III SA/Wa 4064/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, , po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. sp. z o.o. z siedzibą w W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] października 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] lipca 2014 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. wywiodła E. sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwana dalej "Skarżącą" lub "Spółką"). Do skargi załączyła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że konieczność natychmiastowej zapłaty przez Skarżącą kwoty wynikającej z treści ww. decyzji, zachwieje w sposób istotny jej płynnością finansową, co wprost może spowodować jego niewypłacalność i brak faktycznej możliwości obsługi bieżących zobowiązań jak np. wynagrodzenia pracowników, spłaty kredytów, należności wobec kontrahentów czy podatków. Sytuacja finansowa Skarżącej jest bowiem w chwili obecnej o tyle skomplikowana, że w ostatnim czasie Spółka oddała do użytkowania inwestycję w postaci budynku mieszkalno- użytkowego z przeznaczeniem na sprzedaż lokali. Jednocześnie sprzedaż tych lokali, z uwagi na skomplikowaną i trudną sytuację na rynku nieruchomości, nie odbywa się w pełni z zaplanowanym harmonogramem. Powyższa sytuacja związana jest przede wszystkim ze spadkiem liczby realizowanych do tej pory zamówień na rynku deweloperskim, którego główną przyczyną jest trwający niezmiennie od 2008 r. ogólnoświatowy kryzys gospodarczy. Aby ratować sytuację finansową Skarżąca podejmowała kroki w celu redukcji kosztów. Pomimo podjętych działań, załamanie rynku, na którym Skarżąca prowadzi swoją działalność, było na tyle głębokie, że działania te nie przyniosły spodziewanego efektu. W tej sytuacji, konieczność uiszczenia kwoty wynikającej z treści ww. decyzji w sposób znaczący pogłębi i tak już złą sytuację ekonomiczną oraz będzie skutkować m.in. koniecznością dokonania dalszej redukcji zatrudnienia oraz może spowodować trwałą utratę kontrahentów i majątku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek Skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie został uzasadniony z punktu widzenia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." . W myśl tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten przyznaje zatem stronie prawo do wystąpienia z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skorzystanie z tej możliwości wiąże się jednak z obowiązkiem takiego sformułowania wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze podkreśla się, że ww. przepisie chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało zasadniczo miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 20 lutego 2012 r., II FZ 38/12; z 26 marca 2009 r., I FZ 53/09; zob. też B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wolters Kluwer, 2011, s. 228). Za trudne do odwrócenia skutki uznaje się natomiast takie skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10). Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowego wniosku stwierdzić należy, że Skarżąca nie wykazała, iż wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę lub spowoduje dla niej trudne do odwrócenia skutki. Podniosła jedynie, że wykonanie decyzji naraziłoby Spółkę na utratę płynności finansowej i regulowania bieżących zobowiązań, co w rezultacie mogłoby doprowadzić do upadłości i konieczności zwolnienia pracowników. Stwierdzenie to nie zostało jednak poparte żadnymi uzasadniającymi je argumentami. Sąd podkreśla, że kwestia wysokości zobowiązania określonego w zaskarżonej decyzji, jakkolwiek niewątpliwie wysoka, nie może być sama w sobie przesłanką do wstrzymania zaskarżonego aktu. Wyegzekwowanie należności pieniężnej z samej swej istoty nie może być uznane za okoliczność powodującą trudne do odwrócenia skutki. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji wyegzekwowana należność zostanie bowiem zwrócona Skarżącej. Wskazać zatem należy, że w kontrolowanej sprawie Skarżąca, będąc zobowiązaną względem organów podatkowych, nie wykazała, w jaki sposób egzekucja wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Pojęcie "znaczna szkoda" nie może być natomiast utożsamione z naturalną, oczywistą konsekwencją wykonania decyzji kreującej obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniędzy, jaką jest brak tych pieniędzy po stronie Skarżącej. Spółka zdaje się bowiem utrzymywać, że znaczna szkoda w rozumieniu przedmiotowego przepisu wynika z tego, iż uiszczenie określonej decyzją kwoty spowoduje ubytek takiej sumy w aktywach majątku Skarżącej, co automatycznie doprowadzi do utraty płynności finansowej i szkody w bieżącej działalności Skarżącej. Taka argumentacja wskazuje zatem, że Skarżąca dysponuje wspomnianą kwotą, a stwierdzenie, że egzekucja należności wynikających z zaskarżonej decyzji może być przyczyną upadłości Spółki, jest stwierdzeniem bardzo ogólnymi nie popartym żadnymi dowodami. Tymczasem - skoro kwota ta pozostaje możliwa do wyegzekwowania z majątku Skarżącej - i tak będzie ona dochodzona w razie ewentualnego oddalenia skargi, choć w terminie późniejszym, niż w razie jej wyegzekwowania już na obecnym etapie postępowania. Stan tak rozumianej "znacznej szkody" jest więc nieuchronny, o ile skarga uznana będzie za niezasadną. Nie można więc a limine zrównać takich konsekwencji wykonania decyzji przed rozpoznaniem skargi przez Sąd z pojęciem "znaczna szkoda", skoro tak rozumiana znaczna szkoda i tak, w sposób zdeterminowany przez obowiązujące przepisy prawa, zaistnieje w razie oddalenia skargi. W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.