III SA/Wa 837/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Sędziowie Asesor WSA Jarosław Trelka, Asesor WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Protokolant Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2008 r. sprawy ze skargi Banku [...] S.A. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z [...] sierpnia 2007r., nr [...] 2) stwierdza, że uchylone decyzja i postanowienie nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz Banku [...] S.A. w W. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Bank [...] S.A. w W. zwrócił się [...] maja 2007r. o udzielenie w trybie art. 14a ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60, ze zm., dalej zwana "O.p.") pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm., dalej powoływane jako "ustawa o VAT") w związku z § 8 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z 27 kwietnia 2004r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm., dalej zwane "rozporządzeniem z 2004r.). Wniosek podpisały: dyrektor Departamentu polityki rachunkowości i podatków U. L. oraz dyrektor Biura podatków Departamentu polityki rachunkowości i podatków M. K.. Do wniosku załączono pełnomocnictwo rodzajowe z 14 lutego 2006r., z którego wynika, że pani U. L. została upoważniona do składania oświadczeń woli w zakresie praw i obowiązków majątkowych Banku oraz do podpisywania w imieniu Banku dokumentów bankowych, łącznie z drugą do tego upoważnioną osobą (członkiem zarządu Banku, prokurentem lub pełnomocnikiem) w zakresie m.in. wniosków o interpretację i kwalifikację kierowanych do organów podatkowych, statystycznych i innych w związku z kwestiami podatkowymi lub z zakresu rachunkowości. Pełnomocnictwo ograniczono do działalności Pionu Finansowego i czynności wykonywanych w kraju. W aktach sprawy znajduje się kserokopia z krajowego rejestru sądowego na dzień 28 marca 2007r., z której wynika sposób reprezentacji Banku oraz skład osobowy Banku uprawniony do reprezentacji – prezes zarządu, wiceprezesi zarządu, członkowie zarządu i prokurenci. Pani M. K., które podpisała ww. wniosek o interpretację nie wymieniono wśród ww. osób uprawnionych do reprezentacji Banku. Organy podatkowe obu instancji: Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., który wydał [...] sierpnia 2007r. postanowienie uznające stanowisko Banku za nieprawidłowe oraz Dyrektor Izby Skarbowej w W., który odmówił zmiany ww. postanowienia w decyzji z [...] stycznia 2008r. - jak wynika z akt administracyjnych przedstawionych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Warszawie wraz ze skargą Banku z 5 marca 2008r., w której podniesiono zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, w związku z § 8 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia z 2004r. oraz przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy przez uchybienie zasadzie pogłębiania zaufania do organów podatkowych (art. 121 §1 O.p.) i zasadzie działania na podstawie przepisów prawa (art. 120 O.p.) - nie zajmowały się kwestią umocowania do działania w imieniu Banku pani dyrektor Biura podatków Departamentu polityki rachunkowości i podatków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył więc co następuje: Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, o których mowa w art. 3 § 2 P.p.s.a., stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd w związku z wyżej wskazanym przepisem art. 134 P.p.s.a. stwierdza, że w niniejszej sprawie organy podatkowe przed przystąpieniem do merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony skarżącej o interpretację przepisów prawa podatkowego, winny wyjaśnić czy jedna z osób podpisujących tenże wniosek należała do grona uprawnionych do działania w imieniu Banku, szczególnie gdy druga z osób podpisujących go nie miała możliwości samodzielnego działania. W świetle art. 14a § 5 O.p., w brzmieniu obowiązującym w chwili złożenia wniosku o interpretację, do załatwienia wniosku, o którym mowa w § 1 tego przepisu, stosuje się odpowiednio przepisy art. 169 § 1 i 2 O.p. Z § 1 art. 169 O.p. wynika, że jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że "ominięcie tego etapu postępowania i niewezwanie do usunięcia braku formalnego stanowi istotne naruszenie prawa procesowego, a w szczególności (...) zasady należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków (por. wyrok NSA z 9 listopada 2006r., sygn. akt I OSK 6/06, Lex nr 293175). Tym samym każdy organ podatkowy winien dążyć do wyjaśnienia kwestii, które uniemożliwiają dalsze prowadzenie postępowania. W rozpoznawanej sprawie kwestią tą było wyjaśnienie czy podanie pochodzi od osoby uprawnionej do reprezentacji Banku, czy też nie. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych, o czym mowa wyżej, nie wynikało bowiem czy jedna z osób podpisanych na wniosku była umocowana do działania w imieniu Banku, czy też nie. Na podstawie znajdującej się w aktach sprawy kopii, która nie została uwierzytelniona, z Krajowego rejestru sądowego z 28 marca 2007r. (wniosek złożono 14 maja 2007r. – ok. 2 miesiące później) nie można stwierdzić czy dyrektor Biura podatków Departamentu polityki rachunkowości i podatków jest członkiem zarządu, ani prokurentem. W aktach brak jest również pełnomocnictwa udzielonego tejże osobie przez Bank. Druga natomiast z osób, której podpis znajduje się na wniosku, miała wprawdzie możliwość do działania w imieniu Banku, lecz łącznie z członkiem zarządu, prokurentem, bądź pełnomocnikiem. Tym samym, w związku z brakiem stosownych dokumentów w aktach, należało wyjaśnić, przez wezwanie w trybie art. 169 § 1 O.p., kwestię umocowania do działania w imieniu Banku dyrektor Biura podatków Departamentu polityki rachunkowości i podatków, jak również kwestię ewentualnie udzielonego jej pełnomocnictwa. Sąd stwierdza, że w orzecznictwie sądowym wątpliwości nie budzi kwestia możliwości stosowania ww. przepisu art. 169 § 1 O.p. do usunięcia braku pełnomocnictwa (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z 29 marca 1988r., sygn. akt III ARN 7/88, OSNCP 1990/9/117, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 1993r., sygn. akt II SA 1308/92). Z art. 168 § 2 O.p. wynika, że podanie powinno czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Takim przepisem w rozpoznawanej sprawie jest art. 137 § 3 zd. 1 O.p., który stanowi, że pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Warto również zauważyć, że podanie wniesione pisemnie powinno być, zgodnie z art. 168 § 3 O.p., podpisane przez wnoszącego. Z akt sprawy nie wynika, czy podpis jednej z osób, widniejący na wniosku pochodził od osoby uprawnionej - Banku. Niewyjaśnienie wyżej wymienionych kwestii przed organem pierwszej instancji oraz nie dostrzeżenie tej wadliwości w postępowaniu przed organem odwoławczym skutkować musiało uwzględnieniem skargi strony, aczkolwiek z innych powodów, niż w niej podniesione. Sąd uznał bowiem, że przed organami obu instancji doszło do naruszenie wyżej wymienionych przepisów postępowania i to w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Dyrektor Izby Skarbowej dopuścił się również, w związku z powyższym naruszenia dyspozycji art. 233 § 1 pkt 1 O.p. przez błędne jego zastosowanie. Sąd stwierdza ponadto, że w związku z tym, że przed organami nie ustalono kwestii formalnych uniemożliwiających merytoryczne rozpoznanie sprawy przedwczesne i niemożliwe jest ustosunkowanie się do zarzutów co do istoty sprawy zawartych w skardze. Sąd mając powyższe okoliczności na względzie oraz treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. wydał orzeczenie z punktu pierwszego sentencji. Orzeczenie z punktu drugiego ma swoje uzasadnienie w treści art. 152 P.p.s.a. Postanowienie o zwrocie kosztów postępowania sądowego (punkt trzeci sentencji) wydano na podstawie art. 200 i art. 209 P.p.s.a.