II SAB/Wa 716/23
WyrokWSA w Warszawie2024-04-03
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy korespondencja organu z zewnętrznymi podmiotami oraz protokoły kontroli dotyczące wykonania umowy cywilnoprawnej stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądane przez skarżącą informacje, dotyczące sposobu wykonania umowy w sprawie odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych, w tym korespondencja z podmiotami zewnętrznymi i protokoły kontroli, stanowią informację publiczną. Charakter umowy cywilnoprawnej nie wyłącza publicznego charakteru zadań gminy związanych z zagospodarowaniem odpadów, które są finansowane ze środków publicznych. Informacje te mieszczą się w zakresie informacji o funkcjonowaniu podmiotu publicznego. Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni, stwierdził brak rażącego naruszenia prawa i zasądził koszty postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej korespondencji organu z zarządcami instalacji zagospodarowania odpadów oraz protokołów kontroli. Organ uznał żądane informacje za niepubliczne, wskazując na ich wewnętrzny charakter i związek z umową cywilnoprawną. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Burmistrza Miasta do rozpatrzenia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku. 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Burmistrza Miasta na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi J. Z. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...] na bezczynność Burmistrza Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Burmistrza Miasta [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącej J. Z. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...] z dnia [...] września 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Burmistrza Miasta [...] na rzecz skarżącej J. Z. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...] kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W piśmie z dnia 24 października 2023 r. J.Z. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2023 r., zmodyfikowanego w dniu 25 września 2023 r., o udostępnienie informacji publicznej.
Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji;
2. art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek;
3. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, powoływanej dalej jako u.d.i.p.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek, a podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku do udostępnienia informacji lub poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu potrzebnego na rozpatrzenie wniosku, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie.
Mając na względzie powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w dniu 25 września 2023 r. zmodyfikowała swój wniosek z dnia [...] września 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej i wniosła o udostępnienie informacji publicznej w postaci:
- kopii korespondencji (a w tym pisma, maile, notatki ze spotkań) za okres od dnia 01.01.2023 r. do dnia udzielenia informacji pomiędzy organami Gminy [...] a zarządcami instalacji zagospodarowania odpadów wskazanych w raportach miesięcznych składanych przez [...] w ramach realizacji umowy nr [...] z dnia [...].03.2023 r.;
- kopii protokołów kontroli przeprowadzonych w ramach umowy nr [...] z dnia [...].03.2023 r. w okresie od dnia 01.01.2023 r. do dnia udzielenia informacji oraz kopii zawiadomień o wszczęciu kontroli, jakie poprzedziły kontrole o protokoły z których wnosi na wstępie;
- kopii korespondencji otrzymanej i wysłanej do innych podmiotów niż [...] w związku z umową nr [...] z dnia [...].03.2023 r.
W dniu 9 października 2023 r. otrzymała odpowiedź od organu, w której organ wyraził stanowisko, że przedmiotem złożonego wniosku nie jest informacja podlegająca udostępnieniu bowiem - zdaniem organu - nie jest to informacja publiczna. Do dnia złożenia skargi nie została udostępniona informacja będąca przedmiotem wniosku.
Zdaniem skarżącej, żądane informacje stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą działalności organu tj. pism, jakie otrzymał organ od innych podmiotów, jakie dla organu zagospodarowują odpady komunalne, a następnie w jaki sposób na te pisma odpowiedział. To samo tyczy się pism, którymi organ zwracał się do tych podmiotów w sprawach dotyczących zagospodarowania odpadów komunalnych pochodzących z terenu [...]. Informacje dotyczące odpadów odbieranych z terenu gminy, instalacji, do jakich te odpady trafiają, jak też czynności podejmowanych przez gminę polegających na korespondencji z instalacjami służącymi do zagospodarowania odpadów komunalnych, kontroli przeprowadzanych przez organy gminy w instalacjach, mają walor informacji publicznej, bowiem odbiór odpadów opłacany jest ze środków publicznych i choćby z tego powodu wnioskodawca (jak i każdy inny obywatel) ma prawo poznać te informacje.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ podniósł, że pracownicy Urzędu Miasta [...] na etapie kontroli wykonania umowy o zagospodarowanie odpadów i weryfikacji raportu miesięcznego wykonawcy/skarżącej kontaktowali się telefonicznie i mailowo z regionalnymi instalacjami wskazanymi przez wykonawcę/skarżącą, jako miejsca zagospodarowania odpadów. Były to wewnętrzne czynności weryfikujące poprawność wykonania umowy, a nie czynności świadczące o kierunku działania organu administracji publicznej. Czynności weryfikacji sposobu wykonania umowy mają na celu rozliczenie wykonawcy z poprawności wykonania usługi odbioru i zagospodarowania odpadów oraz akceptację rozliczenia kwitów wagowych dla pojazdów zgłoszonych jako odbierające odpady z terenu gminy w celu wypłaty odpowiedniej wysokości wynagrodzenia. Jak wskazano w korespondencji skierowanej do skarżącej, nadzorując proces wykonywania usługi, zamawiający, weryfikując poprawność wykonania umowy, działa nie jako organ administracji publicznej, ale jako uczestnik obrotu gospodarczego oraz strona umowy cywilnoprawnej i ma możliwość sprawdzenia sposobu realizacji poszczególnych obowiązków wykonawcy. Wykonanie każdej umowy cywilnoprawnej podlega kontroli przez strony tej umowy w sposób wynikający ze specyfiki przedmiotu tej umowy oraz rodzaju przyjętych przez strony umowy obowiązków czy zobowiązań. Pracownicy Urzędu Miasta [...] weryfikując raporty miesięczne wykonawcy umowy nr [...] (a zarazem skarżącej), dokonują również analizy prawidłowości podawanych w raporcie informacji w zakresie miejsc zagospodarowania odpadów odebranych od mieszkańców [...]. Ustalenia pracowników odpowiedzialnych za nadzorowanie realizacji umowy nr [...] przekazywane są wykonawcy w bieżącej korespondencji dotyczącej procedury weryfikacji raportu.
Organ podkreślił, że czynności kontrolne - dokumentowane korespondencją elektroniczną - to czynności, które służą gromadzeniu i wymianie informacji oraz uzgadnianiu stanowiska i poglądów zamawiającego co do wysokości należnego skarżącej wynagrodzenia. Nie stanowią one bezpośrednio działania organu będącego realizacją zadań ustawowych, nie wiążą organu, ani nie przesądzają o kierunku działania w ramach jakiegoś zadania publicznego, a mają jedynie charakter organizacyjny, pomocniczy w ustaleniu faktów niezbędnych do kontroli prawidłowego wykonania umowy. Stąd jako czynności wewnętrzne nie podlegają udostępnieniu w trybie dostępu do informacji publicznej.
Zdaniem organu, skarżąca składając wniosek o dostęp do dokumentacji - korespondencji mailowej z czynności wewnętrznych - chce wejść w posiadanie informacji, które pozwolą na identyfikację metod kontrolnych i działań zamawiającego w procedurze weryfikacji poprawności wykonania umowy na zagospodarowanie odpadów komunalnych, których sama jest stroną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga na bezczynność Burmistrza Miasta [...] zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie budzi zatem wątpliwości, że Burmistrz Miasta [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Istotą sporu w tej sprawie jest to, czy informacje żądane we wniosku z dnia [...] września 2023 r., w zakresie zmodyfikowanym przez skarżącą w piśmie z dnia 25 września 2023 r., stanowią informację publiczną.
Wniosek skarżącej z dnia [...] września 2023 r., w brzmieniu zmodyfikowanym pismem z dnia 25 września 2023 r., dotyczył dokumentów dotyczących sposobu realizacji umowy nr [...] z dnia [...] marca 2023 r. w sprawie odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych, tj. korespondencji między gminą a zarządcami instalacji zagospodarowania odpadów, kopii protokołów kontroli i kopii zawiadomień o wszczęciu kontroli oraz innej korespondencji dotyczącej ww. umowy.
Organ w pismach z dnia 22 września 2023 r. oraz z dnia 9 października 2023 r., skierowanych do wnioskodawczyni, zawarł stanowisko, podtrzymane również w odpowiedzi na skargę, że żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej, bowiem mają charakter dokumentu wewnętrznego a także dotyczą wykonania umowy cywilnoprawnej. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podziela tego stanowiska organu.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 tej ustawy. W art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a) u.d.i.p. wskazano, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, a także o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p.).
W rozpoznawanej sprawie skarżąca wnosiła o informację dotyczącą sposobu wykonania umowy w sprawie odbioru i zagospodarowania odpadów. Jak wynika z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 40 ze zm.), sprawy wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych stanowią jedno z zadań własnych gminy.
W celu właściwego wykonywania tych zadań gminy zawierają umowy o charakterze cywilnoprawnym, jednak charakter tych umów nie oznacza, że zmienia się publiczny charakter zadań związanych z zagospodarowaniem odpadów komunalnych. Zadania te stanowią jedno z zadań własnych gminy i są finansowane ze środków publicznych. Informacje o sposobie realizacji umowy dotyczącej odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych, w tym również przeprowadzonych przez organy gminy kontroli prawidłowości wykonania takiej umowy, mieszczą się zatem w zakresie informacji o funkcjonowaniu podmiotu publicznego w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a) u.d.i.p. i w związku z tym stanowią informację publiczną.
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2022 r. sygn. akt III OSK 2852/21, wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu wykonującego władzę publiczną lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale także te, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Bez znaczenia jest również i to w jaki sposób znalazły się one w posiadaniu organu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez dany podmiot i odnosiły się do niego bezpośrednio. Innymi słowy, dokumenty takie muszą wiązać się ze sferą faktów zaistniałych po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części ich dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Informacja publiczna odnosi się zatem do sfery faktów, które to pojęcie należy rozumieć szeroko. Analiza art. 6 u.d.i.p. wykazuje, że wnioskiem w świetle tej ustawy może być objęte pytanie o określone fakty lub o stan określonych zjawisk. Faktem jest każdą czynność i każde zachowanie organu wykonującego zadania publiczne podjęte w zakresie wykonywania takiego zadania. Jak wyraził to trafnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, pub. w LEX nr 78062), informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne a także inne podmioty, które tę władzę realizują w zakresie tych kompetencji. Prawo do informacji publicznej jest więc zasadą, a wyjątki od niej powinny być interpretowane ściśle (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt II SA 3572/02, pub. w LEX nr 144641).
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, tego rodzaju informacji, dotyczących sposobu wykonywania przez gminę zadań publicznych w zakresie zagospodarowania odpadów komunalnych, dotyczył wniosek skarżącej w niniejszej sprawie i z tej przyczyny winien być przez organ rozpatrzony w trybie określonym w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Zdaniem Sądu, żądane przez skarżącą informacje nie miały również charakteru dokumentów wewnętrznych. Istotnie, część dokumentów służących jedynie potrzebom podmiotu zobowiązanego, pomimo że jest związana z jego działalnością, nie jest informacją publiczną i nie podlega udostępnieniu, np. dokumenty wewnętrzne (por. wyroki NSA: z dnia 15 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 707/10; z dnia 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2130/11; z dnia 29 lutego 2012 r. sygn. akt I OSK 2196/11; z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 2320/13; z dnia 13 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2914/19). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, iż zasadniczo dokumentacja o charakterze wewnętrznym bądź też aktywność o charakterze technicznym stanowią taki rodzaj aktywności podmiotu, który nie jest nośnikiem informacji publicznej. Waloru takiej informacji nie ma zatem wewnętrzna korespondencja, która służy wymianie informacji, a także gromadzeniu niezbędnych materiałów do rozstrzygnięcia sprawy, nie zawiera jednak ani informacji, co do sposobu załatwienia sprawy, ani takich, które można byłoby uznać za wyrażenie stanowiska organu (wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 2320/13, wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych); korespondencja osoby wykonującej zadania publiczne z jej współpracownikami, nawet jeżeli w jakiejś części dotyczy wykonywanych przez tę osobę zadań publicznych; korespondencja taka nie ma jakiegokolwiek waloru oficjalności, a nawet jeśli zawiera propozycje dotyczące sposobu załatwienia określonej sprawy publicznej, to mieści się w zakresie swobody niezbędnej dla podjęcia prawidłowej decyzji po rozważeniu wszystkich racji przemawiających za różnorodnymi możliwościami jej załatwienia (wyroki NSA: z dnia 14 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1203/12; z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 2320/13; z dnia 31 lipca 2014 r. sygn. akt I OSK 2770/13; z dnia 18 września 2014 r. sygn. akt I OSK 3073/13 oraz z dnia 15 lipca 2021 r. sygn. akt III OSK 3335/21). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podnosi się ponadto, że dokumentem wewnętrznym jest dokument, który nie jest skierowany do podmiotów zewnętrznych. Dokument taki może służyć wymianie informacji między pracownikami danego podmiotu, może określać zasady ich działania w określonych sytuacjach, może też być fragmentem przygotowań do powstania aktu będącego formą działalności danego podmiotu (wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OSK 851/10, E. Jarzęcka-Siwik, Dostęp do informacji publicznej, Kontrola Państwowa nr 1 rok 2002. s. 29). Zatem dokumenty służące wymianie informacji, zgromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk co do sposobu załatwienia sprawy, nie są wyrazem stanowiska organu, a zatem nie stanowią informacji publicznej.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącej dotyczył korespondencji organu z podmiotami zewnętrznymi, a także przeprowadzanych kontroli, które również dotyczą podmiotów zewnętrznych. Nie można zatem przypisać żądanym dokumentom wewnętrznego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu, skoro były one skierowane do podmiotów zewnętrznych, a nie stanowiły wewnętrznej wymiany informacji pomiędzy pracownikami organu.
Odnosząc się z kolei do stanowiska organu, że nie było ratio legis ustawy o dostępie do informacji publicznej, aby wykonawca umowy, której jest stroną, pozyskiwał w tym trybie informacje o czynnościach podejmowanych przez jednostkę sektora publicznego weryfikujących poprawność działań jego samego i sposób wykonania umowy, które to czynności służą wyłącznie gromadzeniu informacji, mających stanowić podstawę do złożenia zewnętrznego oświadczenia woli organu w procesie wykonania umowy, Sąd zauważa, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przeważa stanowisko, w myśl którego brak jest podstaw do utożsamiania treści pojęcia informacji publicznej jako przedmiotu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej z kwestią prawidłowości korzystania z tego prawa. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2023 r. sygn. akt III OSK 7440/21, podniósł, że kryterium "sprawy własnej", rozumianej jako indywidualna sprawa dotycząca wnioskodawcy, jest nieczytelne i w istocie dyskryminujące wnioskodawcę w stosunku do innych osób. Jego przyjęcie prowadzi bowiem do konkluzji, iż - wbrew normatywnie określonemu zakresowi podmiotowemu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej - prawo to nie służy "każdemu", a kwalifikacja określonej informacji jako informacji publicznej będącej przedmiotem tego prawa zależy od tego, kto występuje z wnioskiem o tę informację, co z kolei oznacza, że ta sama informacja raz może mieć charakter informacji publicznej (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot spoza "sprawy własnej"), a innym razem nie (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot w "sprawie własnej"). Pogląd, wedle którego nie można przy pomocy u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie, prowadziłby do absurdalnego wniosku, iż informacja o podejmowanej w takiej sprawie działalności, bezpośrednio ukierunkowanej na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, byłaby dostępna dla "każdego" za wyjątkiem osoby, której ta działalność dotyczy.
Podobnie w wyroku z dnia 17 marca 2023 r. sygn. akt III OSK 2615/21 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że dla odkodowania treści pojęcia informacji publicznej, jako informacji o działalności organów wskazanych w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i informacji o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 czy art. 6 ust. 1 u.d.i.p., nie ma znaczenia ocena charakteru interesu w uzyskaniu informacji publicznej przez wnioskodawcę, który jest podmiotem publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, również w powiązaniu z kategorią "sprawy własnej" ani cel, dla jakiego wnioskodawca żąda udostepnienia informacji publicznej. Sposób czynienia użytku z publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, a tym samym i interesu stanowiącego podstawę tego prawa, może być analizowany z perspektywy ewentualnego zjawiska nadużywania tego prawa, a wówczas prowadzić do odmowy jego ochrony.
Zakres wniosku skarżącej w niniejszej sprawie dotyczył – jak już wskazano – informacji publicznej. Natomiast okoliczności związane z tym, że skarżąca jest stroną umowy zawartej z gminą [...], nie mogą, w świetle wyżej przedstawionych rozważań, przesądzać o pozbawieniu skarżącej prawa do uzyskania żądanej informacji.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2). W przypadkach przewidzianych w ustawie organ może również poinformować wnioskodawcę o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), powiadomić o wysokości opłaty związanej ze sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (art. 15 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), ewentualnie, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.).
Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji.
Jak wynika z akt sprawy, wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do Burmistrza Miasta [...] w dniu [...] września 2023 r. Skarżąca w piśmie z dnia 25 września 2023 r. zmodyfikowała pierwotną treść wniosku. Pismo to wpłynęło do organu w dniu 25 września 2023 r. Organ był zatem zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji do dnia 9 października 2023 r., czego jednak, w ocenie Sądu, nie uczynił. Organ udzielił wprawdzie odpowiedzi w piśmie z dnia 9 października 2023 r., stwierdzając, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej, jednak, udzielenie odpowiedzi w takiej formie nie stanowiło prawidłowego sposobu wykonania obowiązków nałożonych na organ przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem wyrażone w tym piśmie stanowisko – jak wskazano wyżej – było błędne.
Nie budzi zatem wątpliwości Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, że Burmistrz Miasta [...] pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu wniosku skarżącej. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2023 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy. Rozpatrując wniosek, organ uwzględni, że skarżąca zmodyfikowała zakres żądania w piśmie z dnia 25 września 2023 r.
Zgodnie z art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uwzględniając skargę na bezczynność, sąd stwierdza jednocześnie, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.
Jak wynika z akt administracyjnych, organ po wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji publicznej udzielił odpowiedzi na ten wniosek w ustawowym terminie, tj. w dniu 22 września 2023 r., a następnie w dniu 9 października 2023 r., informując skarżącą, że wnioskowana przez nią informacja nie stanowi informacji publicznej, bowiem jest to dokument wewnętrzny a także dotyczy sposobu wykonania umowy cywilnoprawnej. Powyższe świadczy o tym, że bezczynność Burmistrza Miasta [...] nie była skutkiem zlekceważenia prawa skarżącej do uzyskania żądanej informacji publicznej, lecz wynikała z mylnej oceny charakteru żądanej w tej sprawie informacji. W związku z powyższym Sąd przyjął, że bezczynności organu w tej sprawie nie można przypisać rażącego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał w pkt 2 sentencji wyroku, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji. O kosztach w punkcie 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935). Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony przez stronę skarżącą wpis od skargi w wysokości 100 zł, wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego stronę skarżącą (480 zł) i opłatę skarbową od dokumentu pełnomocnictwa (17 zł). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło