III SA/Wa 2671/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi F. U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2017r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za I kwartał 2012r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący F. U. wnioskiem z 12 września 2017r. wystąpił o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] maja 2017r. o orzeczeniu o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za I kwartał 2012r. Uzasadniając powyższy wniosek Skarżący wskazał, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody polega na pozostawieniu Skarżącego bez środków do życia. Skarżący otrzymał dwa tytuły wykonawcze z 11 sierpnia 2017r., pierwszy na kwotę wierzytelności głównej w wysokości 1.371.630,20 zł wraz z odsetkami na dzień wystawienia tytułu egzekucyjnego w wysokości 662.948,00 zł oraz drugi na kwotę kosztów egzekucyjnych w wysokości 80.952,20 zł. Skarżący nadmienił, że organ egzekucyjny zajął już wszystkie jego konta oraz zawiadomił o zajęciu wierzytelności kontrahentów na rzecz których Skarżący w ostatnim czasie świadczył usługi – firmy M. sp. z o.o. i S.. Skarżący podkreślił, że mając na uwadze obowiązek wysyłania informacji o wszystkich fakturach sprzedaży otrzymanych od danego kontrahenta wraz z deklaracją VAT w plikach jpk – organ egzekucyjny może doprowadzić do zajmowania wszystkich bieżących wierzytelności Skarżącego z tytułu wykonywanych przez niego usług, co spowoduje, że Skarżący za wykonywanie działalności gospodarczej nie otrzyma już żadnego wynagrodzenia od kontrahentów, bowiem wszystkie wierzytelności zostaną zajęte przez organ egzekucyjny. Tym samym Skarżący pozostanie bez środków do życia, bowiem do zajmowanych wierzytelności z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie obowiązują ograniczenia co do wysokości zajęcia. Skarżący wykonuje usługi dla różnych klientów, które nie mają charakteru periodycznego, a zatem takie wierzytelności nie podlegają ochronie jak wynagrodzenie ze stosunku pracy. Na poparcie swoich argumentów, Skarżący załączył do wniosku kserokopie tytułów wykonawczych, zawiadomień o zajęciu rachunków bankowych oraz zawiadomień o zajęciu innych wierzytelności pieniężnych, a także dane z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. – dalej: P.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast zgodnie z § 3 powołanego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu Sąd ocenia czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W postanowieniu z 29 maja 2009r. sygn. akt I FZ 148/09 (LEX nr 564208) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. O spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można natomiast mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wykazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla strony lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004r. GZ 138/04, orzeczenia dostępne pod adresem www.orzecznictwo.nsa.gov.pl; dalej: "CBOSA"). Podkreślenia przy tym wymaga, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie skarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego stwierdzenia powinny zostać poparte dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej i majątkowej (zob. postanowienie NSA z 15 września 2010r., sygn. akt II FSK 1837/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy zatem ogólny wywód strony. Jej twierdzenia powinny wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Skarżący nie wykazał istnienia przesłanek wynikających z art. 61 § 3 P.p.s.a. W szczególności Skarżący nie przedstawił całościowo swojej aktualnej sytuacji majątkowej. Skarżący przedstawił jedynie dokumenty potwierdzające prowadzenie egzekucji należności wynikających z zaskarżonej decyzji. Wprawdzie kwota obciążeń podatkowych nałożonych na Skarżącego nie jest niska, ale zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że egzekucja ze środków pieniężnych samodzielnie nie wywołuje skutków, o których jest mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 29 października 2010r., sygn. akt I FZ 317/10, CBOSA). Wstrzymanie wykonania decyzji nie ma na celu ochrony strony przed finansowymi skutkami przymusowego wykonania decyzji (która zazwyczaj jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej strony), ale ma ją zabezpieczyć przed takimi skutkami egzekucji, których w razie wygrania sprawy nie można by było odwrócić. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 26 lipca 2017r., II FZ 398/17 wysokość kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji nie może prowadzić do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie sposób wysnuć wniosku, że ustawodawca uzależnił udzielenie ochrony tymczasowej od wysokości wartości przedmiotu zaskarżenia, która skutkowałaby wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Skutki egzekucji danej kwoty zależą nie tylko od jej wysokości, ale również od wartości majątku, z której egzekucja jest dokonywana. Jak już podniesiono, poza wskazaniem okoliczności, które wynikają ze skarżonej decyzji (tj. wysokość obciążeń podatkowych) oraz z przepisu art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016r. poz. 599 ze zm.; dalej: "u.p.e.a."), zgodnie z którym w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku organ podatkowy jako wierzyciel ma obowiązek podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, Skarżący nie przedstawił jednak pełnej informacji o swojej sytuacji majątkowej. Skarżący nie wykazał ani stanu swojego majątku osobistego, ani majątku rodziny czy też pełnej sytuacji finansowej prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, co znacząco utrudniło a wręcz uniemożliwiło dokonanie oceny faktycznych zagrożeń związanych z ewentualną egzekucją zaskarżonej decyzji. Bez przedstawienia stosownych dokumentów, które potwierdzałyby pełną aktualną sytuację majątkową Skarżącego, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zauważenia wymaga, że takowych dokumentów nie zawierają ani akta sądowe ani akta przekazane przez organ wraz ze skargą. Kolejną uwagą wartą odnotowania jest to, że przepisy art. 8-10 u.p.e.a. przewidują ograniczenie dopuszczalności prowadzenia egzekucji do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Ponadto zgodnie z art. 13 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny, na wniosek zobowiązanego i ze względu na jego ważny interes, może zwolnić, na czas oznaczony lub nieoznaczony, z egzekucji w całości lub w części określone składniki majątkowe. Dodać ponadto należy, że obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 sierpnia 2011r., II GSK 1562/11, CBOSA). W związku z powyższym skoro Skarżący w złożonym wniosku nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jego oczekiwaniami. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.