II SAB/Wa 100/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-10-15
Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, której przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, może skutecznie domagać się od sądu administracyjnego ustanowienia adwokata z urzędu w tej samej sprawie po cofnięciu pełnomocnictwa radcy prawnemu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny orzeka wyłącznie w zakresie przyznania prawa pomocy, w tym ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Kwestie imiennego wskazania pełnomocnika, a także jego zmiany, należą do kompetencji właściwej rady adwokackiej lub izby radców prawnych. Po przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego i jego wyznaczeniu, prawo to zostało skonsumowane, a strona nie może skutecznie domagać się ustanowienia adwokata z urzędu w tej samej sprawie.Stan faktyczny
Skarżący A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej bezczynności Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie przeniesienia na wyższe stanowisko w służbie cywilnej. Wcześniej, postanowieniem z dnia 21 maja 2007 r., skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Skarżący cofnął pełnomocnictwo wyznaczonemu radcy prawnemu i złożył wniosek o ustanowienie adwokata, powołując się na skomplikowany charakter sprawy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 15 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. z dnia 9 października 2008 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na bezczynność Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie przeniesienia na wyższe stanowisko w służbie cywilnej p o s t a n a w i a -odmówić przyznania prawa pomocy-
Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 21 maja 2007 r., sygn. akt II SAB/Wa 183/06 (dawna sygnatura akt niniejszej sprawy) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w osobie referendarza sądowego przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Wspomniane postanowienie stanowiło podstawę do zwrócenia się przez Sąd do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z wnioskiem o wyznaczenie konkretnego radcy prawnego.
Następnie, na rozprawie w dniu 9 października 2008 r. (v. protokół rozprawy, k. 454 akta sprawy), skarżący cofnął udzielone ustanowionemu z urzędu radcy prawnemu pełnomocnictwo.
W tym samym dniu skarżący złożył w Biurze Podawczym tutejszego Sądu formularz wniosku PPF, w którym zwrócił się o ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wniosku powołał się na skomplikowany charakter sprawy i związane z tym trudności w jej prowadzeniu przez uprzednio wyznaczonego pełnomocnika z urzędu.
W myśl zaś art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast wyznaczenia konkretnego profesjonalnego pełnomocnika dokonuje, zależnie od rodzaju sprawy, jedna z wymienionych w art. 253 ppsa korporacji zawodowych.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że wyznaczenie przez korporację prawniczą radcy prawnego z urzędu, udzielenie mu pełnomocnictwa przez skarżącego oraz podjęcie przez niego czynności w sprawie, stanowiło wykonanie wydanego w sprawie postanowienia Sądu z dnia 21 maja 2007 r. o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu.
Tym samym skarżący nie może skutecznie domagać się od Sądu wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu, a także nie może żądać zastąpienia przyznanego mu radcy prawnego adwokatem, bowiem przyznane mu prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane. (por. postanowienie NSA z dnia 22 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 262/05, postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt I OZ 795/07, obydwa niepubl.). Nie ma przy tym znaczenie fakt późniejszego cofnięcia przez stronę pełnomocnictwa udzielonego wyznaczonemu pełnomocnikowi z urzędu, ponieważ czym innym jest przyznanie prawa pomocy zastrzeżone dla sądu (art. 244 § 1 art. 254 § 1), a czym innym jest jego konkretyzacja zastrzeżona dla ściśle określonych korporacji zawodowych (art. 253 ppsa).
Stąd w świetle przytoczonego wyżej przepisu Sąd nie ma kompetencji do uwzględnienia złożonego przez stronę wniosku. Bowiem rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie pełnomocnika z urzędu, sąd administracyjny orzeka wyłącznie w zakresie przyznania tego prawa lub nie. W przypadku uwzględnienia wniosku strony o ustanowienie pełnomocnika przewodniczący wydziału zwraca się do właściwego samorządu zawodowego, przekazując stosowne orzeczenie o wyznaczenie pełnomocnika. Natomiast kwestie dotyczące imiennego wskazania adwokata, czy też radcy prawnego, ale także, co trzeba wyraźnie podkreślić, ich zmiany, należą do kompetencji właściwej rady adwokackiej lub izby radców prawnych.
Dlatego w rozpatrywanej sprawie skarżący legitymujący się prawomocnym postanowieniem o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. o ewentualne wyznaczenie innego radcy prawnego, a tego rodzaju wniosek nie ma charakteru sformalizowanego i nie wymaga użycia formularza wniosku PPF.
Z tych względów na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło