III SA/Wa 1936/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Radosław Teresiak po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B.N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. postanawia: - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji - Skarżący – B.N., wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powołując się na ryzyko wyrządzenia znacznej szkody oraz możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący podkreślił, iż w dniu [...] sierpnia 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wydał decyzję podatkową w innej sprawie, która stała się ostateczna (kwota zobowiązania przekracza znacznie 2.000.000 zł). W zakresie jej wykonania organ egzekucyjny rozpoczął już skuteczne czynności (zajęto wszystkie rachunki bankowe Skarżącego wraz ze zdeponowanymi środkami pieniężnymi, zajęto ruchomości związane z prowadzoną działalnością gospodarczą). W ocenie Skarżącego wartość zajętych środków nie wystarcza jednak na spłatę tego zobowiązania podatkowego, a więc należy przypuszczać, że kolejnym etapem mogą być czynności egzekucyjne związane z posiadanymi nieruchomościami, w tym tej którą zamieszkuje z żoną i niepełnoletnią córką. Skarżący podkreślił, iż każda licytacja nieruchomości oznacza, że ceny jej nabycia są sporo poniżej poziomu rynkowego. Końcowo wskazał, iż jest uznanym od wielu lat przedsiębiorcą, mający wiele sukcesów gospodarczych. Wykonanie ww. decyzji w momencie, gdy nie została jeszcze dokonana kontrola sądowoadministracyjna wydanego rozstrzygnięcia, może pozbawić go na tym etapie skutecznych form zarobkowania, a co za tym idzie utrudni w późniejszym czasie dalsze funkcjonowanie jako przedsiębiorcy. Skarżący do pism z dnia 14 czerwca 2017 r. oraz 8 sierpnia 2017 r. dołączył obszerną dokumentację, m.in. kopie: zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, tytułów wykonawczych, zawiadomienia o zajęciu środków transportu, sprawozdania finansowe, bilanse, deklaracje PIT, informacje o zajęciu nieruchomości, itp. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że instytucja wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. post. NSA z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak NSA w postanowieniach z dnia: 22 grudnia 2004 r., OZ 889/04; 8 grudnia 2004 r., OZ 694/04 i z 9 marca 2005 r., II OZ 52/05). Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku. Jak ponadto podkreśla się w orzecznictwie, strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09 i z 18 marca 2010 r., II FSK 502/09). Z kolei w postanowieniu z 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie, gdyż sąd powinien mieć o nich wiedzę i możliwość ich zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę skarżącą. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest więc wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Sąd zauważa ponadto, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por.: postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11). Sąd analizując dokumentację finansową przedstawioną przez Skarżącego stwierdził, iż Skarżący poza towarami handlowymi (obrotowymi) o szacowanej niewielkiej wartości 5866,34 zł, posiadał znaczne należności krótkoterminowe wielkości 1.358.943, 31 zł (stan na koniec 2016 r.) oraz środki trwałe 13.998.970 zł (stan na koniec 2015 r.) Z kolei z rachunku zysków i strat za 2014 r. wynika, iż Skarżący miał na koniec 2014 r. zyski wielkości 2.232.691,42 zł. Nie uszły uwadze Sądu znaczne przychody Skarżącego, wynoszące odpowiednio za lata 2014-2016, 102.594.182,69 zł, 4.044.983,91 zł oraz 5.793.744,44 zł, które są miarodajne dla oceny sytuacji finansowej podmiotów prowadzących działalności gospodarczą i przeczą tezie o trudnej sytuacji finansowej Skarżącego. Ponadto Skarżący niebezpieczeństwa wyrządzenia mu znacznej szkody upatruje w obawie sprzedaży jego nieruchomości w toku administracyjnego postępowania egzekucyjnego i uzyskania ceny niższej od możliwych do uzyskania cen rynkowych. Twierdzeń tych jednak nie można uznać za uprawdopodobnienie, że wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora IS spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Podnoszony argument ma charakter hipotetycznych rozważań, a obawy Skarżącego są bezpodstawne. Podkreślić należy, że sprzedaż nieruchomości w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym odbywa się w drodze licytacji, a nieruchomość zostaje sprzedana osobie, która zaoferuje najwyższą cenę. Nie można pomijać, że przed dokonaniem licytacji nieruchomości organ egzekucyjny przystąpi do opisu i oszacowania nieruchomości, a Skarżący uważając, że wartość nieruchomości została zaniżona, może podnieść stosowne zarzuty (zob. postanowienie NSA z dnia 11 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FZ 495/16, CBOSA). W związku z powyższym Sąd nie stwierdził, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jego oczekiwaniami. Końcowo zauważyć należy, że Sąd nie dostrzegł również nadzwyczajnych okoliczności, które mogłyby przemawiać za wstrzymaniem wykonania decyzji, analizując akta administracyjne sprawy. Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.