III SA/Wa 1917/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko po rozpoznaniu w dniu 6 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N. sp. z o.o. z siedzibą w W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi N. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od czerwca 2012 r. do marca 2013 r. postanawia - odmówić wstrzymania wykonanie zaskarżonej decyzji - Skarżąca – N. sp. z o.o. z siedzibą w W. – wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od czerwca 2012 r. do marca 2013 r. Wraz ze skargą Skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Do wniosku Skarżąca załączyła dokumentację obrazującą trudności płatnicze Spółki podkreślając, że jednorazowa zapłata zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę wynikająca z zaskarżonej decyzji jest niemożliwa i spowoduje nieodwracalne skutki w postaci zagrożenia kontynuacji podstawowej działalności gospodarczej i upadłości Spółki. Skarżąca wskazała, że na koniec roku stan jej majątku wynosił 4.561.589,10 zł, z czego wartość majątku trwałego wynosiła 700.664,19 zł, majątku obrotowego 3.860.924,91 zł. Kapitał własny stanowi kwotę 819.762,36 zł. Na koniec roku należności krótkoterminowe wyniosły 1.574.413,03 zł, inwestycje krótkoterminowe 382.932,10 zł, przy czym środki pieniężne w kasie i na rachunku stanowiły 106.252,65 zł. Wartość zobowiązań krótkoterminowych na koniec roku stanowiła kwotę 3.697.461,57 zł. Zysk netto na koniec roku Spółka wypracowała w wysokości 220.351,21 zł. W ocenie Skarżącej powyższe obrazuje, że na koniec roku Spółka nie dysponowała środkami pieniężnymi pozwalającymi na jednorazowe uregulowanie znacznych wielkości zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę. Taka sytuacja utrzymuje się aktualnie. Na koniec lutego 2017 r. stan majątku Spółki wynosił 4.019.082,10 zł, z czego wartość majątku trwałego wynosiła 698.236,77 zł, majątku obrotowego 3.320.845,33 zł. Kapitał własny stanowił kwotę 850.056,58 zł. Na koniec lutego 2017 r. należności krótkoterminowe wynosiły 1.280.941,31 zł, inwestycje krótkoterminowe 321.308,58 zł, przy czym środki pieniężne w kasie i na rachunku stanowiły 44.629,13 zł. Wartość zobowiązań krótkoterminowych na koniec roku to kwota 3.088.054,16 zł. Zysk netto za 2 miesiące roku 2017 Spółka wypracowała w wysokości 30.294,22 zł. Według ewidencji środków trwałych na koniec lutego 2017 r. Spółka posiadała środki trwałe o wartości 180.010,81 zł, wartości niematerialne i prawne w kwocie 8.939,35 zł. Skarżąca podkreśliła, że powyższe dane jednoznacznie obrazują, że Spółka aktualnie nie jest w stanie ponieść jednorazowo kwoty 923.164 zł zaległości podatkowych z dodatkowo naliczonymi odsetkami za zwłokę. Podjęcie działań egzekucyjnych ze strony organu doprowadzi do niewypłacalności Spółki, niemożności realizacji bieżącej działalności gospodarczej i związanych z tym płatnościami, co doprowadzi do jej upadłości. Do wniosku Skarżąca dołączyła zatwierdzone sprawozdanie finansowe za 2016 r., bilans oraz rachunek zysków i strat na koniec lutego 2017 r., ewidencje środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych na dzień 28 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że instytucja wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. ), dalej jako "p.p.s.a.", zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. post. NSA z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak NSA w postanowieniach z dnia: 22 grudnia 2004 r., OZ 889/04; 8 grudnia 2004 r., OZ 694/04 i z 9 marca 2005 r., II OZ 52/05). Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku. Jak ponadto podkreśla się w orzecznictwie, strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09 i z 18 marca 2010 r., II FSK 502/09). Z kolei w postanowieniu z 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie, gdyż sąd powinien mieć o nich wiedzę i możliwość ich zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę skarżącą. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest więc wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Podzielając w całości przedstawioną powyżej i ugruntowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz odnosząc ją do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Skarżąca nie wykazała istnienia określonych w powołanym przepisie przesłanek, warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Uzasadnienie wniosku sprowadzało się do stwierdzenia, że wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci zagrożenia kontynuacji działalności gospodarczej. Skarżąca co prawda opisała sytuację majątkową Spółki, nadesłała do Sądu dokumenty mające świadczyć o tym, że wykonanie decyzji przekracza w chwili obecnej możliwości płatnicze Spółki, jednak w ocenie Sądu argumentacja taka nie może stanowić o udzieleniu Skarżącej ochrony tymczasowej. Sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu lub czynności organu administracyjnego nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd zauważa ponadto, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por.: postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11). Ponadto w sytuacji, gdy z okoliczności przedstawionych przez Skarżącą nie wynika, aby wykonanie decyzji miało zagrozić jej bytowi, nie sposób przyjąć, że wykonanie decyzji spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia skutków. W związku z powyższym skoro Skarżąca w złożonym wniosku nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej oczekiwaniami. Zaznaczyć ponadto należy, że niemożność jednorazowego uregulowania zaległości podatkowej nie uzasadnia całkowitego wstrzymania wykonania decyzji. Strona dysponuje natomiast w takiej sytuacji możliwością zwrócenia się do organu o rozłożenie zaległości na raty. Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.