II SAB/Wa 401/19
PostanowienieWSA w Warszawie2019-09-10
Skład orzekający: Ewa Radziszewska - Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, wniesiona w sytuacji, gdy sprawa o tożsamości podmiotowej i przedmiotowej jest już zawisła przed sądem administracyjnym, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa o tożsamości podmiotowej i przedmiotowej jest już zawisła przed sądem administracyjnym. Zasada 'lis pendens' (zawisłość sprawy) oznacza, że w tej samej sprawie między tymi samymi stronami skarga przysługuje tylko raz, a ponowne wszczęcie postępowania jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Skarżąca Sp. z o.o. złożyła do Ministra Finansów wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący sposobu podpisywania kwalifikowanym podpisem elektronicznym sprawozdań finansowych w formacie XML. Minister udzielił odpowiedzi, wskazując, że żądanie dotyczy wykładni przepisów prawa, a nie informacji publicznej. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Ministra. Okazało się, że wcześniej wniesiono już skargę na bezczynność Ministra w tej samej sprawie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska - Krupa po rozpoznaniu w dniu 10 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1. odrzucić skargę. 2. zwrócić skarżącej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
[...] z siedzibą w [...] (zwana dalej: "Skarżącą") wnioskiem z [...] kwietnia 2019r., przekazanym drogą elektroniczną przez ePUAP, wystąpiła do Ministra Finansów (zwany dalej: "Ministrem") o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018r., poz. 1330 ze zm., zwana dalej: "u.d.i.p."), w zakresie:
1. czy sprawozdanie finansowe sporządzone w ustrukturyzowanym pliku XML, tj. zgodne z formatem i strukturą logiczną opublikowaną przez Ministerstwo Finansów na stronach BIP, może być podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym zewnętrznym ze znacznikiem czasu?
2. czy zarząd - kierownik jednostki może żądać od osoby, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, podpisania sprawozdania finansowego podpisem zaufanym, jeżeli ta osoba nie potrafi zmienić ustawień swojego kwalifikowanego podpisu elektronicznego tak, by użyć go w formacie wewnętrznym XAdES BES Enveloped do podpisania pliku XML, a cały czas używa kwalifikowany podpis elektroniczny tylko i wyłącznie w formacie zewnętrznym ze znacznikiem czasu?
3. jeżeli sprawozdanie finansowe, sporządzone w ustrukturyzowanym pliku XML, członkowie zarządu podpisują podpisami zaufanymi, a osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, podpisuje kwalifikowanym podpisem zewnętrznym ze znacznikiem czasu, to, czy zarząd jako pierwszy powinien takie sprawozdanie podpisać podpisami zaufanymi, a dopiero później osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, powinna podpisać to sprawozdanie kwalifikowanym podpisem elektronicznym zewnętrznym ze znacznikiem czasu?
4. jeżeli osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, podpisze sprawozdanie finansowe, sporządzone w ustrukturyzowanym pliku XML, jako pierwsza, kwalifikowanym podpisem elektronicznym zewnętrznym opatrzonym znacznikiem czasu, to, czy członkowie zarządu muszą to sprawozdanie również podpisać zewnętrznym podpisem kwalifikowanym ze znacznikiem czasu, czy mogą tak podpisane sprawozdanie finansowe podpisać podpisami zaufanymi, po wcześniejszym spakowaniu plików (plik XML oraz plik zewnętrznego podpisu XADES) do jednego pliku, np. ZIP?
5. czy w terminie 3 miesięcy od dnia bilansowego, sprawozdanie musi być podpisane podpisem elektronicznym tylko przez osobę, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, a zarząd może podpisać to sprawozdanie swoimi podpisami elektronicznymi w terminie późniejszym, np. kilka lub kilkanaście dni po upływie
3 miesięcy?
Minister pismem z [...] kwietnia 2019r. udzielił odpowiedzi wskazując, że żądanie zawarte we wniosku dotyczy zastosowania przepisów prawa w opisanym przypadku i jako takie nie dotyczy informacji publicznej.
Skarżąca wnioskiem z [...] kwietnia 2019r. wystąpiła o udostępnienie informacji publicznej w trybie u.d.i.p. w zakresie możliwości podpisania kwalifikowanym podpisem elektronicznym zewnętrznym ze znacznikiem czasu, zgodnie z treścią art. 45 ust. 1f ustawy o rachunkowości, sprawozdania finansowego sporządzonego w pliku XML, w strukturze logicznej oraz formacie udostępnianych w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych - art. 45 ust. 1g u.d.i.p.
Skarżąca [...] maja 2019r. złożyła wniosek w trybie u.d.i.p. o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie: w jaki sposób, krok po kroku, należy podpisać kwalifikowanym podpisem elektronicznym zewnętrznym ze znacznikiem czasu sprawozdanie finansowe, sporządzone w ustrukturyzowanym pliku XML, żeby następnie złożyć to sprawozdanie do repozytorium dokumentów finansowych w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego przez zgłoszenie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego udostępnionego do tego celu przez Ministra Sprawiedliwości, jest bezwzględnie uzasadnione i konieczne, ponieważ są podmioty wpisane w rejestrze przedsiębiorców KRS, np. nr KRS [...] i [...], które za pośrednictwem systemu teleinformatycznego na stronie https: [...] [...] marca 2019r. złożyła do repozytorium dokumentów finansowych sprawozdania finansowe sporządzone w ustrukturyzowanych plikach XML podpisanych kwalifikowanymi podpisami elektronicznymi zewnętrznymi ze znacznikami czasu.
Minister [...] maja 2019r. udzielił odpowiedzi na wniosek z [...] kwietnia 2019r., podtrzymując stanowisko wyrażone w odpowiedzi z [...] kwietnia 2019r. na poprzedni wniosek Skarżącej i kwalifikując żądanie jako wykładnię przepisów ustaw o rachunkowości, która zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem nie stanowi informacji publicznej. Następnie Minister [...] maja 2019r. organ udzielił odpowiedzi na wniosek z [...] maja 2019r. i poinformował Skarżącą, że wniosek nie dotyczy udostępnienia informacji publicznej, ale rozwiązania przez organ technicznego problemu z podpisaniem e-sprawozdania finansowego sporządzonego w oparciu o struktury logiczne i format opublikowany w BIP MF zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości. Minister poinformował też o braku możliwości zastosowania trybu u.d.i.p. do kwestii podnoszonej we wszystkich trzech wnioskach.
Skarżąca pismem z [...] maja 2019r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie rozpoznania ww. wniosku z [...] kwietnia 2019r.
Minister w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, gdyż w trybie u.d.i.p. - wskazanym przez Skarżącą - w terminie udzielał odpowiedzi na wnioski, kwalifikując zawarte w nich żądania zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem i posiadanymi informacjami. Skarżąca we wszystkich wnioskach z: [...] kwietnia, [...] kwietnia i [...] maja 2019r. domagała się wykładni przepisów ustawy o rachunkowości lub rozwiązania technicznego problemu z podpisaniem e-sprawozdania finansowego. Ww. żądania nie stanowią więc informacji publicznej, bowiem na zasadach określonych w przepisach u.d.i.p. nie można domagać się dokonywania przez organ wykładni prawa, czy wytworzenia informacji w sprawie indywidualnej.
Skarżącą, zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z [...] lipca 2019r., zobowiązano do uzupełnienia braków formalnych skargi przez jej sprecyzowanie, polegające na wskazaniu daty wniosku, którego organ nie rozpatrzył w formie prawem przewidzianej.
Skarżąca w piśmie z[...] sierpnia 2019r., stanowiącym odpowiedź na powyższe wezwanie wskazała, że skarga z [...] maja 2019r. dotyczy wniosku z [...] maja 2019r., który był doprecyzowaniem wniosku z [...] kwietnia 2019r., doprecyzowującym wniosek z [...] kwietnia 2019r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna.
Sąd, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.") odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona.
Z chwilą wniesienia skargi do właściwego organu powstaje nowy stosunek procesowy łączący z jednej strony skarżącego i organ administracji publicznej, a z drugiej strony każdy z tych podmiotów z sądem administracyjnym. Jest to więc równoznaczne z faktem wszczęcia postępowania sądowego i wywołuje skutki zarówno procesowe jaki materialnoprawne. Jedną z konsekwencji procesowych związanych z wniesieniem skargi jest tzw. zawisłość sprawy (lis pendens) oznaczająca, że pomiędzy tymi samymi stronami w zakresie tego samego przedmiotu sporu zostało skutecznie wszczęte postępowanie i do czasu jego prawomocnego zakończenia nie można w tym samym zakresie zainicjować kolejnej sprawy.
Istotą art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a. jest wprowadzenie reguły, że w tej samej sprawie między tymi samymi stronami skarga przysługuje tylko raz. Nie można więc w tej samej sprawie wszcząć nowego postępowania sądowoadministracyjnego między tymi samymi stronami w tym samym przedmiocie.
W orzecznictwie wskazuje się, że warunkiem powodującym powstanie stanu sprawy w toku jest tożsamość wcześniej wszczętej sprawy sądowoadministracyjnej z tą, w której wniesiono podlegającą odrzuceniu skargę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 listopada 2010r. sygn. akt II GSK 937/09). O tożsamości spraw administracyjnych można mówić wówczas, gdy występuje między nimi tożsamość elementów podmiotowych i przedmiotowych. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Tożsamość przedmiotowa ma zaś miejsce, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 września 2011r. sygn. akt I GSK 1077/11).
W sprawie Skarżąca zarzuca organowi bezczynność w zakresie rozpoznania wniosku z [...] maja 2019r., który stanowi doprecyzowanie wniosku z [...] kwietnia 2019r., który jest doprecyzowaniem wniosku z [...] kwietnia 2019r. o udostępnienie informacji publicznej. Przedmiotem skargi jest wic bezczynność Ministra w zakresie rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2019r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie opisanym na wstępie. Skarg, której dotyczy niniejsza sprawa wniesiono do Ministra [...] maja 2019r. W Sądzie zarejestrowano ją pod sygnaturą akt II SAB/Wa 401/19. Skarżąca wcześniej – [...] kwietnia 2019r. wniosła skargę na bezczynność Ministra w przedmiocie rozpoznania tego samego wniosku z [...] kwietnia 2019r. Skargę tą zarejestrowano w Sądzie pod sygn. akt II SAB/Wa 326/19. Pomiędzy ww. sprawami zachodzi zarówno tożsamość podmiotowa, gdyż stroną jest Skarżąca i Minister. Zachodzi też tożsamość przedmiotowa, co potwierdziła Skarżąca, odpowiadając na wezwanie w piśmie z 20 sierpnia 2019r.
Sąd, mając na uwadze, że sprawa objęta skargą Skarżącej na bezczynność Ministra w zakresie rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2019r. o udostępnienie informacji publicznej zarejestrowano najpierw pod sygnaturą akt II SAB/Wa 326/19, a więc zawisła już w postępowaniu sądowoadministracyjnym, uznał, że skarga zarejestrowana pod sygnaturą II SAB/Wa 401/19 jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a. (punkt 1 sentencji postanowienia).
Sąd o zwrocie wpisu od skargi postanowił na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. (punkt 2 sentencji postanowienia).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło