III SA/Wa 2686/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-07-03
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która ponosi wysokie wydatki na spłatę kredytów, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej bieżące dochody pozwalają na pokrycie tych kosztów?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo ponoszenia wysokich wydatków na spłatę kredytów, sąd uznał, że nie mają one pierwszeństwa przed opłatami sądowymi, a skarżący dysponuje wystarczającymi dochodami na pokrycie wymaganej opłaty.Stan faktyczny
Skarżący J.D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na brak majątku i toczące się postępowanie egzekucyjne. Ujawnił, że utrzymuje się z wynagrodzenia, a jego żona z emerytury i wynagrodzenia. Wskazał na wysokie zobowiązania kredytowe oraz koszty utrzymania. Sąd rozpatrywał wniosek w kontekście skargi na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.D. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości spółki z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za okresy rozliczeniowe od grudnia 2009 r. do października 2011 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżący J. D. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na takie okoliczności jak: brak majątku, toczące się postępowanie egzekucyjne. Ujawnił, iż utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] zł, zaś jego żona z emerytury wynoszącej [...] zł i dodatkowo z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] zł. Skarżący podał wysokość swoich zobowiązań, wśród których wymienił pożyczkę gotówkową (73.400 zł), karty kredytowe (40.000 zł), koszty utrzymania (1.300 zł).
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od wynikającej z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Instytucja ta ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed Sądem osobom, które nie osiągają żadnych dochodów, lub też osobom o bardzo niskich dochodach, które z uwagi na swą trudną sytuację materialną nie są w stanie ponosić kosztów związanych z postępowaniem (por. postanowienie NSA z 14 stycznia 2015 r., I FZ 488/14). Z tego też względu osoby znajdujące się w takiej właśnie sytuacji mają prawo ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 2 P.p.s.a.) lub w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Tego zaś w niniejszej sprawie Skarżący nie wykazał.
Jedynym kosztem sądowym, do opłacenia którego Skarżący jest aktualnie zobowiązany jest wpis od zażalenia w wysokości 100 zł, zaś z akt sprawy nie wynika, by jego zapłata przekraczała możliwości finansowe Skarżącego czy też miałaby się odbyć kosztem wydatków na konieczne utrzymanie, których wysokość określił na 1.300 zł. Przeciwnie kwotę 100 zł Skarżący może wygospodarować z bieżących dochodów wynoszących łącznie 5.153 zł.
Faktem jest, że Skarżący i jego żona ponoszą wysokie wydatki na spłatę kredytów, jednakże brak jest podstaw by wydatki te traktować w sposób uprzywilejowany. Zwłaszcza, że w orzecznictwie ukształtowało się stanowisko, iż tego typu zobowiązania umowne nie mają pierwszeństwa przed opłatami sądowymi (zob. postanowienia NSA z: 30 czerwca 2016 r., II FZ 278/16; 30 marca 2016 r., II FZ 174/16).
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło