II SO/Wa 65/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. J. o wymierzenie Komendantowi Głównemu Policji grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia wymierzyć Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w kwocie 5.663 (słownie: pięć tysięcy sześćset sześćdziesiąt trzy) złote za nieprzekazanie skargi w terminie. K. J. w dniu [...] kwietnia 2020 r. (data wpływu na skrzynkę ePUAP) złożył za pośrednictwem Komendanta Głównego Policji (organ) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję tego organu z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Jak wynika z adnotacji organu, skarga wpłynęła do organu w dniu [...] kwietnia 2020 r. ([...]). Sprawie została nadana sygnatura II SA/Wa 1363/20. W sprawie o podanej wyżej sygnaturze organ przy piśmie z [...] maja 2020 r. (nadanym w Urzędzie Pocztowym Warszawa 12, w dniu 23 czerwca 2020 r.), przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odpowiedź na skargę. Pismem Sądu z [...] lipca 2020 r. wezwano organ do nadesłania oryginału skargi wraz z kopertą, w której została ona nadana lub ze wskazaniem sposobu i daty wniesienia skargi do organu oraz aktami administracyjnymi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Organ przy piśmie z [...] lipca 2020 r. przesłał skargę skarżącego na decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2020 r. Następnie pismem Sądu z [...] lipca 2020 r., stanowiącym wykonanie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z [...] lipca 2020 r., wezwano organ do nadesłania, w terminie 7 dni, akt postępowania administracyjnego dotyczących zaskarżonej decyzji. Organ przy piśmie z [...] sierpnia 2020 r. przesłał do Sądu akta postępowania administracyjnego w sprawie z wniosku skarżącego, zakończonej decyzją nr [...]. Jednocześnie wyjaśnił, że strona wniosła skargę za pośrednictwem platformy ePUAP – w dacie wynikającej z treści odpowiedniej adnotacji na piśmie skargowym. K. J. pismem z [...] września 2021 r. złożył drogą ePUAP do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Komendantowi Głównemu Policji grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.) w związku z niewykonaniem przez organ obowiązku określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a.. Pismem Sądu z 8 grudnia 2021 r. wezwano organ do zajęcia stanowiska wobec wniosku skarżącego o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie akt postępowania administracyjnego. W piśmie z [...] grudnia 2021 r. organ wyjaśnił, że akta sprawy zakończonej decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2020 r. Komendanta Głównego Policji zostały przekazane do sądu administracyjnego do sprawy oznaczonej sygn. akt II SA/Wa 1363/20. Organ dodał, że w dniu [...] czerwca 2021 r. zapadł wyrok oddalający skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ zobligowany jest przekazać skargę wniesioną za jego pośrednictwem do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę. Obowiązek ten dotyczy każdego organu (nie tylko organu administracji publicznej), którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, niezależnie od tego, jak on ocenia dopuszczalność i zasadność wniesionej skargi. Swoje zdanie w tej kwestii, skarżony organ ma prawo wypowiedzieć tylko i wyłącznie w odpowiedzi na wniesioną skargę, którą też ma obowiązek przekazać sądowi administracyjnemu – por. w szczególności postanowienia NSA z 15 czerwca 2011 r., I OZ 410/11 i I OZ 416/11. Stosownie do treści art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., Sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy, organ od dnia [...] kwietnia 2020 r. był w posiadaniu skargi, na co wskazuje stosowna adnotacja organu ([...]), z tego powodu od tej daty rozpoczął biec organowi termin przewidziany na przekazanie skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, określony treścią art. 54 § 2 p.p.s.a. W tej sytuacji trzydziestodniowy termin na przekazanie przez organ skargi wraz z odpowiedzią i aktami sprawy do Sądu upłynął z dniem [...] maja 2020 r., a w związku z tym, że był to dzień ustawowo wolny od pracy, to w dniu [...] maja 2020 r. organ mógł dokonać przekazania ww. dokumentów, zachowując ustawowy termin przewidziany na dokonanie tej czynności. Tak się jednak nie stało, bowiem pismem z [...] maja 2020 r., złożonym w dniu [...] czerwca 2020 r., organ udzielił odpowiedzi na skargę, wskazując, że przedmiotowa sprawa podlegała już ocenie WSA w Krakowie w postępowaniu o sygn. akt III SA/Kr 1018/09, a skargę przesłał do tut. Sądu przy piśmie z [...] lipca 2020 r. Co więcej, akta postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją nr [...], której dotyczyła skarga, zostały przekazane do tut. Sądu przy piśmie organu z [...] sierpnia 2020 r. W ocenie Sądu okoliczności wskazywane przez organ w odpowiedzi na skargę w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1363/20, nie zwalniały organu z obowiązku przekazania skargi do Sądu. Przewidziany w art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 p.p.s.a., ma charakter bezwzględny. Organ, za pośrednictwem którego skarga została wniesiona, co do zasady zawsze zobowiązany jest przekazać ją do sądu administracyjnego, niezależnie od tego, czy w jego ocenie brak ku temu racjonalnych powodów. O dopuszczalności skargi wniesionej do sądu administracyjnego rozstrzyga bowiem wyłącznie ten sąd, a nie organ, za pośrednictwem którego omawiany środek zaskarżenia jest wnoszony. W ocenie Sądu sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. nakazuje przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco – restrykcyjny. Na przyjęcie wyłącznie dyscyplinującego charakteru takiej grzywny nie pozwala dyspozycja tego przepisu w zestawieniu z art. 54 § 2 p.p.s.a. Zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. stwierdzenie "W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie. Jednakże "sąd (...) może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, i właśnie to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2005, s. 259; tak również: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA z 2006 r., nr 6 poz. 156). Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że organ bezwzględnie zobligowany był przekazać skargę na decyzję organu z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] – pismo z [...] kwietnia 2020 r. do sądu administracyjnego, w sytuacji gdy uznał jej zarzuty za bezzasadne. Z istoty sądowej kontroli administracji publicznej wynika bowiem, że to do właściwego Sądu ostatecznie należy ocena dopuszczalności skargi, a następnie ocena zasadności zarzutów w niej zawartych, gdy organ nie korzysta z uprawnienia przewidzianego w art. 54 § 3 p.p.s.a., tj. z możliwości uwzględnienia skargi w całości lub w części do dnia rozpoczęcia rozprawy. W niniejszej sprawie organ nie skorzystał z uprawnienia przewidzianego treścią art. 54 § 3 p.p.s.a., a zatem zobligowany był, stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a., w terminie trzydziestu dni od daty otrzymania skargi (pismo z [...] kwietnia 2020 r.) przekazać ją Sądowi, czego nie uczynił. Czynności tej dopełnił po niespełna trzech miesiącach a zatem z przekroczeniem ustawowego terminu, składając skargę w dniu [...] lipca 2020 r. Wymaga zauważenia, że akta sprawy zostały nadesłane organ w dalszej kolejności, na skutek stosownego wezwania Sądu. Przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. stanowi, iż grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2021 r. (M.P. z 2022 r. poz. 175), przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2021 r. wyniosło 5.662,53 złotych. Sąd, mając na uwadze odnotowaną zwłokę w przekazaniu skargi oraz akt sprawy, wymierzył Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w wysokości przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2021 r., tj. w wysokości 5.663 złotych. Sąd, postanawiając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia [...] maja 2020 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu) do dnia złożenia skargi oraz wskazane przez organ okoliczności towarzyszące jej przekazaniu oraz fakt znacznej zwłoki w zakresie przekazania akt administracyjnych sprawy zakończonej decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2020 r. Sąd zauważa także, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a..