II SAB/Wa 46/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Sławomir Antoniuk, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J.K. na bezczynność Burmistrza Dzielnicy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. w pozostałym zakresie umarza postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, 3. zasądza od Burmistrza Dzielnicy [...] na rzecz skarżącego J.K. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. J.K. zwrócił się, za pośrednictwem poczty elektonicznej, do Burmistrza Dzielnicy [...], w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. nr 112, poz. 1198 ze zm.), z wnioskiem o udostępenienie dokumentów oraz udzielenie odpowiedzi na pytania: 1. na jakim etapie realizacji inwestycji znajduje się zadanie inwestycyjne polegające na budowie ul. [...] pomiędzy ul. [...], a ul. [...], 2. czy opracowano dokumentację projektową powyższej inwestycji m. in. projekt budowlany oraz projekt wykonawczy, 3. kopii umowy wraz z wykonawcą inwestycji polegającej na budowie ul. [...] pomiędzy ul. [...], a ul. [...] wraz ze wszystkimi załącznikami oraz ewentualnymi aneksami do tej umowy, 4. czy wystąpiono o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację tej inwestycji. Kierownik Zespołu Inwestycji dla Dzielnicy [...] pismem z dnia [...] grudnia 2012 r., przesłanym za pośrednictwem poczty elektronicznej, poinformował wnioskodawcę, że dla inwestycji budowy ul. [...] pomiędzy ul. [...], a ul. [...] została wykonana dokumentacja niezbędna do uzyskania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zgodnie z art. 11a ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. nr 80, poz. 721 ze zm.), której jednym z elementów jest projekt budowlany. Wniosek o wydanie powyższej decyzji złożono [...] kwietnia 2009 r., ale z uwagi na brak środków finansowych na wykup gruntów pod budowę ulicy, zarezerwowanych w Wieloletniej Prognozie Finansowej [...] na lata 2012-2013, postępowanie zostało zawieszone. Ponadto wyjaśnił, że pozostałe informacje mają charakter informacji przetworzonej. W związku z tym, stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, należy wskazać, że uzyskanie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Uzupełniając powyższe wyjaśnienia w zakresie udostępnienia żądanych informacji Kierownik Zespołu Inwestycji dla Dzielnicy [...], kolejnym pismem z dnia [...] stycznia 2013 r., przesłanym w dniu [...] stycznia 2013 r. za pośrednictwem poczty elektronicznej, wyjaśnił, że zadanie inwestycyjne polegające na budowie ul. [...] podjęte zostało 10 lat temu. Podał, że pierwszą umowę na wykonanie dokumentacji projektowej zawarto w 2002 r., a następnie w latach 2006 i 2009 zostały zawarte umowy na wykonanie aktualizacji dokumentacji. W związku z powyższym, po odszukaniu w zasobach archiwum, umowy z 2002 r. w załączeniu przesłał wnioskodawcy skany trzech umów, tj. umowę z dnia [...] czerwca 2002 r. z załącznikiem, z dnia [...] września 2006 r. nr [...] i z dnia [...] października 2009 r. nr [...]. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. (data stempla pocztowego) J.K. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Burmistrza Dzielnicy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej, wnosząc o zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący wskazał, że termin do udostępnienia powyższej informacji upłynął z dniem [....] grudnia 2012 r. i do tego dnia nie otrzymał od organu żadnej odpowiedzi. Zaznaczył, że biorąc pod uwagę, iż przedmiotowy wniosek mógł nie dotrzeć do adresata z uwagi na nieaktualność adresu poczty elektonicznej podany w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Dzielnicy [...], w dniu [...] grudnia 2012 r., za pośrednictwem platformy ePUAP, złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa co do udzielenia odpowiedzi na powyższy wniosek. Podkreślił, że w dniu [...] grudnia 2012 r. otrzymał pismo, w którym organ udostępnił jedynie częściowo żądane informacje, tj. w zakresie dokumentacji oraz postępowania w sprawie wydania decyzji o zgodzie na realizację tej inwestycji. Natomiast nie udostępnił umowy z projektantem wraz z załącznikami i aneksami, wskazując, że stanowi to informację przetworzoną i konieczne jest wykazanie interesu publicznego. Wnoszący skargę podał, że nie został poinfomowany na czym miałoby polegać przetworzenie wnioskowanej informacji. W jego ocenie, umowa, załączniki oraz aneksy do niej stanowią dokumenty urzędowe, a anonimizacja udostępnianej informacji nie może być traktowana jako przetworzenie informacji publicznej, co zostało potwierdzone w orzecznictwie sądowym. Zdaniem skarżącego, nastąpiła bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa, bowiem nie udostępniono części żądanych informacji, a ponadto naruszono określony wprost w ustawie termin udzielenia odpowiedzi na powyższy wniosek. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania, ewentualnie o jej oddalenie. Wskazał, że nie pozostaje w bezczynności, bowiem pismem z dnia [...] grudnia 2012 r., uzupełnionym w dniu [...] stycznia 2013 r. (przesłanym pocztą elektroniczną w dniu [...] stycznia 2013 r.), przekazał wnioskodawcy żądane informacje w pełnym zakresie dotyczącym etapu realizacji inwestycji wyjaśniając o wykonaniu dokumentacji projektowej i jej złożeniu oraz przesłał kopie tych umów. Zgodził się ze stanowiskiem skarżącego, że umowa, załączniki oraz aneksy do niej stanowią dokumenty urzędowe i nie są informacją przetworzoną, a zatem należy je udostępnić na zasadach ogólnych w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W tej sytuacji faktycznie nastąpiło uchybienie ustawowego terminu zaledwie o kilka dni, o czym nie poinformowano strony. Było to jednak spowodowane koniecznością zastosowania wewnętrznej procedury wyszukania w zasobach archiwum oryginałów przedmiotowych umów. Podkreślił, że w dniu [...] stycznia 2013 r. skarżący, przesyłając do organu wiadomość pocztą elektoniczną, potwierdził, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został zrealizowany. Pismem z dnia [...] lutego 2013 r. J.K. poinformował, że organ udostępnił mu żądane informacje publiczne w pełnym zakresie, jednak nastąpiło to z przekroczeniem ustawowego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego przepisu obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Wyjaśnić należy, że instytucja skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 149 P.p.s.a., ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie oraz ustaleniu, czy bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Przepis art. 149 P.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy było to z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim § 1 art. 149 P.p.s.a. wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, dostępnym na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl., z analizy tego przepisu, w kontekście przepisu art. 4171 § 3 K.c., wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Należy zatem stwierdzić, że dokonanie żądanej czynności lub wydania żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (pogląd ten został podzielony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12 i z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2626/12 – oba dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Z tych względów, Sąd wydał rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 149 § 1 P.p.s.a. zdanie drugie i stwierdził w punkcie I sentencji wyroku, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu, dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów. Musi być ono znaczne bądź też wręcz przejawiać się w braku reakcji organu na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Skarga J.K. na bezczynność Burmistrza Dzielnicy [...] została wniesiona w dniu [...] stycznia 2013 r. (data stempla pocztowego), a zatem nastąpiło uchybienie terminu, bowiem ostatnim dniem terminu do udzielenia informacji publicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, był dzień [...] grudnia 2012 r. Fakt, że organ mimo przekroczenia 7 dni co do ustawowego terminu w realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który został następnie uzupełniony w kolejnym piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. (przesłanym pocztą elektroniczną w dniu [...] stycznia 2013 r.), przestał pozostawać w bezczynności niezależnie od wniesienia przez stronę skargi, świadczy jednak o braku rażącego naruszenia prawa. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu powołanej ustawy i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a wymienionej ustawy, udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, a zwłaszcza aktów administracyjnych oraz innych rozstrzygnięć. Trzeba przy tym zaznaczyć, że informacją publiczną są wiadomości dotyczące faktów zarówno wytworzonych przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszone (skierowane) do tych podmiotów. W rozpatrywanej sprawie, w dniu [...] grudnia 2012 r. do Burmistrza Dzielnicy [...] wpłynął wniosek J.K. o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na pytania: na jakim etapie realizacji inwestycji znajduje się zadanie inwestycyjne polegające na budowie ul. [...] pomiędzy ul. [...], a ul. [...]; czy opracowano dokumentację projektową powyższej inwestycji m. in. projekt budowlany oraz projekt wykonawczy; czy wystąpiono o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację tej inwestycji oraz przesłania kopii umowy wraz z wykonawcą inwestycji polegającej na budowie ul. [...] pomiędzy ul. [...], a ul. [...] wraz ze wszystkimi załącznikami oraz ewntualnymi aneksami do tej umowy. Biorąc powyższe pod uwagę, należy uznać, że żądane przez J.K. informacje są informacjami publicznymi w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a zatem powołana ustawa znajduje w sprawie zastosowanie. Stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej od tego dnia, to jest od dnia [...] grudnia 2012 r. zaczął biec czternastodniowy termin do udzielenia stronie wnioskowanej informacji, względnie do dokonania czynności, o których mowa w art. 13 ust. 2, art. 14 ust. 2 lub art. 15 ust. 2 ustawy lub wydania decyzji, o której mowa w art. 16 ust. 1 ustawy. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. organ udostępnił skarżącemu żądaną informację publiczną w zakresie etapu realizacji inwestycji polegającej na budowie ul. [...] pomiędzy ul. [...], a ul. [...] informując o wykonaniu dokumentacji projektowej i jej złożeniu. Następnie w dniu [...] stycznia 2013 r. uzupełnił powyższą informację przesyłając ją w dniu [...] stycznia 2013 r. pocztą elektroniczną, po znalezieniu w zasobach archiwum Urzędu Dzielnicy [...], skany trzech umów: dwóch dotyczących dokumentacji projektowej tej inwestycji oraz umowę zawartą z wykonawcą, co stanowiło załatwienie wniosku w pełnym zakresie. W sytuacji, gdy organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, do daty orzekania przez sąd administracyjny wyda akt lub podejmie czynność, której domagała się strona, to organ ten przestaje tkwić w bezczynności. Tymczasem zgodnie z brzmieniem art. 149 P.p.s.a. (zdanie pierwsze) rozpatrzenie i uwzględnienie skargi na bezczynność organu może doprowadzić jedynie do zobowiązania organu do załatwienia sprawy w określonym terminie, gdyż rozpoznanie skargi na bezczynność w żadnym razie nie może wkraczać w kwestie merytoryczne dotyczące przyszłego rozstrzygnięcia. Uznać należy, że gdy po wniesieniu skargi na bezczynność, organ wyda akt lub dokona czynności, której domagała się strona, a co do których pozostawał w bezczynności, to postępowanie przed sądem administracyjnym - w zakresie orzeczenia o zobowiązaniu organu do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, dostępna na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednak, aby mogło dojść do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., konieczne jest stwierdzenie, że zanim organ wydał akt lub dokonał czynności, były podstawy do zastosowania art. 149 zdanie pierwsze P.p.s.a., a więc uwzględnienia skargi na bezczynność (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt I FSK 1803/11, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, w chwili złożenia skargi organ pozostawał w bezczynności. Przesłanie jednak pocztą elektroniczną w dniu [...] grudnia 2012 r., a następnie w dniu [...] stycznia 2013 r. pism załatwiających wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym co do rozstrzygnięcia o zobowiązaniu organu do udzielania żądanej informacji publicznej, gdyż na dzień orzekania organ nie pozostaje już w tym zakresie w bezczynności. W tej sytuacji Sąd w punkcie II wyroku umorzył postępowanie sądowe w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej, na podstawie art. 161 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 54 § 3 P.p.s.a. O kosztach orzeczono zaś w punkcie III sentencji na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a.