III SA/Wa 1257/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-07-13
Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która twierdzi, że nie prowadzi działalności gospodarczej i nie uzyskuje przychodów, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli nie przedstawi pełnej dokumentacji potwierdzającej jej oświadczenia, w tym dowodów na formalne zawieszenie działalności i złożenie zeznań podatkowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżąca spółka z o.o. nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji finansowej. Mimo twierdzeń o nieprowadzeniu działalności i braku przychodów, spółka nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów, w szczególności potwierdzających formalne zawieszenie działalności gospodarczej oraz złożenie zeznań podatkowych, co uniemożliwiło ocenę, czy spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca spółka M. sp. z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na brak prowadzenia działalności gospodarczej od dwóch lat, brak środków na rachunkach bankowych i niemożność uregulowania zobowiązań publicznych. Spółka nie przedstawiła jednak wszystkich wymaganych dokumentów, w tym potwierdzających formalne zawieszenie działalności gospodarczej oraz złożenie zeznań podatkowych. W związku z tym referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. sp. z o.o. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
1. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Skarżąca – M. sp. z o.o. w W. złożyła urzędowy formularz PPPr, w którym zaznaczyła, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazała że od dwóch lat nie prowadzi działalności, w związku z czym nie jest w stanie wykonać wezwania w zakresie nadesłania żądanej dokumentacji. Wniosek Skarżącej o ogłoszenie upadłości oddalono z powodu braku środków na pokrycie kosztów postępowania. Postanowienie sądu w tej materii dołączono. Wartość kapitału zakładowego wynosi [...] zł. Na rachunkach bankowych Skarżąca nie posiada środków, na dowód czego przedłożyła wyciągi. Ciążą na niej zobowiązania publiczne których nie jest w stanie uregulować. Wszelkie zaległości podatkowe są wynikiem działalności poprzedniego zarządu. Skarżąca nie uzyskuje żadnych przychodów, nie ma także dochodów z innych źródeł.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
2. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie.
3. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z § 2 pkt 2 tego artykułu osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
4. Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy zaś od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Przyjmuje się, że gdy fakty, które strona podała we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z innymi informacjami o sytuacji majątkowej strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 27 lutego 2009 r., I FZ 358/08).
5. W niniejszej sprawie Skarżąca nie przedłożyła wszystkich dokumentów potwierdzających jej oświadczenia. Nadesłała wprawdzie wyciągi bankowe oraz postanowienie sądu oddalające jej wniosek o ogłoszenie upadłości, jednak poza tymi ostatnimi, nie przedstawiła innych dokumentów, w szczególności potwierdzających fakt nieprowadzenia przez nią działalności gospodarczej. Skarżąca ograniczyła się w tym względzie jedynie do stwierdzenia że z uwagi na nieprowadzenie działalności nie jest w stanie wykonać wszystkich punktów wezwania z 28 maja 2010 r.
Skarżąca nie wskazała także czy formalnie zawiesiła wykonywanie działalności gospodarczej, jak o tym stanowi art. 14a ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r., nr 155, poz. 1095). Tylko bowiem zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej na podstawie tej ustawy zwalnia podatnika z obowiązku składania deklaracji VAT. Wynika to z art. 99 ust. 7a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.). Przepis ten wszedł w życie z dniem 20 września 2008 r. W tym samym czasie weszła w życie zmiana ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654, z późn. zm.), zwalniająca podatnika z obowiązku wpłaty zaliczek miesięcznych w sytuacji zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej, o czym stanowi art. 25 ust. 5a tej ustawy. Warunkiem zastosowania tego zwolnienia jest jednak zawiadomienie w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego o okresie zawieszenia wykonywania działalności. Zawiadomienia tego dokonuje się nie później niż przed upływem 7 dni od dnia złożenia wniosku o wpis informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (art. 25 ust. 5c ustawy).
W niniejszym postępowaniu takiego zawiadomienia Skarżąca nie przedstawiła. W przedłożonym przez nią odpisie z rejestru przedsiębiorców brak jest także wzmianki o zawieszeniu działalności gospodarczej (zob. rubryka 8 działu 6).
Poza tym o ile nie można oczekiwać od Skarżącej by złożyła na wezwanie dokumenty z obowiązku składania których została zwolniona na mocy przepisów (jak ma to miejsce w przypadku chociażby deklaracji VAT), o tyle można było oczekiwać, że złoży ona dokumenty których zwolnienie to nie obejmuje.
Chodzi tu mianowicie o zeznanie podatkowe. Przepis art. 27 ust. 1 powołanej wyżej ustawy nakłada bowiem na podatników podatku dochodowego od osób prawnych obowiązek dokonania, po zakończeniu roku, rozliczenia podatku i złożenia zeznania CIT-8. Z obowiązku tego nie zwalnia nawet fakt zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej.
Także przepisy ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2009 r., nr 152, poz. 1223 ze zm.) nie zwalniają podatników podatku dochodowego od osób prawnych z obowiązku prowadzenia ewidencji rachunkowej oraz sporządzania sprawozdania finansowego, nawet w sytuacji, gdy podatnicy ci faktycznie nie wykonują działalności.
6. Skarżąca nie wyjaśniła także kto – skoro ona nie prowadzi działalności - ponosi koszty korespondencji czy też figurującego jako adres siedziby lokalu.
Z uwagi na niewywiązanie się z powyższych obowiązków stwierdzić należy, że niemożliwa jest ocena czy sytuacja w jakiej znalazła się Skarżąca uprawnia ją do skorzystania z prawa pomocy. Z tej przyczyny na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło