III SA/Wa 1408/15

1/6/2017 r. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 1./6/2017 r. po rozpoznaniu wniosku I. sp z o.o. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. sp. z o.o. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...]/3/2015 r Nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a odmówić spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżąca – I. Sp. z o.o. w G., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (pismo z 4/5/2017 r., formularz PPPr z 22/05/2017 r). Wyjaśniła, że na skutek działań Urzędu Skarbowego w Z. oraz Urzędu Kontroli Skarbowej w K., zablokowano jej wszystkie konta bankowe, uniemożliwiając tym samym pozyskanie i dysponowanie środkami pieniężnymi. Uniemożliwia to również wniesienie wpisu sądowego od jej skargi. Komornicy zajęli również wszystkie środki ruchome. Ze złożonego przez Skarżącą oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że jej kapitał zakładowy wynosi [...] zł, a wartość środków trwałych [...] zł. W ostatnim roku obrotowym Skarżąca poniosła stratę w wysokości 56585 zł. Skarżąca nie wykonała referendarza sądowego z 11/5/2017 r, do przedłożenia dodatkowych dokumentów i informacji obrazujących jej sytuację finansową. Uznała natomiast, że żądane dokumenty "nie będą stanowić informacji o możliwości zapłaty żądanej kwoty" i nie będzie brać udziału "w tworzeniu fikcji" i dlatego nie przekaże żadnych dokumentów. Referendarz sądowy wskazuje, że pismo Skarżącej z 22/5/2017 r. jest wierną kopią pisma Spółki z 16/1/2017 r. (k 133 akt sądowych III SA/Wa 555/15) i jego skuteczność została już oceniona w innym postępowaniu. W każdym razie, uporczywe uchylanie się Skarżącej od uzupełniania braków, w tym braków formalnych, bądź składania dokumentów niezbędnych do oceny jej wniosków, nie może skutkować korzystnymi dla Skarżącej rozstrzygnięciami. Nie burzy porządku świata stwierdzenie, że ten, kto domaga się czegoś, powinien spełnić warunki umożliwiające mu przyznanie danego dobra (qui habet commoda, ferre debet onera). Tak jak wybór taktyki procesowej zależy od woli Skarżącej, tak treść rozstrzygnięcia w zakresie prawa pomocy, w braku żądanych przez urzędnika sądowego dokumentów, została zdeterminowana w przepisach prawa i w dorobku orzeczniczym, którego urzędnik sądowy jest zobowiązany przestrzegać. Gwoli przypomnienia należy wskazać Skarżącej, że w orzecznictwie sądowym zgodnie przyjmuje się, że podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, który nie przedstawia żądanych wyjaśnień, musi liczyć się z negatywnymi konsekwencjami wynikającymi z jego bierności (por. postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II FZ 1010/12, publ. LEX nr 1240471). Jeżeli strona uchyla się od przedstawienia dokumentacji potwierdzającej istniejący stan, to powinna liczyć się z tym, że sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Ustawodawca, w odniesieniu do oceny wniosków składanych przez osoby prawne lub jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, wprowadził większe rygory, koncentrując się wyłącznie na przesłankach ekonomicznych, a ponadto uzależnił przyznanie prawa pomocy, mimo zaistnienia przesłanek ustawowych, od uznania sądów (por. postanowienie NSA z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt I FZ 226/14, publ. LEX nr 1492476). Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku, uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 792/13, publ. LEX nr 1452809). W rozpatrywanej sprawie skarżąca spółka poprzestała jedynie na złożeniu oświadczenia majątkowego w ramach urzędowego formularza PPPr. Na wezwanie referendarza sądowego nie nadesłała jednak żadnego dokumentu źródłowego, który mógłby potwierdzać istnienie przesłanki przyznania jej prawa pomocy. Dane zawarte w przedłożonym przez spółkę druku PPPr nie pozwalają przy tym na pełne zobrazowanie jej kondycji finansowej, w szczególności jej aktywów obrotowych. Dla uzyskania bieżących danych niezbędne jest zatem wezwanie do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie dokumentacji źródłowej. W związku z tym, dokumenty źródłowe, o które wezwano w niniejszej sprawie, stanowią absolutne minimum, które pozwoliłoby na zobrazowanie kondycji finansowej spółki. Dodatkowo wskazać należy, iż wpis od zażalenia, będący na obecnym etapie postępowania jedyną opłatą, do której uiszczenia zobowiązana jest skarżąca, jest najniższym spośród przewidzianych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wynosi 100,00 zł. W związku z tym, konieczna jest stosowna dokumentacja finansowa, która pozwalałaby w sposób nie budzący wątpliwości stwierdzić, czy spółka jest w stanie ponieść tak niewielkie obciążenie finansowe. Mając to na uwadze, na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.