III SA/Wa 2981/16

Dnia 11 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Przybysz, po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.M. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi H.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2011 r. postanawia odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi H.M. (zwana dalej: ,,Skarżąca") wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2011 r. Pismem z dnia 14 października 2016 r. na podstawie zarządzenia z dnia 5 października 2016 r. wezwano Skarżącą do usunięcia braku formalnego jej skargi poprzez podanie wartości przedmiotu sporu – w terminie 7 dni, od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone Skarżącej w dniu 25 października 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 16 akt sądowych). Postanowieniem z 23 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę w niniejszej sprawie z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego skargi w zakreślonym przez Sąd terminie. Powyższe rozstrzygnięcie zostało doręczone Skarżącej w dniu 8 grudnia 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 26 akt sądowych). W dniu 14 grudnia 2016 r. (data stempla pocztowego, k.29 akt sądowych) Skarżąca wniosła do Sądu pismo zatytułowane "Zażalenie", w którym sformułowała żądanie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie wartości przedmiotu sporu. W piśmie wskazała, że w dniu 25 października 2016 r. odbierała na poczcie kilka listów poleconych, a wśród nich wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie o sygn. akt. III SA/Wa 2982/16, stąd nie jest w stanie określić, czy po złożeniu podpisu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru także przesyłka w niniejszej sprawie została jej wydana. W piśmie Skarżąca podała również, że w październiku nastąpiła zmiana jej urzędu pocztowego z placówki przy ul. [...] na placówkę przy ul. [...]. Skarżąca przyznała, że dopuściła się niedopatrzenia, błędu, gdyż zawsze odbiera wszystkie listy. Zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2016 r. wezwano Skarżącą do wskazania, w terminie 7 dni, czy jej pismo z dnia 14 grudnia 2016 r. stanowi zgodnie z jego tytułem zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2016 r., czy też zgodnie z jego treścią wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego skargi. Skarżącą pouczono, że konsekwencją nieudzielenia odpowiedzi na wezwanie Sądu będzie potraktowanie pisma z dnia 14 grudnia 2016 r. zgodnie z jego treścią jako wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone Skarżącej w dniu 9 stycznia 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 32 akt sądowych). W związku z brakiem odpowiedzi Skarżącej na wezwanie Sądu, zarządzeniem z dnia 7 marca 2017 r., doręczonym Skarżącej w dniu 22 marca 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 37 akt sądowych) wezwano Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie, w terminie 7 dni, wartości przedmiotu sporu. Pismem wniesionym w dniu 28 marca 2017 r. (data stempla pocztowego, k. 36 akt sądowych) Skarżąca poinformowała, że wartość ta wynosi 19.891 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej również jako "p.p.s.a."), sąd może postanowić o przywróceniu terminu do dokonania czynności sądowej na wniosek strony, o ile do uchybienia terminu doszło bez jej winy. Z kolei zgodnie z treścią art. 87 § 1 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana. Z wnioskiem należy wystąpić w terminie 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.), a wraz z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku nastąpi w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełniona zostanie czynność, dla której był ustanowiony termin oraz wnioskodawca uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia uwzględnienie wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego 11 grudnia 2012 r. II GSK 1721/12, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kryterium braku winy wynikające z art. 86 § 1 p.p.s.a. jako warunek przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności strony przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć. Oceniając wystąpienie powyższej przesłanki, Sąd obowiązany jest przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (por. postanowienie NSA z 18 grudnia 2013 r., I OZ 1199/13 - treść postanowienia dostępna na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że strona wnosząca wniosek, celem uprawdopodobnienia braku swojej winy w uchybieniu terminu, powinna wskazać na okoliczności, które nastąpiły nagle i niespodzianie, uniemożliwiając prawidłowe dokonanie czynności procesowej. Ponadto zgodnie z art. 87 § 2 p.p.s.a. konieczne jest wykazanie, że mimo dołożenia szczególnej oraz należytej staranności przy dokonywaniu czynności, do której strona jest zobowiązana, nie było możliwe przezwyciężenie przeszkody powstałej w dochowaniu terminu nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 22 listopada 2013 r., II FZ 989/13 - treść postanowienia dostępna na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Chodzi więc nie tylko o uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy, lecz także wykazanie, że okoliczność ta stanowiła niemożliwą do przezwyciężenia przyczynę niedochowania terminu. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi zatem konieczną, a zarazem podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Artykuł 86 § 1 p.p.s.a. nie określa jednak, wedle jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Daje to sądowi rozpoznającemu wniosek o przywrócenie terminu możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za stosowne (postanowienie SN z 22 lipca 1999 roku, I PKN 273/99, lex nr 42322). Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii terminowości złożenia rozpatrywanego wniosku, Sąd stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem ustawowego terminu. Skarżąca o uchybieniu terminu do usunięcia braku formalnego skargi dowiedziała się w chwili doręczenia postanowienia z 23 listopada 2017 r. tj. w dniu 8 grudnia 2017 r., zaś wniosek o przywrócenie terminu wniosła 14 grudnia 2016 r. Należy również wskazać, że Skarżąca w zakreślonym przez Sąd terminie uzupełniła braki formalne wniosku o przywrócenie terminu poprzez podanie wartości przedmiotu sporu. W dalszej kolejności, dokonując oceny braku winy strony skarżącej w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, Sąd uznał, że okoliczność ta nie została uprawdopodobniona. Skarżąca w uzasadnieniu rozpoznawanego wniosku o przywrócenie terminu jako przyczyny uzasadniające uchybienie terminowi do usunięcia braków formalnych skargi wskazała własne niedopatrzenie przy odbieraniu przesyłek pocztowych oraz zmianę siedziby urzędu pocztowego. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że niedokonanie czynności procesowej przez Skarżącą nastąpiło z jej winy. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłka zawierająca wezwanie Sądu została wydana w dniu 25 października 2016 r., co zostało poświadczone własnoręcznym podpisem Skarżącej, stąd należy domniemywać, że list polecony został Skarżącej faktycznie wydany. Skarżąca wskazała we wniosku expressis verbis, że dopuściła się niedopatrzenia przy odbiorze przesyłki sądowej. Nie przedstawiła także żadnych dowodów ani okoliczności, które mogłyby świadczyć o niewydaniu przesyłki przez pracownika placówki pocztowej. Ponadto Sąd uznał, że podniesiona we wniosku okoliczność zmiany siedziby urzędu pocztowego nie jest również przyczyną uzasadniającą brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Nie jest to bowiem okoliczność nagła i niespodziewana, uniemożliwiająca prawidłowe dokonanie czynności procesowej. W świetle przedstawionych okoliczności stwierdzić zatem należy, że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu i nie uwiarygodniła, że zadbała w sposób należyty o własne interesy. Tym samym wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi podlega oddaleniu. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.