III SA/Wa 3418/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak, , po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za październik 2012 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] sierpnia 2014 r. uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] kwietnia 2014 r. i określił zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za październik 2012 r. Skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. wywiódł T. M. (zwany dalej "Skarżącym" lub "Stroną"), który zawarł w niej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że nie dysponuje majątkiem, który mógłby zostać wykorzystany dla zapłaty kwoty zobowiązania określonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w W. Tym samym wykonanie zaskarżonej decyzji z pewnością pociągnie za sobą trudne do odwrócenia skutki dla Strony, która ze względu na zły stan zdrowia jest niezdolna do pracy. Wszczęcie w stosunku do Strony procedury egzekucyjnej może pogłębić i tak już tragiczną sytuację Strony oraz sprawić, iż Jej kondycja psychofizyczna ulegnie dalszemu pogorszeniu, co z kolei uniemożliwi podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej czy gospodarczej. Skarżący jest obecnie zadłużony w bankach i kredyty mógł spłacić jedynie ze środków jakie miały pochodzić ze zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc październik 2012 r. Kredyty były zaciągnięte głównie na finansowanie działalności zablokowanej decyzjami organów podatkowych wydanych w niniejszej sprawie. Niestety błędne decyzje organów obu instancji spowodowały całkowite zablokowanie działalności prowadzonej przez Stronę, a także pozbawiły Ją całkowicie zdolności kredytowej, przez co Strona nie jest nawet w stanie zaciągnąć kredytu na spłatę zobowiązania podatkowego określonego w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek Skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie został uzasadniony z punktu widzenia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm.), - dalej "p.p.s.a." . W myśl tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten przyznaje zatem stronie prawo do wystąpienia z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skorzystanie z tej możliwości wiąże się jednak z obowiązkiem takiego sformułowania wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze podkreśla się, że ww. przepisie chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało zasadniczo miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 20 lutego 2012 r., II FZ 38/12; z 26 marca 2009 r., I FZ 53/09; zob. też B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wolters Kluwer, 2011, s. 228). Za trudne do odwrócenia skutki uznaje się natomiast takie skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, cbois). Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowego wniosku stwierdzić należy, że Skarżący nie wykazał, iż wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę lub spowoduje dla niego trudne do odwrócenia skutki. Podniósł jedynie, że zobowiązanie przekracza jego możliwości finansowe i nie jest w stanie zaciągnąć kredytu w celu wykonania decyzji. Wskazał także, że w przypadku egzekucji ww. decyzji jego kondycja psychofizyczna ulegnie dalszemu pogorszeniu, co z kolei uniemożliwi mu podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej czy gospodarczej. Sąd podkreśla, że kwestia wysokości zobowiązania określonego w zaskarżonej decyzji, jakkolwiek niewątpliwie wysoka, nie może być sama w sobie przesłanką do wstrzymania zaskarżonego aktu. Wyegzekwowanie należności pieniężnej z samej swej istoty nie może być uznane za okoliczność powodującą trudne do odwrócenia skutki. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji wyegzekwowana należność zostanie bowiem zwrócona Skarżącemu. Wskazać zatem należy, że w kontrolowanej sprawie Skarżący, będąc zobowiązanym względem organów podatkowych, nie wykazał, w jaki sposób egzekucja wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Pojęcie "znaczna szkoda" nie może być natomiast utożsamione z naturalną, oczywistą konsekwencją wykonania decyzji kreującej obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniędzy, jaką jest brak tych pieniędzy po stronie Skarżącego. Skarżący podniósł co prawda, że w sprawie może dojść do egzekucji administracyjnej, jednak stwierdzenie to nie zostało poparte żadnymi uzasadniającymi je argumentami. Skarżący nie wskazał ponadto w jaki sposób egzekucja ta mogła by doprowadzić do zaistnienia "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków". Wyegzekwowanie zaś należności pieniężnej z samej swej istoty nie może być uznane za okoliczność powodującą trudne do odwrócenia skutki. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji wyegzekwowana należność zostanie bowiem zwrócona Skarżącemu. Jednocześnie podkreślić należy, że stan "znacznej szkody" jest nieuchronny, o ile skarga uznana będzie za niezasadną. Nie można więc a limine zrównać konsekwencji wykonania decyzji przed rozpoznaniem skargi przez Sąd z pojęciem "znaczna szkoda", skoro tak rozumiana znaczna szkoda i tak, w sposób zdeterminowany przez obowiązujące przepisy prawa, zaistnieje w razie oddalenia skargi. Sąd podkreśla ponadto, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, cbois). Dlatego też przy rozpatrywaniu wniosku Sąd nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania Skarżącego o wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów prawa. W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.