IV SA/Wa 18/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2011 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. S. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych oraz kwotę 82,80 (osiemdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. Prezydent W., po rozpatrzeniu wniosku K. W. z dnia 31 grudnia 2008 r. uzupełnionego w dniu 29 stycznia 2009 r., umorzył postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na realizacji budynku gospodarczego oraz ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w postaci obudowy chodów zewnętrznych na działce ew. nr [...] w obrębie [...] położonej przy ul. [...] róg ul. [...] w W. K. W. w dniu 23 lipca 2009 r. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu stwierdzono, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona żalącemu się w dniu 6 lipca 2009 r., co wynika z jego podpisu zamieszczonego na tej decyzji. Określony w art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.", czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 20 lipca 2009 r., stąd wniesienie odwołania w dniu 23 lipca 2009 r. nastąpiło po tym terminie skutkując stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skargę na powyższe postanowienie wniósł K. W. wskazując również na przekroczenie terminu do załatwienia sprawy. W złożonym na rozprawie piśmie datowanym na 2 marca 2011 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że przyczyną uchybienia przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania był brak wyznaczonego pełnomocnika z urzędu oraz nieumiejętność prowadzenia tej skomplikowanej sprawy z uwagi na podeszły wiek skarżącego. Ponadto wskazał, że odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji powinno być potraktowane również jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącemu w dniu 6 lipca 2009 r., co wynika z jego podpisu zamieszczonego na tej decyzji. Określony w art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.", czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął więc w dniu 20 lipca 2009 r., stąd wniesienie odwołania w dniu 23 lipca 2009 r. nastąpiło po tym terminie skutkując stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Przekroczenie terminu do załatwienia sprawy nie ma wpływu na zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się zaś do złożonego na rozprawie pisma pełnomocnika skarżącego datowanego na 2 marca 2011 r. należy stwierdzić, że w ocenie Sądu w odwołaniu z dnia 23 lipca 2009 r. odwołujący się nie zawarł wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Żadne ze sformułowań odwołania na to nie wskazuje, a organ nie może tego domniemywać. Zgodnie z art. 58 § 1 k. p. a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Takiej prośby we wniesionym odwołaniu nie sposób się doszukać. Warunkiem koniecznym rozpoznania przez organ zagadnienia przywrócenia terminu jest złożenie stosownej prośby (wniosku) przez zainteresowanego. Nie ma prawnej możliwości przywrócenia terminu przez organ z urzędu - bez wniosku strony. Sam fakt dokonania czynności procesowej po terminie nie stwarza domniemania, że strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, a pogląd jakoby można było złożyć wniosek o przywrócenie terminu w sposób dorozumiany nie znajduje oparcia w przepisach administracyjnej procedury (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 596/09). Z art. 58 k. p. a. wynika jednoznacznie, że przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić wyłącznie na prośbę strony. W tym zakresie wyłączona została możliwość wszczęcia postępowania przez organ administracji z urzędu. Dlatego też organ ten nie tylko nie ma obowiązku, ale nawet prawa wyjaśniać, dlaczego doszło do uchybienia terminu, czy nastąpiło to bez winy strony, i czy ma ona świadomość uchybienia terminu, a jeżeli tak, to czy chce wystąpić z wnioskiem o jego przywrócenie. Nie ma żadnych przeszkód, aby strona, która dowiedziała się z postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania o tym fakcie, nie mogła wnieść o przywrócenie tego terminu na zasadach i w trybie określonych w art. 58 i 59 k. p. a. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 1285/07). Należy też zauważyć, że nie można stawiać organowi zarzutu, że naruszył art. 8 i 9 k. p. a. nie pouczając strony o możliwości wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zasady ogólne k. p. a. mają chronić prawa strony w postępowaniu administracyjnym, ale nie zwalniają jej od wszelkiej dbałości o własne interesy i od wszelkiej aktywności procesowej. Powyższe wskazuje na wniesienie odwołania po terminie określonym w k. p. a., stąd zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Wobec tego Sąd w pkt 1 sentencji oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji zapadło na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.).