IV SA/Wa 13/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi R. S. na uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 13/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. S. na uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu obszaru gminy B. – część obejmująca jednostkę administracyjną – miejscowość D. Odpis powyższego postanowienia został doręczony skarżącemu w dniu 15 lipca 2011 r. (dowód- zwrotne potwierdzenie odbioru k. 53 akt sądowych). Dnia 4 sierpnia 2011 r. R. S. złożył za pośrednictwem organu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że uchybienie terminu jest wynikiem zastosowania się do błędnego pouczenia udzielonego mu w poradni studenckiej, do której zwrócił się o pomoc prawną we wniesieniu do Sądu skargi na kwestionowaną uchwałę. Postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2011 r., utrzymanym w mocy postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2012 r. sygn. akt II OZ 40/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił powyższy wniosek z uwagi na złożenie go po upływie ustawowego terminu. Pismem z dnia 5 września 2011 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił R. S. termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się, zgodnie z art. 87 P.p.s.a. do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie skarżący jako przyczynę uchybienia terminu wskazał zastosowanie się do błędnego pouczenia udzielonego mu w poradni studenckiej, do której to poradni zwrócił się o pomoc prawną w związku z brakiem poinformowania go przez organ o sposobie i terminie zaskarżenia do Sądu kwestionowanej uchwały. W ocenie Sądu brak pouczenia R. S. przez Radę Miejską w B. o sposobie i terminie wniesienia skargi do Sądu, w sytuacji wniesienia przez skarżącego do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, stanowi w podstawę przywrócenia uchybionego terminu. Zauważyć należy, że intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Podzielając w pełni stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w postanowieniu z dnia 9 lutego 2012 r. sygn. II OZ 61/12, stwierdzić ponadto należy, że ustawodawca zapewnia adresatom przepisów prawa szereg instytucji, które mają umożliwić im zapoznanie się z obowiązującymi regulacjami (np. publikowanie przepisów prawa w dziennikach urzędowych) oraz nakłada na organy i sądy prowadzące postępowanie obowiązek wyczerpującego informowania o dokonywanych przez strony czynnościach procesowych i ich konsekwencjach. Druga z tych instytucji nie znajduje jednak pełnego zastosowania w niniejszej sprawie. Postępowanie toczące się przed radą miasta bądź gminy, zmierzające do wydania uchwały o charakterze ogólnym i abstrakcyjnym wobec mieszkańców gminy nie jest bowiem postępowaniem administracyjnym toczącym się na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przypadków, w których ustawa o samorządzie gminnym wyraźnie odsyła do odpowiedniego stosowania przepisów procedury administracyjnej. Niewątpliwie w tym postępowaniu nie ma zastosowania przepis art. 112 k.p.a., zgodnie z którym błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Przepis ten dotyczy przede wszystkim decyzji i postanowień wydawanych w postępowaniach administracyjnych, których błędna treść spowodowała, że strona ponosi negatywne konsekwencje zastosowania się do pouczeń organu. Przepis ten nie znajdzie zastosowania w przypadku uchwał organów gminy. Nie oznacza to jednak, że jeżeli organ gminy w związku z wydaną uchwałą nie pouczy strony o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego lub pouczy w sposób jednoznacznie błędny czy mylący, strona nie będzie miała możliwości uchylenia się od negatywnych skutków takiego pouczenia, bądź jego braku, bowiem również w tym przypadku będzie można stwierdzić (niezależnie od regulacji art. 112 k.p.a), że strona uchybiła terminowi bez swojej winy. Obowiązek udzielenia pouczenia wynika bowiem z ogólnej zasady praworządnego działania organów administracji publicznej oraz pogłębienia zaufania do organów administracji publicznej. Brak prawidłowego pouczenia powoduje, że uchybienie terminu do wniesienia skargi jest niezawinione przez stronę i może być podstawą wniosku o przywrócenie terminu (por. również postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1592/11, nie publ.) Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.