II SA/Wa 627/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o wstrzymanie wykonania decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w Z. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w sprawie ze skargi K. W. na postanowienie Dowódcy Wojsk Lądowych z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia - odmówić wstrzymania wykonania decyzji - Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie K. W. uczynił postanowienie Dowódcy Wojsk Lądowych z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...], którym odmówiono mu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w Z. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...]. Z kolei, powołaną wyżej decyzją Dowódca JW [...] w Z. ustalił równowartość kosztów kształcenia skarżącego na kwotę 31.940,37 zł i zobowiązał go do ich zwrotu. W skardze K. W., reprezentowany przez radcę prawnego P. P. U., zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dowódcy JW [...] w Z. w całości. Uzasadniając złożony wniosek, podniósł, iż zwrot kosztów kształcenia, którego miałby dokonać stanowi dziesięciokrotność średniego wynagrodzenia za styczeń 2010 r., a w tej sytuacji wykonanie decyzji, do czasu wydania wyroku przez WSA w Warszawie spowodowałoby zajęcie połowy jego wynagrodzenia. Taki zaś skutek jednoznacznie pogorszyłby jego sytuację materialną. W odpowiedzi na skargę organ nie odniósł się do złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym, wstrzymanie wykonania w całości lub w części aktu lub czynności dotyczy także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (vide art. 61 § 3 in fine ustawy). Rozpoznając niniejszy wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, iż o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Podkreślić należy, iż instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu strona skarżąca winna tak określić ewentualną szkodę i wskazać na skutki, które trudno będzie odwrócić, by Sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że jej wielkość może być znaczna, a skutki wykonania decyzji istotnie trudne do odwrócenia. Trafność takiego stanowiska potwierdza również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, które możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności nierozerwalnie łączy z wykazaniem przez skarżącego w stosownym wniosku, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Orzecznictwo przyjmuje także, że sąd administracyjny orzeka w kwestii wstrzymania wykonania na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw (por. postanowienie NSA z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt II OZ 178/10, Lex nr 564165, z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09, Lex nr 564208 oraz z dnia 11 marca 2009 r., sygn. akt II OZ 217/09, Lex nr 518865). Analiza powołanych przez skarżącego we wniosku okoliczności nie daje podstaw do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 powołanej ustawy, umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazuje, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczące zmniejszenie kwoty wypłacanego mu wynagrodzenia. Należy jednak zaznaczyć, iż uszczuplenie stanu finansowego skarżącego nie jest w tym przypadku wystarczającą przesłanką wstrzymania decyzji ustalającej wysokość równowartości kosztów kształcenia. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji administracyjnej, nawet przy uwzględnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można bowiem każdorazowo utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość taka istniałaby tylko wówczas, gdyby skarżący przedstawił w sposób konkretny związek istniejący pomiędzy wykonaniem decyzji a rozmiarami szkody w majątku i dochodach czy to swoich, czy to swojej rodziny, wskazując choćby na dysproporcje wysokości ustalonej do zwrotu kwoty względem wysokości osiąganego w rodzinie dochodu lub posiadanych oszczędności. Jednak istnienia takiego związku skarżący w rozpatrywanej sprawie nie wykazał, a zamiast tego ograniczył się do sformułowania ogólnych twierdzeń o istnieniu w tym zakresie bliżej nieokreślonego, potencjalnego zagrożenia w postaci zajęcia w trybie egzekucyjnym i w dalszej konsekwencji zmniejszenia ogólnej kwoty wypłacanego wynagrodzenia. Niezależnie od powyższego podnieść należy, iż wykonanie decyzji dotyczącej należności pieniężnej nie musi w każdym wypadku łączyć się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub z trudnymi do odwrócenia skutkami, gdyż w razie uwzględnienia skargi przez sąd i uchylenia decyzji, skarżący może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w postanowieniu.