III SA/Wa 902/13

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a 1. zwolnić wnioskującą od wpisu od skargi 2. ustanowić wnioskującej radcę prawnego z urzędu 3. odmówić wnioskującej przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o który wnioskująca ubiega się, obejmuje zwolnienie od opłat sądowych, czyli wpisu i opłaty kancelaryjnej oraz zwrot wydatków i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżąca zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinna uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia, a przede wszystkim - doświadczenia życiowego. W. R. zwróciła się w skardze do Sądu o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z 8 maja 2013 r. nadesłała wypełniony formularz PPF, w którym ponowiła zakres wniosku. W uzasadnieniu strona wskazała, że: - jest uboga - "ma kilku komorników"; - środków finansowych nie wystarcza jej nawet na życie; - nie stać jej na zapłatę podatku od spadku, którego to spadku nie może nawet sprzedać; - stan zdrowia nie pozwala stronie na podjęcie zatrudnienia; - w innych sprawach w sądzie przyznano jej prawo pomocy; - nie jest w stanie wygospodarować środków na potrzeby postępowania sądowego; - prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, synem ([...] r.) i bezrobotna córką ([...] r.); - utrzymuje się z emerytury (918 zł), emerytury męża (1101 zł) wynagrodzenia syna (500 zł); - posiada ½ części domu i działki o pow 2038 m.kw., ½ z 84 m.kw. w G. , ½ wkładu mieszkaniowego. W piśmie z 15 maja 2013 r. strona poinformowała o tym, że posiadane przez nią nieruchomości wchodzące w skład spadku są w posiadaniu osób trzecich, zatem strona nie uzyskuje z tego tytułu korzyści. Strona kwestionuje decyzje, ponieważ nie jest w stanie pozyskać kwoty 32385 zł na poczet spłaty podatku od spadku. Zalega kilkadziesiąt tysięcy (80 tys. ) z czynszem za lokal mieszkalny i ma "wydany wyrok eksmisyjny". Komornik sądowy wszczął egzekucję komorniczą. Strona nie zgadza się z opinią Burmistrza G., zgodnie z którą jest ona w stanie spłacić podatek od spadku, pomimo, ze przedmioty należące do spadku SA w posiadaniu innych osób. Skarżąca złożyła odcinki wypłat ZUS, zawiadomienie o zmianie wysokości opłat czynszowych, decyzje o waloryzacji emerytur, obliczenie podatku przez organ rentowy, informację o dochodach oraz o zaliczkach na podatek za 2011 r., pit40 za 2012 r. i za 2011 r., wyrok z [...] lipca 2007 r. [...], z [...] grudnia 2007 r. [...], stan zaległości na 30.06.2012 r. w spółdzielni mieszkaniowej, zaświadczenie o zarejestrowaniu jako bezrobotna W.R., decyzję o utracie statusu osoby bezrobotnej, wezwania do dokonywania potrąceń z renty lub emerytury, zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, pismo przewodnie w sprawie egzekucji [...], zajęcie wierzytelności. Referendarz sądowy zauważa, że w postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek wynikających z przepisu, tj. art. 246 p.p.s.a. (np. w sprawie o sygn. akt postanowienie z 10 stycznia 2008 r. sygn. I FZ 597/07, postanowieni z 16 stycznia 2008 r. sygn. I FZ 515/07, postanowienie z 21 lutego 2008 r. sygn. I FZ 31/08, postanowienie z 9 kwietnia 2008 r. sygn. I FZ 131/08). Zarazem, na mocy art. 249 u.p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeśli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Uwzględniając dokumenty źródłowe przekazane przez W. R. oraz jej oświadczenia składane (pod rygorem odpowiedzialności karnej) w toczącym się postępowaniu o prawo pomocy w sprawie, referendarz sądowy przykłada szczególne znaczenie do zabezpieczenia środków na poratowanie przez stronę zdrowia. Referendarz sądowy zauważa, że skarżąca i jej mąż utrzymują się z emerytur, których łączna kwota wynosi ok. 1.900 zł. Sam tylko czynsz za ten lokal, jak trafnie zauważył referendarz sądowy w postanowieniu III SA/Wa 231/13 z 26 lutego 2013 r., pochłania prawie połowę tego dochodu i wynosi 946 zł. Dodatkowo Skarżąca wydaje zł tytułem opłaty za energię elektryczną, co oznacza, że na inne wydatki pozostaje –– ok. 884 zł. Referendarz sądowy uwzględnia także to, że względem skarżącej został wydany, jak wskazała, wyrok eksmisyjny oraz fakt, że zalega ona z opłatami na kwotę ok. 80 tys. zł i została względem niej wszczęta egzekucja komornicza. Co więcej, ze szczupłych dochodów członków gospodarstwa domowego strona musi nie tylko zabezpieczać środki finansowe na obsługę istniejących zobowiązań, ale też wspomagać przynajmniej jednego członka rodziny, który pozostaje bez pracy. Nadto strona nie ma możliwości wynajmowania lub wydzierżawienia nieruchomości nabytych w drodze spadku, gdyż znajdują się one w posiadaniu osób trzecich. Zestawienie wszystkich tych okoliczności jest przyczyną uznania konieczności przyznania stronie prawa pomocy w zakresie wyrażonym w sentencji. Do oznaczonej kwoty wymagalnych kosztów z tytułu wpisu od skargi (100,- zł) referendarz sądowy ogranicza rozpoznanie wniosku o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów, ponieważ warunkiem badania zdolności strony do uiszczenia kosztów postępowania jest zestawienie konkretnych kosztów sądowych z aktualną sytuacją majątkową strony. Wobec dysponowania przez stronę stałym źródłem dochodu oraz majątkiem nie można wysnuć sądu o ograniczonej możliwości zgromadzenia przez nią środków w przyszłości czy o braku zdolności zgromadzenia tych środków, bez uprzedniego zbadania aktualnej sytuacji finansowej. Z tych powodów referendarz sądowy, uznał, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.p.s.a., jak w sentencji.