II SAB/Wa 656/24

WyrokWSA w Warszawie2025-02-21

Skład orzekający: Joanna Kube, Ewa Radziszewska-Krupa, Arkadiusz Koziarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej bez rozpoznania z powodu braku wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego stanowi bezczynność organu i czy organ powinien wydać decyzję odmowną zamiast pozostawiać wniosek bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie rozpozna wniosku o udostępnienie informacji publicznej i nie wyda decyzji odmownej, gdy wniosek dotyczy informacji przetworzonej, a wnioskodawca nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego. Brak wykazania tej przesłanki nie jest brakiem formalnym wniosku, który uniemożliwia jego rozpoznanie, lecz podstawą do odmowy udostępnienia informacji w drodze decyzji administracyjnej. Bezczynność organu nie musi mieć charakteru rażącego naruszenia prawa, jeśli wynika z wątpliwości interpretacyjnych przepisów.
Stan faktyczny
Skarżący T. D. złożył do Wojewody w lipcu 2024 r. wnioski o udostępnienie informacji publicznej dotyczących decyzji Wojewody z lat 2020 i 2023 oraz ich zmian. Organ wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez wskazanie szczególnie istotnego interesu publicznego, co skarżący uczynił. Mimo to Wojewoda pozostawił wnioski bez rozpoznania, uznając, że dotyczą informacji przetworzonych i skarżący nie wykazał interesu publicznego. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosków skarżącego w terminie 14 dni od doręczenia wyroku wraz z aktami sprawy; stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 lutego 2025 r. sprawy ze skargi T. D. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpoznania wniosków z dnia [...] lipca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpoznania wniosków T. D. z dnia [...] lipca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że bezczynność organu, o której mowa w pkt 1 wyroku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego T. D. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 10 października 2024 r. T. D. (dalej: "skarżący", "wnioskodawca") skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody [...] w zakresie jego wniosków o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] lipca 2024 r. Skarżący zarzucił Wojewodzie [...] (dalej: "organ") naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a."), przez nieudzielenie informacji publicznej oraz pozostawienie sprawy bez rozpoznania, pomimo złożenia przez niego w dniu [...] lipca 2024 r. wniosków o udzielenie dostępu do informacji publicznej, dotyczących: decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...]; decyzji Wojewody [...] zmieniających decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], znak: [...]. [...]; wszelkich wniosków o zmianę decyzji wskazanej w pkt 1 i w pkt 2, niezależnie od sposobu rozstrzygnięcia tych wniosków; wszelkich postanowień lub decyzji dotyczących wniosków wskazanych w pkt 3, innych niż wskazane w pkt 2; a także: decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...]; decyzji Wojewody [...] zmieniających decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...], znak: [...]. [...]; wszelkich wniosków o zmianę decyzji wskazanej w pkt 1 i w pkt 2, niezależnie od sposobu rozstrzygnięcia tych wniosków; wszelkich postanowień lub decyzji dotyczących wniosków wskazanych w pkt 3, innych niż wskazane w pkt 2. Wnoszący skargę podał, że w odpowiedzi na złożone przez niego wnioski Wojewoda [...] pismem z dnia [...] lipca 2024 r. poinformował o przekazaniu odpowiedzi na wnioski w późniejszym terminie, nie później jednak niż do dnia [...] września 2024 r. Następnie, pismem z dnia 9 września 2024 r. Wojewoda [...] wezwał go do usunięcia braków wniosków poprzez wskazanie szczególnie istotnej dla interesu publicznego, przyczyny udostępnienia informacji publicznej, stanowiącej informację przetworzoną, w terminie 7 dni od otrzymania przedmiotowego wezwania. Skarżący podał, że w odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia 17 września 2024 r. uczynił zadość wezwaniu oraz wskazał szczególnie istotne dla interesu publicznego przyczyny, dlaczego wnioskowana informacja publiczna powinna zostać udostępniona, popierając swoje stanowisko ugruntowanymi poglądami doktryny oraz orzecznictwem sądowoadministracyjnym. Skarżący mając na uwadze powyższe, wniósł o: zobowiązanie Wojewody [...] do udzielenia informacji publicznej w zakresie treści: decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...]; decyzji Wojewody [...] zmieniających decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], znak: [...]. [...]; wszelkich wniosków o zmianę decyzji wskazanej w pkt 1 i w pkt 2, niezależnie od sposobu rozstrzygnięcia tych wniosków; wszelkich postanowień lub decyzji dotyczących wniosków wskazanych w pkt 3, innych niż wskazane w pkt 2; zobowiązanie Wojewody [...], do udzielenia informacji publicznej w zakresie treści: decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...]; decyzji Wojewody [...] zmieniających decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...]. znak: [...]. [...]; wszelkich wniosków o zmianę decyzji wskazanej w pkt 1 i w pkt 2, niezależnie od sposobu rozstrzygnięcia tych wniosków; wszelkich postanowień lub decyzji dotyczących wniosków wskazanych w pkt 3, innych niż wskazane w pkt 2. dopuszczenie i przeprowadzenie złożonych w niniejszej sprawie jego wniosków i pism kierowanych do organu; zobowiązanie Wojewody [...] do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi, zobowiązanie Wojewody [...] do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, zasądzenie kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Uzasadniając skargę stwierdził, że przedmiotem jego wniosku były informacje mające walor informacji publicznej, a podmiot zobowiązany - Wojewoda [...] - nie podjął w ustawowym terminie stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu, nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia. Zwrócił uwagę, że z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również wtedy, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej. Organ prowadzący postępowanie, który pozostawia podanie bez rozpoznania z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa (mimo że nie zaszły przesłanki wskazane w art. 64 § 2 k.p.a.), pozostaje w bezczynności, ponieważ bezzasadnie uchyla się od rozpoznania sprawy i wydania decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że pozostawił sprawę bez rozpoznania, ponieważ wnioskodawca zaprzeczył, jakoby żądana informacja stanowiła informację przetworzoną. Ponadto wyraził pogląd, iż wnioskowane dokumenty mają istotne znaczenie z punktu widzenia szerokiego grona interesariuszy, w szczególności użytkowników transportu publicznego, w tym transportu kolejowego (szynowego) oraz dotyczą podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a także sposobu wykorzystywania zasobów państwowych i zarządzania mieniem Państwa zgodnie z zasadą gospodarowania środkami publicznymi. Zdaniem organu, wnioskowana informacja publiczna jest informacją przetworzoną. Spełnienie żądania wnioskodawcy, w sposób odpowiadający określonym przez niego intencjom, musi być bowiem poprzedzone opracowaniem (wytworzeniem) informacji po to, by w pełni zaspokoić jego oczekiwania, to zaś wskazuje na proces przetworzenia. Wnioskodawca, w trakcie toczącego się postępowania nie wykazał, że uzyskanie żądanej informacji da mu realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. Chęć wykorzystania żądanych informacji nie uzasadnia w żadnym razie stwierdzenia, że udostępnienie wnioskowanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W ocenie organu, złożona skarga jest bezzasadna, bowiem wezwanie oraz odpowiedź w sprawie pozostawienia wniosku bez rozpoznania zostały przesłane do wnioskodawcy niezwłocznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1276), sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Stosownie do art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej. W świetle powołanej ustawy, aby nie narazić się na zarzut bezczynności, podmiot zobowiązany powinien: udostępnić wnioskowaną informację publiczną, jeśli znajduje się w jego posiadaniu (art. 10 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 3 u.d.i.p.); wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia, jeśli stwierdzi istnienie ograniczeń w dostępie do informacji publicznej bądź jeśli stwierdzi, że brak jest szczególnie uzasadnionego interesu publicznego w udostępnieniu informacji publicznej przetworzonej (art. 16 i art. 17 u.d.i.p. w związku z art. 5 i art. 3 ust. 1 u.d.i.p.); poinformować, że w danej sprawie przysługuje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); poinformować, że nie posiada żądanej informacji publicznej (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.); poinformować, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Przypomnieć jednocześnie należy, że co do zasady postępowanie wszczynane na podstawie u.d.i.p. ma charakter odformalizowany. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku, co uzasadnia przyjęcie, iż postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest uproszczone. Ustawa nie przewiduje także jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku składanego w formie pisemnej. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów k.p.a. Minimalne wymogi dotyczące takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej (vide: wyrok NSA z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 1701/16, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Na gruncie regulacji zawartych w u.d.i.p. istotne jest wyróżnienie dwóch etapów postępowania o różnym charakterze. W pierwszym rzędzie, jeżeli organ (lub inny zobowiązany podmiot) dysponuje żądaną informacją publiczną i istnieje podstawa do jej udostępnienia bez opłat, to w postępowaniu tym nie mają w ogóle zastosowania przepisy k.p.a., bowiem informacja publiczna jest wtedy po prostu udostępniana, co przybiera postać czynności materialno-technicznej. Dla wszczęcia takiego postępowania wystarczy wniosek ustny bądź złożony w innej niesformalizowanej formie. Wniosek ten nie musi być poparty żadnym uzasadnieniem ani wskazaniem szczególnego interesu. Sytuacja wygląda jednak inaczej, gdy w sprawie chociażby potencjalnie zachodzi możliwość podjęcia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub decyzji o umorzeniu postępowania, albo też jakiegokolwiek innego aktu administracyjnego. Wówczas, zgodnie z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., konieczne jest zastosowanie formy decyzji administracyjnej. Powyższa regulacja ma charakter gwarancyjny, pozwalający stronie niezadowolonej z decyzji złożyć od niej odwołanie, a tym samym spowodować przeprowadzenie postępowania odwoławczego, zgodnie z przepisami k.p.a. Na gruncie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. przyjęto w orzecznictwie sądowym, że przepisy k.p.a. mają zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji. W wyroku z dnia 16 grudnia 2009 r. o sygn. akt I OSK 1002/09, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna (odmowna oraz o umorzeniu postępowania), bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. Stanowisko to zostało zaaprobowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, (vide: wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2016 r. o sygn. akt I OSK 873/15; z dnia 26 maja 2017 r. o sygn. akt I OSK 2534/16; z dnia 27 września 2017 r. o sygn. akt I OSK 7/17; z dnia 12 października 2017 r. o sygn. akt I OSK 430/17; z dnia 18 stycznia 2018 r. o sygn. akt I OSK 758/16; z dnia 22 czerwca 2018 r. o sygn. akt I OSK 2957/17; z dnia 18 stycznia 2019 r. o sygn. akt I OSK 1742/18; z dnia 14 czerwca 2019 r. o sygn. akt I OSK 88/18 publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W stanie faktycznym niniejszej sprawy Wojewoda [...] pismem z dnia [...] września 2024 r., w oparciu art. 64 § 2 k.p.a., wezwał skarżącego - w terminie 7 dni od otrzymania wezwania - do usunięcia braków formalnych wniosków poprzez wskazanie szczególnie istotnej dla interesu publicznego przyczyny udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, stanowiącej informację przetworzoną. Wnioskodawca odpowiedział na powyższe wezwanie w piśmie z dnia 17 września 2024 r. w którym stwierdził, że udostępnienie wnioskowanych dokumentów, w postaci decyzji, a także wydanych do nich decyzji zmieniających oraz wszelkie wnioski o zmianę pierwotnej treści wymienionych wyżej decyzji, a także wydanych do nich postanowień lub decyzji dotyczących wniosków zmieniających, nie wymaga znacznego zaangażowania organu pod względem wysokości nakładów, czasochłonności związanej z przekazaniem wnioskowanych dokumentów oraz ponadprzeciętnego obłożenia zespołu pracowników organu delegowanych do udzielenia odpowiedzi w standardowych warunkach dla tego typu wniosków. Decyzje zostały określone w sposób konkretny, z podaniem ich numerów, pozwalając tym samym na natychmiastowe ich odnalezienie w ramach prowadzonych przez Wojewodę [...] spraw. Nadto, zawarte w nich dane, wymagające anonimizacji, celem udostępnienia w ramach złożonego wniosku o dostęp do informacji publicznej, stanowią zaledwie cząstkowy element całości decyzji, przez co proces anonimizacji będzie przebiegał w zakresie ograniczonym, bez konieczności nadmiernego zaangażowania ze strony pracowników organu. Jego zdaniem, realizacja wniosku nie jest na tyle skomplikowana, aby wymagała przetworzenia oraz kwalifikacji, jako informacja przetworzona. W odniesieniu natomiast do kwestii wykazania "szczególnie istotnego interesu publicznego" wskazał, że wnioskowane dokumenty mają istotne znaczenie z punktu widzenia szerokiego grona interesariuszy, w szczególności użytkowników transportu publicznego, w tym transportu kolejowego (szynowego) oraz dotyczą podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji publicznej, a także sposobu wykorzystywania zasobów państwowych i zarządzania mieniem Państwa zgodnie z zasadą gospodarowania środkami publicznymi. Wskazał ponadto, że wnioskowane decyzje mają szczególne znaczenie dla funkcjonowania odpowiedniego szczebla organów jednostek pomocniczych wojewody oraz organów rządowej administracji zespolonej. Organ po otrzymaniu powyższej odpowiedzi, ani nie udostępnił skarżącemu wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia jako informacji publicznej przetworzonej, lecz powołując się na przepis art. 64 § 2 k.p.a., poinformował skarżącego o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków wskazanych w wezwaniu. Oceniając powyższe działania organu Sąd stwierdził, że Wojewoda [...] pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosków skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że "informacją publiczną" jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie "sprawa publiczna" oznacza natomiast przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która jest ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto szeroką definicję pojęcia "informacja publiczna" wskazując, że jest to każda wiadomość wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. wyroki NSA: z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 123/06, publ. LEX nr 291357; z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1574/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego uprawniony jest pogląd, że każda informacja dotycząca spraw załatwianych przez organ administracji publicznej i każdy wydany przez ten organ akt administracyjny jest informacją publiczną. Ponadto informacją o sprawie publicznej jest również informacja o podmiotach zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej oraz o zasadach ich funkcjonowania w zakresie dotyczącym publicznej działalności tych podmiotów. Z tą wykładnią koresponduje treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, z dnia 27 października 2013 r. sygn. akt III OSK 2285/22; orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedmiot wniosków skarżącego z dnia [...] lipca 2024 r. obejmował informacje w zakresie danych publicznych, w szczególności treści i postaci dokumentów urzędowych (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p.). Błędne jest działanie organu polegające na pozostawieniu bez rozpoznania wniosków z uwagi na uznanie, że wnioskowane przez skarżącego informacje mają charakter przetworzony, a skarżący, zdaniem organu, nie wykazał, że ich udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Prawidłowe działanie organu winno polegać w takim przypadku na wydaniu decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Wyjaśnić bowiem należy, że brak wykazania przesłanki, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., nie jest brakiem formalnym wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który uniemożliwia nadanie mu biegu, lecz jest brakiem merytorycznym, tzn. uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku. W konsekwencji niewskazanie przez wnioskodawcę przesłanki istotności udzielenia informacji dla interesu publicznego, nie daje organowi podstaw do pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania, lecz do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, na podstawie na art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Zatem nawet brak jakiejkolwiek reakcji wnioskodawcy na informację organu, że żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną, nie zwalnia organu od załatwienia wniosku (por. wyroki NSA: z 11 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1015/12; z 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13; a także wyroki WSA: z 17 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 481/05; z 24 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Go 667/11; z 7 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 1060/12; z 17 czerwca 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 316/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosków skarżącego z dnia [...] lipca 2024 r. Przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Mając zatem na względzie treść powyższego przepisu Sąd, uwzględniając skargę skarżącego na bezczynność Wojewody [...], zakreślił organowi termin 14 - dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenie prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Rozpatrując wnioski skarżącego organ mógł albo udostępnić żądaną informację, albo kierując się dyspozycją art. 3 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., odmówić w drodze decyzji jej udostępnienia jako informacji przetworzonej uznając, że skarżący nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego w jej udostępnieniu. Brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w tym zakresie powoduje, że organ pozostaje w bezczynności. Sąd uznał jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Tymczasem regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą powodować i niejednokrotnie powodują wątpliwości interpretacyjne, wymagają zatem dokonywania ich wykładni, a nie wyłącznie mechanicznego stosowania. Tak więc nawet niewłaściwa ich interpretacja czy zastosowanie nie mogą stanowić o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcia, "rażące", to "ponad miarę", "niewątpliwe", "wyraźne", "oczywiste". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie polegała na jego milczeniu wobec wniosku skarżącego, ale na błędnym zastosowaniu przepisów u.d.i.p. Nie można zatem uznać, że stwierdzona bezczynność w sposób rażący uchybia przepisom tej ustawy. Rozpoznając ponownie wnioski skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, w przypadku, gdy Wojewoda [...] zmierzać będzie do wydania decyzji o odmowie ich udostępnienia, powinien pamiętać o tym, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna, bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania sądowego, jak w punkcie sentencji 3 wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). Na wysokość zasądzonych kosztów (597 zł) składają się koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł, wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz opłata od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło