III SA/Wa 2483/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Waksmundzka - Karasińska po rozpoznaniu dniu 14 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od grudnia 2011 r. do września 2012 r. i listopad 2012 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. T. M. - Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] lipca 2015 r w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od grudnia 2011 r. do września 2012 r. i listopad 2012 r. W skardze zawarto również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc, że wykonanie decyzji i konieczność zapłaty kwoty 1.040.070 zł. spowodowałoby po stronie Skarżącego wyrządzenie znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący wskazał, że jego jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek dla bezrobotnych i nie dysponuje majątkiem, który mógłby zostać wykorzystany do zapłaty zobowiązania. Ponadto, Skarżący zaznaczył, że ze względu na zły stan zdrowia jest niezdolny do pracy, a wykonanie przedmiotowej decyzji doprowadziłoby do dalszego pogorszenia kondycji psychofizycznej Skarżącego, co uniemożliwi podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej czy gospodarczej. Skarżący jest obecnie zadłużony w bankach i kredyty mógł spłacić jedynie ze środków, jakie miały pochodzić ze zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Kredyty były zaciągnięte głównie na finansowanie działalności zablokowanej decyzjami organów podatkowych wydanych w niniejszej sprawie. W związku z zablokowaniem działalności Skarżącego przez decyzje organów podatkowych stracił on zdolność kredytową i nie jest w stanie zaciągnąć kredytu na spłatę zobowiązania podatkowego. Banki nie rozpoczynają procedury windykacyjnej w stosunku do Skarżącego, ponieważ dokonuje on przelewów określonych kwot pochodzących z obciążenia salda debetowego między różnymi rachunkami, w celu wykazania raz w miesiącu salda określonej wysokości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie został uzasadniony z punktu widzenia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), - dalej "P.p.s.a.". W myśl tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten przyznaje zatem stronie prawo do wystąpienia z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skorzystanie z tej możliwości wiąże się jednak z obowiązkiem takiego sformułowania wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze podkreśla się, że w ww. przepisie chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało zasadniczo miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 20 lutego 2012 r., II FZ 38/12; z 26 marca 2009 r., I FZ 53/09; zob. też B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wolters Kluwer, 2011, s. 228). Za trudne do odwrócenia skutki uznaje się natomiast takie skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, cbois). Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowego wniosku stwierdzić należy, że Skarżący nie wykazał, iż wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę lub spowoduje dla niego trudne do odwrócenia skutki. Podniósł jedynie, że zobowiązanie przekracza jego możliwości finansowe i nie jest w stanie zaciągnąć kredytu w celu wykonania decyzji. Wskazał także, że w przypadku egzekucji ww. decyzji jego kondycja psychofizyczna ulegnie dalszemu pogorszeniu, co z kolei uniemożliwi mu podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej czy gospodarczej. Sąd podkreśla, że kwestia wysokości zobowiązania określonego w zaskarżonej decyzji, jakkolwiek niewątpliwie wysoka, nie może być sama w sobie przesłanką do wstrzymania zaskarżonego aktu. Wyegzekwowanie należności pieniężnej z samej swej istoty nie może być uznane za okoliczność powodującą trudne do odwrócenia skutki. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji wyegzekwowana należność zostanie bowiem zwrócona Skarżącemu. Wskazać zatem należy, że w kontrolowanej sprawie Skarżący, będąc zobowiązanym względem organów podatkowych, nie wykazał, w jaki sposób egzekucja wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Pojęcie "znaczna szkoda" nie może być natomiast utożsamione z naturalną, oczywistą konsekwencją wykonania decyzji kreującej obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniędzy, jaką jest brak tych pieniędzy po stronie Skarżącego. Skarżący podniósł co prawda, że w sprawie może dojść do egzekucji administracyjnej, jednak stwierdzenie to nie zostało poparte żadnymi uzasadniającymi je argumentami. Skarżący nie wskazał ponadto w jaki sposób egzekucja ta mogła by doprowadzić do zaistnienia "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków". Wyegzekwowanie zaś należności pieniężnej z samej swej istoty nie może być uznane za okoliczność powodującą trudne do odwrócenia skutki. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji wyegzekwowana należność zostanie bowiem zwrócona Skarżącemu. Jednocześnie podkreślić należy, że stan "znacznej szkody" jest nieuchronny, o ile skarga uznana będzie za niezasadną. Nie można więc a limine zrównać konsekwencji wykonania decyzji przed rozpoznaniem skargi przez Sąd z pojęciem "znaczna szkoda", skoro tak rozumiana znaczna szkoda i tak, w sposób zdeterminowany przez obowiązujące przepisy prawa, zaistnieje w razie oddalenia skargi. Sąd podkreśla ponadto, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, cbois). Dlatego też przy rozpatrywaniu wniosku Sąd nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania Skarżącego o wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów prawa. W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.