II SAB/Wa 632/24
WyrokWSA w Warszawie2025-02-13
Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska, Ewa Radziszewska-Krupa, Dorota Kozub-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej zawartej w korespondencji dotyczącej realizacji zadania własnego gminy, mimo że wnioskodawca jest podmiotem, którego interesy dotyczą tej informacji?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że dokumenty wytworzone przez organ administracji w ramach realizacji zadania publicznego, w tym korespondencja zewnętrzna, posiadają walor informacji publicznej i podlegają udostępnieniu. Prawo do informacji publicznej nie zależy od celu jej uzyskania ani od tego, czy wnioskodawca jest podmiotem zainteresowanym w sprawie. Organ dopuścił się bezczynności w części wniosku, gdyż nie rozpoznał go w ustawowym terminie, jednak bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.Stan faktyczny
Skarżąca, prowadząca działalność gospodarczą, złożyła w sierpniu 2024 r. wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej korespondencji Biura Gospodarki Odpadami Urzędu z kilkoma spółkami oraz dokumentów o nałożonych karach umownych. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając, że nie są to informacje publiczne, a część wniosku skierował do innego podmiotu. Skarżąca zaskarżyła bezczynność Prezydenta Miasta w rozpoznaniu wniosku.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Prezydenta Miasta do rozpoznania punktu 1a wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od doręczenia wyroku; stwierdził bezczynność organu w rozpoznaniu punktów 1b, 1c i 1d wniosku; stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; oddalił skargę w pozostałym zakresie; zasądził od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącej 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lutego 2025 r. sprawy ze skargi J.Z. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...] na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta [...] do rozpoznania punktu 1a wniosku z dnia [...] sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent Miasta [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu punktu 1b, 1c i 1d wniosku z dnia [...] sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej; 3. stwierdza, że bezczynność organu, o której mowa w punkcie 1 i 2 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. oddala skargę w pozostałym zakresie; 5. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz skarżącej J.Z. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...] kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
J. Z. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą PPHU L. (dalej, jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji,
2. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek,
3. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji do publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako: u.d.i.p.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek, a podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku do udostępnienia informacji lub poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu potrzebnego na rozpatrzenie wniosku, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż w dniu [...] sierpnia 2024 r. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci:
1. Kopii wszelkiej korespondencji (w tym mailowej) Biura Gospodarki Odpadami Urzędu [...] z Miejskim Przedsiębiorstwem Oczyszczania w [...] Sp. z o. o. i P. Sp. z o. o. jak i korespondencji od ww. firm za okres od 1 czerwca 2024 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, która dotyczyła przyjmowania (jak i odmów przyjęcia) przez P. Sp. z o. o. odpadów zielonych (20 02 01), a zwłaszcza poniżej wymienionych transportów wykonywanych przez PPHU L.: [...]- 13.06.2024 -[...], [...]- 13.06.2024 -[...];
2. Kopii dokumentów, którymi Miasto st. Warszawa nałożyło na firmy wymienione w pkt. 1 powyżej kary umowne w związku z nie odebraniem przez P. Sp. z o. o. transportów odpadów wymienionych w pkt 1 powyżej.
W dniu 27 sierpnia 2024 r. skarżąca otrzymała odpowiedź, w której organ wskazał, że przedmiotem wniosku nie jest informacja publiczna. Organ podtrzymał swoje stanowisko w piśmie z dnia 17 września 2024 r. Skarżąca podała, że do dnia wniesienia skargi, wnioskowana informacja publiczna nie została jej udostępniona. W ocenie skarżącej żądane we wniosku informacje mają bowiem taki charakter jako, że dotyczą realizacji zadania własnego gminy (odbiór odpadów). To, że skarżąca jest jednym z podmiotów który realizuje usługi odbioru odpadów komunalnych nie może być podstawą odmowy udzielenie informacji. Także to, że skarżąca pozostaje w sporze z organem co do prawidłowości wykonania umów na odbiór odpadów komunalnych nie może być podstawą odmowy udzielenia informacji takich jakich żądała pismem z dnia [...] sierpnia 2024 r. Skarżąca, na podstawie u.d.i.p. ma prawo poznać informacje mające postać korespondencji organu z instalacją zagospodarowującą odpady zielone (P. Sp. z o. o.) odbierane przez skarżącą z terenu [...] oraz Miejskim Przedsiębiorstwem Oczyszczania w [...] Sp. z o. o., które jest podmiotem wskazanym uchwałą Rady Miasta st. Warszawy nr LII/1251/2017 z dnia 6 lipca 2017 r. (Dz. Urz. Woj. Maz z 2017 r. poz. 6068) jako podmiot któremu na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446) oraz art. 2 i art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 827) powierzono do wykonania zadanie własne m.st. Warszawy z zakresu gospodarki komunalnej polegające na zagospodarowaniu odpadów komunalnych. Informacje takie mają walor informacji publicznej bowiem odbiór odpadów i ich zagospodarowanie opłacane są ze środków publicznych i choćby z tego powodu strona (i każdy) ma prawo poznać te dane. Jeżeli nawet przyjąć, że żądana informacja publiczna służyć miałaby ochronie indywidualnych interesów skarżącej to samo żądanie takiej informacji nie może być utożsamiane z tym, iż skarżąca będzie np. pozywać [...] o zapłatę. Organ nie ma prawa domniemywać celu do jakiego skarżąca zamierza wykorzystać informację.
Skarżąca podniosła również, że wniosek z dnia [...] sierpnia 2024 r. (w części dot. korespondencji Urzędu [...] z ww. firmami) nie jest też wnioskiem "podmiotu którego interesów ten wniosek dotyczy", albowiem wniosek ten dotyczy wymiany korespondencji pomiędzy Urzędem [...] a ww. firmami w związku z ww. dwoma transportami wykonanymi przez skarżącą. Korespondencja ta dotyczy bowiem realizacji zadania własnego Miasta st. Warszawy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt. 3 Ustawy z dn. 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz w art. 3 ust. 2 Ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2024 r. poz. 399). Miasto wykonuje zatem to zadanie zlecając (w trybie Ustawy prawo zamówień publicznych) usługę odbioru odpadów komunalnych z terenu nieruchomości na swym terenie. Podmiot, który taką umowę wykonuje, nie wykonuje jej we własnym imieniu lecz na rzecz i w imieniu gminy. Dlatego też wszelkie działania jakie podejmuje podmiot, któremu gmina powierzyła czynności związane z odbiorem odpadów komunalnych jak i podmiot, któremu powierzono zagospodarowanie odpadów są de facto działaniami gminy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że pismem z dnia 27 sierpnia 2024 r. udzielił skarżącej odpowiedzi, że wnioskowane przez nią informacje nie stanowią informacji o sprawach publicznych, gdyż korespondencja ta nie ma charakteru dokumentów urzędowych, o których mowa w art. 6 ust. 2 u.d.i.p. W odpowiedzi wskazano również, że skarżąca żąda korespondencji dotyczącej transportów wykonywanych przez jej własną firmę. Zgodnie z utrwalonym poglądem zarówno doktryny, jak i orzecznictwem sądów administracyjnych, wnioski o udostępnienie informacji publicznej składane przez podmioty, których interesów dotyczą, nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej, gdyż nie odnoszą się do sprawy publicznej. W zakresie punktu 2 wniosku wskazano, że uchwałą nr LI 1/1251/2017 Rady m. st. Warszawy z 6 lipca 2017 r. w sprawie wyboru sposobu i formy wykonywania zadania własnego m.st. Warszawy polegającego na zagospodarowaniu odpadów komunalnych (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2017 r. poz. 6068) powierzono zagospodarowanie odpadów komunalnych Miejskiemu Przedsiębiorstwu Oczyszczania w [...] sp. z o.o. Dlatego też ewentualne kary dotyczące zagospodarowania odpadów komunalnych może nakładać ww. spółka. Tym samym wniosek o udostępnienie informacji w tym zakresie powinien być skierowany do tej spółki.
Dalej organ podniósł, że skarżąca wystąpiła następnie z pismem z dnia 3 września 2024 r. i organ w odpowiedzi doprecyzującej z dnia 6 września 2024 r. wskazał, że Biuro Gospodarki Odpadami Urzędu m.st. Warszawy nie prowadziło żadnej korespondencji ze spółką P. Sp. z o.o. ani z PU H. sp. z o.o. w zakresie przyjmowania odpadów o kodzie 20 02 01. Biuro, w zakresie obsługi zagospodarowania odpadów komunalnych, nie prowadziło także korespondencji z firmą B. Organ wskazał także, że korespondencja pomiędzy B. a Miejskim Przedsiębiorstwem Oczyszczania w [...] sp. z o. o ściśle wiąże się z wykonywaniem przez ww. przedsiębiorcę umowy w sprawie świadczenia usług publicznych w zakresie zagospodarowania odpadów, dlatego nie stanowi informacji publicznej.
Skarżące ponownie nie zgodziła się ze stanowiskiem organu czym dała wyraz w piśmie z dnia 12 września 2024 r. Natomiast organ podtrzymał swój pogląd wyrażony w pismach z dnia 27 sierpnia 2024 r. i 6 września 2024 r.
Dalej organ wskazał, że z uwagi na powyższe bezzasadny jest zarzut skarżącej dotyczący bezczynności organu. Prezydent podtrzymał stanowisko, że żądana informacja nie jest informacja publiczną, o czym skarżącą informował. Żądana informacja (kopia korespondencji pomiędzy Biurem Gospodarki Odpadami Urzędu m.st. Warszawy, a Miejskim Przedsiębiorstwem Oczyszczania w [...] sp. z o.o. - w zakresie przyjęcia/odmowy przyjęcia oznaczonych transportów odpadów zielonych) nie posiada waloru informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Korespondencja pomiędzy Biurem, a MPO dotyczy bowiem wykonywania umowy w sprawie świadczenia usług publicznych w zakresie zagospodarowania odpadów.
Organ podniósł dalej, że nawet jeśli uznać, że w jakiejś części wnioskowane przez J. Z. informacje stanowią informację publiczną, to jej działanie uznać należy za noszące znamiona nadużycia prawa do informacji publicznej (aktualnie w toku pozostają jeszcze 3 sprawy dotyczące bezczynności Prezydenta). Skarżąca w skardze wprost przyznaje (strona 5 i 6 skargi), że informacje może wykorzystać w sprawach sądowych, które zamierzają wytoczyć Miastu. Obecnie prowadzonych jest 8 spraw cywilnych, w których skarżąca pozwała m.st. Warszawa o zapłatę. W niniejszej sprawie nie mamy zatem do czynienia ze sprawą publiczną, gdyż celem skarżącej nie jest troska o dobro publiczne, a uzyskanie danych, którymi skarżąca posłuży się w swoich sprawach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej, jako: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Stosownie zaś do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na względzie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania. Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p.
Na gruncie u.d.i.p. bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ "milczy" wobec tego wniosku, tj. nie udostępnił informacji publicznej (art. 4 ust. 3 i art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), nie powiadomił wnioskodawcy o niemożliwości udzielenia informacji publicznej w wyznaczonym terminie i o przyczynach opóźnienia i nowym terminie wydania informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku w tej sprawie (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.), nie poinformował o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), ewentualnie, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), nie informuje wnioskodawcy w formie pisemnej, iż żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).
Stosownie do treści art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej, jako: P.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji lub dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w § 1, sąd może ponadto orzec z urzędu lub na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się strona skarżąca jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez nią informacja ma charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność (vide P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Przegląd Prawa Publicznego z 2012 r. nr 6, s. 75 i nast. wraz z powołanym orzecznictwem).
Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Nie budzi w sprawie wątpliwości, że Prezydent [...], jako organ władzy publicznej, jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że "informacją publiczną" jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie "sprawa publiczna" oznacza natomiast przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która jest ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto szeroką definicję pojęcia "informacja publiczna" wskazując, że jest to każda wiadomość wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. wyroki NSA: z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 123/06, publ. LEX nr 291357; z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1574/19, publ. CBOSA). Charakter publiczny należy zatem przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności władz publicznych oraz innych podmiotów wykonujących zadania publiczne.
Z kolei przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. określa przykładowy katalog informacji publicznych podlegających udostępnieniu. Obejmuje on m.in. informacje o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania, prowadzonych rejestrach, ewidencjach, archiwach oraz sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych, o danych publicznych, w tym o treści aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, stanowiskach w sprawach publicznych zajętych przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych, treści innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej.
W niniejszej sprawie skarżąca domagała się udostępnienia w trybie u.d.i.p. po pierwsze kopii wszelkiej korespondencji (w tym mailowej) Biura Gospodarki Odpadami Urzędu [...] z Miejskim Przedsiębiorstwem Oczyszczania w [...] Sp. z o. o. (pkt 1a), P. Sp. z o. o. (pkt 1b), PU H. (pkt 1c) i B. (pkt 1d), jak i korespondencji od ww. firm za okres od 1 czerwca 2024 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, która dotyczyła przyjmowania (jak i odmów przyjęcia) przez P. Sp. z o. o. odpadów zielonych (20 02 01), a zwłaszcza poniżej wymienionych transportów wykonywanych przez PPHU L.: [...]- 13.06.2024 -[...], [...]- 13.06.2024 -[...]; oraz po drugie kopii dokumentów, którymi Miasto st. Warszawa nałożyło na firmy wymienione w pkt 1 powyżej kary umowne w związku z nie odebraniem przez P. Sp. z o. o. transportów odpadów wymienionych w pkt 1 powyżej.
Skarżąca z wnioskiem dostępowym wystąpiła w dniu [...] sierpnia 2024 r., a zatem 14-dniowy, ustawowy termin na udzielenie odpowiedzi upływał w dniu 27 sierpnia 2024 r. W tym też dniu skarżąca otrzymała odpowiedź, w której organ wskazał, że w zakresie pkt 1 wniosku żądana informacja nie jest informacją publiczną. W zakresie punktu 2 wniosku wskazano, że uchwałą nr LI 1/1251/2017 Rady m. st. Warszawy z 6 lipca 2017 r. w sprawie wyboru sposobu i formy wykonywania zadania własnego m.st. Warszawy polegającego na zagospodarowaniu odpadów komunalnych (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2017 r. poz. 6068) powierzono zagospodarowanie odpadów komunalnych Miejskiemu Przedsiębiorstwu Oczyszczania [...] sp. z o.o. Dlatego też ewentualne kary dotyczące zagospodarowania odpadów komunalnych może nakładać ww. spółka. Tym samym wniosek o udostępnienie informacji w tym zakresie powinien być skierowany do tej spółki.
W ocenie Sądu udzielona w terminie odpowiedź czyni zadość przepisom prawa jedynie w zakresie pkt 2 wniosku. Organ bowiem poinformował w 14-dniowym terminie, iż żądanej informacji nie posiada i wskazał podmiot, do którego należy wystąpić z rzeczonym wnioskiem. Z tego względu należało w tej części skargę oddalić jako pozbawioną racji.
Natomiast odnośnie do pkt 1 wniosku dostępowego organ błędnie przyjął, iż żądane informacje nie mają charakteru informacji publicznej. Otóż nie budzi wątpliwości, że dokumenty, które zostały wytworzone przez organ administracji w ramach powierzonego mu zadania publicznego (tu: odpady) i w zakresie w jakim pochodzą od organu administracji publicznej oraz zostały wystosowane na zewnątrz organu, posiadają walor informacji publicznej (I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska: Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz do art. 6, Lex 2018). W szczególności taki walor posiadają dokumenty urzędowe (tj. dokumenty będące dowodem tego, co w nich urzędowo stwierdzono, zatwierdzono lub podano), które z mocy art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p., stanowią informację publiczną i podlegają udostępnieniu. Uznaje się, że informacją publiczną jest całość dokumentacji posiadanej przez dany organ władzy publicznej, której używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Bez znaczenia wówczas jest to, w jaki sposób znalazły się one w posiadaniu organu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez organ i odnosiły się do niego bezpośrednio. Innymi słowy, dokumenty takie muszą wiązać się ze sferą faktów zaistniałych po stronie organu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 111/08, oraz z dnia 23 listopada 2023 r., sygn. akt II SAB/Wa 532/23). W tej sprawie żądane przez skarżącą informacje stanowią informację publiczną gdyż odnoszą się do działania jednostki samorządu terytorialnego w ramach wykonywania zadań publicznych – zadań własnych (gminy).
Analiza akt sprawy wskazuje, że organ dopiero w piśmie z dnia 6 września 2024 r., a więc po terminie, udzielił skarżącej odpowiedzi, że Biuro Gospodarki Odpadami Urzędu m.st. Warszawy nie prowadziło żadnej korespondencji ze spółką P. Sp. z o.o. ani z PU H. sp. z o.o. w zakresie przyjmowania odpadów o kodzie 20 02 01. Biuro, w zakresie obsługi zagospodarowania odpadów komunalnych, nie prowadziło także korespondencji z firmą B. A zatem stwierdzić trzeba, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu pkt 1b, 1c i 1d wniosku dostępowego z dnia [...] sierpnia 2024 r.
We wskazanym piśmie z dnia 6 września 2024 r. organ podtrzymał jednak stanowisko, że korespondencja pomiędzy Biurem Gospodarki Odpadami, a Miejskim Przedsiębiorstwem Oczyszczania w [...] sp. z o. o ściśle wiąże się z wykonywaniem przez ww. przedsiębiorcę umowy w sprawie świadczenia usług publicznych w zakresie zagospodarowania odpadów, dlatego nie stanowi informacji publicznej. Z przyczyn wskazanych wyżej Sąd nie podzielił tego poglądu dlatego też zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania pkt 1a wniosku z dnia [...] sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Należy także dodać, że Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w [...] sp. z o. o jest jednoosobową spółką prawa handlowego należącą do Miasta Stołecznego Warszawy.
Zgodnie z treścią art. 149 § 1a P.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi przez Sąd i stwierdzenia stanu bezczynności jest on jednocześnie zobowiązany do dodatkowego stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3237/14, publ. LEX nr 1803268; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). Środek ten winien być interpretowany ściśle i stosowany w sposób ostrożny.
Oceniając przesłanki wynikające z art. 149 § 1a P.p.s.a., Sąd doszedł do przekonania, że bezczynność organu w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu, opisana wyżej sekwencja zdarzeń i wymiana korespondencji ze skarżącą, przemawiają za takim stanowiskiem.
W okolicznościach tej sprawy należy również wyjaśnić, że klasyfikacja informacji czy jest ona publiczna czy nie, nie zależy od celu jej uzyskania, czy sposobu jej wykorzystania. Przypomnieć trzeba, że zainteresowani, kierując swój wniosek do organu, nie muszą wykazywać, w jakim celu żądana informacja jest im potrzebna. Jedynie w przypadku żądania dotyczącego udzielenia informacji publicznej przetworzonej, konieczne jest wykazanie, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Dany fakt czy wiedza albo jest informacją publiczną, albo takiej cechy nie posiada. Gospodarzem postępowania w zakresie udostępnienia informacji publicznej jest wnioskodawca. On bowiem określa jaki informacje chce uzyskać i w jakim celu. Treść art. 2 ust. 2 u.d.i.p. zabrania organom żądania wykazywania interesu prawnego lub faktycznego, tym bardziej, że często naruszanie interesu indywidualnego (jednostkowego) skłania wnioskodawców do podjęcia szerszych działań na rzecz pewnej grupy czy społeczności (vide: wyroki NSA z 16 kwietnia 2021 r. sygn. akt III OSK 548/21, 20 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 833/19, 2 marca 2018 r. sygn. akt I OSK 2160/17, 24 marca 2023 r. sygn. akt III OSK 7440/21, 12 października 2023 r. sygn. akt III OSK 1572/22).
Nadto, kryterium "sprawy własnej", na które powołał się w rozpatrywanej sprawie organ, nie stanowi - zdaniem Sądu - kryterium dyskwalifikującego publiczny charakter informacji objętej żądaniem wnioskodawcy. W przekonaniu Sądu, kryterium "sprawy własnej" rozumiane w powyższy sposób jest nieczytelne i w istocie dyskryminujące wnioskodawcę w stosunku do innych osób. Jego przyjęcie prowadzi bowiem do konkluzji, zgodnie z którą wbrew normatywnie określonemu zakresowi podmiotowemu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, prawo to nie służy "każdemu", a kwalifikacja określonej informacji jako informacji publicznej będącej przedmiotem tego prawa zależy od tego, kto występuje z wnioskiem o tę informację, co z kolei oznacza, że ta sama informacja raz może mieć charakter informacji publicznej (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot spoza "sprawy własnej"), a innym razem nie (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot w "sprawie własnej"). Pogląd, zgodnie z którym nie można przy pomocy u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie prowadziłby do absurdalnego wniosku, że informacja o podejmowanej w takiej sprawie działalności bezpośrednio ukierunkowanej na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych byłaby dostępna dla "każdego" za wyjątkiem osoby, której ta działalność dotyczy. Wzmocnieniu tej argumentacji służą także wnioski wynikające z treści art. 1 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Na tle tego unormowania zarysował się problem, w jakim stopniu akta dotyczące indywidualnych, często bardzo osobistych spraw obywatela (spraw cywilnych, karnych, administracyjnych), są informacją publiczną i jaka powinna być możliwość dostępu do nich - w trybie określonym przez u.d.i.p. - osób innych niż strona, których akta te nie dotyczą.
W orzecznictwie wypracowany został pogląd, zgodnie z którym strony tych "własnych spraw" mają dostęp do wszelkich informacji prawnie dostępnych, w tym również do informacji publicznych, w oparciu o unormowania poszczególnych procedur. Inne osoby, niż uczestnicy "spraw własnych" mają dostęp do informacji publicznych w "sprawach własnych" innych osób na podstawie u.d.i.p. Poglądy te dodatkowo ugruntowują w przekonaniu, że kategoria "sprawy własnej" nie jest wyznacznikiem kwalifikowania określonych informacji jako informacji publicznych (vide: wyrok NSA z 24 marca 2023 r. III OSK 7440/21). Wobec tego ocena czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej nie może być dokonana odmiennie w zależności od tego, kto, czy też mówiąc inaczej, jaki wnioskodawca ubiegać się będzie o jej udostępnienie. Jeśli konkretny dokument posiada walor informacji publicznej, to nie może być on tej cechy pozbawiony tylko z tego względu, że jego udostępnienie, zdaniem podmiotu zobowiązanego, mogłoby służyć do celu prywatnego.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3, art. 149 § 1a oraz art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach, na które złożył się wpis od skargi w kwocie 100 zł, oparte zostało o treść art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło