosunku pracy, świadczenie pieniężne przysługuje mu w kwocie wynikającej z podzielenia przez 22 minimalnego wynagrodzenia za pracę pracowników ustalonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, obowiązującego w okresie pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie, i następnie pomnożenia przez liczbę dni pełnienia tej służby (ust. 4). Świadczenie pieniężne ustala i wypłaca dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz OT pełni służbę, na udokumentowany wniosek uprawnionego żołnierza OT, złożony nie później niż w ciągu 3 miesięcy po upływie okresu, w którym terytorialna służba wojskowa była pełniona rotacyjnie, w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku o jego ustalenie i wypłatę (ust. 5). Świadczenie pieniężne wypłaca się w kwocie pomniejszonej o uposażenie, jakie żołnierz OT otrzymał z tytułu pełnienia terytorialnej służby wojskowej za dni, których dotyczy rekompensata (ust. 6). Przepisy wydanego w oparciu o delegację zawartą w art. 312 ust. 11 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 kwietnia 2024 r. w sprawie świadczenia pieniężnego dla żołnierzy pełniących terytorialną służbę wojskową, żołnierzy aktywnej rezerwy i żołnierzy pasywnej rezerwy - szczegółowo regulują sposób ustalania wysokości wynagrodzenia i nie pozostawiają organowi w tym zakresie jakiejkolwiek dowolności czy uznaniowości. Ustalenie świadczenia pieniężnego rekompensującego utracone wynagrodzenie następuje w istocie na podstawie: rozkazu dziennego dowódcy jednostki wojskowej określającego czas (daty i liczbę dni) pełnienia przez żołnierza OT terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie, za który wypłaca się świadczenie pieniężne oraz zaświadczenia pracodawcy, ewentualnie naczelnika urzędu skarbowego lub wójta, burmistrza (prezydenta miasta) - w zależności od źródła uzyskiwanego przez żołnierza dochodu (§ 4 rozporządzenia) - o wysokości wynagrodzenia lub dochodu. Zaświadczenie to żołnierz dołącza do wniosku, o którym mowa w art. 312 ust. 5 ustawy o obronie Ojczyzny. Przepis ten stanowi, że świadczenie pieniężne ustala i wypłaca dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz OT pełni służbę, na udokumentowany wniosek uprawnionego żołnierza OT, złożony nie później niż w ciągu 3 miesięcy po upływie okresu, w którym terytorialna służba wojskowa była pełniona rotacyjnie, w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku o jego ustalenie i wypłatę. Z przepisów § 5 - § 8 ww. rozporządzenia wynika, że do organu wypłacającego świadczenie należy jedynie ocena ww. dokumentów i dokonanie matematycznych obliczeń na wskazanych w nich kwotach wynagrodzenia lub dochodu. Ustalenie i wypłata świadczenia pieniężnego stanowi zatem czynność materialno-techniczną organu, nie wymaga natomiast stosowania przewidzianej w k.p.a. procedury załatwienia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Za przyjęciem powyższego stanowiska przemawia dodatkowo okoliczność, że uprawnienie do uzyskania przedmiotowego świadczenia pieniężnego wynika bezpośrednio z art. 312 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny, który stanowi, że "żołnierzom OT (...) przysługuje świadczenie pieniężne rekompensujące utracone wynagrodzenie (...)". Ustalenie i wypłata świadczenia odpowiada kryteriom czynności materialno- technicznej i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Dostrzec bowiem należy, iż w świetle art. 122 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyny, od decyzji wydanych przez właściwe organy w sprawach określonych w ustawie żołnierz może wnieść odwołanie do organu wyższego stopnia, na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, i skargę do właściwego sądu administracyjnego, na zasadach określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 i 1685). Nie bez powodu w tym przepisie ustawodawca posłużył się sformułowaniem "w sprawach określonych w ustawie". Należy zatem przyjąć, że to ustawa określa w jakich sprawach rozstrzygnięcie przybiera formę decyzji administracyjnej. Przykładowo ustawodawca w art. 84 ust. 2, art. 140 ust. 5 pkt 3, art. 142 ust. 5, art. 163 ust. 7, art. 165 ust. 1, art. 192 ust. 1, art. 197 ust. 6, art. 201 ust. 3, art. 210 ust. 4 określił decyzyjną formę załatwiania określonej kategorii spraw. Tej formy ustawodawca nie zastrzegł jednak dla rozstrzygnięć podejmowanych na podstawie art. 312 ustawy o obronie Ojczyny. Przeciwnie w ust. 5 zakreślił 30 dniowy termin wypłaty świadczenia liczony od dnia złożenia wniosku o jego ustalenie i wypłatę. W przypadku prowadzenia postępowania jurysdykcyjnego, z terminami z k.p.a. na załatwienie sprawy przez organ pierwszej instancji, wniesienie odwołania i jego rozpoznanie przez organ odwoławczy, dochowanie 30 dniowego terminu wypłaty świadczenia, stanowiącego źródło utrzymania (tutaj zamiennik wynagrodzenia za pracę), nie jest możliwe. Dodatkowo należy zwrócić uwagę na rozwiązanie przyjęte przez ustawodawcę w przypadku podobnego świadczenia pieniężnego rekompensującego koszty pracodawcy zatrudniającego pracownika będącego żołnierzem rezerwy albo będącego żołnierzem obrony terytorialnej pełniącym służbę wojskową rotacyjnie. Z treści art. 309 ust. 5 i 6 ustawy o obronie Ojczyny wynika, iż kwotę świadczenia ustala właściwy szef wojskowego centrum rekrutacji. Natomiast odmowa wypłaty świadczenia lub ustalenie kwoty niższej niż wskazana we wniosku pracodawcy następuje w drodze decyzji administracyjnej. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, iż kwota niesporna świadczenia podlega ustaleniu i wypłacie w formie czynności materialno-technicznej, natomiast jedynie odmowa wypłaty kwoty spornej następuje poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Ponadto na potrzebę zapewnienia sprawności i szybkości postępowania oraz szybkości zwrotu ww. świadczeń ustawodawca zwrócił uwagę w art. 309 ust. 11 i art. 311 ust. 11 ustawy o obronie Ojczyzny, przepisach stanowiących delegację do szczegółowego uregulowania w rozporządzeniu sposobu i trybu ustalania i wypłacania przedmiotowych świadczeń pieniężnych. Nie sposób zatem przyjąć, iż ustalenie i wypłata świadczenia pieniężnego rekompensującego utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy następuje poprzez wydanie decyzji administracyjnej, która podlega kontroli instancyjnej i sądowej. Analogiczny pogląd, który podziela Sąd w składzie orzekającym, wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyrokach z 13 marca 2025 r. sygn. akt II SA/Wa 1576/24 i z 23 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SA/Wa 1415/24 wydanych na gruncie obowiązujących obecnie przepisów ustawy o obronie Ojczyny i powołanego rozporządzenia wykonawczego oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 czerwca 2023 r. sygn. akt III OSK 2303/21 analizując art. 119a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1430 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie sposobu ustalania i trybu wypłacania świadczenia pieniężnego żołnierzom rezerwy oraz osobom przeniesionym do rezerwy niebędącym żołnierzami rezerwy (Dz. U. z 2018 r., poz. 881 ze zm.). Ze względu na analogiczne rozwiązania prawne powołanych przepisów przywołany wyrok NSA znajduje zastosowanie również w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu ww. wyroku NSA, odnosząc się do formy działania organu w sytuacji, gdy nie rozstrzyga o tym wprost ustawodawca, stwierdził, iż aby mówić o rozstrzygnięciu wskazanym w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., akt lub czynność powinna charakteryzować się następującymi cechami: 1) powinna, pomimo że nie jest decyzją administracyjną, mieć charakter władczy, 2) być podjęta w sprawie indywidualnej, 3) mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana kontroli sądów administracyjnych, 4) powinna dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa, co oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem określonego działania) organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (por. uchwała składu 7 sędziów z 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13). Właśnie ta ostatnia cecha, że uprawnienie lub obowiązek "wynika z przepisu prawa", a tym samym nie wymaga złożonej konkretyzacji norm prawa materialnego wymagającej przyznania stronie prawa do procesu (z jego dwuinstancyjnością i szeregiem gwarancji procesowych) pozwala na odróżnienie formy decyzji od aktu lub czynności z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wymaga to jednak, jak wskazał NSA, przeanalizowania nie tylko treści przepisu kompetencyjnego pod kątem użytego w nim określenia typu "zezwala", "przydziela", "stwierdza", "ustala" itp., ale całości przepisów regulujących dane zagadnienie. W niniejszej sprawie analiza przepisów ustawy o obronie Ojczyzny oraz powołanego rozporządzenia wykonawczego z 19 kwietnia 2024 r. doprowadziła Sąd do wniosku, że organ błędnie rozstrzygnął sprawę z wniosku skarżącego z [...] września 2024 r. o ustalenie i wypłatę świadczenia rekompensującego w formie władczej poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Decyzje w tym przedmiocie zostały wydane bez podstawy prawnej. Organ "przyznał" skarżącemu świadczenie pieniężne rekompensujące utracony dochód ze stosunku pracy w oparciu o art. 312 ustawy o obronie Ojczyzny pomimo, iż uprawnienie żołnierza OT do ww. świadczenia wynika wprost z przepisów prawa, a organ był jedynie zobligowany do obliczenia świadczenia i jego wypłaty, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami. Zaznaczyć przy tym należy, że dopiero w przypadku kwestionowania wysokości wypłaconej kwoty świadczenia, poprzez złożenie wniosku o wyrównanie wypłaconej kwoty do wysokości żądanej przez stronę, organ ma podstawę do rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej - oczywiście w przypadku gdy nie podziela zapatrywania strony co do przedmiotu żądania wniosku. O ile bowiem ustalenie (obliczenie) i wypłata przedmiotowego świadczenia pieniężnego następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o tyle odmowa jego wypłaty przybiera formę decyzji administracyjnej (art. 104 k.p.a.). Odmowa wypłaty świadczenia stanowi bowiem negatywne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej (art. 1 pkt 1 k.p.a.), o której załatwienie wnosi strona mająca w tym interes prawny (por. wyrok NSA z 15 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 542/13 oraz powołane tam orzeczenia). Podkreślenia przy tym wymaga, iż w analizowanym przypadku skarżący nie złożył wniosku o wyrównanie zaniżonego, jego zdaniem, świadczenia. W piśmie z dnia [...] października 2024 r. wnosił wyłącznie o wydanie decyzji w sprawie. Rozpoznając ponownie sprawę z wniosku skarżącego z [...] września 2024 r. organ uwzględni dokonaną ocenę prawną i podejmie stosowne czynności na gruncie obowiązujących przepisów prawa. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., orzekł jak w sentencji.