III SA/Wa 1418/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie W składzie Przewodniczący sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. P. D. ("Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2018 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r. W skardze Skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że wykonanie przedmiotowej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania drastycznego uszczuplenia środków niezbędnych do utrzymania pięcioosobowej rodziny, w tym trojga dzieci w wieku szkolnym – 15, 13 i 11 lat. Skarżący wskazał, że dochody rodziny stanowią: wynagrodzenie za pracę rodziców – 5000 zł netto i świadczenie wychowawcze przyznane na dwoje dzieci w łącznej wysokości 1000 zł. Do skargi załączono decyzję o przyznaniu świadczenia wychowawczego na dzieci Skarżącego oraz zeznanie Skarżącego o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2017. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Na wstępie wskazać należy, że instytucja wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017 poz. 1369, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004r. sygn. akt GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 3 sierpnia 2006r., II SA/Bk 352/06). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak NSA w postanowieniach z dnia: 22 grudnia 2004r., OZ 889/04; 8 grudnia 2004r., OZ 694/04 i z 9 marca 2005r., II OZ 52/05). Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku. Jak ponadto podkreśla się w orzecznictwie, strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 6 lutego 2009r., II FZ 39/09 i z 18 marca 2010r., II FSK 502/09). Z kolei w postanowieniu z 29 maja 2009r. I FZ 148/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie, gdyż sąd powinien mieć o nich wiedzę i możliwość ich zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę skarżącą. Do dokumentów takich należą m. in. zeznania podatkowe, wyciągi z rachunków bankowych czy inne dokumenty poświadczające stan majątkowy skarżącego (zob. postanowienie NSA z 17 grudnia 2015r., II GZ 835/15). Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest więc wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Wskazać przy tym należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach wypełnia jedną z wyżej wskazanych przesłanek. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma bowiem charakter odwracalny i w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji, uiszczona należność podlega zwrotowi (por. postanowienie WSA w Poznaniu z 18 lipca 2017r., I SA/Po 286/17). Podzielając w całości przedstawioną powyżej i ugruntowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz odnosząc ją do przedmiotowej sprawy Sąd nie znalazł podstaw by wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Skarżący uzasadniając swój wniosek wskazał na okoliczność niebezpieczeństwa spowodowania drastycznego uszczuplenia środków niezbędnych do utrzymania pięcioosobowej rodziny. Skarżący na potwierdzenie wysuwanych przez siebie twierdzeń do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji załączył decyzję o przyznaniu świadczenia wychowawczego na dzieci Skarżącego oraz zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2017. Przedłożone przez Skarżącego dokumenty nie uprawdopodobniają w wystarczającym stopniu, że wykonanie decyzji doprowadzi do drastycznego uszczuplenia środków niezbędnych do utrzymania rodziny. W tym celu Skarżący powinien przedłożyć m.in. wyciągi z rachunków bankowych oraz informację o tym czy posiada nieruchomości lub ruchomości o znacznej wartości. Podnieść również należy, że przedmiotowe zeznanie podatkowe obrazuje sytuacje finansową Skarżącego w roku 2017 r. i chociaż jest ono najnowszym zeznaniem podatkowym Skarżącego konieczne jest też przedłożenie np. wyciągów z rachunków bankowych, w celu ustalenia, czy sytuacja Skarżącego w roku 2018 nie uległa zmianie. Zdaniem Sądu Skarżący opierając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na powyższych argumentach powinien kompleksowo przedstawić swoją sytuację finansową. Powyższe oznacza nie tylko przedstawienie dochodów oraz majątku, ale też zobrazowanie wydatków, gdyż tylko wtedy Sąd jest w stanie ocenić, czy wykonanie decyzji pociąga za sobą skutki przewidziane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto Sąd pragnie wskazać, że zgodnie z art. 10 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2018 poz. 1314) egzekucji nie podlegają m.in. świadczenia wychowawcze. W związku z tym rodzina Skarżącego nie zostanie pozbawiona dochodu w wysokości 1000 zł. Ponadto należy pamiętać o tym, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji formułuje szereg zasad, które wykluczają przeprowadzenie egzekucji z określonych składników majątku. Podkreślić również należy okoliczność, że do utrzymania rodziny Skarżącego zobowiązany jest nie tylko on, ale również jego małżonka. W związku z powyższym oraz uwidaczniając braki w przedstawieniu sytuacji finansowej Skarżącego oraz jego rodzinny Sąd pragnie wskazać, że Skarżący zawarł w skardze sformułowanie, iż "dochody rodziny stanowią wynagrodzenie za pracę rodziców – 5 000 zł netto". Jednocześnie Skarżący załączył do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jedynie swoje zeznanie podatkowe. W takiej sytuacji Sąd nie może zweryfikować prawdziwości twierdzeń Skarżącego. Przy czym należy zauważyć też, że Skarżący stwierdził, że wynagrodzenie za pracę jego oraz małżonki Skarżącego wynosi łącznie 5 000 zł, a z zeznania podatkowego Skarżącego wynika, iż średni dochód miesięczny Skarżącego to około 329 zł (kwota 3 936,70 rocznie). Więc małżonka Skarżącego (dając wiarę jego twierdzeniom) musi osiągać miesięczny dochód około 4 600 zł netto, co nie zostało w żaden sposób udowodnione przez Skarżącego i sprawia, iż sytuacja majątkowa Skarżącego oraz jego małżonki nie została w pełni przedstawiona. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.