III SA/Wa 2122/12
WyrokWSA w Warszawie2013-02-05
Skład orzekający: Marek Kraus, Grzegorz Nowecki, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwota 8.195,87 zł stanowi nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych, która podlega zwrotowi, biorąc pod uwagę sposób naliczania i egzekwowania odsetek od zaległości podatkowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kwestionowana kwota 8.195,87 zł nie stanowi nadpłaty, ponieważ odsetki za zwłokę zostały naliczone prawidłowo zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz Ordynacji podatkowej, uwzględniając faktycznie dokonane egzekucje. Organy podatkowe prawidłowo oceniły stan faktyczny, z którego wynika brak nadpłaty, a tym samym odmowa jej stwierdzenia jest zasadna.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 8.195,87 zł. Skarżący sprzedał nieruchomość i zadeklarował zamiar przeznaczenia uzyskanych środków na cele mieszkaniowe, co miało skutkować zwolnieniem z opodatkowania. Po zmianach przepisów i niemożności realizacji celu, wpłacił podatek wraz z odsetkami. Następnie domagał się zwrotu nadwyżki wyegzekwowanej kwoty ponad należną, argumentując błędne naliczenie odsetek. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając naliczenie odsetek za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Kraus, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki, Sędzia WSA Waldemar Śledzik (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. oddala skargę
Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. po
rozpatrzeniu odwołania J. W. (dalej: "Skarżący", "Strona"), utrzymał w
mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...]
września 2011 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku
dochodowym od osób fizycznych w kwocie 8.195,87 zł.
W uzasadnieniu decyzji został przedstawiony następujący stan faktyczny i
prawny.
Skarżący w dniu 20 stycznia 2006 r. zgodnie z aktem notarialnym Rep. A Nr
[...] dokonał odpłatnego zbycia nieruchomości za cenę 6.500.000.00 zł.
Ponieważ sprzedaż nastąpiła przed upływem 5 lat licząc od końca roku
kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie, zatem stosownie do art. 10 ust. 1
pkt 8 iit. a)-c) i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym
od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, zwanej dalej "u.p.d.o.f.), w
brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r., sprzedaż ta stanowiła
źródło przychodów, a uzyskany z tego źródła przychód podlegał opodatkowaniu
10% podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
W dniu 25 stycznia 2006 r. Skarżący złożył oświadczenie, w którym
zadeklarował, że w/w sprzedaż nastąpiła w celu uzyskania w zamian (w ciągu 2 lat
od dnia sprzedaży) spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu albo budynku
mieszkalnego lub jego części, tj. że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. b) u.p.d.o.f,
w/w przychód podlega zwolnieniu z opodatkowania. W w/w piśmie alternatywnie
oświadczył także, że gdyby nie doszło do realizacji przesłanek do zwolnienia, o
których mowa w w/w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. b) u.p.d.o.f., równowartość uzyskanych
przychodów zostanie przeznaczona na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a)
tejże ustawy. W związku z powyższym Skarżący nie złożył deklaracji o osiągniętych
przychodach z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych, objętych
zryczałtowanym podatkiem dochodowym P1T-23 twierdząc, iż oświadczenie to
zastępuje deklarację podatkową.
Przed upływem dwuletniego terminu od dnia sprzedaży, pismem z dnia 3
stycznia 2008 r., Skarżący wyjaśnił, że z przyczyn od niego całkowicie niezależnych,
tj. zmian w przepisach prawnych dotyczących "likwidacji" spółdzielczego prawa
lokatorskiego do mieszkań i budynków mieszkalnych, uniemożliwiono mu
wypełnienie uregulowań zawartych w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. b) w/w ustawy. W w/w
piśmie wskazał także, że z ostrożności, w dniu 3 stycznia 2008 r. wpłacona została
kwota 485.464.00 zł, (tj. kwota podstawowa 437.492,00 zł oraz 50% odsetek w
wysokości 47.972.00 zł), stanowiąca 10% różnicy pomiędzy przychodem uzyskanym
ze sprzedaży nieruchomości, a wydatkami poniesionymi przez Stronę na cele
mieszkaniowe w kwocie 2.125.076,21 zł. W tym samym piśmie Skarżący podkreślił
jednak, że podatek jest nienależny, a uzyskany przychód w całości podlega
zwolnieniu z opodatkowania i wniósł jednocześnie o zwrot wpłaconych środków po
rozpoznaniu sprawy przez Urząd.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego
W. wszczął wobec Skarżącego postępowanie w sprawie określenia
zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od
przychodu uzyskanego w 2006 r. z odpłatnego zbycia nieruchomości.
Decyzją z dnia [...] września 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego
W. określił Skarżącemu wysokość zryczałtowanego podatku
dochodowego za 2006 r. z tytułu sprzedaży w/w nieruchomości w kwocie
498.666.00 zł.
Od w/w decyzji Skarżący złożył odwołanie pismem z 2 października 2008 r.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r.
uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do
ponownego rozpatrzenia przez ten organ.
Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...]
października 2009 r. określił Skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w
zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości w roku
2006 na kwotę 499.116,00 zł.
W wyniku rozpatrzenia kolejnego odwołania (z 22 października 2009 r.),
Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] stycznia 2010 r. ponownie
uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do
ponownego rozpatrzenia przez ten organ.
W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego W.,
wydał kolejną decyzję z [...] kwietnia 2010 r., w której określił wysokość
zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu sprzedaży nieruchomości w 2006 r.
na kwotę 499.116,00 zł.
Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby
Skarbowej w W. z [...] lipca 2010 r.
Na decyzję, pismem z dnia 30 lipca 2010 r. Pełnomocnik Skarżącego złożył
skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 11 kwietnia
2011 r. sygn. akt III SA/Wa 2229/10 skargę oddalił.
Pismem z 10 czerwca 2011 r. Pełnomocnik Skarżącego złożył na powyższy
wyrok skargę kasacyjną.
Skarżący z ostrożności, w dniu 3 stycznia 2008 r. dokonał wpłaty na konto
Urzędu Skarbowego W. w kwocie 485.464 zł. Następnie w dniu 23
września 2008 r. dokonał wpłaty w wysokości 73.844.00 zł. Pozostałych wpłat
dokonano w dniach: 6 stycznia 2009 r. w wysokości 239,59 zł oraz 14 października
2009 r. w kwocie 570,42 zł (łącznie wpłacono 560.118,01 zł).
Następnie organ podatkowy pierwszej instancji 10 maja 2010 r. dokonał
zwrotu kwoty 560.118.1 zł, która zgodnie z art. 78a ustawy z dnia 29.08.1997r.
Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm., zwanej dalej
"O.p"), zaliczona została proporcjonalnie na poczet nadpłaty w wysokości
473.065,76 zł oraz kwoty jej oprocentowania naliczonego na dzień dokonania zwrotu
nadpłaty, tj. na dzień 10 maja 2010 r. w wysokości 87.052,25 zł. Natomiast 31
grudnia 2010 r. dokonano zwrotu w wysokości 108.938.65 zł (tj. pozostałej kwoty
nadpłaty w wysokości 87.052,25 zł oraz odsetek wyliczonych od dnia zwrotu
nadpłaty, tj. od 10 maja 2010 r. do dnia dokonania całkowitego zwrotu, tj. do 31
grudnia 2010 r. w wysokości 21.886,40 zł; razem zwrócono 669.056,66 zł).
Pismem z dnia 4 lutego 2011 r. Pełnomocnik Skarżącego wezwał organ
podatkowy do rozliczenia i zwrotu wierzytelności należnych podatnikowi od Urzędu
Skarbowego W., tj. nadpłaty, co najmniej w kwocie 316.099,24 zł
oraz odsetek w kwocie 151.790,00 zł. 2 uwagi na to, że 3 listopada 2010 r. organ
podatkowy dokonał zwrotu należności głównej w łącznej kwocie 73.452,47 zł oraz 29
grudnia 2010 r. w wysokości 169.696,97 zł, tj. łącznie 243.149,44 zł, do zwrotu
pozostała różnica w kwocie 72.949,80 zł. Natomiast w zakresie odsetek organ
podatkowy dokonał zwrotu 3 stycznia 2011 r. w kwocie 108.938,65 zł, zatem
pozostała różnica w kwocie 42.851,35 zł. Łącznie wniesiono o zwrot pozostałej
kwoty w wysokości 115.801,15zł.
Następnie pismem z 28 marca 2011 r. Pełnomocnik ponownie wniósł o zwrot
nadpłaty w kwocie, co najmniej 8.195,87 zł, wynikającej z różnicy pomiędzy
nadwyżką kwoty ściągniętej przez organ podatkowy (948.643,44 zł) nad należną
(760.959,90 zł) w wysokości 187.683,54 zł. a dokonanymi przez organ podatkowy
zwrotami w dniu 28 grudnia 2010 r. w kwocie 169.696,97 zł i w dniu 11 lutego 2011
r. w kwocie 9.790,70 zł (łącznie 179.487,67 zł).
Decyzją z [...] lutego 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W.
odmówił oprocentowania nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób
fizycznych w żądanej wysokości 151.790,00 zł oraz określił nadpłatę obejmującą
należność główną wraz z odsetkami w łącznej kwocie 108.938,65 zł.
Pismem z 24 lutego 2011 r. Pełnomocnik Skarżącego odwołał się od
powyższej decyzji i wniósł o jej uchylenie w całości i wydanie orzeczenia w
przedmiotowej sprawie, co do istoty, zgodnie z wnioskiem, tj. oprocentowania
nadpłaty w żądanej kwocie 151.790,00 zł oraz określenie nadpłaty w wysokości
72.949,80 zł, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do
ponownego rozpoznania, zarzucając jednocześnie naruszenie przepisów prawa
materialnego, tj.: art. 72 § 1 pkt 1 O.p, poprzez błędną interpretację i nie
zastosowanie w przedmiotowej sprawie, art. 73 § 1 pkt 1 O.p, poprzez jego nie
zastosowanie w przedmiotowej sprawie, art. 76 § 1 O.p, poprzez błędną
interpretację i niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie, art. 77 § 1 pkt 1b
O.p, poprzez jego zastosowanie w przedmiotowej sprawie oraz art. 78 § 3 pkt 1 O.p,
poprzez jego nie zastosowanie w przedmiotowej sprawie.
Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił
w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W
uzasadnieniu wskazano na konieczność przeprowadzenia odrębnych postępowań
podatkowych, dotyczących wyjaśnienia okoliczności wystąpienia nadpłaty (bądź jej
braku) oraz jej oprocentowania, mając na uwadze obecny stan faktyczny oraz
zwrócono uwagę na konieczność wskazania, jakiego rodzaju podatku dotyczy
przedmiotowe postępowanie oraz uwzględnienia kwot wpłaconych przez Stronę
dobrowolnie i pozostałych wpłat bądź zajęć dokonanych przez organ podatkowy.
Mając na uwadze powyższe rozstrzygnięcie, organ podatkowy pierwszej
instancji pismem z 27 czerwca 2011 r. wezwał Pełnomocnika Skarżącego do
sprecyzowania żądania zawartego w piśmie Pełnomocnika z 11 stycznia 2011 r.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, Pełnomocnik Skarżącego pismem z
dnia 7 lipca 2011 r. wskazał, iż wnosi o zwrot:
1. nadpłaty w kwocie 8.195,87 zł wraz z ustawowymi odsetkami
2. oprocentowania nadpłaty w kwocie 42.851,35 zł.
Następnie po zapoznaniu się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym,
pismem z 26 lipca 2011 r. Pełnomocnik Skarżącego sprecyzował swoje uprzednie
wystąpienie wskazując, iż w piśmie z 7 lipca 2011 r. błędnie określił tytuł zwrotu
kwoty 8.195,87 zł, jako nadpłatę, podczas gdy faktycznie chodzi o cyt.: "zwrot
nadwyżki ściągniętej w egzekucji kwoty ponad kwotę teoretycznie należną
Urzędowi."
Decyzją z [...] września 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych
w żądanej kwocie, tj. 8.195,87 zł. W uzasadnieniu wskazano, że analizując treść
pisma z 26 lipca 2011 r. organ podatkowy pierwszej instancji uznał, że Skarżący
zgłosił w ten sposób wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od
osób fizycznych za 2006 r. Organ zauważył także, że w związku z uchyleniem
decyzji organu pierwszej instancji i niewydaniem nowej w terminie wskazanym w art.
77 § 3 O.p (tj. 3 miesięcy od dnia uchylenia), dokonano zwrotu części nadpłaty w
dniu 10 maja 2010 r. wraz z oprocentowaniem w łącznej kwocie 560.118,01 zł oraz
31 grudnia 2010 r. pozostałej części nadpłaty wraz z oprocentowaniem w łącznej
kwocie 108.938,65 zł. Przy czym ponownego rozstrzygnięcia Naczelnik Urzędu
Skarbowego W. dokonał decyzją z [...] kwietnia 2010 r., w której
określił wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu sprzedaży
nieruchomości w 2006 r. na kwotę 499.116,00 zł. Powyższa decyzja została
utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] lipca 2010
r. Natomiast z uwagi na fakt, iż Skarżący nie uiścił należności wynikającej z w/w
decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] kwietnia 2010 r.,
wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z
28 października 2010 r. (obejmującego należność główną w kwocie 499.116,00 zł +
odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych naliczone na dzień wystawienia tytułu
wykonawczego w wysokości 162.493,00 zł) oraz tytułu wykonawczego z dnia 28
października 2010 r. Nr SM [...] (obejmującego 50% odsetki wyliczone na
dzień 28 października 2010 r. zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.f. - w kwocie
56.239,00 zł). Nadto, organ podatkowy pierwszej instancji przedstawił w formie tabeli
szczegółowy sposób rozliczenia kwot wyegzekwowanych na podstawie w/w tytułów
wykonawczych z [...] października 2011 r. i stwierdził, że w wyniku prowadzonego
postępowania egzekucyjnego wyegzekwowano łączną kwotę 948.643,44 zł, tj.:
należność główna w kwocie 499.116,01 zł, odsetki w kwocie 226.927,86 zł, koszty
egzekucyjne w kwocie 52.902,60 zł oraz dodatkowo kwota 169.696,97 zł, w
konsekwencji nienależnie pobrana ponad kwoty podlegające egzekucji. Przy czym
wskazano, że zobowiązanie podatkowe wynikające z w/w decyzji Naczelnika Urzędu
Skarbowego W. z [...] kwietnia 2010 r. określono na kwotę 499.116,00
zł, a odsetki od w/w kwoty (wyliczone zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2 u.p.d.o.f.)
wyniosły 226.927,87 zł. Wskazano również, że w postanowieniu Naczelnika Urzędu
Skarbowego W. z [...] sierpnia 2011 r. zawarte zostało szczegółowe
rozliczenie kosztów egzekucyjnych, które faktycznie wynoszą 43.111,90 zł. W
związku z powyższym zwrócono łącznie kwotę 179.487,67 zł, w tym błędnie
naliczone koszty egzekucyjne w kwocie 9.790,70 zł oraz wcześniej wskazaną
nienależnie pobraną kwotę 169.696,97 zł. Zatem w opinii organu podatkowego
pierwszej instancji, nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r.
z w/w tytułu nie wystąpiła.
Pismem z 6 października 2011 r. Pełnomocnik Skarżącego złożył odwołanie
od w/w decyzji, w którym wniósł o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy
do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy pierwszej instancji, ewentualnie
o uchylenie decyzji w całości i wydanie orzeczenia w przedmiotowej sprawie, co do
istoty, zgodnie z wnioskiem Skarżącego. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie
przepisów postępowania, tj.:
-art. 210 § 1 pkt 4 O.p, poprzez niepowołanie pełnej podstawy prawnej
rozstrzygnięcia;
-art. 210 § 4 O.p, poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji
podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.
Jednocześnie, z ostrożności procesowej, Pełnomocnik Skarżącego zarzucił
naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2 u.p.d.o.f., poprzez
błędne wyliczenie odsetek od zobowiązania podatkowego określonego w wysokości
499.116,00 zł, tj. odsetek w kwocie 226.927,87 zł zamiast 218.732,00 zł. W
uzasadnieniu odwołania, Pełnomocnik Skarżącego wskazuje, że różnica pomiędzy
należną, a błędnie wyliczoną przez organ podatkowy kwotą odsetek wynoszącą
8.195,87 zł, stanowi kwotę, o której zwrot Strona zasadnie wnioskuje. W ocenie
Pełnomocnika Skarżącego "organ pierwszej instancji winien wskazać sposób
wyliczenia przedmiotowych odsetek tj. wskazać, od jakich kwota zostały naliczone
odsetki od jakich i do jakich dat." Zwrócono również uwagę na fakt, iż z tytułu
wykonawczego z [...] października 2010 r. nr [...] wynika, że kwota odsetek
liczonych od 4 lutego 2006 r. do dnia wystawienia tytułu wynosi 162.493,00 zł (poza
kwotą należności głównej w wysokości 499.166,00 zł), nadto z tytułu wykonawczego
z [...] października 2010 r. nr [...] wystawionego na odsetki w kwocie
56.239,00 zł wynika, że w/w odsetki również zostały naliczone od dnia 04.02.2006 r.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r.
utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia
organ odwoławczy wskazał, iż organ podatkowy pierwszej instancji, po
przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, czy w przedmiotowej sprawie w
ogóle wystąpiła nadpłata, tj. po uwzględnieniu zajęć dokonanych w toku
postępowania egzekucyjnego, prawidłowo ocenił stan faktyczny sprawy, z którego
wynika, iż wysokość odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowej
wynikających z decyzji określającej wysokość zobowiązania została prawidłowo
naliczona na dzień dokonania egzekucji, w związku z powyższym nadpłata w kwocie
8.195,87 zł nie wystąpiła. Wskazano, iż stosownie do treści art. 72 § 1 pkt 1 O.p, za
nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku.
Podatek jest nadpłacony, gdy podatnik jest zobowiązany do określonego
świadczenia, lecz kwota faktycznie uiszczona jest wyższa od kwoty należnej,
natomiast świadczenie jest nienależne, gdy podatnik wpłaca podatek, a nie ma
ustawowego obowiązku, bądź obowiązek ten nie istniał, albo wygasł. Ponadto,
powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ odwoławczy
zauważył, że system ogólnego prawa podatkowego uregulowany w Ordynacji
podatkowej, nie wprowadza dystynkcji między zapłatą "dobrowolni)'1 i "przymusową",
co w świetle jednorodnej, przymusowej natury świadczenia podatkowego, wydaje się
celowym krokiem ustawodawcy. Tym samym przepis art. 72 § 1 pkt 1 O.p, odnosi
się także do sytuacji przymusowego wyegzekwowania nienależnych kwot bowiem
zwrot "zapłacić" należy zrozumieć tak samo, jak w przypadku art. 59 § 1 pkt 1 O.p.
Przy czym zwrócono uwagę, że z wyjaśnień Pełnomocnika Skarżącego wynika, iż
wnosi nie o zwrot nadpłaty lecz, o zwrot nadwyżki ściągniętej w egzekucji kwoty w
wysokości 8.195,87 zł ponad kwotę teoretycznie należną urzędowi, stanowiącej
różnicę pomiędzy faktycznie wyegzekwowaną na rzecz wierzyciela kwotą
948.643,44 zł (jako sumą należności głównej w zryczałtowanym podatku
dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. określonej decyzją Naczelnika Urzędu
Skarbowego W. z [...] lutego 2011 r., odsetek za zwłokę od tej
zaległości podatkowej oraz kosztów postępowania egzekucyjnego), a kwotą,
zdaniem podatnika, należną w wysokości 760.959,90 zł (wynikającą z
podsumowania kwot należności głównej i odsetek za zwłokę wykazanych w tytułach
wykonawczych z [...] października 2010 r., wystawionych na podstawie decyzji z [...]
lutego 2011 r. oraz kwoty kosztów postępowania egzekucyjnego wynikającej z
postanowienia organu egzekucyjnego z [...] sierpnia 2011 r. oraz kwotą uprzednio
zwróconą podatnikowi, jako pobraną nienależnie w wysokości 179.487,67 zł.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził zatem, że kwestionowana kwota
8.195,87 zł dotyczy odsetek za zwłokę, ściągniętych w wyniku postępowania
egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z [...]
października 2010 r. Nr [...] (należność główna w wysokości 499.166,00 zł
+ odsetki liczone od 4 lutego 2006 r. do dnia wystawienia tytułu w wysokości
162.493,00 zł) oraz Nr [...] (odsetki w kwocie 56.239,00 zł naliczone od 4
lutego 2006 r. do dnia wystawienia tytułu). Powołując się na okoliczności stanu
faktycznego sprawy oraz na przepis art. 28 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 i 2 u.p.d.o.f. w
brzmieniu obowiązującym w 2006 r., organ odwoławczy stwierdził, iż wysokość
odsetek od zaległości w kwocie 499.116,00 zł została wyliczona zgodnie z w/w
przepisami za okres: 4 lutego 2006 r. do dnia 20 stycznia 2008 r. w wysokości
połowy odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych, tj. w kwocie
56.239,00 zł, natomiast za okres: 21 stycznia 2008 r. do dnia 28 października 2010
r. w pełnej wysokości, tj. w kwocie 162.493,00 zł. Przy czym zauważył, że odsetki za
zwłokę zostały pobrane przez organ egzekucyjny w terminach późniejszych niż
termin wystawienia tytułów wykonawczych, a tym samym naliczone w oparciu o
przepis art. 53 O.p na dany dzień, w którym nastąpiła egzekucja. Nadto stwierdzono,
że mimo iż w treści tytułu wykonawczego z dnia [...] października 2010 r. Nr [...]
wskazano, że odsetki nalicza się od dnia 4 lutego 2006 r., to w istocie
zostały one naliczone od dnia 21 stycznia 2008 r., tj. zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 1
u.p.d.o.f., Natomiast w drugim tytule wykonawczym z [...] października 2010 r. Nr [...]
odsetki zostały faktycznie naliczone za okres: 4 lutego 2006 r. do 20
stycznia 2008 r, tj. zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 2 u.p.d.o.f. Tym samym stwierdzono,
że okresy naliczania przedmiotowych odsetek nie pokrywają się. Przy czym
zauważono, że powyższa nieścisłość pozostaje bez wpływu na wynik sprawy,
ponieważ jak wskazano powyżej, należne odsetki zostały naliczone prawidłowo, tj.
zgodnie z przepisami art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2 u.p.d.o.f.
Odnosząc się natomiast do zarzutów naruszenia przepisów art. 210 § 1 pkt 4
O.p., poprzez niepowołanie pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz art. 210 §
4 O.p., poprzez niewyjaśnienie, zdaniem Pełnomocnika, w uzasadnieniu decyzji
podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa, organ odwoławczy stwierdził,
że powyższe zarzuty nie są zasadne, gdyż pozostawały bez wpływu na wynik
sprawy.
Pismem z 5 czerwca 2012 r. Skarżący wniósł odwołanie od powyższej
decyzji wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej
decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2
u.p.d.o.f., poprzez błędne wyliczenie odsetek w kwocie 226.927,87 zł zamiast
218.732,00 zł, od zobowiązania podatkowego w kwocie 499.166,00 zł.
Pełnomocnik Skarżącego stanął na stanowisku, iż "(...) odsetki zostały
wyliczone w sposób błędny. Winny zostać wyliczone na kwotę 218.732 zł a nie na
kwotę 226.927,87 zł. Urząd ściągnął natomiast od podatnika w postępowaniu
egzekucyjnym kwotę 948.643,44 zł, zamiast kwoty 760.959,90 zł (czyli za dużo o
kwotę 187.683,54 zł). Następnie zwrócił tylko kwotę 179.487,67 zł. Tak więc do
zwrotu pozostała kwota 8.195,87 zł."
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie w całości
podtrzymując dotychczasową argumentację.
Pismem procesowym z 21 grudnia 2012 r. Skarżący podtrzymał zarzuty
skargi twierdząc, że odsetki zostały wyliczone w sposób błędny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie ma uzasadnionych podstaw.
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów
administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd administracyjny sprawuje wymiar
sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2
powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana
jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed
sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a. podstawy
prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem
kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej
decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest
zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.
Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należało ocenić, że jest ona
zgodna z przepisami prawa materialnego, a przy jej wydawaniu nie naruszono
przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
W analizowanej sprawie istotą sporu jest ocena prawidłowości odmowy
stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych przez organy
podatkowe w żądanej przez Skarżącego wysokości, tj. w kwocie 8.195,87 zł.
Na wstępie zauważyć należy, że nadpłata jest samodzielną i odrębną
konstrukcją prawa podatkowego unormowaną w rozdziale 9 działu III od art. 72 do
art. 80 Op. Jednakże przepisy w/w ustawy nie definiują pojęcia nadpłaty, a jedynie
wskazują kwoty, które należy traktować jako nadpłaty.
Stosownie do art. 72 § 1 pkt 1 Op, za nadpłatę uważa się kwotę
nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Podatek jest nadpłacony, gdy
podatnik jest zobowiązany do określonego świadczenia, lecz kwota faktycznie
uiszczona jest wyższa od kwoty należnej, natomiast świadczenie jest nienależne,
gdy podatnik wpłaca podatek, a nie ma ustawowego obowiązku, bądź obowiązek
ten nie istniał, albo wygasł. Przy czym należy zauważyć, że system ogólnego prawa
podatkowego uregulowany w Ordynacji podatkowej, nie wprowadza dystynkcji
między zapłatą "dobrowolną" i "przymusową", co w świetle jednorodnej,
przymusowej natury świadczenia podatkowego, wydaje się celowym krokiem
ustawodawcy. Nie ulega zatem wątpliwości, że przepis art. 72 § 1 pkt 1 Op, odnosi
się także do sytuacji przymusowego wyegzekwowania nienależnych kwot, bowiem
zwrot "zapłacić" należy zrozumieć tak samo, jak w przypadku art. 59 § 1 pkt 1 Op
(por. wyroki NSA z dnia 06.10.2010 r, sygn. akt II FSK 84/10, z dnia 11.10.2011 r.
sygn. akt II FSK 1919/10 oraz wyrok WSA z dnia18.03.2010 r. sygn. akt I SA/Wr
1838/09 i z dnia 18.01.2011 r. sygn. akt I SA/Kr 1609/10).
W przedmiotowej sprawie Pełnomocnik Strony wyjaśnił, iż wnosi nie o zwrot
nadpłaty lecz, o zwrot nadwyżki ściągniętej w egzekucji kwoty w wysokości 8.195,87
zł ponad kwotę teoretycznie należną Urzędowi, stanowiącej różnicę pomiędzy
faktycznie wyegzekwowaną na rzecz wierzyciela kwotą 948.643,44 zł (jako sumą
należności głównej w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za
2006 r. określonej decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia
[...] r. Nr [...], odsetek za zwłokę od tej zaległości
podatkowej oraz kosztów postępowania egzekucyjnego), a kwotą, zdaniem
podatnika, należną w wysokości 760.959,90 zł (wynikającą z podsumowania kwot
należności głównej i odsetek za zwłokę wykazanych w tytułach wykonawczych z
dnia [...] r. wystawionych na podstawie wyżej opisanej decyzji z dnia
[...] r. oraz kwoty kosztów postępowania egzekucyjnego wynikającej z
postanowienia organu egzekucyjnego z dnia [...] r. Nr [...] oraz kwotą uprzednio zwróconą podatnikowi, jako pobraną
nienależnie w wysokości 179.487,67 zł. A zatem kwestionowana kwota 8.195,87 zł
dotyczy odsetek za zwłokę, ściągniętych w wyniku postępowania egzekucyjnego
prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] r. nr SM
[...] (należność główna w wysokości 499.166,00 zł + odsetki liczone od dnia
04.02.2006 r. do dnia wystawienia tytułu w wysokości 162.493,00 zł) oraz nr SM
[...] (odsetki w kwocie 56.239,00 zł naliczone od dnia 04.02.2006 r. do dnia
wystawienia tytułu). Zdaniem Pełnomocnika Strony organ podatkowy błędne
wyliczył, a organ egzekucyjny błędnie wyegzekwował odsetki od obowiązania
podatkowego określonego w wysokości 499.116,00 zł w łącznej kwocie 226.927,87
zł, tj. wyższej od odsetek wynikających z tytułów wykonawczych z dnia [...] r.
w łącznej kwocie 218.732,00 zł (tj. wg tytułu wykonawczego nr [...] w
kwocie 162.493,00 zł + wg tytułu wykonawczego nr SM [...] w kwocie
56.239,00 zł). W związku z powyższym zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie
przepisów art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2 updof, poprzez błędne wyliczenie odsetek od
zobowiązania podatkowego określonego w wysokości 499.116,00 zł. W opinii
Pełnomocnika, cyt.: "organ pierwszej instancji winien wskazać sposób wyliczenia
przedmiotowych odsetek", tj. wskazać, od jakich kwot i za jaki okres zostały one
naliczone.
Sąd zauważa, że zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2 updof w brzmieniu
obowiązującym w 2006 r., jeżeli nie zostaną spełnione warunki, o których mowa w
art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e), podatek jest płatny najpóźniej następnego dnia
po upływie terminów określonych w tym przepisie wraz z odsetkami naliczanymi od
terminu płatności określonego w ust. 2 do dnia, w którym upłynęły dwa lata, licząc od
dnia sprzedaży - w wysokości połowy odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości
podatkowych, począwszy od następnego dnia po upływie dwóch lat, licząc od dnia
sprzedaży, aż do dnia zapłaty - w pełnej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych
od zaległości podatkowych.
W niniejszej sprawie sprzedaż nieruchomości nastąpiła w dniu 20.01.2006 r.
(zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] r. Rep. A [...]). W myśl art.
28 ust. 2 updof podatek od przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia
nieruchomości jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania
odpłatnego zbycia. Zatem termin płatności podatku upłynął z dniem 03.02.2006 r. Z
akt sprawy wynika, że wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu
sprzedaży nieruchomości w 2006 r. została określona decyzją Naczelnika Urzędu
Skarbowego W. z dnia [...] r. Nr [...] w
kwocie 499.116,00 zł. W związku z powyższym wysokość odsetek od zaległości w
kwocie 499.116,00 zł została wyliczona zgodnie z w/w przepisami za okres:
04.02.2006 r. do dnia 20.01.2008 r. w wysokości połowy odsetek za zwłokę
pobieranych od zaległości podatkowych, tj. w kwocie 56.239,00 zł, natomiast za
okres: 21.01.2008 r. do dnia 28.10.2010 r. w pełnej wysokości, tj. w kwocie
162.493,00 zł. Przy czym należy zauważyć, że odsetki za zwłokę zostały pobrane
przez organ egzekucyjny w terminach późniejszym niż termin wystawienia tytułów
wykonawczych, a tym samym naliczone w oparciu o przepis art. 53 Op na dany
dzień, w którym nastąpiła egzekucja, tj.:
1) na poczet tytułu wykonawczego z dnia [...] r. Nr [...] (na kwotę
50% odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowej w wysokości
499.116,00 zł za okres: 04.02.2006 r. do dnia 20.01.2008 r. w wysokości
56.239,00 zł) wyegzekwowano w dniach:
04.11.2010 r. odsetki w kwocie 5.125,96 zł;
01.12.2010 r. odsetki w kwocie 51.238,96 zł (łącznie 56.238,96 zł);
2) na poczet tytułu wykonawczego z dnia [...] r. Nr [...] (na kwotę
pełnej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowej w
wysokości 499.116,00 zł za okres: 21.Q1.2008 r. do dnia 28.10.2010 r. w kwocie
162.493,00 zł) wyegzekwowano w dniach:
3) 04.11.2010 r. od należności głównej w kwocie 11.622,80 zł, odsetki w wysokości
3.806,30 zł za okres: 21.08.2008 r. do 04.01.2010 r.;
4) 01.12.2010 r. od należności głównej w kwocie 88.239,89 zł, odsetki w wysokości
29.660,70 zł za okres: 21.08.2008 r. do 01.12.2010 r.;
5) 02.12.2010 r. od należności głównej w kwocie 131,32 zł, odsetki w wysokości
44,20 zł za okres: 21.08.2008 r. do 02.12.2010 r.;
6) 24.12.2010 r. od należności głównej w kwocie 399.122,00 zł, odsetki w
wysokości 137.177,70 zł za okres: 21.08,2008 r. do 24.12.2010 r. (łącznie
170.688,90 zł).
Należy także zauważyć, że Pełnomocnik Strony zarzucił, iż w obu tytułach
wykonawczych, tj. z dnia [...]. nr [...] i z dnia [...] r. nr [...]
wskazano, że kwota odsetek została naliczona od tego samego dnia, tj.
od dnia 04.02.2006 r. Podkreślić przy tym należy, że mimo, iż w treści tytułu
wykonawczego z dnia [...] Nr [...] wskazano, że odsetki nalicza
się od dnia 04.02.2006 r., to w istocie zostały one naliczone od dnia 21.01.2008 r., tj.
zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 1 updof, Natomiast w drugim tytule wykonawczym z dnia
[...] r. nr [...] odsetki zostały faktycznie naliczone za okres:
04.02.2006 r do dnia 20.01.2008 r.( tj. zgodnie z art. 28 ust. 3 pkt 2 updof. A zatem
okresy naliczania przedmiotowych odsetek nie pokrywają się. Przy czym powyższa
nieścisłość, w opinii organu odwoławczego, pozostaje bez wpływu na wynik sprawy,
ponieważ jak wskazano powyżej, należne odsetki zostały naliczone prawidłowo, tj.
zgodnie z przepisami art. 28 ust. 3 pkt 1 i 2 updof. Mając powyższe na uwadze,
wysokość odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowej wynikających z
decyzji określającej wysokość zobowiązania została prawidłowo naliczona na dzień
dokonania egzekucji i w związku z powyższym brak jest podstaw do stwierdzenia
nadpłaty w kwocie 8.195,87 zł.
W ocenie Sądu organy podatkowe pierwszej instancji, po przeprowadzeniu
postępowania wyjaśniającego, czy w przedmiotowej sprawie w ogóle wystąpiła
nadpłata, tj. po uwzględnieniu zajęć dokonanych w toku postępowania
egzekucyjnego, prawidłowo oceniły stan faktyczny sprawy, z którego wynika, iż
nadpłata w kwocie 8.195,87 zł nie występuje. Zatem odmowa jej stwierdzenia jest
jak najbardziej zasadna.
Odnośnie natomiast naruszenia przepisów art. 210 § 1 pkt 4 Op, poprzez
niepowołanie pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz art. 210 § 4 Op, poprzez
niewyjaśnienie, zdaniem Pełnomocnika Strony, w uzasadnieniu decyzji podstawy
prawnej z przytoczeniem przepisów prawa, Sąd stwierdza, że powyższe zarzuty nie
są zasadne. Zgodnie z art. 210 § 1 pkt 4 Op, decyzja zawiera powołanie podstawy
prawnej. Natomiast w myśl art. 210 § 4 Op, uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera
w szczególności wskazanie faktów, które organ podatkowy uznał za udowodnione,
dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił
wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej
decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Należy zauważyć, że nie wskazanie
poszczególnych punktów danego artykułu nie narusza przepisów art. 210 § 1 pkt 4
Op. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że nie powołanie w decyzji żadnego
konkretnego przepisu nie oznacza, że taki przepis nie istnieje, a tego rodzaju
uchybienie nie ma wpływu na wynika sprawy (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia
17.04.2000 r. sygn. akt III SA 642/99). Ponadto, jak wynika bowiem z treści
zaskarżonej decyzji została ona wydana na podstawie przepisów prawa
materialnego i procesowego, których rozwinięcie, tj. konkretne paragrafy czy punkty
wskazane zostały w uzasadnieniu. Zatem, w opinii organu odwoławczego, brak jest
podstaw do twierdzenia, iż decyzja została wydana bez powołania pełnej podstawy
prawnej rozstrzygnięcia.
Natomiast nie wskazanie przez organ podatkowy pierwszej instancji pełnej
nazwy ustawy, której przepisy art. 21 ust. 1 pkt 32 lit a i b i art. 28 ust. 3 pkt 1
zastosowano oraz nie wyjaśnienie, dlaczego powołując pierwszy z w/w przepisów
wskazano brzmienie obowiązujące przed dniem 01.01.2008 r., natomiast w stosunku
do drugiego przepisu, wskazano brzmienie obowiązujące przed 01.01.2007 r. jest
wynikiem oczywistej omyłki pisarskiej. Jak wynika z treści przedmiotowej decyzji w
podstawie prawnej przywołano konkretny Dziennik Ustaw, tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14,
poz. 176 z późn. zm., w którym ogłoszono tekst ustawy z dnia 26.07.1991 r. o
podatku dochodowym od osób fizycznych. Nadto, na stronie nr 6, w uzasadnieniu
decyzji prawidłowo przywołano w/w ustawę, wskazując zarówno Dz. U. z 2000 r. Nr
14, poz. 176 z późn. zm. jak i zaznaczono, że przy rozstrzygnięciu brane pod uwagę
jest brzmienie obowiązujące w 2006 r. Organ podatkowy pierwszej instancji, w
uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przytoczył także szczegółowo przepisy stanowiące
podstawę prawną jej wydania i dokonał ich interpretacji, przy uwzględnieniu i
wyjaśnieniu konkretnego stanu faktycznego sprawy. A zatem zarzut naruszenia art.
210 § 4 Op, również uznać należy za nieuzasadniony.
Reasumując, zdaniem Sądu, zarzuty przedstawione w skardze są
bezpodstawne, a postępowanie przeprowadzone przez organy podatkowe są
zgodne z przepisami prawa podatkowego. Inna ocena materiału dowodowego
dokonana przez Stronę nie może stanowić podstawy do uznania, że tylko z tej
przyczyny ocena materiału dowodowego dokonana przez organy podatkowe była
oceną dowolną (wyrok NSA z dnia 27.06.2001 r., sygn. akt I SA/Gd 11/99).
Z tych też względów oddalono skargę na podstawie art. 151 p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło