IV SA/Wa 1021/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 29 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat J. B. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz zwrot kosztów korespondencji w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: 1) przyznać adwokat J. B. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług; 2) oddalić wniosek o zwrot kosztów korespondencji. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2012 r. Sygn. akt IV SA/Wa 1021/12 przyznano S. G. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła adwokat J. B. pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej sprawie (pismo z dnia 3 lipca 2012 r.). Wyrokiem z dnia 6 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę oraz zasądził na rzecz wyznaczonego pełnomocnika stosowne wynagrodzenia. W dniu 7 marca 2013 r. adwokat J. B. wniosła skargę kasacyjną od ww. wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 25 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym umorzył postępowanie kasacyjne (sygn. akt II OSK 1039/13). Adwokat J. B. zwróciła się do Sądu z wnioskiem o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz zwrot poniesionych wydatków tytułem opłat pocztowych w wysokości 7,55 zł. Ponadto oświadczyła, że wynagrodzenie to nie zostało uiszczone ani w całości ani w części. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461). W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. "b" tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt. 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt. 1 omawianego przepisu wynosi 240 zł. Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W niniejszej sprawie wyznaczony adwokat zwrócił się do Sądu o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. W tej sytuacji uznano, że pełnomocnikowi należy przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 120 zł, na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" i ust. 1 pkt 2 lit. "b" , podwyższając powyższą kwotę o stawkę podatku od towarów i usług w oparciu o art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146 a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). W odniesieniu natomiast do wniosku o zwrot wydatków tytułem kosztów korespondencji w łącznej wysokości 7,55 zł, przypomnieć należy, że zgodnie z przywołanym wyżej art. 250 p.p.s.a. wyznaczony pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie w zakresie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Użyte w tym przepisie pojęcie niezbędnych wydatków nie zostało bliżej przez ustawodawcę sprecyzowane. Niemniej nie powinno budzić wątpliwości, że niezbędnym wydatkiem jest tylko taki wydatek, którego konieczność poniesienia związana jest z ochroną w toku postępowania sądowego interesu prawnego mocodawcy. Ponadto na potrzeby przeprowadzenia próby zdefiniowania tego terminu przydatnym, aczkolwiek nie do końca adekwatnym, jest odwołanie się do wyrażonego w art. 205 p.p.s.a. katalogu niezbędnych kosztów postępowania. Należy mieć bowiem na uwadze, że przepis ten znajduje zastosowanie jedynie w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji (art. 200 p.p.s.a.), a także w razie umorzenia postępowania (art. 201 § 1 i 2 p.p.s.a.). Jednakże wydaje się, że z uwagi na rozróżnienie w treści tego przepisu wynagrodzenia i wydatków profesjonalnego pełnomocnika, jako dwóch odrębnych elementów składających się na koszty jego udziału w postępowaniu, celowym jest posłużenie się na potrzeby niniejszej sprawy orzecznictwem, które zapadło na gruncie tego przepisu. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa. W orzecznictwie sądowym przyjęto, że do niezbędnych kosztów postępowania można zaliczyć jedynie wydatek, który nie jest wynagrodzeniem, ani nie stanowi elementu kosztów sądowych (p. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II FSK 1197/05, Lex 317361). Podkreśla się również, że zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego, jak wydatki na korespondencję (p. postanowienie WSA w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05, opubl. CBOiS). Skoro bowiem sporządzanie i wnoszenie przez pełnomocnika pism procesowych w imieniu strony dokonywane jest w ramach pełnomocnictwa do prowadzenia danej sprawy, to wynagrodzenie, które jest mu należne za prowadzenie tej sprawy, obejmuje również wynagrodzenie za czynności polegające na sporządzaniu i składaniu pism procesowych (p. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 10 marca 2005 r., sygn. akt I SA/Lu 611/04, Lex nr 154458). Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy, wskazać należy, że żądanie przez pełnomocnika zwrotu kosztów korespondencji (z dat znajdujących się na kserokopiach dowodów nadania tych przesyłek wynika, że dotyczy to przesłania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia i skargi kasacyjnej), jest nieuzasadnione. Sporządzenie i wniesienie wniosku o sporządzenie uzasadnienia jest niezbędne, jeżeli pełnomocnik ma zamiar należycie reprezentować interesy mocodawcy – gdyż bez dokonania tej czynności procesowej nie można następnie wnieść skargi kasacyjnej lub sporządzić opinii o braku podstaw do jej wniesienia. Sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej dla swej skuteczności wymaga nie tylko sporządzenia skargi kasacyjnej ale również złożenia jej w Sądzie (osobiście lub za pośrednictwem poczty) w stosownym terminie. Dlatego też, w ocenie referendarza sądowego, przyznane wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej obejmuje również koszty złożenia do Sądu wniosku o sporządzenie uzasadnienia i koszty nadesłania do Sądu skargi kasacyjnej. Z tych względów na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.