IV SA/Wa 1622/16
WyrokWSA w Warszawie2016-10-28
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Piotr Korzeniowski, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Ochrony Środowiska (GIOŚ) prawidłowo określił wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci zbierania pojazdów za 2006 rok, uwzględniając przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja GIOŚ była zgodna z prawem. GIOŚ prawidłowo określił wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci zbierania pojazdów, stosując przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, które stanowią samodzielną podstawę prawną do orzekania w przedmiocie nadpłaty. Sąd uznał, że spółka nie wykazała spełnienia przesłanek do zastosowania zwolnienia z opłaty ani nie udowodniła, że wystąpiły przyczyny uzasadniające zastosowanie ulgi przewidzianej w art. 14 ust. 3 ustawy.Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ), która określiła wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci zbierania pojazdów za 2006 rok. Spółka zarzuciła organowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, w szczególności dotyczące podstawy prawnej wydania decyzji o nadpłacie, sposobu obliczenia opłaty oraz definicji zapewnienia sieci. GIOŚ w zaskarżonej decyzji uchylił swoje wcześniejsze decyzje i określił wysokość zobowiązania oraz nadpłaty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2016 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nadpłaty w opłacie za brak sieci oddala skargę
I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej także "GIOŚ"), rozpatrzywszy ponownie, na wniosek spółki P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej "skarżącej" albo "spółki"), sprawę zakończoną własną decyzją tego organu z dnia [...] marca 2016 r., znak: [...], wydaną w następstwie wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją GIOŚ z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...], wydaną w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., orzekł w następujący sposób:
- uchylił decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2016 r. i w tym zakresie:
(-) uchylił decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...], ze względu na wydanie tej decyzji przez pracownika - Pana R. J. – [...] Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, który podlegał wyłączeniu stosownie do art. 24 § 1 pkt 5 kpa oraz wydaję nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy poprzez uchylenie w całości decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...].10.2011 r., znak: [...], i w tym zakresie określam wysokość zobowiązania P. Sp. z o.o., ul. [...], [...] z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. na [...] zł (słownie: [...] złotych),
(-) określił wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci za 2006 r. dla P. Sp. z o.o., ul. [...], [...], na [...] zł (słownie: [...] złote), w związku z nadpłaconą kwotą na poczet zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. na konto Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez GIOŚ zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] maja 2016 r., przedstawia się w następujący sposób:
1. Decyzją z dnia [...] października 2011 r. GIOŚ ustalił wysokość zobowiązania spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. na [...] zł;
2. Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. GIOŚ utrzymał własną decyzję z dnia [...] października 2011 r. w mocy
3. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. GIOŚ wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją GIOŚ z dnia [...] marca 2012 r. w związku z wydaniem jej przez pracownika podlegającego wyłączeniu na podstawie art.24 § 1 pkt 5 k.p.a.
4. Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. GIOŚ:
(-) stwierdził wydanie decyzji GIOŚ z dnia [...] marca 2012 r. z naruszeniem prawa z uwagi na udział przy jej wydawaniu pracownika organu podlegającego obliagoryjnemu wyłączeniu od takiego udziału,
(-) odmówił uchylenia decyzji GIOŚ z dnia [...] października 2011 r. z tej racji, że w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej;
5. Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. GIOŚ utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2013 r.
6. Wyrokiem z dnia 8 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 322/14 – tut. Sąd uchylił decyzje GIOŚ z dnia [...] grudnia i [...] czerwca 2013 r.
7. Postanowieniem z dnia 8 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2787/15 , NSA umorzył postępowanie kasacyjne (GIOŚ cofnął skargę kasacyjną w związku z podjęciem przez NSA uchwały z dnia 19 października 2015 r.). Przedmiotowy wyrok z dnia 8 maja 2014 r. stał się prawomocny w związku z umorzeniem przez NSA postępowania kasacyjnego (postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 2787/15) ze względu na cofnięcie przez GIOŚ skargi kasacyjnej z dnia 23.06.2014 r. Wycofanie przez GIOŚ skargi kasacyjnej nastąpiło w związku z podjętą w dniu 19 października 2015 r. przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwałą w sprawie stosowania przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji do opłat za brak sieci za 2006 r. (sygn. akt II OPS 1/15),
8. Decyzją z dnia [...] marca 2016 r. GIOŚ:
1) uchylił własną decyzję z dnia [...] marca 2012 r. z uwagi na wadę procesową z art. art.24 § 1 pkt 5 k.p.a.;
2) określił wysokość zobowiązania za brak sieci na [...] zł;
3) określił wysokość nadpłaty na [...] zł.
9. Pismem z dnia [...] marca 2016 r. skarżąca wniosła do GIOŚ o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] marca 2016 r., zarzucając organowi naruszenie następujących przepisów:
- art. 77 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) w związku z art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji poprzez wydanie decyzji określającej nadpłatę pomimo braku podstaw do takiego działania;
- art. 14 ust. 3 oraz ust. 5 i 6 w związku z art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 1-2 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji polegającą na uznaniu, iż zapewnienie sieci oznacza zapewnienie 100% pokrycia terytorium kraju, a tym samym, że konieczne było wliczenie do okresu (rzekomego) niezapewnienia sieci terminów, które z mocy prawa nie powinny być wliczone,
- art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w związku z art. 21 i 45 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.) oraz art. 77 § 1 kpa oraz art. 7 kpa poprzez nie uwzględnienie przy dokonaniu analiz pokrycia siecią terytorium kraju definicji miejsca zamieszkania i siedziby.
W konsekwencji podniesienia powyższych zarzutów spółka wniosła o uchylenie decyzji GIOŚ z dnia [...] marca 2016 r. oraz o umorzenie postępowania w sprawie.
III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] maja 2016 r. GIOŚ rozpatrzył ponownie, na wniosek skarżącej, sprawę zakończoną decyzją tego organu, reformując tę decyzję w sposób wskazany na wstępie.
W postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GIOŚ ustalił, co następuje.
1. Konieczność rozstrzygnięcia po raz kolejny, w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, kwestii prawidłowości określenia opłaty za brak zapewnienia przez skarżącą w 2006 r. sieci zbierania pojazdów, do którego to określenia przez GIOŚ doszło w postępowaniu zwyczajnym w decyzjach z dnia [...] października 2011 r. i z dnia [...] marca 2012 r., jest następstwem prawomocnego uchylenia przez tut. Sąd, wyrokiem z dnia 8 maja 2014 r., poprzednich decyzji GIOŚ, orzekających w tym przedmiocie (w trybie wznowienia postępowania administracyjnego), tj. decyzji z dnia [...] czerwca i [...] grudnia 2003 r.
2. Ponowne rozpatrzenie sprawy określenia wysokości zobowiązania skarżącej Spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. prowadzi do wniosku, że przez cały 2006 r. skarżąca nie zapewniła sieci zbierania pojazdów zgodnej z wymogami określonymi w art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, tj. sieci obejmującej terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Przez cały rok 2006 poza siecią utworzoną przez Spółkę znajdowały się takie miejscowości jak np.: [...], [...], [...], [...], [...] (woj. [...]). Na powyższe wskazuje analiza zapewnienia sieci przesłana skarżącej przy piśmie z dnia 22 lutego 2016 r.
3. Wystąpienie powyższych okoliczności stanowi przesłankę do określenia wysokości należnej od skarżącej opłaty za brak zapewnienia w 2006 r. sieci odbioru pojazdów wycofanych z eksploatacji w następujący sposób:
(-) wysokość zobowiązania skarżącej z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., obliczona na podstawie art.14 ustawy recyklingowej w brzmieniu obowiązującym w tej dacie, wyniosła [...] zł,
(-) uwzględniając jednakże ocenę prawną sformułowaną w wyroku tut. Sądu, stosownie do której określenie należnej od skarżącej zapłaty musi nastąpić w oparciu o brzmienie art. 14 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, znowelizowane w 2007 r., wysokość przedmiotowego zobowiązania skarżącej, po zastosowaniu przepisów określonych w art. 14 ust. 5 i 6 ustawy, wynosi [...] zł,
(-) jednocześnie od zaległości z tytułu przedmiotowej opłaty powstały odsetki w wysokości [...] zł. Stwierdzić przy tym należy, że w dniu [...] kwietnia 2012 r. skarżąca spółka wpłaciła na konto NFOŚiGW kwotę [...] zł.
4. Zważywszy na wskazane wyżej okoliczności GIOŚ, na podstawie art. 17b ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, określił z urzędu wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci za 2006 r. dokonanej przez Spółkę na rzecz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na [...] zł.
5. Szczegółowa analiza materiału dowodowego sprawy pod kątem ustalenia stopnia niewywiązania się przez skarżącą spółkę z obowiązku zapewnienia sieci zbierania pojazdów w 2006 r. i będącego konsekwencją powyższego powstania obowiązku uiszczania należnej opłaty, prowadzi do następujących wniosków:
(-) Analiza zapewnienia sieci (przesłana Spółce przy piśmie z dnia [...].02.2016 r.) wskazuje, że Spółka nie zapewniła w 2006 r. (przez 364 dni - tj. od dnia podjęcia działalności w dniu [...].01.2006 r., co wynika ze złożonego przez Spółkę zawiadomienia o podjęciu działalności w zakresie wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdów, do [...].12.2006 r.) sieci zbierania pojazdów zgodnej z wymogami określonymi w art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, tj. sieci obejmującej terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Przez cały rok 2006 poza siecią utworzoną przez Spółkę znajdowały się takie miejscowości jak np.: [...], [...], [...], [...], [...] (woj. [...]);
(-) Wysokość zobowiązania skarżącej z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., obliczona zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, jako iloczyn stawki opłaty za brak sieci (500 zł) i liczby pojazdów wprowadzonych w danym roku na terytorium kraju przez wprowadzającego pojazd ([...] szt. pojazdów, co wynika ze złożonego przez Spółkę rocznego sprawozdania o wysokości należnej opłaty za brak sieci za 2006 r.) oraz ilorazu liczby dni w roku, w których nie zapewniono sieci (364 dni), i liczby dni w danym roku (365 dni), wynosi [...] zł;
(-) Z uwagi na fakt, iż w niniejszej sprawie organ związany jest stanowiskiem Sądu, co do obowiązku wzięcia pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy treści przepisu art.14 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji po nowelizacji z 2007 r., stwierdzić należy, co następuje:
- od momentu podjęcia działalności, tj. od dnia 02.01.2006 r. do dnia 31.01.2006 r. (tj. przez 30 dni) zapewniła sieć obejmującą poniżej 95% terytorium kraju, ale nie mniej niż 90% terytorium kraju,
- od dnia 01.02.2006 r. do końca 2006 r. zapewniła sieć na poziomie co najmniej 95% terytorium kraju.
Wobec tego zgodnie z art. 14 ust. 5 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji Spółka od dnia 01.02.2006 r. została zwolniona z opłaty za brak sieci za 2006 r., mimo niezapewnienia sieci zgodnej z art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji przez cały 2006 r. Natomiast w okresie od dnia 02.01.2006 r. do dnia 31.01.2006 r., tj.za 30 dni, wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. dla Spółki uległa obniżeniu o 75%, zgodnie z art. 14 ust. 6 pkt I ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, i wynosi [...] zł (słownie: [...] złotych). Wysokość zobowiązania Spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., po uwzględnieniu ulgi określonej w art. 14 ust. 5 i 6 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, wynosi więc [...] zł (słownie: [...] złotych). Spółka miała więc obowiązek z mocy prawa zgodnie z art. 16 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji wpłacić tę opłatę, a w przypadku jej niezapłacenia w terminie wpłacić również z mocy prawa odsetki liczone od tej zaległości zgodnie z art. 53 § 1 w związku art. 51 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa w związku z art. art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji;
(-) Na podstawie art. 53 § 1 w związku art. 51 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa od zaległości Spółki z tytułu opłaty za brak sieci zbierania pojazdów za 2006 r. od dnia 03.04.2007 r. (pierwszy dzień opóźnienia) do dnia zapłaty w dniu 18.04.2012 r. (ostatni dzień opóźnienia), z wyłączeniem na podstawie art. 54 § 1 pkt 7 ustawy - Ordynacja podatkowa okresu od dnia wszczęcia postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania Spółki (tj. od dnia 19.05.2011 r.) do dnia doręczenia decyzji GIOŚ z dnia [...].10.2011 r. (tj. do dnia 14.10.2011 r.), w związku z tym, iż decyzja ta nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, powstały odsetki od zaległości podatkowej w wysokości [...] zł (słownie: [...] złote);
6. Szczegółowy sposób ustalenia wysokości dokonanej przez skarżącą nadpłaty opłaty za brak zapewnienia sieci zbierania pojazdów przedstawia się w następujący sposób:
(-) Spółka wpłaciła na konto Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w dniu [...].04.2012 r. kwotę w wysokości [...] zł;
(-) Zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Definicja nadpłaty przyjęta w tym przepisie ma zastosowanie na gruncie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Nadpłatą w opłacie za brak sieci jest bowiem wyłącznie kwota nadpłaconej lub nienależnie zapłaconej opłaty za brak sieci, która z mocy prawa nie powinna być wpłacona przez wprowadzającego pojazdy. Kwota opłaty za brak sieci, która zaś z mocy prawa powinna być wpłacona przez wprowadzającego pojazdy nie jest nadpłatą, gdyż została ona wpłacona należnie, a nie w nadmiernej wysokości;
(-) na podstawie art. 17b ust.1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji Główny Inspektor Ochrony Środowiska stwierdza nadpłatę lub określa wysokość nadpłaty z tytułu opłaty za brak sieci. Z przepisu tego wynika, iż ustawa o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w każdym przypadku powstania nadpłaty nakazuje organowi wydać decyzję określają w jakiej wysokości ewentualna wpłata wprowadzającego pojazdy na rachunek Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej została dokonana w wysokości wyższej niż wynikająca z mocy prawa. Ustawa o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w art. 17b ust. 2-5 określa też sposób i podstawy zwrotu ewentualnej nadpłaty opłaty za brak sieci wprowadzającemu pojazdy. Jak wynika też z art. 17 ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz niektótych innych ustaw (Dz. U. 2015 r. poz. 933, z późn. zm.) art. 17b ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji ma też zastosowanie do zwrotu kwot nadpłat z tytułu opłat za brak sieci, należnych za okres przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, wraz z należnym oprocentowaniem;
(-) Wobec powyższego wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci za 2006 r. dokonanej przez Spółkę na rzecz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wynosi [...] zł (słownie: [...] złote).
7. Zarzuty skarżącej spółki wobec decyzji organu I instancji, podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie zasługują na uwzględnienie:
(-) nietrafnie zarzuciła skarżąca naruszenie przez organ I instancji przepisu art. 77 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji;
(-) nietrafnie zarzuciła skarżąca przedawnienie zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci; wbrew informacjom zawartym w piśmie spółki z dnia 20.04.2016 r. postępowanie w sprawie określenia wysokości ww. zobowiązania spółki nie zostało z powodu tego rzekomego przedawnienia umorzone. Należy wyjaśnić, iż niniejsze postępowanie toczy się w wyniku wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją GIOŚ z dnia [...].03.2012 r., znak: [...], w sprawie określenia wysokości zobowiązania spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. Na ww. decyzję Spółka złożyła skargę z dnia [...].04.2012 r. Przedmiotowa skarga do chwili obecnej nie została rozpatrzona, gdyż w związku ze wznowieniem przez GIOŚ postępowania zakończonego w ostateczną decyzją WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 05.07.2012 r. zawiesił postępowanie sądowe. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Przy czym zgodnie z art. 70 § 6 pkt 2 ww. ustawy bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania. Zaś zgodnie z art. 70 § 7 pkt 2 ww. ustawy bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego, ze stwierdzeniem jego prawomocności. Biorąc pod uwagę art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. przedawniłoby się z końcem 2012 r. Jednak w związku ze złożeniem przez spółkę skargi z dnia [...].04.2012 r. na decyzję GIOŚ z dnia [...].03.2012 r., znak: [...], w sprawie określenia wysokości zobowiązania spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. bieg terminu przedawnienia zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. uległ zawieszeniu i na chwilę obecną nie biegnie dalej. Dlatego też wywody spółki w zakresie przedawnienia zobowiązania spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. oraz twierdzenie, że GIOŚ nie kwestionuje braku możliwości określenia wysokości ww. zobowiązania Spółki, są całkowicie bezpodstawne.
(-) nietrafnie zarzuciła skarżąca naruszenie przez organ I instancji art. 14 ust.3 oraz ust. 5 i 6 w związku z art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 1-2 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
(-) nietrafanie zarzuciła skarżąca naruszenie przez organ I instancji art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w związku z art. 21 i 45 ustawy Kodeks cywilny (należy w pierwszej kolejności zauważyć, iż biorąc pod uwagę uzasadnienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Spółce chodziło o przepisy art. 25 i art. 41 ustawy Kodeks cywilny, zaś przepisy art. 21 i 45 tej ustawy wskazała omyłkowo).
IV. Pismem z dnia 1 czerwca 2016 r. skarżąca spółka wniosła do tut. Sądu skargę na decyzję GIOŚ z dnia [...] maja 2016 r., zarzucając tej decyzji naruszenie następujących przepisów prawa:
- art. 77 § 1 pkt 1 i § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z art 17 ust. 3 i art. 17b § 1 ustawy o recyklingu poprzez wydanie decyzji określającej nadpłatę pomimo braku podstaw do takiego działania;
- art. 14 ust. 3 oraz ust. 5 i 6 w związku z art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 1 - 2 ustawy o recyklingu polegającą na uznaniu, iż zapewnienie sieci oznacza zapewnienie 100% pokrycia zamieszkałego terytorium kraju, a tym samym, że koniecznym było wliczenie do okresu (rzekomego) niezapewnienia sieci terminów, które z mocy prawa nie powinny być wliczone;
- art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu w związku z art. 21 i 45 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny oraz art. 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. oraz art. 7 kpa poprzez nie uwzględnienie przy dokonaniu analiz pokrycia siecią terytorium kraju definicji miejsca zamieszkania i siedziby zawartych w kodeksie cywilnym.
Uzasadniając zarzuty skargi, skarżąca spółka wskazała w szczególności, co następuje:
1. Spółka w całej rozciągłości nie zgadza się ze stanowiskiem GIOŚ, jakoby ciążył na niej obowiązek zapłaty opłaty recyklingowej. Wręcz przeciwnie, Spółka spełniła wszelkie ciążące na niej obowiązki wynikające z przepisów dotyczących recyklingu pojazdów;
2. Podnosząc zarzut naruszenia w zaskarżonej decyzji art. 77 § 1 pkt 1 i § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art.17 ust. 3 i art. 17b § 1 ustawy o recyklingu, skarżąca podnosi, co następuje:
2.1. [Brak podstaw do orzekania przez organ podatkowy w przedmiocie nadpłaty bez wniosku strony] W części określającej wysokość nadpłaty decyzja została w istocie wydana bez podstawy prawnej. Ordynacja podatkowa, której przepisy mają w niniejszej sprawie zastosowanie na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy recyklingowej, nie przewiduje bowiem wydania decyzji określającej wysokość nadpłaty bez uprzedniego wniosku podatnika (tu: wprowadzającego pojazd) w tym zakresie. A wniosku takiego Spółka nie złożyła;
2.2. [Obowiązek organu zwrócenia nadpłaty podatku wraz z oprocentowaniem na rachunek podatnika bez potrzeby wydawania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej]. W przypadku Spółki nadpłata jest wynikiem faktu uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny poprzedniej decyzji w sprawie, na podstawie której Spółka zapłaciła zaległość podatkową w opłacie za brak sieci wraz z odsetkami za zwłokę. Zgodnie z art. 77 § 4 Ordynacji podatkowej w przypadku niewydania nowej decyzji w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia albo stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy lub od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję albo stwierdzającego jej nieważność, nadpłata stanowiąca kwotę wpłaconą na podstawie decyzji uchylonej albo decyzji, której nieważność stwierdzono, podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki. Do 31 grudnia 2015 r. analogiczna regulacja znajdowała się w art. 77 § 3 Ordynacji podatkowej, który stanowił, że w przypadku wydania decyzji, o której mowa w § 1 pkt 1 lit a-d, lub stwierdzenia jej nieważności, jeżeli następnie w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia lub stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy lub od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność, zostanie wydana decyzja w tej samej sprawie, nadpłata, którą stanowi różnica między podatkiem wpłaconym a podatkiem wynikającym z tej decyzji podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania nowej decyzji.
Norma wynikająca z przywołanych powyżej regulacji jest identyczna i można przedstawić ją w ten sposób, że jeżeli decyzja będąca podstawą zapłaty przez podatnika (tj. wprowadzającego pojazd — Spółkę) została uchylona, a następnie wydano nową decyzję, w której określono zobowiązanie podatkowe (tu: opłatę za brak sieci) w kwocie niższej niż w decyzji pierwotnej, organ podatkowy (tu: GIOS) zobowiązany jest — bez wydawania jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w tym zakresie- zwrócić podatnikowi (tu: wprowadzającemu pojazd) nadpłatę, którą jest różnica między zobowiązaniem wynikającym z nowej decyzji oraz tym, które określono w decyzji pierwotnej.
Jeżeli w związku z uiszczeniem zaległości podatkowej podatnik (tu: wprowadzający pojazd) zapłacił także odsetki za zwłokę, to również stanowią one nadpłatę (w tej części, w której uiszczono je nienależnie - inde alt. 72 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej (do 31 grudnia 2015 r. art.72 § 2 Ordynacji podatkowej) organ podatkowy (tu: GIOS) zobowiązany jest do zwrotu także tej części odsetek za zwłokę. Nadpłatą jest więc suma odpowiedniej części zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę. W taki też sposób działają organy podatkowe w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych.
Dla zobrazowania działania organów podatkowych w sytuacjach, w których, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy doszło do wydania decyzji określających zobowiązanie podatkowe w niższej wysokości, w charakterze załącznika do niniejszej skargi (załącznik nr 4) Spółka przedstawia 4 przykładowe zanonimizowane decyzje tychże organów. Z praktyki organów podatkowych działających w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej wynika, że w takich sytuacjach nie wydają one żadnych decyzji o nadpłacie, a wydają jedynie decyzje o określeniu zobowiązania podatkowego w niższej wysokości. Powstała w ten sposób nadpłata podatku wraz z oprocentowaniem jest zwracana na rachunek podatnika bez potrzeby wydawania jakiejkolwiek decyzji o nadpłacie. Zwrot w tym przypadku jest jedynie czynnością materialno-techniczną. Z powyższego wynika, iż Decyzja w części określającej Spółce wysokość nadpłaty w opłacie za brak sieci została wydana bez podstawy prawnej.
Oczywiście nie oznacza to, że Spółce nie przysługuje nadpłata. Wręcz przeciwnie — powinna ona zostać Spółce zwrócona w ciągu 30 dni od wydania Decyzji (art. 77 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej). Nadpłata ta - na którą składa się część zapłaconej przez Spółkę zaległości w opłacie za brak sieci za 2006 r. oraz z analogicznej części zapłaconych przez Spółkę odsetek za zwłokę — powinna zostać zwrócona z oprocentowaniem należnym od dnia zapłaty ww. kwot przez Spółkę do dnia ich zwrotu. Działanie to powinno zostać jednak dokonane w drodze czynności materialno-technicznej, tj. zwrotu, bez uprzedniego wydawania rozstrzygnięcia w sprawie. Z uwagi na to zaskarżona Decyzja oraz poprzedzająca ja Decyzja I instancji powinny zostać wyeliminowane z obrotu prawnego;
2.3 [Obowiązek stosowania przez GIOŚ przepisów Ordynacji podatkowej w sprawie zwrotu skarżącej niezbędnej nadpłaty. Wyłącznie techniczny charakter regulacji przewidzianej w art.17b ustawy recyklingowej] Całkowicie nieuprawionym jest także pogląd GIOŚ jakoby w odniesieniu do stwierdzenia nadpłaty nie było konieczne odwołanie się do przepisów Ordynacji podatkowej. Art. 17b ustawy o recyklingu nie wyłącza jednak odpowiedniego stosowania Ordynacji podatkowej, jak wynika z analizy przywołanego powyżej przepisu art 17b ustawy o recyklingu w żaden sposób nie stanowi on podstawy działania GIOŚ wobec wprowadzających pojazdy. Przepis ten ma charakter przepisu technicznego, stosowanego w kontaktach pomiędzy GIOŚ a Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Geneza jego wprowadzenia do ustawy o recyklingu jest GIOŚ doskonale znana, bowiem to ten organ toczył z NFOŚ spór (grożąc wręcz wszczęciem postępowania egzekucyjnego) o to, który z nich powinien dokonać zwrotu wielomilionowych kwot nadpłaty wprowadzającym pojazdy. Decyzje określające wysokość opłaty recyklingowej, na podstawie których uiścili oni nienależne kwoty wydał bowiem GIOŚ (który nie poczuwał się do zwrotu nadpłaconych kwot, gdyż nie dysponował środkami finansowymi), lecz wpłata następowała na rachunek NFOŚ (który z kolei nie poczuwał się do ich zwrotu, gdyż nie on wydał błędne decyzje). Twierdzenie obecnie, że art. 17b wyczerpująco reguluje kwestię nadpłaty w opłacie za brak sieci jest całkowicie nietrafione. Innymi słowy, ustawa o recyklingu wskazuje bowiem wyłącznie organ uprawniony do wydania decyzji określającej nadpłatę (a kulisy wprowadzenia tej regulacji znane są GIOŚ z urzędu), nie wskazuje jednak trybu i zasad procedowania w odniesieniu do spraw nadpłatowych. Oczywistym jest zatem, iż w tym zakresie — jako nieuregulowanym w ustawie o recyklingu — zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej.
2.4. [art. 74a Ordynacji podatkowej] Na marginesie już tylko Spółka zwraca uwagę, iż z brzmienia art. 74a Ordynacji podatkowej nie wynika, iż organ podatkowy upoważniony jest do wydania decyzji określającej nadpłatę bez wniosku podatnika. Art. 73 § 2 Ordynacji podatkowej wskazuje bowiem sytuacje, w których nadpłata wykazywana jest w deklaracji złożonej przez podatnika. Art 74 Ordynacji podatkowej odnosi się zaś do złożonego przez podatnika wniosku o zwrot nadpłaty w związku z wydaniem wyroku przez Trybunał Konstytucyjny lub Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W pozostałych przypadkach — a są to wyłącznie przypadki, w których podatnik lub inny uprawniony podmiot, złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty - wysokość tej nadpłaty określa organ podatkowy. Jednak w przypadku, w którym nadpłata jest wyłącznie różnicą pomiędzy dwiema decyzjami organu podatkowego jej określanie w decyzji jest działaniem nieprawidłowym.
3. Podnosząc zarzutu naruszenia decyzją odwoławczą art.14 ust. 3 oraz ust. 5 i 6 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu, skarżąca wskazuje w szczególności, co następuje:
3.1. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy w stanie faktycznym sprawy GIOŚ był zobowiązany do uwzględnienia 90 -dniowego okresu niezapewnienia sieci, o którym w mowa w art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu, czy też nie.
3.1. [Dopuszczalność uwzględnienia 90 - dniowego okresu niezapewnienia sieci, o którym w mowa w art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu a zapewnienie sieci w pozostałej części roku. Zapewnienie sieci przez skarżącą w 2006 r.] GIOŚ przyjął, że wskazanego wyżej okresu nie można było uwzględnić na korzyść skarżącej przy ustalaniu okresu niezapewnienia sieci, albowiem w ocenie organu spółka nie zapewniła sieci zbierania pojazdów w pozostałej części roku. Taka ocena organu jest wadliwa, albowiem w konsekwencji obowiązku stosowania w sprawie art. 14 ustawy o recyklingu w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r., zapewnienie sieci nie może być utożsamiane z zapewnieniem tej sieci w 100%. Przez zapewnienie sieci należy rozumieć zapewnienie, które powoduje brak obowiązku uiszczenia opłaty za brak sieci - skoro bowiem opłata (sankcja) nie jest należna, to obowiązek został spełniony.
Stanowisko swoje Spółka wywodzi przede wszystkim z literalnego brzmienia przepisów ustawy o recyklingu. Zgodnie z art. 14 ust. 3 ww. ustawy do liczby dni, w których nie zapewniono sieci, nie wlicza się dni, w których niezapewnienie sieci wynikało z przyczyn określonych w art. 11 ust. 3, jeżeli wprowadzający pojazd zapewnił sieć w terminie 3 miesięcy od wystąpienia danej przyczyny; liczba tych dni nie może przekroczyć 90 w ciągu roku. Ustawodawca zatem, mając na uwadze obiektywne i tak naprawdę niezależne od wprowadzających pojazdy czynniki uniemożliwiające wywiązanie się z nałożonych na nich ustawą o recyklingu obowiązków przewidział swego rodzaju okres przejściowy.
Wbrew stanowisku GIOS wyrażonym w decyzji Spółka zapewniła sieć w 2006 r. Należy bowiem zauważyć, iż wyrażenie "zapewnił sieć" użyte w art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu nie jest równoznaczne z twierdzeniem "zapewnił sieć obejmującą 100% zamieszkałej powierzchni kraju". Wynika to chociażby z prostej analizy art 14 ust. 3 w związku z art. 14 ust. 4 i art. 14 ust. 6 ustawy o recyklingu obowiązującej w brzmieniu ustalonym przez ustawę z 29 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji . A brzmienie to, jak wynika z treści Decyzji - a następnie z treści Wyroku WSA — zostało zastosowane przez GIOS jako podstawa prawna do jej wydania;
3.2. [Wystąpienie w sprawie przesłanek, o których mowa w art.14 ust.3 ustawy recyklingowej, uprawniających skarżącą do skorzystania z przewidzianego tam zwolnienia] Stosownie do treści art.14 ust.4 ustawy o recyklingu: "Do liczby dni, w których nie zapewniono sieci, nie wlicza są dni, w których niezapewnienie sieci wynikało z przyczyn określonych w art. 11 ust. 3, jeżeli wprowadzający pojazd zapewnił sieć w terminie 3 miesięcy od wystąpienia danej przyczyny; liczba tych dni nie może przekroczyć 90 w ciągu roku. ". Dwa ustępy niżej (art. 14 ust. 6), w tym samym artykule czytamy m.in.: "W przypadku zapewnienia przez podmiot sieci obejmującej (...) poniżej 95%, ale nie mniej niż 90% terytorium kraju — wysokość opłaty z brak sieci ulega obniżeniu o 75% (...)". Z powyższych dwóch sformułowań wynika wprost, że według ustawodawcy, "zapewnienie sieci" może mieć miejsce w różnym stopniu. W zależności od tego, jaki procent powierzchni kraju jest ową siecią pokryty skutkuje to określonymi konsekwencjami w postaci całkowitego zwolnienia z opłaty za brak sieci, częściowego zwolnienia lub też braku jakiejkolwiek ulgi w opłacie za brak sieci. Wymaganie stawiane w Decyzji przez GIOS, aby Spółka, ta jednak doprowadziła do "pokrycia siecią zbierania pojazdów" 100% zamieszkałej powierzchni kraju w sytuacji, w której obowiązuje norma prawna zawarta w art. 14 ust. 6 ustawy o recyklingu, jest nielogiczne, zbyt restrykcyjne, a przez to również zbyt daleko idące.
Z drugiej strony, przyczyny wskazane w art. 11 ust 3 ustawy o recyklingu są zdarzeniami, które nie są zależne od podmiotu potencjalnie zobowiązanego do zapłaty opłaty za brak sieci. Stąd, jak się wydaje, ustawodawca objął te zdarzenia szczególnym rodzajem ulgi (art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu), uzależnionej jednak od starań podmiotu korzystającego z ulgi nakierowanych na uzupełnienie sieci.
Jaki sens miałoby przyznawanie takiej ulgi, skoro dla skorzystania z niej podmiot musiałby spełnić o wiele wyższy standard niż cel określony w ustawie dla wszystkich innych podmiotów wprowadzających pojazdy. Ulga taka miałaby, wbrew twierdzeniom GIOS, charakter iluzoryczny. Podkreślenia wymaga przy tym, iż znaczące — jak podkreślił GIOS — obniżenie kwoty opłaty za brak sieci jest efektem zastosowania art. 14 ust. 5 i 6 ustawy o recyklingu, zaś iluzoryczność, o której wspomina Spółka odnosi się do ulgi wskazanej w art. 14 ust. 3 tej ustawy.
Jak można zatem domniemywać celem ulgi wprowadzonej przez ustawodawcę w art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu, był zamiar nieobciążania wprowadzających pojazdy opłatami w przypadku, gdy pomimo podjęcia wysiłków utworzenie sieci z przyczyn obiektywnych było niemożliwe.
Skorzystanie ze wskazanego powyżej zwolnienia, przewidzianego przez ustawodawcę w art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu jest wiec możliwe, gdy:
a) sieć została zapewniona w stopniu, który uruchamia zwolnienie z opłaty za brak sieci w terminie 3 miesięcy od wystąpienia przyczyny uniemożliwiającej zapewnienie sieci,
b) niezapewnienie sieci wynikało z przyczyn określonych w art. 11 ust. 3,
c) liczba dni, w których sieć nie została zapewniona nie przekroczyła 90 dni.
Jednoczesne wystąpienie wskazanych powyżej okoliczności umożliwia skorzystanie przez wprowadzającego pojazdy z ustawowego zwolnienia z obowiązku zapłaty za brak sieci.
W niniejszej sprawie wystąpiły wszystkie przesłanki, po zaistnieniu których uwzględnienie zwolnienia jest możliwe.
3.2.1. (Ad a) Sieć została zapewniona w stopniu, który uruchamia zwolnienie z opłaty za brak sieci w terminie 3 miesięcy od wystąpienia przyczyny uniemożliwiającej zapewnienie sieci.
Wbrew twierdzeniom GIOS zawartym w Decyzji Spółka w 2006 r. zapewniła sieć, do której utworzenia została ona zobligowana przez ustawodawcę. Zwolnienie z opłaty w całości na skutek zapewnienia przez Spółkę sieci pokrywającej więcej niż 95% terytorium kraju oznacza, że w okresie najpóźniej od 1 lutego 2006 r. Spółka w istocie zapewniła sieć zbierania pojazdów. Spełnienie pierwszej ze wskazanych powyżej przesłanek nie powinno więc budzić wątpliwości.
3.2.2. (Ad b) Niezapewnienie sieci wynikało z przyczyn określonych w art. 11 ust. 3 ustawy.
Wbrew stanowisku wyrażonym w decyzji brak zapewnienia sieci w okresie od 2 stycznia do 31 stycznia 2006 r. nastąpił w efekcie wystąpienia jednej z przyczyn wskazanych w art. 11 ust. 3 ustawy o recyklingu, tj. cofnięcia pozwolenia zintegrowanego albo innej decyzji w zakresie gospodarki odpadami wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu przedsiębiorcy prowadzącemu taką stację oraz cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów przedsiębiorcy prowadzącemu punkt: zbierania pojazdów (a więc przyczyn wskazanych w art. 11 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o recyklingu pojazdów). Zgodnie z art. 61 ust. 2 i 3 ustawy o recyklingu pojazdów, przedsiębiorcy prowadzący stacje demontażu oraz punkty zbierania pojazdów mogli prowadzić swoją działalność wyłącznie do 30 czerwca 2005 r. — w tej bowiem dacie, na skutek planowanego wówczas wejścia w życie ustawy o recyklingu (co nastąpiło 1 stycznia 2006 r.) wygasły wszystkie stosowne pozwolenia i decyzje, a przedsiębiorcy zostali zobowiązani do uzyskania nowych.
Wskazanie przez GIOS w Decyzji liczby stacji demontażu oraz punktów zbierania pojazdów na 31 grudnia 2005 r. oraz stwierdzenie, iż taka liczba zdecydowanie przewyższa niezbędne minimum do utworzenia sieci nie obrazuje całej sytuacji. Samo podanie liczby stacji demontażu oraz punktów zbierania pojazdu bez wskazania ich położenia wcale nie musi umożliwiać zapewnienia sieci według GIOS. Ponadto wskazanie to jest w sporządzone w stanie na 31 grudnia 2005 r\, czyli na jeden dzień przed dniem, kiedy Spółka powinna zapewnić sieć. GIOS zdaje się nie uwzględniać, iż zawarcie umowy ze stacją demontażu lub punktem zbierania pojazdów wymaga czasu i samo przedstawienie liczby takich przedsiębiorstw bez przedstawienia jak ich liczba zmieniała się w czasie od 30 czerwca 2005 r. do 31 grudnia 2005 r. jest nietrafione. Wygaśnięcie z mocy prawa decyzji i pozwoleń należy traktować identycznie jak cofnięcie decyzji łub zezwolenia, o których mowa w art. 11 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o recyklingu. Cofnięcie decyzji lub pozwolenia dotyczy bowiem konkretnego podmiotu, wygaśnięcie z mocy prawa odnosi się natomiast do wszystkich przedsiębiorców prowadzących działalność w zakresie tzw. autozłomów. Skutek prawny w obu przypadkach jest jednak identyczny — brak możliwości prowadzenia działalności w zakresie recyklingu pojazdów wskutek utraty stosownego zezwolenia.
Niezasadne jest więc stanowisko GIOS, iż ",Spółka w trakcie postępowania nie wskazała Radnej stacji demontażu lub punktu obierania, z. którym miałaby zawartą umowę, zgodnie z art.11 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, w stosunku do których z dniem 31 grudnia 200.5 r. lub późnej wygasło (cofnięto) pozwolenie zintegrowane albo wygasła (cofnięto) inna decyzja w zakresie gospodarki odpadami wymagane w związku z prowadzeniem stacji demontażu lub punktu obierania. Skoro Spółka nie wykazała żadnego takiego przypadku to już choćby z tego powodu nie może skorzystać ze zwolnienia wskazanego w art.14 ust. 3 ustany o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Uznanie wskazanego powyżej stanowiska GIOŚ za prawidłowe prowadziłoby zdaniem Spółki do absurdu, działań sprzecznych z celem wprowadzenia przedmiotowej ulgi. jak wskazano już wcześniej w postępowaniu ulga ta dotyczy przede wszystkim sytuacji, w której bez winy podmiotów wprowadzających pojazdy i nagle nie mogli oni zapewnić sieci. Czym zatem wskazana przez GIOŚ sytuacja różni się od wygaśnięcia decyzji i pozwoleń na prowadzenie stacji demontażu z mocy prawa, sytuacji równie nagiej i pojawiającej się bez jakiejkolwiek winy wprowadzających pojazdy. Odpowiedź jest jedna — niczym. Analizując zatem brzmienie art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu należy tego dokonać przez pryzmat celu i zamiaru ustawodawcy, tj. przyznania ulgi podmiotom, które z przyczyn niezależnych od siebie nie mogły utworzyć sieci.
Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż fakt wygaśnięcia z mocy prawa decyzji/ pozwoleń dla tzw. autozłomów jest właśnie przesłanką z art. 11 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o recyklingu.
Stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w piśmie Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Środowiska [...] z [...] grudnia 2005 r. nr [...] (w aktach sprawy) adresowanym do Prezesa Zarządu Związku [...], w którym stwierdzono, że: "Zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, do liczby dni, w któiycb nie zapewniono sieci, nie wlicza są dni, w których nie zapewnienie sieci wynika
przyczyn określonych w art. 11 ust. 3 przedmiotowej ustany, jeśli wprowadzający pojazd zapewnił sieć w terminie 3 miesimy od wystąpienia danej przyczyny. (...) Z dniem 30 czerwca 2005 r. wygasły bowiem wszystkie dotychczasowe decyzje dla tzw. 'autozłomów' w zakresie wytwarzania odpadów wydane na mocy ustawy o odpadach, a nie wszyscy przedsiębiorcy prowadzący stacje demontażu byli w stanie w terminie 6 miesięcy dostosować się do nowych wymagań i uzyskać nowe zezwolenia."
Brak stosownych koncesji, czy pozwoleń uniemożliwiło większości właścicielom stacji demontażu, czy punktów zbierania pojazdów prawidłowe, zgodne z prawem funkcjonowanie na rynku, co w konsekwencji utrudniło Spółce stworzenie sieci w wystarczającym stopniu. Co więcej, brak jest regulacji uniemożliwiającej skorzystanie przez Spółkę z możliwości niezapewnienia sieci bez jakichkolwiek konsekwencji finansowych na początku roku. Także i ten aspekt znajduje potwierdzenie w przywołanym powyżej piśmie z 27 grudnia 2005 r., w którym Podsekretarz Stanu [...] stwierdza iż: "Z punktu widzenia ustawodawcy dopuszczalne jest uznanie, że 90 dni, za które nie naliczą płaty może obejmować również okres pierwszego kwartału 2006 r.". Zaistniała w pierwszych miesiącach 2006 r. sytuacja na rynku była od Spółki niezależna i pomimo braku jej bezpośredniego wymienienia przez ustawodawcę w art. 14 ust. 3 ustawy recyklingu, jako podstawy zastosowania zwolnienia, stanowiła ona, jak wynika to z ww. pisma z Ministerstwa Środowiska, jedną z okoliczności uzasadniających i umożliwiających zastosowanie zwolnienia wynikającego z tego przepisu. Spółka zauważa przy tym, iż zupełnie nieuzasadnione jest działanie GIOŚ, który marginalizuje znaczenie pisma Podsekretarza Stanu [...] z [...] grudnia 2005 r. a sytuację wywołaną przedmiotowym pismem interpretuje na niekorzyść Spółki poważnie naruszając zasadę perrire contra factum propńum nc?7ńncJ7i licet (nie można czerpać korzyści z niewykonania własnego obowiązku). Obowiązek uchwalenia we właściwym czasie stosownych przepisów wykonawczych ciążył na Ministrze Środowiska. Brak należytego wywiązania się z tego obowiązku przez Ministra Środowiska, do czego zresztą przyznaje się Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Środowiska — nie może być wykorzystywany przez nadzorowany przez Ministra Środowiska centralny organ administracji rządowej (GIOŚ) do czerpania korzyści wynikających bezpośrednio z tego faktu. Oczywiście, Spółka zdaje sobie sprawę, iż dokonana przez Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Środowiska wykładnia nie jest obowiązującą normą prawną, Spółka miała prawo uznać jednak powyższe pismo za oficjalne stanowisko Ministerstwa Środowiska. Miała również prawo działać w przeświadczeniu słuszności swojego postępowania ww. pismem. Miała prawo uważać, iż utrata mocy zezwoleń na prowadzenie stacji demontażu z mocy prawa jest traktowana na równi z cofnięciem zezwolenia lub rozwiązaniem lub wygaśnięciem umowy (art 11 ust. 3 pkt 2 -3 ustawy o recyklingu).
3.2.3. (Ad c) Liczba dni, w których sieć nie została zapewniona nie przekroczyła 90 dni.
3.3. W ocenie Spółki stanowisko GIOŚ, zgodnie z którym — z uwagi na fakt, iż Spółka nie miała zapewnionej sieci zbierania pojazdów przez cały 2006 r. oraz nie wystąpiła u niej którakolwiek z przyczyn wskazanych w art. 11 ust. 3 ustawy o recyklingu uniemożliwiło GIOŚ uwzględnienie pierwszych 90 dni w 2006 r. przy obliczaniu wysokości zobowiązania Spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. jest całkowicie błędne i nie znajduje uzasadnienia zarówno w stanie faktycznym jak i prawnym niniejszej sprawy.
Spółka podkreśla, że została wpisana do rejestru przedsiębiorców na rynku polskim w 2001 r., tj. kilka lat przed wejściem w życie ustawy o recyklingu. Spółka nie była w stanie przewidzieć, jakie wymogi nałoży na nią polski ustawodawca po kilku latach istnienia na polskim rynku motoryzacyjnym, nie była w stanie podjąć jakichkolwiek środków, które umożliwiłby jej posiadanie w styczniu 2006 r. sieci pokrywającej zamieszkałe terytorium kraju w 100%, chociażby ze względu na niespodziewane utrudnienia wynikające z nagłego wygaszenia wszystkich dotychczasowych decyzji dla tzw. "autozłomów" w zakresie wytwarzania odpadów wydanych na mocy ustawy o odpadach. Co więcej, jak wskazują toczące się równolegle do niniejszej sprawy, postępowania innych spółek motoryzacyjnych, żaden racjonalnie działający na polskim rynku podmiot: z branży motoryzacyjnej również tego nie przewidział.
3.4. Naruszenie art.11 ust.1 ustawy o recyklingu w związku z art. 21 i 45 kodeksu cywilnego oraz art. 77 § 1 k.p.a. i 7 k.p.a.
Zgodnie z literalnym brzemieniem art.11 ust 1 ustawy o recyklingu odległość od stacji demontażu lub punktu zbierania pojazdów nie powinna przekraczać 50 km od miejsca zamieszkania lub siedziby właściciela pojazdu, oznacza to, iż okręgi powinny być kreślone do granic administracyjnych miejscowości, w których zamieszkuje właściciel lub gdzie ma siedzibę. Siedzibą lub miejscem zamieszkania jest bowiem — co wynika odpowiednio z art. 41 i art. 25 kodeksu cywilnego - miejscowość. Gdyby wolą ustawodawcy było rozumienie pod pojęciem "miejsca zamieszkania lub siedziby" konkretnego adresu to dałby temu wyraz wprost w przepisie, zamieszczając w nim taki zapis. Dla przykładu, w art. 126 § 2 pkt 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, ustawodawca wprost odróżnił termin "miejsce zamieszkania" od "adresu" wskazując, że "Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto zawierać oznaczenie przedmiotu sporu oraz - 2) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników. Wymieniając osobno terminy "miejsce zamieszkania" i "adres" strony ustawodawca wyraźnie nakazuje traktowanie obu pojęć jako odrębne.
Miejscowością nie jest więc konkretny punkt na mapie (tj. konkretny adres), określony współrzędnymi geograficznymi, ale cała dana miejscowość mieszcząca się w określonych granicach administracyjnych. Potwierdza to również uchwała SN z 24 września 1980 r., sygn. akt III CZP 31/80, Legalis, stanowiąc "Z zestawienia tego przepisu [tj. art. 26 Kodeksu cywilnego] przepisem art. 25 KC wynika, że przez określenie "miejsce zamieszkania" w obu wymienionych przepisach należy rozumieć miejscowość, a nie konkretne mieszkanie". Mając na uwadze powyższe, w ocenie Spółki, GIOŚ wyznaczając okręgi dla danej miejscowości, w których siedzibę lub miejsce zamieszkania mają stacje demontażu lub punkty zbierania pojazdów, powinien czynić to od granic administracyjnych danej miejscowości. Posługując się jakimikolwiek innymi danymi, organ fałszuje obraz pokrycia terenu kraju siecią zbierania pojazdów. Ponieważ w przepisach dotyczących recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, nie ma : przepisów szczególnych określających inaczej "siedziby" łub "miejsca zamieszkania" a w związku z tym, w odniesieniu do recyklingu stosuje się przepisy ogólne tj. przepisy kodeks vi cywilnego, które jednoznacznie określają miejsce zamieszkania i siedzibę jako miejscowość. Co za tym idzie, wszelkie odległości, o których stanowią przepisy ustawy recyklingowej muszą być mierzone do granic administracyjnych poszczególnych miejscowości, a nie do współrzędnych geograficznych odpowiadającym potencjalnym adresom pocztowym. Ta różnica w metodyce wyliczeń sprawia, że analizy przedstawiane przez GIOS są bezużyteczne do potrzeb określenia stopnia pokrycia terytorium kraju sieci zbierania pojazdów. Spółka nie zgadza się ze stanowiskiem GIOS jakoby częściowe pokrycie miejscowości nie zapewniało pokrycia siecią całej miejscowości.
W ocenie Spółki pokrycie nawet 0,01% powierzchni danej miejscowości siecią zbierania pojazdów oznacza, iż cała miejscowość powinna być traktowana, jako objęta siecią zbierania pojazdów. Stanowisko to jest zgodne z literalnym brzmieniem art. 11 ust 1 ustawy o recyklingu, zgodnie z którym sieć powinna być zapewniona w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, .położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Zgodnie z dyspozycją nawet minimalne pokrycie siecią terenu danej miejscowości pozwala na uznanie, obowiązek pokrycia siecią danej miejscowości został przez Spółkę wypełniony.
V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia 29 czerwca 2016 r., GIOŚ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie i obszerzenie ustosunkowując się do jej zarzutów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
VI. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2016 r. z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm. – zwanej dalej "p.p.s.a.").
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji GIOŚ w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 p.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja GIOŚ wydana została w zgodzie z obowiązującym prawem.
Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.
W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Naruszenia, o których mowa powyżej nie wystąpiły w niniejszej sprawie.
VI. Kontrola legalności zaskarżonej obecnie decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2016 r. prowadzi do następujących wniosków:
1. Zaskarżoną decyzją GIOŚ rozpatrzył ponownie na wniosek skarżącej spółki, w trybie uregulowanym w 127 § 3 k.p.a., sprawę zakończoną własną decyzją z dnia [...] marca 2016 r.:
(-) rozpatrywaną w nadzwyczajnym postępowaniu admnistracyjnym, regulowanym przepisami art.145 i nast. k.p.a., tj. w postępowaniu wszczętym na skutek wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją GIOŚ z dnia [...] marca 2012 r., określającą na podstawie art.17 ust.1 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, wysokość zobowiązania skarżącej jako wprowadzającego pojazd, o którym mowa w art.10 w/w ustawy, z tytułu opłaty za brak sieci zbierania pojazdów w roku 2006 r. oraz
(-) określającą w trybie uregulowanym w art.17b ust.1 ustawy recyklingowej wysokość dokonanej przez skarżącą nadpłaty we wskazanej wyżej opłacie.
W ramach powyższego zaskarżoną do Sądu decyzją GIOŚ zreformował własną decyzję z dnia [...] marca 2016 r. w ten sposób, że:
(-) na podstawie art.138 § 1 pkt 2 w związku z art.127 § 3 i art.151 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił obie własne decyzje wydane w zwyczajnym postępowaniu administracyjnym w przedmiocie określenia wysokości przedmiotowej opłaty, tj. decyzję z dnia [...] marca 2012 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2011 r., określając wysokość zobowiązania skarżącej spółki z tytułu należnej opłaty na kwotę [...] zł oraz
(-) na podstawie art.138 § 1 pkt 2 w związku z art.127 § 3 k.p.a. określił wyskość dokonanej przez skarżącą nadapłaty na kwotę [...] zł.
Zdaniem Sadu zaskarżona obcenie decyzja GIOŚ z dnia [...] maja 2016 r. odpowiada w pełni właściwym w sprawie przepisom postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego.
2. Zarzuty skargi, w tym w szczególności zarzuty dotyczące:
1) naruszenia przez organ art. 77 § 1 pkt 1 i § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z art 17 ust. 3 i art. 17b § 1 ustawy o recyklingu poprzez wydanie decyzji określającej nadpłatę pomimo braku podstaw do takiego działania;
2) naruszenia przez organ art. 14 ust. 3 oraz ust. 5 i 6 w związku z art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 1 - 2 ustawy o recyklingu polegającą na uznaniu, iż zapewnienie sieci oznacza zapewnienie 100% pokrycia zamieszkałego terytorium kraju, a tym samym, że koniecznym było wliczenie do okresu (rzekomego) niezapewnienia sieci terminów, które z mocy prawa nie powinny być wliczone;
3) naruszenia przez organ art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu w związku z art. 21 i 45 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny oraz art. 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. oraz art. 7 kpa poprzez nie uwzględnienie przy dokonaniu analiz pokrycia siecią terytorium kraju definicji miejsca zamieszkania i siedziby zawartych w kodeksie cywilnym
- nie zasługują na uwzględnienie.
3. Szczegółowe skonfrontowanie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego sprawy oraz przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji z ustaleniami i ocenami zaskarżonej decyzji GIOŚ prowadzi Sąd do wniosku o konieczności całkowitego podzielenia tychże ustaleń i ocen i potraktowaniu ich jak własne. Jednocześnie Sąd stwierdza całkowitą prawidłowość i kompletność stanowiska organu w kwestii zarzutów skargi, sformułowaną w odpowiedzi na skargę, zawartej w piśmie procesowym z dnia 29 czerwca 2016 r., podzielając to stanowisko w całości. Stosownie do powyższego:
4. Wbrew zarzutowi skargi w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez organ art. 77 § 1 pkt 1 i § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z art 17 ust. 3 i art. 17b ust. 1 ustawy o recyklingu poprzez wydanie decyzji określającej nadpłatę pomimo braku podstaw do takiego działania. Trafnie bowiem uznał GIOŚ, że art. 17b ust. 1 ustawy recyklingowej stanowi samodzielną, szczególną podstawę prawną do orzekania przez GIOŚ w przedmiocie nadapłaty z tytułu opłaty za brak sieci.
Określenie w niniejszej sprawie nadpłaty w opłacie za brak sieci za 2006 r., dokonanej przez Spółkę, nastąpiło na podstawie art. 17b ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w związku z art. 17 ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 933 i 1688). Z art. 17b ustawy wyraźnie wynika, iż GIOŚ orzeka o nadpłacie w drodze decyzji. W zakresie zwracania w niektórych przypadkach nadpłaty w drodze czynności materialno - technicznej nie istnieje więc potrzeba odpowiedniego stosowania ustawy - Ordynacja podatkowa, gdyż przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w sposób wyczerpujący i wyraźny wskazują, iż w przypadku stwierdzenia przez GIOS powstania nadpłaty istnieje obowiązek wydania decyzji w tym zakresie. Stanowisko Spółki, że zaskarżona decyzja została wydana bez podstawy prawnej, jest zatem błędne.
Warunkiem zwrotu przez GIOS nadpłaty w opłacie za brak sieci, zgodnie z art. 17b ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, jest wydanie decyzji w tym zakresie. Tylko po wydaniu decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty możliwy jest zwrot kwoty nadpłaty przez GIOS ze środków rezerwy celowej na zobowiązania wymagalne Skarbu Państwa.
Obowiązek zwrotu nadpłaty w opłacie za brak sieci przez GIOŚ ze środków rezerwy celowej na zobowiązania wymagalne Skarbu Państwa został przewidziany dopiero przez ustawę z dnia 27 maja 2015 r, o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015 r. poz. 933, z późn. zm.). Z powyższego wynika, iż wcześniej GIOS nie miał takiego obowiązku skoro dopiero ta nowelizacja go wprowadziła. Jak wyraźnie wynika jednak z art. 17b ww. ustawy wymaga to wydania decyzji przez GIOŚ. Przepisy te nie mają też technicznego charakteru, ale określają materialnoprawne konsekwencje powstania nadpłaty w opłacie za brak sieci. W sposób oczywisty mają one pierwszeństwo w stosowaniu przed jedynie odpowiednio stosowanymi przepisami działu III ustawy - Ordynacja podatkowa. Przepisy Ordynacji podatkowej nie mogą więc podważać obowiązku wydania decyzji przez GIOŚ w zakresie nadpłaty w opłacie za brak sieci. Nietrafnie wywodzi zatem skarżąca, iż zwrot na jej rzecz nadpłaty powinien być dokonany bez uprzedniego wydawania rozstrzygnięcia w sprawie, skoro z art.17b ustawy wyraźnie wynika, iż zwrot taki może nastąpić wyłącznie po wydaniu przez GIOŚ decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty z tytułu opłaty za brak sieci. Ponadto art. 17 ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycolanych z ekspioatacji oraz niektórych innych ustaw wskazuje, że do zwrotu kwot nadpłat z tytułu opłat za brak sieci, należnych za okres przed dniem wejścia w życie tej ustawy, wraz z należnym oprocentowaniem, stosuje się art.17b ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Wbrew też stanowisku spółki decyzja o nadpłacie na podstawie ustawy – Ordynacja podatkowa wydawana jest zarówno na wniosek, jak i z urzędu. Stanowisko takie wynika wyraźnie z art. 74a ustawy - Ordynacja podatkowa, gdzie wskazuje się, że w przypadkach niewymienionych w art, 73 § 2 i art. 74 wysokość nadpłaty określa organ podatkowy, a więc w przypadkach nie objętych wnioskiem podatnika, wysokość nadpłaty określa z urzędu organ odatkowy.
Stanowisko takie prezentuje zarówno doktryna prawa podatkowego, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych. Jak wskazuje w swoim Komentarzu do art. 74(a) ustawy – Ordynacja podatkowa, Stan prawny: 2003,01.01, Andrzej Huchła, na podstawie tego przepisu "Organ podatkowy stwierdza nadpłatę na wniosek lub z urzędu". W Komentarzu do art. 74(a) ustawy - Ordynacja podatkowa, Stan prawny: 2015.06.01, autorstwa Stefana Babiarza oraz Bogusława Gruszczyńskiego, wskazuje się, iż "Stwierdzenie nadpłaty wymaga zachowania określonego trybu. Z art. 74a wynika, że zasadą jest określenie wysokości nadpłaty przez organ podatkowy. ". W komentarzu tym wskazuje się również "Jeżeli wystąpi załegłość podatkowa, organ podatkowy ograniczy się do określenia wysokości zobowiązania podatkowego (art. 21 § 3). Jeśli wystąpi nadpłata, obowiązkiem organu, wynikającym zart. 74a, będzie także określenie wysokości nadpłaty (obok wysokości zobowiązania podatkowego). Tak też orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r., U FSK 686/10, LEX nr 1151371P. Również w tym komentarzu podkreśla się, że organ podatkowy na gruncie art. 74a ustawy – Ordynacja podatkowa działa zarówno na wniosek, jak i z urzędu.
Jak wskazuje się zaś w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 686/10, "W sytuacji, gdy nadpłata nie wynikała z zeznania rocznego (nie była zatem nadpłatą, o której mowa w art. 73 § 2 pkt 1 o.p.), a z decyzji, organ zobowiązany był określić wysokość istniejącej nadpłaty, powstałej w wyniku wydania przez niego decyzji, tosownie do art. 74a o.p. Przepis ten nie określa formy rozstrzygnięcia o wysokości nadpłaty, zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 207 § 1 o.p. winien to zatem uczynić ją w formie decyzji i to tej samej, z której wynika, że uiszczony przez skarżącego podatek okazał się podatkiem nienależnym w rozumieniu art. 72 § 1 pkt 1 o.p.". Jak wskazuje się zaś w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 1401/08, "Brak podstaw do wydania decyzji w sprawie zwrotu podatnikowi nadpłaty w trybie art. 75 § 4 o.p. ma miejsce wówczas, gdy prawidłowość skorygowanego zeznania (deklaracji) nie budzi wątpliwości organu podatkowego. Zgodnie bowiem z art.75 § 4 o.p., jeżeli prawidłowość wykazanej w skorygowanej deklaracji nadpłaty nie budzi wątpliwości, organ podatkowy zwraca nadpłatę bez wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę. Zwrot nadpłaty w tym przypadku dokonywany jest w ramach tzw. czynności materialno – technicznych organu podatkowego. Wymaga zaakcentowania, że obowiązujące przepisy przewidują zwrot nadpłaty bez wydania decyzji tylko w tej sytuacji. Kwota nadpłaty musi być określona ve sposób nie budzący wątpliwości vr skorygowanej deklaracji podatnika.". (...) "W myśl art.74a o.p. w przypadkach niewymienionych w art. 73 § 2 i art. 74 o.p., tzn. w każdym przypadku wymagającym stwierdzenia nadpłaty w formie decyzji, organ podatkowy wydaje decyzję określającą jej wysokość (nie ma możliwości wydania innej decyzji. niż ta, o której mowa w art. 74a o.p.). Wprawdzie art. 75 § 4 o.p. stanowi, że jeżeli prawidłowość skorygowanego zeznania (deklaracji) nie budzi wątpliwości, organ podatkowy zwraca nadpłatę bez wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę, co wskazuje, że w przypadku przeciwnym wydaje się decyzję stwierdzającą nadpłatę, jednakże nie jest to inna decyzja, lecz decyzja określająca wysokość nadpłaty na podstawie art. 74a o.p. ".
Jak podkreśla się też w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt VI SAB/Wa 1/07, "To do organu należy wybór formy załatwienia sprawy administracyjnej. Jeśli wszystkie elementy nadpłaty są niesporne w sytuacji określonej w art. 77 Ordynacji podatkowej - zwraca nadpłatę czynnością materialno - techniczną. W razie sporu, co do któregokolwiek elementu zobowiązania z tytułu nadpłaty - wydaje decyzję o stwierdzeniu nadpłaty. ".
Niezależnie od wskazanych powyżej wyroków sądów administracyjnych oraz podglądów doktryny prawa podatkowego wyrażonych na gruncie art. 74a ustawy — Ordynacji podatkowej w niniejszej sprawie jak wskazano powyżej podstawą prawną decyzji o nadpłacie nie jest jednak art. 74a ustawy - Ordynacji podatkowej, ale art. 17b ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w związku z art. 17 ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz niektórych innych ustaw, a z tego przepisu wynika, iż GIOŚ ma obowiązek stwierdzenia z urzędu tej nadpłaty i ma obowiązek wydać w tym zakresie decyzję. Wynika to wyraźnie ze wskazanej podstawy prawnej decyzji wydanej przez GIOŚ.
Wbrew stanowisku Spółki w sprawie nie może mieć też w sposób oczywisty zastosowania art. 77 § 4 ustawy - Ordynacji podatkowej, gdyż w niniejszej sprawie jednocześnie z uchyleniem decyzji z dnia [...].10.2011 r., znak: [...], określającej wysokość zobowiązania Spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. na [...] zł (słownie: [...] złotych) GIOŚ określił nową decyzją z dnia [...].05.2016 r., znak: [...], wysokość zobowiązania Spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. na [...] zł (słownie: [...] złotych). W tym samym więc dniu, w którym uchylono decyzję określającą wysokość zobowiązania, określono je w nowej wysokości. Należy też podkreślić, iż uchylona przez Sąd ww. decyzja z dnia [...].12.2013 r. oraz decyzja z dnia [...].06.2013 r. nie odnosiły się w ogóle do decyzji określającej wysokość zobowiązania, gdyż wysokość tego zobowiązania określała jedynie decyzja z dnia [...].10.2011 r., znak: [...], a nic decyzja z dnia [...].12.2013 r. oraz decyzja z dnia [...].06.2013 r. Nadpłata dla Spółki została więc stwierdzona ostatecznie dopiero w wyniku wydania decyzji z. dnia [...].05.2016 r.; znak: [...].
5. Wbrew zarzutowi skargi w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez organ art. 14 ust. 3 oraz ust. 5 i 6 w związku z art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 1 - 2 ustawy o recyklingu, polegające na uznaniu, iż zapewnienie sieci oznacza zapewnienie 100% pokrycia zamieszkałego terytorium kraju, a tym samym, że koniecznym było wliczenie do okresu (rzekomego) niezapewnienia sieci terminów, które z mocy prawa nie powinny być wliczone.
Pojęcie "zapewnienia sieci" definiuje art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji i do tak zdefiniowanego pojęcia zapewnienia sieci odwołuje się zarówno art.11 ust.1 ust. 3, jak i art. 14 ust. i i 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, które posługują się tym pojęciem.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji wprowadzający pojazd jest obowiązany zapewnić sieć zbierania pojazdów, zwaną dalej "siecią", obejmującą terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. W sytuacji, w której literalne brzmienie przywołanego przepisu nie nakłada obowiązku stworzenia i zapewnienia sieci zbierania pojazdów na terenach niezamieszkałych, uznać należy, że przepis ten nie wymaga zapewnienia sieci zbierania pojazdów na 100% powierzchni kraju. Ustawa wymaga zatem zapewnienia sieci w taki sposób, aby właściciele pojazdów mieli dostęp do stacji demontażu lub punktów zbierania działających w ramach sieci danego wprowadzającego pojazdy w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od ich miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu.
Z art. 11 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji wynika, iż w przypadkach:
1) cofnięcia pozwolenia zintegrowanego albo innej decyzji w zakresie gospodarki odpadami wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu przedsiębiorcy prowadzącemu taką stację,
2) cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów przedsiębiorcy prowadzącemu punkt zbierania pojazdów,
3) rozwiązania lub wygaśnięcia umowy ze stacją demontażu,
- wprowadzający pojazdy powinien w terminie 3 miesięcy zapewnić sieć zbierania pojazdów obejmującą terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu.
Z art. 14 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji wynika, iż w przypadku, gdy wprowadzający pojazdy nie spełnia obowiązku zapewnienia sieci, a więc nie zapewnia sieci zbierania pojazdów, obejmującej terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu, to w takim przypadku jest obowiązany do naliczenia i wpłacenia opłaty za brak sieci, z zastrzeżeniem art. 14 ust. 5 i 6.
W myśl art.14 ust.3 ustawy, do liczby dni, w których nie zapewniono sieci, nie wlicza się dni, w których niezapewnienie sieci wynikało z przyczyn określonych w art. 11 ust. 3, jeżeli wprowadzający pojazd zapewnił sieć w terminie 3 miesięcy od wystąpienia danej przyczyny; liczba tych dni nie może przekroczyć 90 w ciągu roku.
Przez zapewnienie sieci na gruncie art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji nie można zatem rozumieć niczego innego niż zapewnienie sieci zgodnie z art. 11 ust. 1 i 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Z materiału dowodowego wynika zaś, iż Spółka w 2006 r. nie zapewniła takiej sieci przez cały rok, a wysokość jej zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci zmniejszyła się tyłko dlatego, iż sieć jej obejmowała określony w art. 14 ust. 5 i 6 procent terytorium kraju. Spółka więc bezpodstawnie utożsamia pojęcie zapewnienie sieci zdefiniowane w art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji z pojęciem pokrycia przez sieć przez nią stworzoną określonej procentowej powierzchni terytorium kraju. W żadnym więc przypadku nie można uznać, iż fakt zapewnienia przez Spółkę od dnia 1 lutego 2006 r. sieci obejmującej 95% terytorium kraju oznacza, że od tego dnia spółka zapewniła sieć zgodnie z art, 11 ust. 1 i 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. W toku postępowania administracyjnego skarżąca nie wykazała, że w jej srawie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art.11 ust.3 ustawy, uprawniające spółkę do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art.14 ust.3. W trakcie postępowania nie wskazała żadnej stacji demontażu lub punktu zbierania, z którym miałaby zawartą umowę zgodnie z art. 11 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, w stosunku do których z dniem 31 grudnia 2005 r. lub później wygasło (cofnięto) pozwolenie zintegrowane albo wygasła (cofnięto) inna decyzja w zakresie gospodarki odpadami wymagane w związku z prowadzeniem stacji demontażu lub punktu zbierania. Nawet jeśliby hipotetycznie uznać stanowisko Spółki, że wygaśniecie z mocy prawa decyzji i zezwoleń należy traktować identycznie, jak cofnięcie decyzji lub zezwolenia, o których mowa w art. 11 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, to i tak Spółka nie spełniła podstawowego warunku pozwalającego na zwolnienie z opłaty za 90 dni, a mianowicie nie zapewniła w terminie 3 miesięcy od wystąpienia danej przyczyny sieci zgodnej z wymogami art.11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Na marginesie należy wskazać, iż przyczyny niezapewnienia sieci, na które powołuje się Spółka, tj. wygaśniecie z mocy prawa decyzji i zezwoleń dla przedsiębiorców prowadzących stacje demontażu i punkty zbierania pojazdów, wystąpiły w dniu 30 czerwc 2005 r. Przepis zaś art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji stanowi, że warunkiem niewliczenia 90 dni do liczby dni niezapewnienia sieci jest zapewnienie sieci w terminie 3 miesięcy od wystąpienia danej przyczyny. Okres czasu, który miała spółka na zapewnienie sieci zgodnej z wymogami ait. 11 ust, 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, wynosił natomiast 6 miesięcy, a więc znacznie przewyższał okres 3 miesięcy, o których mowa w powyższym przepisie. Wbrew twierdzeniu skarżącej, wygaśniecie z mocy prawa decyzji i zezwoleń dla przedsiębiorców prowadzących stacje demontażu i punkty zbierania pojazdów nie było więc w żadnym przypadku sytuacją, która pojawiająca się nagle i która z tego powodu mógłby uniemożliwić Skarżącej spełnienie obowiązku zapewnienia sieci.
Wygaśnięcie z mocy prawa dotychczasowych decyzji dotyczących wytwarzania odpadów powstających w związku z gospodarowaniem odpadami w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz zezwoleń na prowadzenie działalności w zakresie zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji w dniu 30 czerwca 2005 r. oraz opublikowanie odpowiednio w dniu 2 sierpnia 2005 r. oraz w dniu 28 października 2005 r. rozporządzeń dot. minimalnych wymagań dla stacji demontażu i punktów zbierania pojazdów, nie spowodowało wbrew stanowisku Spółki wyrażonemu w skardze zniknięcia z terytorium kraju wszystkich zakładów uprawnionych do zbierania i przetwarzania pojazdów wycofanych z eksploatacji. Należy wyjaśnić, że przed wydaniem szczegółowych rozporządzeń, stacje demontażu i punkty zbierania pojazdów, aby uzyskać stosowną decyzję lub zezwolenie, musiały spełniać bardziej ogólne wymogi przepisów o odpadach. Z wykazów stacji demontażu i punktów zbierania pojazdów zamieszczonych aktualnie w biuletynach informacji publicznych urzędów marszałkowskich poszczególnych województw wynika, iż w okresie od czerwca do listopada 2005 r. wiele podmiotów otrzymało decyzje zezwalające na prowadzenie stacji demontażu lub punktów zbierania pojazdów. Brak tych rozporządzeń nie stanowił więc przeszkody do uzyskania decyzji. Z danych kontrolnych Inspekcji Ochrony Środowiska wynika też, że na dzień 31 grudnia 2005 r. w wykazach prowadzonych ówcześnie przez wojewodów znajdowało się 368 przedsiębiorców prowadzących stacje demontażu i 46 przedsiębiorców prowadzących punkty zbierania pojazdów, a więc liczba zdecydowanie przewyższająca niezbędne minimum, aby utworzyć prawidłową sieć przez Spółkę. Nieprawdziwe jest więc twierdzenie Spółki, że "brak stosownych koncesji, czy pozwoleń uniemożliwiło większości właściciełom stacji demontażu, czy punktów zbierania pojazdów prawidłowe, zgodne z prawem funkcjonowanie na rynku, co w konsekwencji utrudniło Spółce stworzenie sieci w wystarczającym stopniuskoro na koniec 2005 r. na terenie kraju funkcjonowało ponad 400 takich podmiotów (przy czym niektóre z tych podmiotów uzyskały odpowiednie decyzje nawet przed dniem 30 czerwca 2005 r., bądź w krótkim okresie czasu po tym dniu - przykładowo stacja demontażu Przedsiębiorstwo [...] w B., funkcjonująca w sieci Spółki, uzyskała decyzję już w dniu [...].06.2005 r., zaś stacja demontażu "[...]" Spółka Jawna [...], funkcjonująca w sieci Spółki, uzyskała decyzję już w dniu [...] lipca 2005 r. Należy też zaznaczyć, że wprowadzający pojazdy już od momentu wejścia w życie przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z. eksploatacji, tj. od dnia 14 marca 2005 r. mogli i powinni samodzielnie tworzyć sieć oraz uzupełniać ją już w trakcie 2006 r. Natomiast Spółka nie utworzyła we własnym zakresie ani jednego punktu zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji w celu zapewnienia odpowiedniej infrastruktury do zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji. Zamiast utworzyć niezbędne punkty zbierania we własnym zakresie przez prawie dwa lata oczekiwała, aż inne podmioty zrobią to za nią, mimo tego, że z mocy dyrektywy 2000/53/WE obowiązek stworzenia systemu zbierania wszystkich pojazdów wycofanych z eksploatacji ciąży na spółce i ma ona obowiązek pokrycia wszystkich lub zasadniczą część kosztów w tym zakresie.
W zakresie stosowania art.14 ust.3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji wypowiedział się już WSA w Warszawie, który w analogicznej sprawie w wyroku z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2803/13, wskazał, iż ,, podziela pogląd organu, że art.14 ust.3 ustawy o recyklingu może być zastosowany jedynie w przypadku uzupełnienia sieci w terminie trzech miesięcy od wystąpienia danej przyczyny. Skarżąca tymczasem nie miała zapewnionej sieci zbierania pojazdów w każdym dniu prowadzenia działalności w 2006 r. W związku z tym nietrafny jest zarzut skarżącej, że doszło do naruszenia art. 14 ust. 3 ustawy o recyklingu przez wliczenie do okresu niezapewnienia sieci terminów, które z mocy prawa nie powinny zostać wliczone. Należy przy tym podkreślić, że aby takie zwolnienie było możliwe, konieczne jest łączne spełnienie wszystkich przesłanek określonych w art. 11 ust. 3 ustawy o recyklingu, a zatem tylko wówczas, gdy brak możliwości zapewnienia sieci wynikało z cofnięcie pozwolenia zintegrowanego albo innej decyzji w zakresie gospodarki odpadami wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu przedsiębiorcy prowadzącemu taką stację albo też z cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów przedsiębiorcy prowadzącemu punkt zbierania pojazdów. Sąd nie podzielił poglądów skargi, iż utrata mocy zezwoleń na prowadzenie stacji demontażu z mocy prawa powinna być traktowana na równi z cofnięciem zezwolenia lub rozwiązaniem lub wygaśnięciem umowy (art. 11 ust. 3 pkt 2-3 ustawy o recyklingu). Choć istotnie skutek jest podobny (niemożność prowadzenia tego rodzaju działalności), to jednak z art. 11 ustawy o recyklingu jasno wynika, że sytuacja tam opisana dotyczy pewnych podmiotów i ich działań lub zaniechań będących powodem wygaśnięcia pozwoleń natomiast w przypadku utraty mocy dotychczasowych pozwoleń skutek następuje z mocy prawa a więc jest niezależny od podmiotu. Prowadzi to do wniosku, że celem wprowadzenia zapisów art. 11 ust.1 pkt 3 ustawy o recyklingu było przede wszystkim zapewnienia importerom na których spoczywał obowiązek zapewnienia sieci, swoistej ulgi w sytuacji, w której zwykle bez ich winy i nagle nie mogli zapewnić sieci. Nie można zatem takiego rodzaju sytuacji odnosić do sytuacji w której importer miał czas wynikający z daty wejścia w życie przepisów o konieczności zapewnienia sieci, na jej zagwarantowanie. Potraktowanie tych dwu sytuacji jako analogicznych jest w ocenie Sądu nieuprawnione. Sąd przychylił się do argumentacji organu, że przepisy te mają zastosowanie wyłącznie do sytuacji w której podmiot prowadzący daną działalność gospodarczą z przyczyn niezależnych od niego, w trakcie jej prowadzenia, nie mógł zapewnić sieci. Inne rozumienie tych przepisów i milczące przyjęcie, że termin 90 dniowy służy dostosowaniu nowej działalności do wymogów ustawowych byłoby sprzeczne nie tylko z zapisami ustawy ale z celem ustawodawcy. Również powoływanie się w tym wypadku na stanowisko Podsekretarza stanu w Ministerstwie Środowiska, skoro stanowisko to nie zostało ostatecznie podzielone przez ustawodawcę, nie może decydować o wykładni przepisów ustawy. Sąd całkowicie w tym względzie podziela stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2737/13.
Ponadto należy zauważyć, że zapewnienie sieci nie oznacza pokrycia siecią zbierania pojazdów 100% terytorium kraju. Nie można bowiem analizować kwestii zapewnienia sieci bez odniesienia do definicji tego pojęcia zawartego w art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu. Zgodnie z tym przepisem wprowadzający pojazd, o którym mowa w art. 10, jest obowiązany zapewnić sieć zbierania pojazdów, obejmującą terytorium kraju w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Jak słusznie zatem zauważył organ gdyby wprowadzający pojazdy utworzył sieć w taki sposób, że na obszarach leżących w odległości większej niż 50 km od punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu nie było miejscowości (i w konsekwencji właścicieli pojazdów), to można uznać, że sieć spełnia wymagania ustawowe.".
Wbrew stanowisku skarżącej, nigdy nie zastosowała się ona do pisma Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Środowiska [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...]. Z pisma tego wyraźnie wynika, iż Spółka powinna po terminie trzech miesięcy zapewnić sieć zgodnie z art. 11 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Spółka jednak wbrew stanowisku wyrażonemu w piśmie Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Środowiska [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...], w ani jednym dniu w 2006 r. nie zapewniła sieci zbierania pojazdów zgodnie z art. 11 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Jak wyraźnie wynika z materiału dowodowego poza jej siecią było wieie miejscowości, w których zamieszkiwali właściciele pojazdów, a więc spółka nie zapewniła tej sieci ani w terminie trzech miesięcy, ani nawet do końca roku 2006 r. spółka nie działa wiec zgodnie z tym pismem i w zaufaniu do tego pisma.
6. Wbrew zarzutowi skargi w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez organ art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji w związku z art. 21 i 45 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Oz. U. z 2014 r., poz. 12!, z późn. zm.) oraz art. 7 k.p.a. poprzez nie uwzględnienie przy dokonaniu analiz pokrycia siecią terytorium kraju definicji miejsca zamieszkania i siedziby zawartych w Kodeksie cywilnym.
Program RWPinfo, wykorzystywany przez GIOŚ do sprawdzania wypełnienia obowiązku zapewnienia sieci, uwzględnia brzmienie art.11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, zgodnie z którym sieć powinna być zapewniona w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Zgodnie z art. 25 i art. 41 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.) miejscem zamieszkania albo siedziby jest miejscowość. W związku z tym obowiązku zapewnienia sieci przepisy nie odnoszą do konkretnego adresu właściciela pojazdu, ale do miejscowości, gdzie właściciel pojazdu ma siedzibę lub miejscowości, w której właściciel pojazdu przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Błędne jest stanowisko skarżącej, iż pokrycie nawet 0,01% powierzchni danej miejscowości siecią zbierania pojazdów, oznacza, iż cała miejscowość powinna być traktowana, jako objęta siecią zbierania pojazdów. Zdaniem Spółki tego rodzaju wykładnia jest zgodna z literalnym brzmieniem art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów, stanowiącego że sieć powinna utworzona w taki sposób, aby zapewnić właścicielowi możliwość oddania pojazdu wycofanego z eksploatacji do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu, położonych w odległości nie większej niż 50 km w linii prostej od miejsca zamieszkania albo siedziby właściciela pojazdu. Nie do przyjęcia jest takie stanowisko spółki, bowiem ustawodawca jasno określił, iż odległość ta powinna wynosić nie więcej niż 50 km w linii prostej. Przyjmując za Spółką, przykładowo dla [...], gdzie miasto to rozciąga się na ok. 30 km w kierunku północ - południe i ok. 28 km w kierunku wschód-zachód oznaczałoby to, iż przy pokryciu siecią zbierania pojazdów tylko północnego fragmentu [...] i przyjęciu, iż w związku z tym całe miasto objęte jest siecią zbierania pojazdów, to właściciel pojazdu, mieszkający w najbardziej wysuniętym na południe punkcie miasta miałby do pokonania dodatkowo ok. 30 km, by móc oddać pojazd do stacji demontażu czy też punktu zbierania pojazdów. W konsekwencji odległość w linii prostej od miejsca zamieszkania właściciela pojazdu do punktu zbierania pojazdów lub stacji demontażu wyniosłaby nie 50, a prawie 80 km, co sprzeczne jest z pojęciem zapewnienia sieci zdefiniowanym w art. I 1 ust. 1 o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Przy określaniu procentowego pokrycia terytorium kraju siecią (które ma znaczenie dla możliwości zastosowania ulgi w zobowiązaniu z tytułu opłaty za brak sieci na podstawie art. 14 ust. 5 i 6 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji) bierze się pod uwagę jedynie zasięg sieci wyznaczony zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (tj. taki zasięg, kiedy właściciel pojazdu wycofanego z eksploatacji ma nie dalej niż 50 km w linii prostej do stacji demontażu lub punktu zbierania pojazdów) w odniesieniu do powierzchni całego terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem miejsca na terytorium kraju (w tym również fragmenty miejscowości), znajdujące się poza 50 km zasięgiem od stacji demontażu lub punktów zbierania pojazdów, nie mogą być wzięte pod uwagę przy obliczaniu procentowego pokrycia terytorium siecią.
Niezależnie od powyższego należy zauważyć, iż rozstrzyganie kwestii objęcia siecią zbierania pojazdów jedynie części miejscowości nie ma de facto znaczenia dla niniejszej sprawy. Poza siecią utworzoną przez Spółkę znajdowało się bowiem wiele miejscowości (analiza zapewnienia sieci przesłana Spółce przy piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. - mapa przedstawiająca pokrycie siecią na dzień 31.12.2006 r. oraz wskazująca miejscowości nieobjęte siecią), od których odległość do najbliższej stacji demontażu lub najbliższego punktu zbierania pojazdów znacznie przewyższała odległość 50 km. Zatem promień 50 km wyprowadzony z punktów zbierania pojazdów i stacji demontażu funkcjonujących z sieci Spółki nawet nie zbliżał się dogranie tych miejscowości. W tych przypadkach nie był więc spełniony przez Spółkę warunek określony w art. 11 ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, a więc sieć zbierania pojazdów nie była zapewniona przez Spółkę, co stanowiło podstawę do powstania z mocy prawa opłaty za brak sieci zgodnie z art. 14 ust. 1 ww. ustawy i obowiązek jej wpłaty z mocy prawa zgodnie z art. 16 ww. ustawy.
7. W świetle powyższych okoliczności wniesiona skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw, w następstwie czego podlega oddaleniu.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło