II SAB/Wa 495/17
WyrokWSA w Warszawie2018-01-17
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Adam Lipiński, Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu skargi dotyczącej przetwarzania danych osobowych, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził bezczynność Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, uznając, że organ nie wydał merytorycznego rozstrzygnięcia w ustawowym terminie po uchyleniu poprzednich decyzji przez sąd administracyjny. Jednakże, sąd nie uznał tej bezczynności za rażące naruszenie prawa, wskazując na oczekiwanie na wyniki kontroli oraz brak zamierzonego lekceważenia obowiązków. W związku z tym, sąd oddalił żądanie przyznania sumy pieniężnej i nie orzekł o grzywnie.Stan faktyczny
Skarżąca M. S. wniosła skargę na bezczynność Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) w sprawie rozpoznania jej skargi z kwietnia 2015 r. dotyczącej przetwarzania danych osobowych. Po uchyleniu przez WSA decyzji GIODO, organ nie wydał nowego rozstrzygnięcia przez ponad sześć miesięcy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA dotyczących terminowości i szybkości postępowania. GIODO wniósł o oddalenie skargi, wskazując na prowadzone postępowanie kontrolne i zgromadzenie materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności. 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Oddalono skargę w pozostałym zakresie. 4. Zasądzono od Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych na rzecz skarżącej M. S. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Adam Lipiński, Danuta Kania (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia 10 kwietnia 2015 r. 1. stwierdza, że Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności, 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala skargę w pozostałym zakresie, 4. zasądza od Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych na rzecz skarżącej M. S. kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2017 r. M. S. (dalej jako: "skarżąca"), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (dalej: "Generalny Inspektor", "GIODO") zarzucając, że pomimo ciążącego na nim obowiązku organ nie rozpoznał sprawy w rozsądnym terminie, czym dopuścił się naruszenia art. 8, art. 12, art. 35 § 1 oraz art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej: "k.p.a.". Mając powyższe na względzie skarżąca wniosła o:
1) zobowiązanie Generalnego Inspektora do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi;
2) dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga;
3) zobowiązanie Generalnego Inspektora do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie;
4) orzeczenie, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
5) przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a., w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.;
6) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
W motywach skargi skarżąca wskazała, iż w dniu [...] kwietnia 2015 r. wystąpiła do Generalnego Inspektora z wnioskiem o usunięcie jej danych osobowych z witryny internetowej [...]. Postępowanie przed organem zakończyło się wydaniem decyzji ostatecznej dopiero w dniu [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. Na skutek wniesienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 1009/16 uchylił powyższą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Generalnego Inspektora z dnia [...] stycznia 2016 r.
Pomimo upływu ponad sześciu miesięcy od dnia wydania powyższego wyroku (dwóch lat od dnia złożenia wniosku), w postępowaniu prowadzonym przed organem nie zapadło żadne merytoryczne rozstrzygnięcie. Zgodnie z telefoniczną informacją uzyskaną w Biurze GIODO, pracownik organu otrzymał akta w dniu [...] lutego 2017 r. i do tej pory nie podjął żadnej czynności.
Jednocześnie organ - wbrew obowiązkowi wyrażonemu w art. 36 k.p.a. - na żadnym etapie postępowania nie poinformował skarżącej, ani jej pełnomocnika, o przewidywanym terminie rozstrzygnięcia sprawy, ani o przyczynach mogących uzasadnić zaistniałą w sprawie zwłokę.
W związku z powyższym skarżąca, w dniu [...] maja 2017 r., wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa i niezwłocznego wydania w sprawie decyzji merytorycznej.
W dniu [...] lipca 2017 r. Generalny Inspektor zawiadomił skarżącą o zgromadzeniu materiału dowodowego wystarczającego do wydania w sprawie decyzji administracyjnej, pouczając o możliwości zaznajomienia z aktami postępowania w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, nie informując jednak skarżącej ani o przewidywanym terminie rozstrzygnięcia sprawy, ani o przyczynach mogących uzasadnić zaistniałą w sprawie zwłokę.
Pomimo upływu niemal trzech miesięcy od dnia przesłania wezwania do usunięcia naruszenia prawa, organ nie wydał w sprawie decyzji merytorycznej, czym w istotny sposób nadużył zaufania skarżącej.
Skarżąca podniosła, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ prowadzi do sankcjonowania bezprawnego stanu rzeczy, co skutkuje stałym ponoszeniem przez nią strat w sferze dóbr osobistych, które to straty wprost przekładają się na wymierne uszczuplanie uzyskiwanych przez nią dochodów. Umieszczenie bowiem skarżącej na portalu [...] nastąpiło bez jej wiedzy i zgody. Pod jej profilem anonimowi użytkownicy dodają nieprawdziwe komentarze. Przy czym nikt nie jest w stanie zweryfikować, czy dana osoba była u skarżącej na leczeniu.
Zdaniem skarżącej, zestawienie powyższych okoliczności z treścią norm wyrażonych w art. 8, art. 12, art. 35 § 1 oraz art. 36 § 1 k.p.a. pozwala przyjąć, że w niniejszej sprawie Generalny Inspektor w sposób rażący naruszył prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co w połączeniu z jawnym ignorowaniem ponagleń skarżącej, a także stałym odczuwaniem przez nią przykrych skutków opieszałych działań organu, rodzi potrzebę tak jego zdyscyplinowania, jak i w pełni uzasadnia przyznanie skarżącej odpowiedniej sumy pieniężnej - w maksymalnej wysokości.
W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, iż do Biura GIODO w dniu [...] kwietnia 2015 r. wpłynęła skarga M. S. na nieprawidłowości w procesie przetwarzania jej danych osobowych, przez [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. (znak: [...]), utrzymaną następnie w mocy decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. (znak: [...]) Generalny Inspektor odmówił uwzględnienia wniosku skarżącej. Wyrokiem z dnia 29 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 1009/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił obie wymienione wyżej decyzje. Prawomocne orzeczenie Sądu wraz z aktami sprawy wpłynęło do organu w dniu [...] lutego 2017 r.
Pismem z dnia [...] maja 2017 r. skarżąca wezwała GIODO do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 37 k.p.a.
Pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. organ poinformował skarżącą, że prowadzi z urzędu postępowanie kontrolne w ww. Spółce, którego ustalenia będą miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Po otrzymaniu informacji o zakończeniu ww. postępowania kontrolnego, pracownik organu notatką służbową z dnia [...] lipca 2017 r. załączył wyniki kontroli do akt sprawy [...].
Pismem z dnia [...] lipca 2017 r. Generalny Inspektor poinformował skarżącą o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, na podstawie art. 10 § 1 w zw. z art. 73 k.p.a.
W dniu [...] września 2017 r. Generalny Inspektor wydał decyzję nr [...], mocą której w części umorzył postępowanie, w części natomiast odmówił uwzględnienia wniosku skarżącej.
Z powyższego wynika, iż organ nie uchylał się od wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Przeciwnie - organ przedsięwziął przewidziane prawem czynności służące wnikliwemu i rzetelnemu ustaleniu okoliczności faktycznych sprawy. Zważywszy, że zgromadzony materiał dowodowy jest obszerny, organ podejmował szybko i wnikliwie - w granicach swoich możliwości - wszelkie czynności w przedmiotowej sprawie. Skarżąca zaś na każdym etapie postępowania była informowana o podejmowanych w sprawie czynnościach. Z tych względów skarga jest bezzasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a tego przepisu, tj. w sprawach skarg na decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
W przypadku skargi na bezczynność w wydaniu decyzji w postępowaniu administracyjnym o wyczerpaniu środków zaskarżenia można mówić w sytuacji, gdy skarżący przed wniesieniem skargi skorzystał ze środka przewidzianego w art. 37 § 1 k.p.a.
W niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki formalnoprawne wniesienia skargi na bezczynność. Skarżąca wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a., co potwierdza wezwanie Generalnego Inspektora do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niewydaniu przez organ decyzji merytorycznej w ustawowym terminie, zawarte w piśmie z dnia [...] maja 2017 r.
Przedmiotem skargi skarżąca uczyniła "bezczynność i przewlekłość" postępowania prowadzonego przez Generalnego Inspektora w sprawie zainicjowanej skargą na przetwarzanie danych osobowych z dnia [...] kwietnia 2015 r.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, który podziela Sąd w składzie orzekającym, że zarzucenie w jednym piśmie bezczynności oraz przewlekłości postępowania nie powinno być traktowane jako skumulowanie dwóch skarg, o ile kwestionowana jest terminowość i sprawność działania organu w tej samej sprawie administracyjnej. W takim przypadku objęcie jedną skargą obu form opieszałości organu inicjuje jedną sprawę sądowoadministracyjną, w której sąd ma obowiązek rozpoznać i rozstrzygnąć spór o legalność braku wydania aktu lub niezałatwienia sprawy w terminie. Pozostaje to w związku z zasadą, że przedmiotem zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być tylko jedna decyzja lub inny akt, którego legalność badana jest przez sąd administracyjny. Z kolei przedmiotem postępowania w sprawie ze skargi na "bezczynność" oraz "przewlekłe prowadzenie postępowania" jest zasadniczo ustalenie, czy zachodzi potrzeba zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub podjęcia określonej czynności. W obu przypadkach sąd administracyjny dysponuje tymi samymi środkami prawnymi, a ich zastosowanie jest obowiązkowe w razie stwierdzenia jakiejkolwiek postaci niesprawnego funkcjonowania organu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów i wniosków oraz powołanej podstawy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2012r., sygn. akt II OSK 709/12; wyrok NSA z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 2225/14; publ. CBOSA).
W sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, to sąd administracyjny, na podstawie okoliczności sprawy, a zwłaszcza toku postępowania administracyjnego, ocenia, czy w sprawie wystąpiła bezczynność, czy przewlekłe prowadzenie postępowania oraz na podstawie tej oceny, stosownie do okoliczności sprawy, podejmuje rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 149 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; z dnia 4 września 2015 r., sygn. akt II OZ 753/15; publ. j.w.).
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia czy też innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę procesową strony przez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Oceniając powyższe okoliczności Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie orzekania.
Z kolei pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" pojmowane jest jako prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70). Również w orzecznictwie sądowym przewlekłe prowadzenie postępowania określane jest jako nieefektywne. Wskazuje się bowiem, że przewlekłość obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12; postanowienie NSA z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; publ. j.w.).
Oceniając przebieg postępowania prowadzonego przez Generalnego Inspektora oraz stan sprawy w dacie złożenia skargi do Sądu stwierdzić należy, że organ dopuścił się bezczynności, bowiem nie wydał decyzji merytorycznej w ustawowym terminie. Na taki zakres przedmiotu skargi wskazuje również wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w którym skarżąca podnosiła, że pomimo upływu przeszło sześciu miesięcy od dnia wydania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2016 r. (sygn. akt II SA/Wa 1009/16), nie zapadło merytoryczne rozstrzygnięcie, zaś organ od daty otrzymania akt ([...] lutego 2017 r.) nie podjął żadnej czynności w sprawie. Oznacza to, jak wskazała skarżąca, że doszło do naruszenia jej prawa do rozpoznania sprawy bez uzasadnionej zwłoki.
Z materiału aktowego wynika, że prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 listopada 2016 r. (sygn. akt II SA/Wa 1009/16) wraz z aktami sprawy został doręczony do Biura Generalnego Inspektora w dniu [...] lutego 2017 r., zaś do Departamentu Orzecznictwa, Legislacji i Skarg GIODO wpłynął w dniu [...] marca 2017r.
Z notatki służbowej sporządzonej przez pracownika organu w dniu [...] czerwca 2017 r. - po złożeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa - wynika, że pismem z dnia [...] marca 2017 r. Departament Orzecznictwa, Legislacji i Skarg GIODO zwrócił się do Departamentu Inspekcji GIODO o przeprowadzenie kontroli z urzędu w Spółce [...] w celu ustalenia przestrzegania przepisów dotyczących przetwarzania danych osobowych przez administratora serwisu internetowego [...]. W notatce tej stwierdzono, że wyniki kontroli, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy M. S., powinny być przekazane w nieodległym terminie.
Pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. organ poinformował skarżącą o prowadzonej kontroli oraz o tym, że decyzja w przedmiotowej sprawie zostanie wydana niezwłocznie po uzyskaniu wyników kontroli oraz poinformowaniu stron o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.
Wyniki kontroli zostały przekazane do Departamentu Orzecznictwa, Legislacji i Skarg GIODO w dniu [...] czerwca 2017 r., natomiast w dniu [...] lipca 2017 r. zostały one dołączone do akt niniejszego postępowania wraz z wydrukiem z portalu [...] dotyczącym skarżącej oraz wydrukiem z CEDIG (notatka służbowa pracownika organu z dnia [...] lipca 2017 r.).
Pismami z dnia [...] lipca 2017 r. skarżąca oraz uczestnik postępowania (Spółka [...]) zostali poinformowani o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 w zw. z art. 73 k.p.a.
Z powyższego wynika, iż do dnia wniesienia skargi Generalny Inspektor nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Organ pozostawał zatem w bezczynności, co zasadnie podniesiono w skardze.
Dopiero w dniu [...] września 2017 r. Generalny Inspektor wydał decyzję nr [...] umarzającą postępowanie w części dotyczącej przetwarzania danych osobowych M. S. na portalu [...] w zakresie imienia, nazwiska, wykonywanego zawodu, nazwy oraz adresu prowadzonej działalności gospodarczej, w pozostałej części odmawiającą uwzględnienia wniosku.
Podkreślić należy, że zgodnie z ustanowioną w art. 12 k.p.a. zasadą szybkości postępowania, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (§ 2).
Stosownie natomiast do art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (§ 3 k.p.a.). Artykuł 36 § 1 k.p.a. nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazaniem nowego terminu jej załatwienia.
Sposób procedowania organu w niniejszej sprawie narusza zasadę szybkości postępowania administracyjnego. Nie można bowiem zaaprobować stanu, w którym organ wydaje decyzję merytoryczną po upływie niemal siedmiu miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku Sądu wraz z aktami sprawy. Przy czym podkreślić należy, że o ile kluczowy w sprawie materiał dowodowy w postaci wyników kontroli w Spółce [...] wpłynął do Departamentu Orzecznictwa, Legislacji i Skarg GIODO w dniu [...] czerwca 2017 r., o tyle decyzja administracyjna została wydana przez organ dopiero w dniu [...] września 2017 r., tj. po upływie trzech miesięcy od zgromadzenia - istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy - materiału dowodowego.
Analiza akt sprawy wskazuje również, iż organ nie dopełnił obowiązku powiadomienia skarżącej o przedłużeniu postępowania ze wskazaniem daty jego zakończenia, wyjaśnienia przyczyn przedłużenia postępowania, a także rozpatrzenia wniosku w rozsądnym terminie (art. 36 § 1 k.p.a.). Organ jedynie raz, w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r., w następstwie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, poinformował skarżącą o tym, że została wszczęta kontrola w Spółce [...], nie wskazując jednak terminu zakończenia postępowania.
Stwierdzając stan bezczynności organu w dacie wniesienia skargi (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) Sąd nie uznał, aby bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być szczególnie znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione racjonalnego (prawnego) uzasadnienia (por. wyrok NSA z 24 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3237/14, publ. LEX nr 1803268; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. CBOSA).
W okolicznościach niniejszej sprawy bezczynność Generalnego Inspektora nie ma postaci kwalifikowanej. Od daty wpływu do organu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy ([...] lutego 2017 r.) do daty wydania rozstrzygnięcia w sprawie ([...] września 2017 r.) upłynął wprawdzie okres niemal siedmiu miesięcy, jednak przekroczenie terminu z art. 35 § 3 k.p.a. nie było aż tak nadmierne, aby można było uznać, że stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przekroczenie to spowodowane było w zasadniczej mierze oczekiwaniem na wyniki kontroli w Spółce [...] prowadzonej w związku z przedmiotową sprawą przez Departament Inspekcji GIODO. Dalsza opieszałość w załatwieniu sprawy nie wynikała zdaniem Sądu z zamierzonego, lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na organ z mocy ustawy, lecz była zawiązana z nieprawidłową organizacją pracy, na co wskazuje brak podejmowania zintensyfikowanych czynności po dacie wpływu wyników kontroli do Departamentu Orzecznictwa, Legislacji i Skarg GIODO.
Z tych przyczyn Sąd z urzędu nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny w oparciu o art. 149 § 2 p.p.s.a. Przepis ten nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny, lecz daje mu takie uprawnienie. Kwestia ta pozostawiona jest do uznania Sądu, który nie stwierdził, aby okoliczności rozpoznawanej sprawy wymagały zastosowania tego środka dyscyplinującego.
Sąd nie stwierdził również podstaw do przyznania od organu na rzecz skarżącej wnioskowanej sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. i w tym zakresie skargę oddalił. Przepis ten nie precyzuje charakteru przyznawanej kwoty pieniężnej, stanowiąc jedynie o "sumie pieniężnej". Kwota ta, poza funkcją represyjną i prewencyjną, ma w szczególności znaczenie kompensacyjne. Oznacza to, iż ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona faktycznie poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała jaką to konkretną, wymierną szkodę poniosła na skutek bezczynności organu.
Ponadto zaznaczyć należy, że środek w postaci przyznania sumy pieniężnej powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, to jest wówczas, gdy brak jest obiektywnie weryfikowalnych okoliczności, które ten stan rzeczy mogłyby tłumaczyć, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi, co spowoduje negatywne konsekwencje dla strony. Taka jednak sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi zważywszy na fakt wydania przez Generalnego Inspektora rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego względu żądanie skargi nie mogło zostać uwzględnione.
Sąd nie zobowiązał Generalnego Inspektora do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego zwłoce w załatwieniu sprawy, gdyż ani art. 149 p.p.s.a. ani inne przepisy tej ustawy nie dają sądowi administracyjnemu takich uprawnień (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2015r., sygn. akt II OSK 411/15, publ. CBOSA).
Mając na względzie wszystko powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w pkt 3 sentencji. O kosztach postępowania, obejmujących: wpis od skargi (100 zł), wynagrodzenie pełnomocnika w stawce minimalnej (480 zł) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł), Sąd postanowił w oparciu o art. 200 i 205 § 5 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800) - jak w pkt 4 sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło