III SA/Wa 935/17

Dnia 21 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Asesor WSA Piotr Dębkowski, po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Sp. z o.o. z siedzibą w S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 935/17 w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2013 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 935/17. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 lutego 2018 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 935/17 oddalił skargę M. Sp. z o.o. z siedzibą w S. (zwanej dalej: "Skarżącą", "Spółką") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2013 r. Następnie pełnomocnik Skarżącej w piśmie z dnia 19 kwietnia 2018 r. złożonym osobiście w biurze podawczym tutejszego Sądu w tym samym dniu, wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 935/17. Pełnomocnik Skarżącej wraz ze wskazanym wnioskiem o przywrócenie terminu złożył również wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku oraz doręczenie mu odpisu tego wyroku wraz z uzasadnieniem, załączając potwierdzenie wpłaty opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik Skarżącej wskazał, iż działalnością Spółki zajmuje się prezes zarządu J.F., który jest jedynym członkiem zarządu Spółki. Skarżąca zatrudnia jednego pracownika, jednak nie przebywa on na stałe w siedzibie Spółki, lecz pracuje zdalnie przygotowując m.in. oferty przetargowe. Jak wynika z wniosku, prezes zarządu Spółki w dniu 13 grudnia 2017 r. trafił do [...] Instytutu Medycznego w W., gdzie zdiagnozowano u niego ciężkie [...]. Ponadto przez okres trzech tygodni z uwagi na ciężki stan zdrowia był utrzymywany w stanie śpiączki farmakologicznej. Następnie od 7 lutego 2018 r. do 20 lutego 2018 r. J.F. przebywał w [...] Szpitalu [...] w W., a od 14 marca 2018 r. do 26 marca 2018 r. w [...] Centrum Leczenia Chorób [...] w O. Do dnia 15 kwietnia 2018 r. prezes Spółki przebywał natomiast na zwolnieniu lekarskim. Wedle twierdzeń pełnomocnika Skarżącej, Spółka uzyskała informację o zapadłym wobec niej wyroku kontaktując się z biurem obsługi interesantów Sądu, ponieważ z uwagi na chorobę prezesa nie odebrała skierowanego do niej zawiadomienia o terminie rozprawy z dnia 24 stycznia 2018 r., pomimo że jak wyjaśnił pełnomocnik korespondencja kierowana do Spółki w tym okresie była podejmowana w placówce pocztowej przez pracownika Skarżącej. Jak argumentuje pełnomocnik Spółki, J.F. powrócił do pracy zawodowej w dniu 16 kwietnia 2018 r i ten dzień należy traktować jako termin ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia przedmiotowego wyroku. Do wniosku złożonego w dniu 19 kwietnia 2018 r. dołączono odpis pełnomocnictwa procesowego, odpis z rejestru KRS, odpisy zwolnień lekarskich, odpisy zaświadczeń lekarskich i kart informacyjnych potwierdzających chorobę i leczenie szpitalne prezesa Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) - zwanej dalej "Ppsa", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 87 § 1 i § 2 Ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że Skarżąca uchybiła terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tut. Sądu z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 935/17 oraz doręczeniu jej odpisu tego wyroku wraz z uzasadnieniem. Zgodnie bowiem z art. 141 § 2 Ppsa, w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Wyrok w niniejszej sprawie został ogłoszony w dniu 27 lutego 2018 r., co oznacza iż Skarżąca mogła wystąpić ze stosownym wnioskiem nie później niż w dniu 6 marca 2018 r., natomiast wniosek taki został złożony przez jej pełnomocnika w dniu 19 kwietnia 2018 r., a więc z uchybieniem terminu. Gdy czynność procesowa nie została przez stronę dokonana w terminie, wówczas zachodzi uchybienie terminu, które powoduje jej bezskuteczność prawną. Strona w postępowaniu o przywrócenie terminu nie jest obowiązana do udowodnienia braku winy. Wystarczy bowiem jedynie uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie jest instytucją mniej restrykcyjną od udowodnienia i oznacza, że strona powinna jedynie w sposób wiarygodny uzasadnić okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie, bez konieczności wykazywania ich w sposób ostateczny. Przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 86 § 2 Ppsa mówi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, należy uznać, ze jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest dopuszczalne w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Do okoliczności faktycznych, uzasadniających brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu należy zaliczyć nagłą chorobę, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. Ponadto wskazać w tym miejscu należy, że jeżeli w sprawie ustanowiono pełnomocnika, również jego postępowanie winno być wzięte pod uwagę przy ocenie zawinienia w uchybieniu terminu (postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2013 r., I FZ 145/13). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że pełnomocnik Skarżącej nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Jak wynika bowiem z akt sprawy, w dniu 27 kwietnia 2017 r. prezes zarządu Skarżącej w dniu 27 kwietnia 2017 r. udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu D.O. w zakresie zapoznania się w imieniu Spółki z aktami postępowania sądowoadministracyjnego. Pełnomocnik Spółki miał więc świadomość na jakim etapie znajduje się sprawa i jakie będą kolejne etapy procedury sądowoadministracyjnej. Dodatkowo należy zauważyć, iż ze złożonej przez pełnomocnika Skarżącej dokumentacji medycznej wynika, że J.F. w okresie od 13 grudnia 2017 r. do 20 stycznia 2018 r. był leczony w [...] Oddziale Intensywnej Terapii [...] Instytutu Medycznego w W., natomiast Sądowi wiadomo z urzędu, iż w bliźniaczej sprawie Spółki dotyczącej rozliczeń w podatku od towarów i usług za kwiecień, maj i czerwiec 2013 r. (sygn. akt III SA/Wa 870/17) prezes zarządu udzielił w dniu 16 stycznia 2018 r. pełnomocnictwa tej samej radcy prawnej D.O., zatem miał możliwość udzielenia pełnomocnictwa również w niniejszej sprawie. Należy również wskazać w tym miejscu na pogląd jaki Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w postanowieniu z dnia 4 września 2013 r. (I OZ 744/13), zgodnie z którym "sam fakt występowania schorzeń - nawet ciężkich - u zainteresowanego przywróceniem terminu nie przemawia, przy zastosowaniu obiektywnego miernika wymaganej staranności, do stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Nie wynika bowiem z niego automatycznie, że dana osoba znalazła się w sytuacji nagłej, musiała leżeć w łóżku i nie mogła posłużyć się pomocą innych osób (w szczególności domownika lub pełnomocnika). Fakt choroby nie jest równoznaczny z niemożnością dokonania czynności procesowej przez zainteresowanego i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez osobę trzecią." Pełnomocnik Skarżącej wskazywał w niniejszej sprawie w swoim wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, iż J.F. jest jedynym członkiem zarządu Spółki, jednakże wyjaśnił także, iż Skarżąca zatrudnia pracownika, który co prawda nie bywa codziennie w jej siedzibie (pracuje zdalnie), lecz w okresie choroby prezesa podejmował w placówce pocztowej korespondencję awizowaną do Spółki. Biorąc powyższe pod uwagę należy wskazać, iż w ocenie Sądu nie było żadnych przeszkód do tego aby pracownik Spółki w okresie niedyspozycji zdrowotnej jej prezesa odebrał zawiadomienie o terminie rozprawy adresowane do Skarżącej. Prezes Spółki natomiast jako kierujący profesjonalnym podmiotem gospodarczym winien należycie dbać o jego interesy, co nakłada na niego obowiązek należytego i starannego wykonywania swoich obowiązków. Zatem w ocenie Sądu nie mogąc realizować swoich zadań z powodu choroby, mógł zlecić ich wykonywanie innym osobom, przykładowo pełnomocnikowi ustanowionemu w bliźniaczej sprawie sądowoadministracyjnej lub pracownikowi Spółki. Natomiast od pełnomocnika Spółki umocowanego w przedmiotowej sprawie do przeglądania akt i mającego wiedzę o chorobie prezesa Spółki bez wątpienia można oczekiwać prawidłowej dbałości o stan sprawy zważywszy na profesjonalny charakter jego działalności, chociażby poprzez ustalenie terminu rozprawy, zaś zaniechanie w tym zakresie nie może pozostawać bez wpływu na ocenę przesłanki braku winy w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia przedmiotowego wyroku. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 Ppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji.