III SA/Wa 1809/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, , po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "G." sp. j. z siedzibą w L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] czerwca 2013 r., nr [...] w sprawie ze skargi G. " sp. j. z siedzibą w L. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON za miesiące od grudnia 2009 r. do listopada 2010 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] czerwca 2013 r., nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] maja 2015 r. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] marca 2014 r. w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu decyzji określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON od grudnia 2009 r. do listopada 2010 r. Skargę na powyższą decyzję wywiodła "G. " sp. j. z siedzibą w L. (zwana dalej "Spółką"). Pismem z 20 lipca 2015 r. Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] czerwca 2013 r. określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON od grudnia 2009 r. do listopada 2010 r. Spółka w uzasadnieniu wniosku wskazała, że kwota do zapłaty jest znaczna, a wszelkie uzyskiwane przez nią środki finansowe są przeznaczane na finansowanie bieżących, podstawowych wydatków Spółki oraz wspólników. Zaznaczyła, iż dzieci wspólników aktualnie uczą się, a jednorazowa, natychmiastowa spłata zadłużenia wobec PFRON spowodowałaby konieczność rezygnacji z ich edukacji, gdyż rodzice (wspólnicy Spółki) nie posiadaliby środków na jej finansowanie. Spółka nie posiada wolnych środków pieniężnych i nie jest w stanie jednorazowo uregulować zaległości. Nie posiada także majątku wystarczającego na natychmiastowe pokrycie zobowiązań wobec PFRON. Spłata tak dużego zadłużenia wynikającego z decyzji ostatecznych Prezes Zarządu PFRON z [...] czerwca 2013 r. określających Spółce wysokość zobowiązań z tytułu wpłat na PFRON za okres od grudnia 2007 r. do maja 2012 r. oraz od lipca 2012 r. do listopada 2012 r. w łącznej wysokości 191.413 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę doprowadziłaby do nieodwracalnych szkód, których rozmiary są potęgowane przez koszty prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Najpoważniejszą, nieodwracalną szkodą byłaby likwidacja Spółki. Wstrzymanie wykonania decyzji pozwoli Spółce na ustabilizowanie jej sytuacji finansowej i wygospodarowanie środków pieniężnych, do których poniesienia będzie zobowiązana w przypadku negatywnego dla niej rozstrzygnięcia w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz pozwoli uniknąć wielu dodatkowych negatywnych konsekwencji, jeżeli decyzja będzie wykonana niezwłocznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek Spółki nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie został w sposób należyty uzasadniony z punktu widzenia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."). W myśl tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten przyznaje zatem stronie prawo do wystąpienia z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skorzystanie z tej możliwości wiąże się jednak z obowiązkiem takiego sformułowania wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze podkreśla się, że ww. przepisie chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało zasadniczo miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 20 lutego 2012 r., II FZ 38/12; z 26 marca 2009 r., I FZ 53/09; zob. też B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wolters Kluwer, 2011, s. 228). Za trudne do odwrócenia skutki uznaje się natomiast takie skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10). Sąd, odnosząc powyższe rozważania do wniosku Spółki stwierdza, że nie wykazała ona w sposób poparty jakimikolwiek dowodami , iż wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi jej znaczną szkodę lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Podniosła jedynie, że nie posiada wolnych środków pieniężnych i nie jest w stanie jednorazowo uregulować powstałej zaległości, nie posiada także majątku wystarczającego na natychmiastowe pokrycie zobowiązań wobec PFRON, a wstrzymanie wykonania decyzji pozwoli uniknąć wielu dodatkowych negatywnych konsekwencji, jeżeli decyzja będzie wykonana niezwłocznie. Skoro Spółka nie wskazała ani posiadanego przez nią majątku, ani jego wartości w zestawieniu z posiadanymi zobowiązaniami finansowymi (zaległościami, czy należnościami za naukę dzieci wspólników Spółki), nie przedstawiła też danych liczbowych, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz pozwoliłyby ocenić ryzyko wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, należało uznać, że Spółka uniemożliwiła Sądowi dokonanie ocen przesłanek, o jakich mowa w dyspozycji art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżąca Spółka nie powołała także żadnych okoliczności, które wskazywałyby, że potencjalna egzekucja należności podatkowych doprowadzi w jej sytuacji do następstw trudnych do odwrócenia, czy też będzie skutkować powstaniem znacznej szkody. O spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można natomiast mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wykazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, niepubl.). W ocenie Sądu, Spółka nie wykazała istnienia ww. przesłanek. Za taką przesłankę nie może być uznane samo zagrożenie egzekucją należności wynikającej z ostatecznej decyzji. Zagrożenie to wiąże się bowiem, z każdą decyzją ostateczną nakładającą obowiązek uiszczenia podatku. Tymczasem, ustawodawca nie uznał za stosowne ustanowienie regulacji wstrzymującej wykonanie każdej decyzji, w której określono wysokość należności do której w sposób odpowiedni stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej. Przeciwnie – wskazał przesłanki, których wystąpienie warunkuje wstrzymanie wykonania decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego. Bez wskazania okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku Spółki pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Skoro skarżąca Spółka nie wykazała w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to brak było podstaw do udzielenia jej ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej oczekiwaniami. Jednocześnie zauważyć należy, że w rozpatrywanej sprawie Spółka, wniosła także o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] czerwca 2013 r. w odniesieniu do której Minister Pracy i Polityki Społecznej rozstrzygał czy zasadne jest wznowienie postępowania. Skoro zaskarżona decyzja dotyczy postępowania w trybie nadzwyczajnym i odmawia uchylenia decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] marca 2013 r. w przedmiocie określenia wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON za miesiące od grudnia 2009 r. do listopada 2010 r., to ocena dopuszczalności wniosku o wstrzymanie decyzji z [...] marca 2013 r. możliwa będzie ewentualnie dopiero po merytorycznym rozpoznaniu skargi przez Sąd. Nie jest to możliwe na wcześniejszym etapie - przy rozpoznawaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, gdyż Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości ani zaskarżonej decyzji ani ww. decyzji ostatecznej, której ona dotyczy, jako że przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. też postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, cbois). Dlatego też Sąd przy rozpatrywaniu wniosku nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi, jak również oceniać możliwości wstrzymania ww. ostatecznej decyzji wydanej w trybie zwykłym. W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 P.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.