III SA/Wa 423/14

WyrokWSA w Warszawie2014-05-20

Skład orzekający: Jarosław Trelka, Bożena Dziełak, Marek Krawczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przychód z dywidendy od spółki komandytowo-akcyjnej (SKA) należy traktować jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, opodatkowany według zasad dla tej działalności, czy jako przychód z kapitałów pieniężnych, a jeśli tak, to w którym momencie powstaje obowiązek podatkowy u akcjonariusza?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przychód akcjonariusza SKA z tytułu dywidendy powstaje wyłącznie w momencie faktycznego jej otrzymania, co stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, niezależnie od źródła dochodu samej spółki. Obowiązek zapłaty zaliczki na podatek powstaje tylko w miesiącu otrzymania dywidendy, a nie w momencie osiągania zysków przez SKA. Sąd podkreślił, że interpretacja Ministra Finansów była błędna, ignorując przepisy Kodeksu spółek handlowych oraz orzecznictwo sądów administracyjnych.
Stan faktyczny
Skarżący M.R. zwrócił się do Ministra Finansów o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania dywidendy ze spółki komandytowo-akcyjnej (SKA). Skarżący uważał, że dywidenda stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, opodatkowany według zasad dla tej działalności, a przychód powstaje dopiero w momencie faktycznego jej otrzymania. Minister Finansów uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że dochody z inwestycji SKA należy kwalifikować jako przychody z kapitałów pieniężnych, a nie z działalności gospodarczej, i opodatkować według innych zasad. Skarżący wniósł skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa podatkowego i konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną Ministra Finansów, stwierdził, że interpretacja nie może być wykonana, i zasądził od Ministra Finansów na rzecz M. R. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Bożena Dziełak, sędzia WSA Marek Krawczak, Protokolant specjalista Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. R. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz M. R. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący – M.R., zwrócił się do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego i opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Skarżący, będący osobą fizyczną, posiada akcje spółek komandytowo-akcyjnych oraz będzie posiadał akcje imienne innych spółek komandytowo-akcyjnych (dalej "SKA"). Będzie posiadał w tych spółkach akcje imienne oraz na okaziciela. Jako akcjonariusz SKA Skarżący będzie miał udział w jej zyskach, który otrzyma faktycznie na podstawie uchwały walnego zgromadzenia o wypłacie dywidendy. Wskazał, że SKA będzie osiągała dochody z podstawowej działalności operacyjnej, tj. ze sprzedaży towarów i usług, oraz ze sprzedaży praw majątkowych. Zaistnieją także wszelkie inne zdarzenia gospodarcze skutkujące powstaniem zysków SKA i zwiększeniem jej majątku, opisane w art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), dalej zwanej też "ustawą" lub "updof". Działalność ta została określona jako "działalność operacyjna". W trakcie działalności, w ramach inwestycji zysków osiągniętych z działalności operacyjnej, SKA będzie nabywała oraz zbywała: 1) akcje i udziały w spółkach kapitałowych (akcje i udziały), 2) prawa poboru, prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego. tj. papiery wartościowe, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) updof oraz w art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r., Nr 211, poz. 1384 ze zm.), do którego odsyła art. 5a pkt 11 updof (papiery wartościowe), 3) zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego, tj. papiery wartościowe, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b) ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, do którego odsyła art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. b) updof (prawa pochodne), 4) pochodne instrumenty finansowe, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10 updof oraz w art. 2. ust. 1 pkt 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, do którego odsyła art. 5a pkt 13 ustawy (pochodne instrumenty finansowe). Działalność ta została określona jako "inwestycje". W związku z tym SKA dokonywać będzie odpłatnego zbycia akcji i udziałów, papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych, a także realizacji praw wynikających z praw pochodnych i pochodnych instrumentów finansowych. Zatem SKA uzyskiwać będzie przychody, o których mowa w przepisie art. 17 ust. 1 pkt 6 oraz pkt 10 updof. W niektórych SKA obrót instrumentami finansowymi jako przedmiot działalności będzie ujawniony w KRS. W innych zaś taki przedmiot działalności gospodarczej nie będzie ujawniony w KRS. Skarżący na etapie składnia wniosku nie mógł w sposób precyzyjny określić, co dokładnie będzie wpisane w przedmiocie działalności SKA, według klasyfikacji PKD, tym bardziej, że po nabyciu akcji jako akcjonariusz nie będzie miał wpływu na treść statutu oraz jego ewentualną zmianę. W związku z powyższym Skarżący zapytał: 1. Czy przychód z udziału w zysku SKA, otrzymany jako dywidenda ze SKA, stanowi przychód ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof - niezależnie od tego, z jakich rodzajów transakcji i rodzajów działalności SKA osiągnęła roczny zysk, w tym z działalności operacyjnej oraz inwestycji - a tym samym, w zależności od wyboru akcjonariusza, czy taki dochód może być opodatkowany na zasadach określonych w art. 30c updof? 2. Mając na uwadze, że SKA uzyskiwać będzie przychody z działalności operacyjnej oraz inwestycji, czy przychód po stronie Skarżącego nie powstanie w momentach, w których wskazane przychody powstaną po stronie SKA? To jest, innymi słowy, czy przychód u Skarżącego, w razie zaistnienia opisanych zdarzeń przyszłych oraz stanu faktycznego, nie powstanie w momencie, gdy przychody z odpłatnego zbycia akcji i udziałów, papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych oraz przychody z realizacji praw wynikających z praw pochodnych oraz pochodnych instrumentów finansowych będą przez SKA faktycznie otrzymane, pozostawione do jej dyspozycji bądź należne, lub w momencie, gdy SKA dokona realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych? 3. Czy zatem w związku z posiadaniem przez Skarżącego statusu akcjonariusza w SKA, w razie otrzymania przez SKA dochodów z działalności operacyjnej oraz inwestycji, przychód po jego stronie, zgodnie z art. 11 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1i updof, powstanie jedynie w momencie faktycznego otrzymania dywidendy z SKA? 4. Czy w związku z tym, zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych na podstawie art. 44 ust. 1 updof, Skarżący będzie zobowiązany zapłacić jedynie za miesiąc, w którym faktycznie otrzyma on wypłatę dywidendy z SKA, a tym samym moment osiągnięcia przychodów przez samą SKA, w tym z działalności operacyjnej oraz inwestycji, nie będzie miał wpływu na moment powstania obowiązku zapłaty zaliczki na podatek dochodowy przez Skarżącego? 5. Co stanowi podstawę opodatkowania dla faktycznie otrzymanych dochodów akcjonariusza SKA i czy dochodem w rozumieniu art. 9 ust. 1 i ust. 2 updof jest faktycznie otrzymana cała kwota dywidendy ze SKA? 6. Czy w związku z powyższym Skarżący nie jest obowiązany wykazywać przychodów oraz kosztów, jakie powstają na poziomie SKA, ani wyłączać z kwoty dywidendy jakichkolwiek kwot, które wynikają z poszczególnych transakcji dokonywanych przez SKA, w tym z tytułu inwestycji, w celu ich odrębnego wyłączenia z opodatkowania? Zdaniem Skarżącego: Ad.1. Przychody uzyskane przez niego jako dywidenda z tytułu uczestnictwa w zysku SKA, należy zakwalifikować do przychodów ze źródła "pozarolnicza działalność gospodarcza", o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof. Klasyfikacja ta jest niezależna od tego, z jakich rodzajów transakcji i działalności SKA osiągnęła roczny zysk, w tym od tego, czy był to zysk z działalności operacyjnej, czy inwestycji, którego część jako dywidenda będzie wypłacona Skarżącemu na podstawie uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy. Ad 2 i 3. W związku z posiadaniem przez Skarżącego statusu akcjonariusza, przychód po jego stronie - niezależnie od rodzajów dochodów otrzymywanych przez SKA, czy typów transakcji przez nią dokonywanych, w tym z inwestycji - powstanie jedynie w momencie faktycznego otrzymania przez niego dywidendy ze SKA. Przychód po jego stronie nie powstanie w momentach, w których powstaną po stronie SKA przychody z działalności operacyjnej i inwestycji. Innymi słowy przychód u Skarżącego nie powstanie, gdy przychody z odpłatnego zbycia akcji i udziałów, papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych oraz przychody z realizacji praw wynikających z praw pochodnych oraz pochodnych instrumentów finansowych, będą przez SKA faktycznie otrzymane, pozostawione do jej dyspozycji, bądź należne, oraz nie powstanie w momencie, gdy SKA dokona realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych. Przychód powstanie jedynie w momencie otrzymania przez akcjonariusza dywidendy ze SKA. Ad. 4. Skarżący nie jest zobowiązany do wpłacania w trakcie roku podatkowego zaliczek na podatek dochodowy, w momentach, gdy opisane w niniejszym wniosku zdarzenia będą miały miejsce w SKA, w tym, gdy SKA osiągnie zyski z inwestycji. Obowiązek taki ciąży na nim jedynie za miesiąc, w którym otrzyma on faktycznie wypłatę dywidendy ze SKA, tj. za miesiąc, w którym nastąpi przelanie na jego rachunek bankowy kwoty dywidendy, bądź pobranie jej w gotówce w kasie SKA. Zaliczkę na podatek Skarżący jest obowiązany zapłacić od całej kwoty dywidendy, tj. niezależnie, jakie typy transakcji, w tym inwestycji, dokonane przez SKA, wygenerowały zysk roczny, którego część otrzyma akcjonariusz jako dywidendę. Skarżący nie ma zatem obowiązku wyodrębnienia z otrzymanej dywidendy żadnych cząstkowych kwot, które miałyby być nieopodatkowane. Ad. 5 i 6. W przedmiotowym zdarzeniu przyszłym nie wystąpią koszty uzyskania przychodów. Podstawę opodatkowania, tj. dochód w rozumieniu art. 9 ust. 2 updof, stanowić będzie przypadająca proporcjonalnie na akcjonariusza część dywidendy wypłaconej mu w danym roku przez SKA. W związku z powyższym Skarżący nie jest obowiązany wykazywać przychodów oraz kosztów,, jakie powstają na poziomie SKA, ani wyłączać z kwoty dywidendy jakichkolwiek kwot w celu ich nieopodatkowania, które wynikają z poszczególnych transakcji dokonywanych przez SKA, w tym z tytułu inwestycji. Akcjonariusz nie ma bowiem możliwości określania wysokości swojego dochodu poprzez różnicę między przychodami SKA, a kosztami ich uzyskania, proporcjonalnie do jego udziału w zysku. Minister Finansów w indywidualnej interpretacji z dnia 23 października 2012 r. stanowisko Skarżącego uznał za nieprawidłowe. Odnośnie pytania nr 1 Minister Finansów stwierdził, że tylko uzyskany przez Skarżącego – akcjonariusza, niebędącego komplementariuszem, przychód (dochód) z tytułu udziału w zysku spółki komandytowo-akcyjnej, z prowadzonej przez tę spółkę pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 updof, należy zakwalifikować do źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy, tj. stanowi przychód (dochód) z pozarolniczej działalności gospodarczej, który może być opodatkowany na zasadach określonych w art. 30c ww. ustawy. Z kolei przychód (dochód) uzyskany przez Skarżącego za pośrednictwem SKA jako wynagrodzenie ze sprzedaży akcji, udziałów, papierów wartościowych oraz pochodnych instrumentów finansowych oraz przychód z realizacji praw wynikających z praw pochodnych oraz pochodnych instrumentów finansowych, należy zakwalifikować do odrębnego niż działalność gospodarcza źródła przychodów - odpowiednio kapitałów pieniężnych i praw majątkowych (art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy). Jednocześnie Minister wskazał, że dochód ten nie może być opodatkowany na zasadach określonych w art. 30c updof. Minister Finansów, odnosząc się do pytań 2-6, wyjaśnił, że moment powstania przychodu (dochodu), obowiązek uiszczania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, jak i sposób ustalenia podstawy opodatkowania u akcjonariusza spółki komandytowo-akcyjnej, został zdeterminowany przez ustawodawcę zakwalifikowaniem uzyskanych przychodów do konkretnego źródła przychodu, a więc został uzależniony od tego, czy są to tylko przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, czy też stanowią również odrębne od pozarolniczej działalności gospodarczej źródło przychodów. W ocenie Ministra nieprawidłowe jest stanowisko Skarżącego, że zyski SKA wypłacone w formie dywidendy pochodzą ze wszystkich transakcji przeprowadzanych przez SKA. Dochód osiągnięty z prowadzonej przez tę spółkę działalności inwestycyjnej polegającej na odpłatnym zbywania akcji i udziałów, papierów wartościowych, pochodnych instrumentów finansowych, przychodów z realizacji praw wynikających z praw pochodnych, pochodnych instrumentów finansowych, nie jest bowiem dochodem z działalności podlegającym rozliczeniu przez SKA w ramach działalności gospodarczej, lecz stanowi dochód z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych podlegający opodatkowaniu u poszczególnych wspólników spółki osobowej. Skoro nie jest zatem zyskiem spółki z działalności gospodarczej, to nie podlega wyłączeniu w jakichkolwiek częściach z należnej akcjonariuszom dywidendy, gdyż dywidenda jest zyskiem spółki z działalności operacyjnej. W związku z powyższym uzyskane przez Skarżącego przychody z tytułu prowadzenia przez SKA działalności inwestycyjnej w postaci odpłatnego zbywania akcji i udziałów, papierów wartościowych, pochodnych instrumentów finansowych, przychodów z realizacji praw pochodnych oraz pochodnych instrumentów finansowych, nie są dochodami z działalności gospodarczej i nie powinny być kumulowane z pozostałymi dochodami wypracowanymi przez wspólników spółki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a tym samym nie powinny być łączone przy ustalaniu dochodów z podstawowej działalności operacyjnej, tj. ze sprzedaży towarów i usług oraz ze sprzedaży praw majątkowych. Zdaniem Organu uzyskane przez SKA dochody z inwestowania w akcje i udziały w spółkach kapitałowych oraz przychody uzyskiwane z instrumentów finansowych i pochodnych instrumentów finansowych, powodują powstanie u Skarżącego przychodu z kapitałów pieniężnych w momentach, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 i 10 updof. Przychód ten podlega opodatkowaniu przez Skarżącego proporcjonalnie do jego udziału w zysku SKA według zasad określonych w art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z powyższym uzyskane przez Skarżącego przychody z tytułu inwestowania w akcje i udziały w spółkach kapitałowych oraz przychody uzyskiwane z instrumentów finansowych i pochodnych instrumentów finansowych stanowią przychód z kapitałów pieniężnych, a zatem nie powinny być kumulowane z pozostałymi dochodami wypracowanymi przez wspólników spółki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a tym samym nie powinny być łączone przy ustalaniu dochodów z podstawowej działalności operacyjnej. Przychód z kapitałów pieniężnych powstanie u Skarżącego proporcjonalnie do jego udziału w zysku (zarówno, gdy Skarżący uczestniczy bezpośrednio, jak i pośrednio w zyskach spółki) w momencie przeniesienia prawa własności udziałów, akcji, papierów wartościowych, praw pochodnych, pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacji praw z nich wynikających. Skarżący, po wezwaniu Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie: 1. art. 8 ust. 1 i 2 updof, poprzez błędne przyjęcie, iż po stronie akcjonariusza SKA przychód powstanie w przypadku dokonania przez SKA opisanych we wniosku inwestycji, 2. art. 14 ust. 1 updof, poprzez błędną interpretację pojęcia "kwoty należne", a ponadto uznanie, iż akcjonariusze SKA uzyskują przychody z inwestycji opodatkowane w momentach otrzymania ich przez SKA, podczas gdy jakiekolwiek przychody osiągane przez SKA nie mają wpływu na kwalifikację dywidendy osiąganej przez akcjonariusza jako przychodu z działalności gospodarczej prowadzonej przez tego akcjonariusza, 3. art. 9 ust. 1 i 2 updof w zw. z art. 11 ust. 1 updof, poprzez błędne przyjęcie, że podstawa opodatkowania w postaci dywidendy z SKA ulega podziałowi w zależności od źródła przychodów osiąganych przez SKA, w związku z czym ta sama dywidenda ze SKA proporcjonalnie podlega różnym zasadom opodatkowania, 4. art. 10 ust. 1 pkt. 3 w zw. z art. 11 ust. 1 oraz 14 ust. 1i updof, poprzez uznanie za nieprawidłowe stanowiska, zgodnie z którym jedynym dochodem akcjonariusza jest dywidenda otrzymana ze SKA, która w dacie jej otrzymania stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej tego akcjonariusza, 5. art. 17 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 11 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1i updof, gdyż niezależnie od zasady, jaka reguluje moment powstania przychodów dla danych transakcji, tzw. memoriał lub kasa, przychód u akcjonariusza powstaje zgodnie z art. 11 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1i updof, tj. w dniu otrzymania przez niego dywidendy ze SKA, 6. art. 44 ust. 1 pkt. 1 i ust. 3 updof, poprzez błędne przyjęcie, że akcjonariusze spółek komandytowo-akcyjnych zobowiązani są do wpłacania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w trakcie roku podatkowego, w którym SKA uzyskuje przychody, a nie wyłącznie w miesiącu, w którym akcjonariusze otrzymają dywidendę z SKA, 7. art. 14b § 1 w zw. z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez rozszerzającą interpretację nieprecyzyjnych przepisów prawa podatkowego dotyczących opodatkowania akcjonariuszy spółek komandytowo-akcyjnych, naruszającą zasadę in dubio pro tributario, oraz nieuwzględnienie w wydawanej przez siebie interpretacji orzecznictwa sądowego, w tym w szczególności orzecznictwa NSA, 8. art. 2 Konstytucji RP, poprzez złamanie zasady impossibile nulla obligatio est, wypływającej z zasady demokratycznego państwa prawa, 9. art. 21 ust. 1, art. 32 oraz art. 64 Konstytucji RP, poprzez naruszenie zasady równości wobec prawa oraz naruszenie zasady ochrony własności i innych praw majątkowych. Interpretacja wskazuje bowiem, iż na podstawie interpretowanych przepisów updof Państwo Polskie ma prawo opodatkować majątek (dochód) Skarżącego, mimo, że majątek ten zgodnie z przepisami prawa handlowego, nie może stanowić własności Skarżącego. Jednocześnie w interpretacji wprost wskazano, iż ten sam majątek należny, zgodnie z prawem handlowym (jako dywidenda), innemu podmiotowi, nie jest już u tego podmiotu opodatkowany. W rezultacie interpretacja przepisów updof przedstawiona przez Organ nakłada na Skarżącego obowiązek zapłaty podatku od majątku (dochodu), który zgodnie z prawem handlowym nie może być własnością Skarżącego, lecz będzie własnością innego podmiotu prawa. W związku z powyższymi zarzutami Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości oraz o wydanie interpretacji uznającej stanowisko Skarżącego w pełni za prawidłowe, poprzez uznanie, iż: 1) przychodem Skarżącego jako akcjonariusza SKA - niezależnie od rodzajów działalności i transakcji dokonywanych przez SKA - jest wyłącznie kwota faktycznie otrzymanej dywidendy. Przychód powstaje wyłącznie w dacie wpływu na rachunek bankowy Skarżącego lub pobrania przez niego w kasie SKA kwoty dywidendy, niezależnie od tego, w jaki sposób i z jakich transakcji SKA osiągnęła zysk, z którego jest wypłacana dywidenda, 2) w związku z posiadaniem przez Skarżącego statusu akcjonariusza przychód po jego stronie powstanie jedynie w momencie faktycznego otrzymania przez niego Dywidendy z SKA, 3) Skarżący nie będzie zobowiązany płacić zaliczek na podatek dochodowy za miesiące, w których SKA uzyskiwać będzie przychody z działalności operacyjnej oraz inwestycji. Zaliczkę na podatek Skarżący zobowiązany będzie bowiem wpłacać jedynie za miesiąc, w którym otrzyma on dywidendę, 4) dochodem Skarżącego jako akcjonariusza jest kwota dywidendy, czyli podstawą opodatkowania jest przychód w postaci kwoty dywidendy otrzymanej z udziału w zysku SKA, nie wystąpią tutaj koszty uzyskania przychodu. Uzasadniając powyższe zarzuty Skarżący podtrzymał swoje stanowisko przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli podlegają m.in. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, stosownie do art. 3 § 2 punkt 4a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 tej ustawy procesowej, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługiwała na uwzględnienie. W skardze Skarżący przedstawił szereg argumentów przemawiających za negatywną oceną stanowiska Ministra zaprezentowanego w interpretacji. Argumenty te, które odnoszą się do treści przepisów prawa podatkowego, handlowego oraz do orzecznictwa sądowego, zasługują w pełni na uwzględnienie. Minister przeciwstawił im w gruncie rzeczy jedynie literalne brzmienie art. 17 ust. 1 pkt 6 i 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Negatywnie też należy ocenić przyjętą metodę uzasadnienia poglądu Ministra, tj. metodę polegającą na ignorowaniu orzecznictwa sądowego, jako "wiążącego tylko w indywidualnej sprawie", Powtórzyć należy za Skarżącym następujące stanowisko w poszczególnych kwestiach, a także następujące argumenty świadczące o prawidłowości danego stanowiska: 1) W zakresie opodatkowania komplementariusza i akcjonariusza spółki komandytowo – akcyjnej istnieją zasadnicze różnice, wynikające głównie z warunków, zasad i terminów wypłaty akcjonariuszowi dywidendy. Skarżący zasadnie wskazał, że z art. 126 § 1 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych wynika obowiązek stosowania do pozycji akcjonariusza SKA zasad obowiązujących akcjonariusza w spółkach akcyjnych. W spółce komandytowo – akcyjnej o podziale zysku za rok obrotowy w części przypadającej na akcjonariuszy decyduje walne zgromadzenie spółki, zaś uchwała w tym przedmiocie wymaga zgody wszystkich komplementariuszy (art. 146 § 2 Ksh). Zysk do podziału wynikać musi ze sprawozdania finansowego, zbadanego przez biegłego rewidenta. Rozdziela się go w stosunku do liczby akcji (art. 347 § 1 i § 2 Ksh w zw. z art. 126 § 1 pkt 2 Ksh). Uprawnionymi do dywidendy za dany rok obrotowy są akcjonariusze, którym przysługiwały akcje w dniu powzięcia uchwały o podziale zysku bądź w ustalonym statucie innym dniu (dniu dywidendy - art. 348 § 2 Ksh). Z przepisów Ksh wynika zatem, że wypłata dywidendy nastąpić może dopiero po zakończeniu roku obrotowego, za zgodą walnego zgromadzenia, i tylko tym akcjonariuszom, którzy są w posiadaniu akcji na dzień dywidendy (prawo do dywidendy jest związane z akcją). Zbycie akcji przed tym dniem pozbawia zatem akcjonariusza prawa do dywidendy. Z chwilą podjęcia uchwały o podziale zysku następuje przekształcenie związanego z akcją prawa do dywidendy w roszczenie o wypłatę konkretnej kwoty (vide wyrok NSA o sygn. II FSK 1097/08, a także przywołane tam orzecznictwo sądowe i literatura przedmiotu z zakresu prawa handlowego). Wymaganie, aby akcjonariusz SKA rozpoznawał dochód w trakcie roku podatkowego, uiszczał zaliczki na ten dochód stosownie do art. 44 ust. 1 i 3 ustawy, jest w tej sytuacji bezpodstawne. Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy, za przychód z działalności gospodarczej uważa się kwoty należne, choćby nie były jeszcze otrzymane. Organ nie zauważył, że w trakcie roku podatkowego akcjonariusz nie może uznać się za uprawnionego ("kwoty należne") do otrzymania dywidendy. O takim uprawnieniu przesądza dopiero ewentualna uchwała walnego zgromadzenia spółki, jeśli spółka wypracuje zysk znany na koniec roku, i jeśli taka uchwała w ogóle będzie podjęta. Kwota przyznanej dywidendy (przyznanie dywidendy następuje zazwyczaj z chwilą podjęcia uchwały w tym przedmiocie) jest więc przychodem Skarżącego. 2) Powyższe uzasadnia pogląd, że otrzymana przez akcjonariusza dywidenda jest jego jedynym przychodem w SKA. Jeśli zbędzie on akcje przed podjęciem uchwały o podziale zysku, nie będzie miał prawa do dywidendy, przez co odpadnie jakakolwiek możliwość opodatkowania Skarżącego. Nie będzie też takiego opodatkowania w sytuacji, gdy w danym miesiącu spółka odnotuje zysk, ale w skali roku podatkowego – poniesie stratę. Gdyby więc wymagać od Skarżącego wpłacania zaliczek na podatek, oznaczałoby to w praktyce opodatkowanie dochodu, którego nie otrzymał. W razie zmiany akcjonariusza w trakcie roku podatkowego, następującej choćby wskutek zbycia akcji na okaziciela, mielibyśmy do czynienia z podwójnym opodatkowaniem tego samego dochodu, choć u innych osób. 3) Przychód akcjonariusza powstaje tylko w dacie powstania roszczenia o wypłatę dywidendy, co ma miejsce w dniu podjęcia przez zgromadzenie wspólników uchwały o jej wypłacie dla akcjonariuszy lub w innym momencie określonym w umowie spółki albo przez radę nadzorczą (art. 126 § 1 pkt 2 oraz art. 142 § 1 w zw. z art. 348 § 4 Ksh). Moment ten, na gruncie podatkowym, wyznacza art. 11 ust. 1 oraz – pośrednio - art.14 ust. 1 ustawy. Dochód ten podlega wykazaniu dopiero w zeznaniu podatkowym. Akcjonariusz, w zakresie dochodu z akcji, nie ma kosztów uzyskania przychodu, co wskazuje na bezprzedmiotowość jakichkolwiek rozważań co do przepisu regulującego ustalanie tych kosztów. 4) Nie można pominąć akcentowanego w skardze faktu, że zaprezentowany wyżej sposób opodatkowania akcjonariusza potwierdzony został w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych. Przytoczyć należy, tylko tytułem przykładu, następujące wyroki: - wskazany wyżej wyrok NSA o sygn. II FSK 1097/08, - wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2010 r., II FSK 1459/09, - wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 29 grudnia 2009 r., I SA/Bd 849/09, - wyrok WSA w Krakowie z dnia 13 marca 2008 r., I SA/Kr 1372/07, - wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 marca 2010 r., III SA/Wa 1626/09, - wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22 lipca 2009 r., I SA/Wr 1063/09. 5) Zgodzić się w końcu należy ze Skarżącym, że kwalifikacja jego przychodu ze spółki komandytowo – akcyjnej jako przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej jest prawidłowa niezależnie od tego, jak zakwalifikować przychód samej spółki, tj. z jakiej działalności on pochodzi. Wprost i jednoznacznie przesądza o tym art. 5b ust. 2 ustawy, który dotyczy wszelkich przychodów (rozumowanie lege non distinguente), a dodatkowo potwierdziła tę zasadę uchwała NSA o sygn. II FPS 6/12. Według NSA "...Przychód (dochód) osoby fizycznej, będącej akcjonariuszem spółki komandytowo-akcyjnej, stosownie do art. 5b ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (...). jest przychodem z pozarolniczej działalności gospodarczej. W świetle art. 44 ust. 1 pkt 1 ustawy (...) o podatku dochodowym od osób fizycznych (...) osoba fizyczna, będąca akcjonariuszem spółki komandytowo-akcyjnej, ma jako podatnik obowiązek odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych dopiero w dacie powstania przychodu, którą w myśl art. 14 ust. 1i tej ustawy jest dzień wypłaty dywidendy.". W dalszym postępowaniu Organ podatkowy uwzględni powyższy pogląd Sądu, co oznaczać będzie konieczność uznania stanowiska Skarżącego za prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 146 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną interpretację. W kwestii wstrzymania jej wykonania Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś w kwestii kosztów postępowania – na podstawie art. 200 tej ustawy procesowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło