III SA/Wa 2474/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-02-22

Skład orzekający: Marek Krawczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest dopuszczalny, gdy decyzja, od której skarga została wniesiona, nigdy nie została skarżącemu skutecznie doręczona?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest dopuszczalny, nawet jeśli decyzja, od której skarga została wniesiona, nigdy nie została skarżącemu skutecznie doręczona. W takiej sytuacji termin do wniesienia skargi nie rozpoczął biegu, a strona ma prawo ubiegać się o przywrócenie terminu w celu uchylenia się od negatywnych skutków fikcji prawnej skutecznego doręczenia, zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do prawidłowości doręczenia.
Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe. Jednocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, twierdząc, że decyzja nie została mu skutecznie doręczona z powodu braku awizacji. WSA pierwotnie odrzucił wniosek, uznając go za niedopuszczalny, ponieważ skarga została wniesiona od decyzji, która nigdy nie weszła do obrotu prawnego. NSA uchylił to postanowienie, wskazując na dopuszczalność wniosku i potrzebę ponownego zbadania sprawy przez WSA z uwzględnieniem niejasności dotyczących doręczenia.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak, , po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2013 r. wniosku o przywrócenie terminu na wniesienie skargi w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2005 r. postanawia: - przywrócić termin do wniesienia skargi – Skarżący – A. B. pismem z dnia 13 lipca 2012 r. złożył osobiście w Izbie Skarbowej w W. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2005 r. Ze skargą złożył jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienie skargi. Skarżący we wniosku wyjaśnił, że wbrew oznaczeniom na kopercie, przesyłka z decyzją z [...] grudnia 2011 r. nie była awizowana, a zatem nie może zostać uznana za doręczoną. Skarżący powołuje się na fakt, że przesyłka z postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w W. o odmowie przeprowadzenia dowodów, wydanym [...] grudnia 2011 r. w toku tego samego postępowania, była prawidłowo awizowana i została odebrana w placówce pocztowej przez pełnomocnika Skarżącego. Skarżący podniósł, że w razie prawidłowego awizowania decyzji z [...] grudnia 2011 r. jego pełnomocnik – przy odbiorze postanowienia – uzyskałby informacje także o możliwości odebrania decyzji. Ponadto Skarżący we wniosku oświadczył, że "w pierwszych dniach lipca" uzyskał informację o toczącym się wobec niego postępowaniu egzekucyjnym. W celu wyjaśnienia podstawy egzekucji jego pełnomocnik – jak wskazał Skarżący – 5 lipca 2012 r. zapoznał się z aktami administracyjnymi i przekazał mu informację o wydanej [...] grudnia 2011 r. decyzji. Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, bowiem uznał, że wniosek ten został wniesiony po upływie terminu zakreślonego w art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 z późn. zm.) – dalej "p.p.s.a." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyniku rozpoznania zażalenia wniesionego przez Skarżącego postanowieniem z dnia 18 października 2012r. wydanym na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Sąd uznał bowiem wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi za niedopuszczalny, bowiem skarga została wniesiona od decyzji, która nigdy nie została Skarżącemu skutecznie doręczona. Spowodowało to, że ww. decyzja nie weszła do obrotu prawnego, to termin do jej wniesienia nie rozpoczął biegu. Podkreślił, że na organie spoczywa obowiązek prawidłowego doręczenia skarżącemu zaskarżonej decyzji, która otworzy bieg terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego i umożliwi skarżącemu skorzystanie z tego prawa. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez Dyrektora Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia 21 stycznia 2013r., sygn. akt I FZ 587/12 uchylił zaskarżone postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 października 2012r., sygn. akt III SA/Wa 2474/12 w części odrzucającej wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu NSA stwierdził, że ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej weszła do obrotu prawnego w związku z czym wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu był dopuszczalny. Ponadto NSA wskazał, że WSA ponownie badając wniosek powinien wziąć pod uwagę występujące w sprawie niejasności wynikające z koperty zawierającej przesyłkę jak i pisma Poczty Polskiej gdzie stwierdzono: że przy doręczeniu przesyłki wystąpiły nieprawidłowości; że przy realizacji usługi nie zostały zachowane zasady zawarte w ustawie Ordynacja podatkowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z przedmiotowym wnioskiem wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.) oraz dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie Skarżący o wydanej decyzji dowiedział się w dniu 6 lipca 2012r. co znajduje potwierdzenie w protokole z czynności uzupełnienia wniosku (k. - 889 akt administracyjnych) w związku z czym Skarżący składając wniosek w dniu 13 lipca 2012r. dochował ustawowego terminu do złożenia rozpatrywanego wniosku. Przechodząc natomiast do oceny okoliczności przywołanych we wniosku Skarżącego, wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu, podkreślić wymaga, że choć zgodnie z treścią art. 73 p.p.s.a., dwukrotne awizowanie przesyłki, w sposób określony w tym przepisie uzasadnia przyjęcie domniemania faktycznego, iż przesyłka ta doszła do rąk adresata, a więc dokonane w ten sposób doręczenie było skuteczne, to jednak Sąd podziela pogląd wyrażony w przywołanym powyżej postanowieniu NSA z dnia 21 stycznia 2013r., iż obalenie domniemania doręczenia na podstawie art. 150 Ordynacji podatkowej nie likwiduje samej fikcji prawnej skutecznego doręczenia, lecz jedynie uchyla ujemne skutki w zakresie terminów, jakie dla strony wiążą się z tym doręczeniem. Trybem właściwym do jego obalenia jest właśnie instytucja przywrócenia terminu (por. postanowienia SN z dnia 4 września 1970 r., I PZ 53/70, OSNCP 1971 r., Nr 6, poz. 100 oraz z dnia 12 stycznia 1973 r., I CZ 157/72, OSNCP 1973 r., Nr 12, poz. 215). Postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu nie ma jednak na celu zakwestionowania faktu doręczenia przesyłki, lecz jedynie uchylenie się od ujemnych skutków w zakresie upływu terminu, jakie wynikają dla strony z tego doręczenia (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. P 13/05, oraz z dnia 15 października 2002 r., sygn. SK 6/02 w odniesieniu do tej samej problematyki poruszanej w postępowaniu cywilnym). W wymienionych wyżej orzeczeniach Trybunał Konstytucyjny wskazał na czynniki, które zwiększają prawdopodobieństwo nieotrzymania awiza przez adresata i zaliczył do nich okoliczności w wyniku, których poczta nie zawsze przestrzega standardów wyznaczonych przez prawo, co zmniejsza pewność dotarcia przesyłki. Skarżący wnosząc wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi podjął próbę uchylenia się od negatywnych skutków przyjęcia prawidłowej awizacji spornych przesyłek. Zdaniem Sądu, po stronie Skarżącego niewątpliwie występują trudności w uprawdopodobnieniu przywołanych we wniosku okoliczności, głównie z uwagi na ograniczone środki dowodowe, jakimi może dysponować w zakresie braku awizacji przedmiotowej korespondencji. Nie można jednakże wykluczyć, że w istocie Skarżący nie otrzymał zawiadomień o awizacji kierowanej do niego korespondencji od organu. Ewentualne nieprawidłowe działania podejmowane przez doręczyciela, nie mogą natomiast obarczać strony, powodując dla niej negatywne konsekwencje procesowe. W świetle powyższego oraz mając na uwadze konstytucyjną zasadę prawa do sądu należało przywrócić Skarżącemu termin do wniesienia skargi, w oparciu o regulację art. 86 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło