II SA/Wa 513/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spraw.) Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędzia WSA Adam Lipiński Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją nr [...] z dnia [...] października 2010 r., na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz w związku z art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), cofnął S. A. pozwolenie na broń myśliwską do celów łowieckich. W uzasadnieniu podał, że Sąd Rejonowy [...] wyrokiem z dnia [...], sygn. akt [...], uznał ww. winnym popełnienia czynu z art. 178a § 1 kk i wymierzył mu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 2 lat. Na skutek wniesionej przez S. A. apelacji Sąd Okręgowy [...] uchylił powyższy wyrok i warunkowo umorzył wobec niego postępowanie karne na okres próby 2 lat. Organ wskazał, że przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie zawiera zamkniętego katalogu przestępstw, których popełnienie skutkuje cofnięciem pozwolenia na broń, a każde świadome naruszenie przepisów prawa powoduje brak zaufania do takiej osoby jako posiadacza broni. Podkreślił, że prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (stężenie 0,82 miligrama na litr, co odpowiada 1,64 promila alkoholu w wydychanym powietrzu) jest godzeniem się na ewentualne tragiczne następstwa tego czynu, zaś takie zachowanie, chociaż jednorazowe, świadczy o lekceważącym stosunku do obowiązującego prawa i naraża życie i zdrowie osób trzecich. W ocenie organu osoba, która świadomie wprowadza się w stan nietrzeźwości, a następnie kieruje pojazdem, powodując zagrożenie bezpieczeństwa w komunikacji, wykazuje się nieodpowiedzialnością i brakiem wyobraźni, a zatem cechami, które nie powinny występować u posiadacza tak niebezpiecznego narzędzia, jakim jest broń palna. Organ stwierdził również, że zarówno pozytywna opinia z koła łowieckiego, jak i z miejsca zamieszkania, a nadto pozytywne opinie organizacji społecznych, nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. W odwołaniu od powyższej decyzji do Komendanta Głównego Policji S. A. zarzucił jej naruszenie: – przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, albowiem okoliczności sprawy oceniane według zasad logiki i doświadczenia życiowego, nie uzasadniają obawy użycia przez niego broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, – przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na braku wszechstronnego wyjaśnienia obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Z uwagi na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r., wydaną po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, że wyrok Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] r., sygn. akt [...], umarzający warunkowo postępowanie karne wobec S. A., oskarżonego o to, że w dniu [...] lipca 2009 r. kierował samochodem osobowym, znajdując się w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonym stężeniu alkoholu w wydychanym powietrzu 0,82 mg/l (ponad 1,5 promila alkoholu we krwi), tj. o popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk, jest prawomocny, zaś w ocenie Sądu okoliczności jego popełnienia oraz wina, nie budzą wątpliwości. Organ stwierdził, iż art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, tj. takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten ma charakter obligatoryjny, co oznacza, że zaliczenie posiadacza broni do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, zobowiązuje organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń, zaś wyliczenie przestępstw w nim zawarte ma charakter przykładowy. Komendant Główny Policji wskazał, że wyrok wydany w sprawie S. A. umarzający postępowanie karne, zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego oznacza, iż dopuścił się on zarzucanego mu czynu, a jego wina nie budzi wątpliwości. Co prawda czyn ten nie jest przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, jednakże dobrom tym zagraża. Jest to przestępstwo umyślne, a zatem sprawca co najmniej godził się z jego potencjalnymi skutkami. W ocenie organu popełnienie takiego czynu przez stronę świadczy o jej braku odpowiedzialności i wyobraźni co do możliwych zachowań po spożyciu alkoholu. Takie zachowanie należy ocenić krytycznie z tego względu, że jako człowiek wykształcony, wykonujący zawód nauczyciela, pełniący funkcje społeczne, w tym sprawiający mandat radnego i przewodniczącego rady gminy, zainteresowany powinien mieć świadomość nagannego i sprzecznego z prawem postępowania. Organ zwrócił ponadto uwagę na ustawową reglamentację dostępu do broni, którą może posiadać jedynie osoba spełniająca restrykcyjne wymogi ustawy o broni i amunicji. Prawo do broni ma też niewątpliwy związek ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego, dlatego winny posiadać je tylko osoby dające gwarancję, iż swoim postępowaniem nie stanowią dla tych dóbr zagrożenia. Przyznając bezwzględny priorytet interesowi społecznemu, ustawodawca wykluczył możliwość posiadania broni przez osoby, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Komendant Główny Policji powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i stwierdził, że nawet pozytywne opinie o posiadaczu broni, nie przemawiają za zachowaniem pozwolenia na broń, gdyż nie usprawiedliwiają ustalonego wyrokiem karnym zachowania. Podkreślił też, że prawo do posiadania broni nie należy do praw i wolności chronionych konstytucyjne, nie jest prawem powszechnym, a dostęp do niego podlega ścisłej reglamentacji. Odnosząc się do argumentu strony dotyczącego jednorazowego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości i warunkowego umorzenia postępowania karnego, organ podniósł, że prawnokarna ocena strony w kontekście zastosowania instytucji warunkowego umorzenia postępowania, nie wiąże go w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń. Ponadto cofnięcie pozwolenia na broń nie jest karą dodatkową w rozumieniu przepisów prawa karnego, a konsekwencją administracyjnoprawną wynikającą z postępowania strony jako posiadacza broni. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. A. zarzucił jej: – naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że: orzeczony wobec skarżącego wyrok warunkowo uznający postępowanie karne na okres próby 2 lat za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk, tj. za czyn niebędący przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest wystarczającą przesłanką do uznania, że należy go zaliczyć do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji i cofnąć pozwolenie na broń, podczas gdy dla cofnięcia pozwolenia osobie skazanej za przestępstwo z art. 178a § 1 kk nie wystarczy sam fakt jednorazowego skazania, lecz konieczne jest wszechstronne ustalenie cech osobowych skarżącego oraz zbadanie jego zachowania w okresie poprzedzającym wydanie przedmiotowej decyzji; z uwagi na fakt skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 kk istnieje uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, w sytuacji gdy prawidłowa ocena okoliczności popełnienia czynu, jego właściwości i warunków osobistych oraz dotychczasowego nienagannego trybu życia, nie dają podstaw do takich twierdzeń, – naruszenie przepisów mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na braku wszechstronnego wyjaśnienia obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Z uwagi na powyższe zarzuty wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] października 2010 r., a nadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu, powołując się na orzecznictwo, wskazał, że popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk nie stwarza automatycznie istnienia uzasadnionej obawy użycia przez skarżącego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, konieczne jest zatem wykonanie związku przyczynowego pomiędzy jego popełnieniem, a cechami charakteru i jego postępowaniem. Zwrócił uwagę na zaangażowanie w działalność społeczną oraz pozytywną prognozę co do jego osoby przyjętą przez Sąd Okręgowy [...] w wyroku zmieniającym wyrok Sądu I instancji i warunkowo umarzającym względem niego postępowanie karne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. W myśl natomiast przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Analiza powyższej normy prawnej była przedmiotem uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09 (ONSA i WSA 2010, nr 1, poz. 5), w której stwierdzono, iż cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W takim bowiem przypadku osoba, która została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu z mocy prawa jest uznanie za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W stosunku do tych osób organ nie musi dokonywać oceny, czy obawa taka rzeczywiście istnieje, gdyż dokonał jej sam ustawodawca w sposób wiążący. Powyższy wywód nie zamyka jednak katalogu podstaw, wymienionych w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, które skutkują obligatoryjnym cofnięciem pozwolenia na broń. Co do innych osób, które zostały skazane za inne niewymienione w powyższym przepisie przestępstwa bądź toczy się wobec nich postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw, organ musi szczegółowo analizować i uzasadniać istnienie takiej obawy. Takiej analizy organy Policji w niniejszej sprawie dokonały w oparciu o wyczerpująco zebrany materiał dowodowy, a swoje stanowisko w sposób prawidłowy uzasadniły. Nie ulega wątpliwości, że w stosunku do S. A. zapadł prawomocny wyrok Sądu Okręgowego [...] z dnia [...], sygn. akt [...], warunkowo umarzający postępowanie karne przeciwko skarżącemu na okres próby 2 lat, oskarżonemu o to, że w dniu [...] lipca 2009 r. kierował samochodem osobowym po drodze publicznej, znajdując się w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonym stężeniu alkoholu w wydychanym powietrzu 0,82 mg/l (ponad 1/5 promila alkoholu we krwi), tj. o czyn z art. 178a § 1 kk. Orzeczono ponadto środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres dwóch lat oraz świadczenie pieniężne. Warunkowe umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 66 § 1 kk jest w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz zbieżnego z nim stanowiska piśmiennictwa, na które trafnie powołał się organ, immanentnie związane ze stwierdzeniem winy, bowiem jest oczywistym, że dokonanie oceny, czy wina jest znaczna, czy też nie jest znaczna, wymaga pierwotnego uznania, że sprawca czynu zabronionego w ogóle ponosi winę (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 2002 r., sygn. akt III KKN 303/00, Prok. i Pr. 2003/2/3). Ponadto z treści art. 66 § 1 kk wynika, iż warunkowe umorzenie postępowania może mieć miejsce w sytuacji, gdy okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości. Jak wielokrotnie wskazywał w swoim orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny, które Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. W związku z tym osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem (por. wyrok NSA z dnia 7 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 783/09, Lex nr 597856). Pozwolenie na broń jest też swoistym przejawem zaufania państwa do obywatela, który daje rękojmię korzystania z przywileju posiadania broni palnej w taki sposób, by nie stworzyć zagrożenia dla szeroko rozumianej sfery bezpieczeństwa i porządku publicznego. Skarżący natomiast, świadomie wprowadzając się w stan nietrzeźwości, a następnie decydując się na kierowanie pojazdem na drodze publicznej, rękojmię bezpiecznego używania broni utracił. Wykazał bowiem brak odpowiedzialności i lekceważący stosunek do obowiązującego prawa, podejmując działania, które stanowią czyn zabroniony. Swoim postępowaniem sprowadził bowiem pośrednio zagrożenie dla życia, zdrowia oraz mienia innych uczestników ruchu drogowego, co daje podstawę do przyjęcia, iż nie spełnia "najwyższych standardów zachowania", wymaganych od posiadacza broni (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2002 r., sygn. akt II OSK). Stąd też nawet nienaganna opinia o skarżącym w miejscu zamieszkania i środowisku łowieckim, prawidłowe przechowywanie broni oraz niewątpliwie zasługi w działalności społecznej, nie dają podstaw do przyjęcia, że w przyszłości swoim zachowaniem nie narazi na szwank interesu bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zmierzające w kierunku bardziej rygorystycznego traktowania posiadaczy broni popełniających nawet jednorazowo przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, których jednym ze znamion jest nietrzeźwość sprawcy, co skutkuje obligatoryjnym cofnięciem pozwolenia na posiadanie broni palnej (por. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 2024/09, Lex nr 597476 oraz z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 2026/09, Lex nr 598794). Nie sposób zatem uznać, że Komendant Główny Policji dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Sąd nie podziela też zarzutu skarżącego o naruszeniu przepisów art. 7 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Jako priorytet należy bowiem traktować troskę organów Policji o interes społeczny, przejawiający się dążeniem do zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego poprzez cofanie uprawnień do posiadania broni osobom, które tym dobrom mogą zagrozić. Wbrew twierdzeniom skarżącego, zaskarżona decyzja zawiera obszerne uzasadnienie wystąpienia uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Nie można również zgodzić się z poglądem skarżącego, że wynikająca z wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne pozytywna prognoza co do jego osoby, jest dla organów Policji wiążąca. Prognoza powyższa dotyczy bowiem wyłącznie ewentualnego zastosowania instytucji warunkowego umorzenia postępowania karnego poprzez przyjęcie, że oskarżony nie popełni w przyszłości przestępstwa. Natomiast w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń, prognoza dotyczy wyłącznie ewentualnej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.