III SA/Wa 750/09

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2009 r. Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. R. S. dalej jako skarżący, wnioskiem z 30 marca 2009 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF, zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że zapłata kwoty wpisu od skargi w wysokości – jak wyliczył – 29137,- zł przekracza jego możliwości finansowe. Poinformował o tym, że nie posiada żadnych oszczędności, ruchomości o znacznej wartości, nieruchomości. Nadto, z zajmowanego przez niego lokalu mieszkalnego korzysta na zasadzie odpłatnego użyczenia, którego koszt oznaczył na 1500,- zł miesięcznie. Skarżący zaznaczył, że jest zobowiązany do ponoszenia "opłat miesięcznych" w wysokości ok. 800,- zł miesięcznie, kosztu leków w wysokości ok. 1000,- zł miesięcznie, kosztów bieżących ( żywność, środki czystości – etc) w wysokości ok. 1000 zł miesięcznie. Skarżący poinformował, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, która uzyskuje – co miesiąc – dochód z emerytury w wysokości 3217,75 zł brutto. Skarżący natomiast pobiera emeryturę w wysokości 2292,88 zł brutto. Poinformował nadto o tym, ze współpracuje z Kancelarią [...] Sp.k. w W. która reprezentuje go w sprawie na zasadach "pro bono". W wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 6 maja 2009 r. skarżący nadesłał odpis umowy sprzedaży oraz odpis umowy o ustanowienie prawa użytkowania zawartą [...] października 2002 r., wyciąg z książeczki opłat wspólnoty mieszkaniowej, dowody opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, zaświadczenie z ZUS M. S. w przedmiocie waloryzacji świadczenia emerytalnego, zeznania podatkowe M. za 2008 r., wyciągi z rachunku bankowego, odpis rachunków za energie elektryczną, odpis rachunków za telefon, odpis rachunków z tytułu abonamentu RTV. Skarżący poinformował, że miesięczny dochód – jego i żony – wynosi ok. 5300,- zł netto, miesięczne koszty utrzymania lokalu wraz z opłatami bieżącymi z tytułu korzystania z mediów wynoszą ok. 1806,- zł, roczna opłata z tytułu użytkowania wieczystego gruntu - 1639,70 zł (rocznie). Skarżący wskazał, ze przeszedł operację wszczepienia rozrusznika serca, a składając wniosek o prawo pomocy nie uwzględnił wydatków własnych w kwocie 1200,- zł miesięcznie. Pozostałe koszty, związane z wydatkami na zakup żywności, odzieży, środków czystości, higieny określił na kwotę 1500,- zł. Zdaniem skarżącego, z powyższego zestawienia wynika niemożność poniesienia prze niego wpisu od skargi w wysokości 29137 zł. W ocenie referendarza sądowego, z treści formularza PPF i z treści pisma z 21 maja 2009 r. wynika, że skarżący pozostaje w błędzie, co do kwoty wpisu od skargi wymaganego w sprawie. Następstwem przyjętego poglądu jest to, że w oparciu o obowiązek poniesienia wpisu w wysokości 29137,- zł skarżący ocenił swoją niemożność uczestniczenia w kosztach sądowych. Tymczasem w sprawie III SA/Wa 750/09 o odpowiedzialność osób trzecich pobiera się wpis stały, co wynika też z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego: od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia (por. np. orzeczenia: z dnia 15 maja 2008, sygn. akt II FZ 182/08; z dnia 19 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1678/08; z dnia 2 grudnia 2008 r., sygn. akt I FZ 424/08; z dnia 15 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FZ 118/09 - publ. w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazana kwota wpisu sądowego jest jedynym kosztem sądowym wymaganym w sprawie, zatem w odniesieniu do obowiązku jej zapłaty należy odnosić możliwości majątkowe skarżącego partycypowania w kosztach sądowych. W ocenie referendarza sądowego, skarżący nie oznaczył okoliczności, dla których nie jest w stanie wygospodarować z sumy 5351,- zł netto, którymi dysponuje z żoną – jak wskazał na stronie 2 pisma z 21 maja 2009 r. – kwoty na poczet wpisu sądowego w wysokości 500,- zł. Także z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego nie wynika brak zdolności do wygospodarowania kwoty 500,- zł , chociażby z tego względu, że skarżący posiada wolne środki na rachunku bankowym. Okolicznościami uniemożliwiającymi zgromadzenie wymaganych środków nie jest konieczność ponoszenia opłat za telefon, energię, czy telewizję: nie tylko ze względu na brak pierwszeństwa zaspokajania tych należności przed należnościami z tytułu kosztów sądowych. Z zestawienia posiadanych, co miesiąc środków finansowych; wysokości należności z tytułu opłat za energię, telefon, telewizję; kosztów odzieży żywności i środków czystości oraz wysokości kwoty, która pozostaje skarżącemu do dyspozycji co miesiąc (700,- zł), nie wynika brak zdolności wygospodarowania przez niego kwoty 500,- zł na potrzeby postępowania sądowego. Mając powyższe na uwadze, referendarz sądowy, na podstawie art. 243 §1 w związku z art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 u.p.p.s.a. zadecydował, jak w sentencji.