III SA/Wa 1563/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-03

Skład orzekający: Aneta Trochim - Tuchorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych powinien zostać uwzględniony, gdy skarżąca spółka twierdzi, że nie posiada środków na pokrycie zaległości i że egzekucja sparaliżuje jej działalność, a jednocześnie nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie tych twierdzeń?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca spółka nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że zachodzi realna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku opierało się na ogólnych stwierdzeniach o problemach finansowych i braku środków, które nie zostały poparte stosownymi dokumentami źródłowymi, a obowiązek o charakterze pieniężnym ma z natury odwracalny charakter.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka P. S.A. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. Wraz ze skargą wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując problemy z płynnością finansową, brak środków na pokrycie zaległości oraz ryzyko sparaliżowania działalności operacyjnej i konieczność złożenia wniosku o upadłość w przypadku egzekucji. Spółka twierdziła, że uchylenie decyzji nie spowoduje nieodwracalnej szkody.
Rozstrzygnięcie
Postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Aneta Trochim - Tuchorska, po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S.A. z siedzibą w W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2015r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Skarżąca – P. S.A. z siedzibą w W. - pismem z 23 lipca 2015r. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2015r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010r. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek Skarżąca wskazała, że obecnie nie posiada środków, które mogłyby pokryć określoną przez organ podatkowy zaległość. Skarżąca wskazała, że prowadząc działalność na bardzo trudnym rynku od dłuższego czasu posiada istotne problemy z płynnością finansową i z trudem reguluje wymagalne zobowiązania. Skarżąca podkreśliła, że prowadzenie egzekucji z rachunków bankowych nie przyniesie pożądanego skutku jakim jest zaspokojenie zaległości podatkowej wynikającej z decyzji, gdyż posiadane środki są nieproporcjonalnie mniejsze niż chociażby odsetki od potencjalnej zaległości podatkowej. W konsekwencji nie zostanie zaspokojona zaległość podatkowa, a działalność operacyjna Skarżącej zostanie sparaliżowana, powodując konieczność złożenia przez Zarząd wniosku o upadłość. Tym samym organ egzekucyjny mógłby się zaspokoić wyłącznie z majątku posiadanego przez Skarżącą - doprowadzając w istocie do jej likwidacji. Jednocześnie Skarżąca dodała, że w przypadku uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji przez Sąd Administracyjny, po stronie Skarżącej nie wystąpi nieodwracalna szkoda, która wystąpiłaby, gdyby organ egzekucyjny dokonał blokady praktycznie pustych rachunków bankowych Spółki (uniemożliwiając tym samym chociażby regulowanie minimalnych zobowiązań, pozwalających na utrzymywanie bieżącej działalności). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że instytucja wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "ppsa", zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 ppsa sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 ppsa chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. post. NSA z 20 grudnia 2004r., GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 3 sierpnia 2006r., II SA/Bk 352/06). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak NSA w postanowieniach z: 22 grudnia 2004r., OZ 889/04; 8 grudnia 2004r., OZ 694/04 i z 9 marca 2005r., II OZ 52/05). Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art. 61 § 3 ppsa. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku. Jak ponadto podkreśla się w orzecznictwie, strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 ppsa (por. postanowienia NSA: z 6 lutego 2009r., II FZ 39/09 i z 18 marca 2010r., II FSK 502/09). Z kolei w postanowieniu z 29 maja 2009r., sygn. akt I FZ 148/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 ppsa, oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie, gdyż sąd powinien mieć o nich wiedzę i możliwość ich zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę skarżącą. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest więc wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Podzielając w całości przedstawioną powyżej i ugruntowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię art. 61 § 3 ppsa oraz odnosząc ją do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Skarżąca nie wykazała istnienia określonych w powołanym przepisie przesłanek, warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Uzasadnienie wniosku sprowadzało się bowiem do stwierdzenia, że wykonanie decyzji zagraża dalszemu prowadzeniu działalności gospodarczej. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd posiłkował się również argumentacją oraz dokumentami dołączonymi do wniosku Skarżącej o przyznanie prawa pomocy tj. rachunkiem zysków i strat, bilansem oraz zeznaniem podatkowym. Jednak Sąd stwierdził, że wyjaśnienia Skarżącej dotyczącej jej kondycji finansowej nie zostały poparte stosownymi dokumentami źródłowymi. Jej argumentacja koncentruje się wokół takich okoliczności jak zawieszenie działalności gospodarczej, brak majątku i rachunku bankowego, czy zajęcie w postępowaniu egzekucyjnym należności. Skarżąca nie nadesłała jednak żadnego dokumentu, z którego wynikałoby, że istotnie wszelkie udziały a także wszelkie inne należności i wierzytelności zostały zajęte przez organ egzekucyjny. Zwłaszcza, że – jak wynika z bilansu – wartość tych udziałów i udzielonych pożyczek wyceniono na ponad 22.000.000 zł. Skarżąca uniemożliwiła też zweryfikowanie wyjaśnień na temat rachunku bankowego. Skarżąca nie nadesłała dowodu, który potwierdzałby lub uprawdopodabniał twierdzenia Skarżącej, że bank wypowiedział umowę w związku z brakiem środków na prowadzenie rachunków. Tym bardziej, że – jak wynika z bilansu – stan środków pieniężnych w kasie i na rachunkach na dzień 31 grudnia 2014r. wyniósł ponad 17.445 zł. Sąd zauważa ponadto, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por.: postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z 23 sierpnia 2011r., II GSK 1562/11). Ponadto w sytuacji, gdy z okoliczności przedstawionych przez Skarżącą nie wynika, aby wykonanie decyzji miało zagrozić jej bytowi, nie sposób przyjąć, że wykonanie decyzji spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia skutków. W związku z powyższym skoro Skarżąca w złożonym wniosku nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej oczekiwaniami. Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ppsa, postanowił, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło