III SA/Wa 947/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, , po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na uchwałę Rady Miasta Z. z dnia 21 grudnia 2018 r. nr III/22/2018 w przedmiocie ustalenia ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] marca 2019 r. M. D. (dalej: "Skarżący") wniósł skargę na wskazaną w sentencji uchwałę Rady [...] Z. z dnia [...] grudnia 2018 r. w przedmiocie ustalenia ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, żądając jej unieważnienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na to, że zaskarżoną uchwałą nie naruszono interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę, wobec czego nie jest on legitymowany do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. W toku sądowej kontroli zaskarżonej uchwały, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, najistotniejszym zagadnieniem okazała się ocena, czy Skarżący posiada interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 z 2019 r. poz. 506 - dalej "u.s.g."), którego naruszenie uzasadnia dokonanie przez sąd administracyjny kontroli legalności zaskarżonej uchwały. W ocenie Sądu, kluczowe w sprawie jest zagadnienie związane z ustaleniem legitymacji skargowej wnoszącego skargę. Środek prawny określony w art. 101 u.s.g. jest wyraźnie nakierowany na ochronę praw podmiotowych i nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego. Zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g., każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Mając na uwadze treść przywołanego przepisu, podkreślić należy, że "legitymacja skargowa" została ukształtowana przez ustawodawcę w sposób szczególny. W przeciwieństwie do legitymacji w innych postępowaniach administracyjnych (np. w Kodeksie postępowania administracyjnego lub Ordynacji podatkowej) - w których stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie - uprawnionym do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., może być jedynie taki podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały zaskarżonym aktem naruszone. To Skarżący winien wykazać, że zaskarżona na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. uchwała narusza sferę gwarantowanych mu ustawami uprawnień, przy czym stan owego naruszenia powinien być aktualny i nie może odnosić się do przyszłych i ewentualnych sytuacji (wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2015 r., II FSK 817/14; dostępny na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądów administracyjnych trafnie akcentuje się, że skarga wnoszona w tym trybie nie ma charakteru actiopopularis, a więc do jej wniesienia nie legitymuje ani sama ewentualna sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też ewentualny stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Podmiot, skarżąc uchwałę organu gminy, musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą a jego konkretną, indywidualną sytuacją prawną. Musi zatem udowodnić, że zaskarżona uchwała poprzez naruszenie prawa jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną (wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), pozbawia go pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. O powodzeniu takiej skargi przesądza bowiem wykazanie przez stronę skarżącą naruszenia przez organ konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na jej sytuację prawną. Przy czym interes ten winien być bezpośredni i realny, aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 powołanej ustawy, musi być więc oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej a zaskarżonym aktem (por. wyrok NSA z dnia 1 października 2013 r., I OSK 1209/13, LEX nr 1391696 i powołane tam orzecznictwo). Określając cechy interesu prawnego wskazuje się też, że winien on być normatywny, obiektywny, aktualny, niepochodny, osobisty, własny, indywidualny, realny i konkretny (wyroki NSA: z dnia 7 marca 2013 r., II GSK 1183/11, LEX nr 1340094; z dnia 27 kwietnia 2012 r., I OSK 98/12, LEX nr 1295818). Nie ulega też wątpliwości, że to na stronie skarżącej spoczywa obowiązek wykazania naruszenia interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., pozostającego w związku z konkretną normą prawną, a który jest naruszany przez skarżony akt (wyrok NSA z dnia 22 września 2011 r., II OSK 1333/11, LEX nr 965179). Samo zaś naruszenie wystąpi wówczas, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo Skarżącego, wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (por. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 205/09, dostępny na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 11 października 2012 r., II SA/Wr 169/12, LEX nr 1249172). Zwrócić bowiem należy uwagę, że interesowi prawnemu w rozumieniu analizowanej tu normy, przeciwstawia się interes faktyczny. Występuje on wówczas, gdy określony podmiot jest wprawdzie zainteresowany sposobem uregulowania danej kwestii, nie może jednak wykazać naruszenia przepisu prawa powszechnie obowiązującego, dotyczącego jego sytuacji prawnej. Zdaniem Sądu, oddziaływanie zaskarżonej uchwały nie jest wystarczające dla stwierdzenia istnienia interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. Sąd pragnie zauważyć, iż Skarżący nie wskazał w skardze żadnego przepisu prawa, który to przepis nadałby Skarżącemu prawo bądź uprawnienie nadające się do wykonania, a które na skutek wejścia w życie zaskarżonej uchwały doznałoby ograniczenia lub uległoby zniweczeniu. Z tych też powodów Sąd uznał, że interes prawny Skarżącego nie został zaskarżoną uchwałą naruszony. Skoro więc w skardze nie wykazano, że zaskarżona uchwała narusza konkretny, aktualny i realny interes prawny lub uprawnienie strony, która wniosła skargę, należało skargę odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a."), który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji postanowienia.