II SA/Wa 569/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A. M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. K. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie niewyrażenia zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. M. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych oraz kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych, stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, łącznie kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 27 kwietnia 2017 r. przyznano skarżącej J. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 31 maja 2017 r. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła adw. A. M. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej. Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] odrzucił skargę J. K. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie niewyrażenia zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Odpis powyższego postanowienia doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 10 lipca 2017 r. Pełnomocnik skarżącej zapoznała się z aktami sprawy w dniu 14 lipca 2017 r., natomiast w dniu 17 lipca 2017 r. złożyła zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, wnosząc jednocześnie o przyznanie wynagrodzenia za pełnienie funkcji pełnomocnika z urzędu przed WSA w przedmiotowej sprawie i NSA w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych, powiększonego o należny podatek VAT oraz wniosła o zwrot kosztów korespondencji z Sądem w kwocie 5,20 zł. Pełnomocnik oświadczyła, że skarżąca w żadnym zakresie nie pokryła kosztów ww. wynagrodzenia. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Z treści powołanego przepisu wynika obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna została rzeczywiście stronie udzielona, bowiem pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie jedynie za pomoc prawną faktycznie udzieloną (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04). Jednocześnie wskazać należy, że Sąd odpowiada w tym zakresie za zasadność i legalność wydatkowania środków publicznych (por. B. Dauter w: S. Babiarz i inni, "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych", Warszawa 2007 r., s. 317). Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje w rozpatrywanej sprawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714) – dalej jako "rozporządzenie". W myśl § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu. Natomiast w myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi reguluje Rozdział 4 rozporządzenia. W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "d" rozporządzenia, opłata w postępowaniu zażaleniowym wynosi 120 zł. Natomiast stosownie do treści § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2 podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej z urzędu nie podjęła żadnych czynności w postępowaniu przed Sądem I instancji. Zapoznała się z aktami sprawy dopiero po zakończeniu postępowania tj. po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi. Pełnomocnik sporządziła zażalenie na to postanowienie wnosząc o zasądzenie kosztów za pełnienie funkcji pełnomocnika przed WSA w przedmiotowej sprawie i NSA w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych powiększonego o należny podatek VAT oraz wniosła o zwrot kosztów korespondencji z Sądem w kwocie 5,20 zł. W tej sytuacji uznano, że należy przyznać pełnomocnikowi wynagrodzenie za postępowanie zażaleniowe w wysokości 120 zł, podwyższone o kwotę 27,60 zł stanowiącą stawkę 23 % podatku od towarów i usług, co łącznie stanowi kwotę 147,60 zł Brak jest natomiast podstaw do przyznania pełnomocnikowi kosztów korespondencji z Sądem. Trzeba bowiem podkreślić, iż zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, który rozpoznający niniejszy wniosek w pełni podziela, zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego, do których zaliczają się między innymi koszty korespondencji. Przyjmuje się, że tego typu wydatki są rekompensowane pełnomocnikowi w ramach przyznanego mu wynagrodzenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 30/12 oraz postanowienia Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05 i w Gdańsku, z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 663/14 - wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "d" oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia, orzeczono jak w postanowieniu. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm.).