IV SA/Wa 2060/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-19

Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego po wejściu w życie nowelizacji PPSA z dnia 1 czerwca 2017 r., ale dotycząca postanowienia wydanego przed tą datą, jest skutecznie wniesiona? Czy przedstawiciel stowarzyszenia zwykłego, wskazany w regulaminie, ma legitymację do reprezentowania stowarzyszenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez dodatkowego pełnomocnictwa od wszystkich członków?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ została wniesiona po terminie. Zaskarżone postanowienie zostało doręczone przed 1 czerwca 2017 r., co oznacza, że nie miał zastosowania przepis art. 53 § 4 PPSA pozwalający na wniesienie skargi bezpośrednio do sądu. Termin na wniesienie skargi upłynął 30 czerwca 2017 r., a skarga została skutecznie wniesiona dopiero 12 lipca 2017 r. (data przekazania przez sąd organowi). Ponadto, skarga podlega odrzuceniu z powodu nieprawidłowego uzupełnienia braków formalnych, gdyż przedstawiciel stowarzyszenia zwykłego nie posiadał legitymacji do reprezentowania stowarzyszenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez stosownego pełnomocnictwa od wszystkich członków.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Skarga została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Sąd wezwał Stowarzyszenie do uzupełnienia braków formalnych, w tym do przedstawienia dokumentów potwierdzających status członków i upoważnienie do wniesienia skargi. Stowarzyszenie uzupełniło braki częściowo. Sąd odrzucił skargę z powodu wniesienia jej po terminie oraz z powodu nieprawidłowego uzupełnienia braków formalnych dotyczących reprezentacji stowarzyszenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia: odrzucić skargę W piśmie z dnia 30 czerwca 2017 r. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] wniosło bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego i uznania za podmiot działający na prawach strony w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z [...] lutego 2016 r., nr [...]. Skarga wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 6 lipca 2017 r., następnie w dniu 12 lipca 2017 r. (data złożenia w siedzibie organu) Sąd przekazał ją Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] celem udzielenia odpowiedzi na skargę i nadesłania akt sprawy. Skarga wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy wpłynęła do Sądu w dniu 9 sierpnia 2017 r. Następnie w piśmie z dnia 23 sierpnia 2017 r. wezwano skarżące Stowarzyszenie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez: a) wskazanie z imienia i nazwiska wszystkich członków Stowarzyszenia wraz z aktualnymi adresami zamieszkania, b) nadesłanie dokumentu potwierdzającego, że wskazane osoby są członkami Stowarzyszenia (np. uchwała, statut), c) nadesłanie uchwały podpisanej przez wszystkich członków Stowarzyszenia o wniesieniu skargi na zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], d) nadesłanie zaświadczenia o wpisie do rejestru stowarzyszeń zwykłych, e) nadesłanie uchwały podpisanej przez wszystkich członków Stowarzyszenia o udzieleniu pełnomocnictwa J. C. do wniesienia skargi w imieniu Stowarzyszenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub nadesłanie skargi podpisanej przez wszystkich członków Stowarzyszenia. Wezwanie to doręczono Skarżącemu w dniu 25 sierpnia 2017 r. W piśmie z dnia 31 sierpnia 2017 r. Stowarzyszenie nadesłało do Sądu listę członków Stowarzyszenia, dokumenty złożone w starostwie powiatowym na podstawie których zostało utworzone Stowarzyszenie oraz pismo o wpisie do ewidencji stowarzyszeń zwykłych, statut, uchwałę o wybraniu reprezentanta Stowarzyszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. dalej zwanej P.p.s.a.), skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z kolei art. 54 § 1 P.p.s.a. stanowi, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Należy mieć na uwadze, że z dniem 1 czerwca 2017 r. znowelizowano powyższą ustawę dodając m.in. art. 53 § 4, zgodnie z którym termin, do wniesienia skargi uważa się za zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła skargę wprost do sądu administracyjnego. W takim przypadku sąd ten niezwłocznie przesyła skargę odpowiednio do organu, który wydał zaskarżone rozstrzygnięcie, wydał akt lub podjął inną czynność, będącą przedmiotem skargi. Jednakże zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935) przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Oznacza to, że skarga może być wniesiona bezpośrednio do Sądu, z zachowaniem terminu jedynie na akty lub czynność organów dokonane po dniu wejścia w życie tej ustawy – czyli po dniu 1 czerwca 2017 r. Zaskarżone zaś w niniejszej sprawie postanowienie zostało wydane w dniu [...] maja 2017 r. – zatem w sprawie nie miał zastosowania przepis art. 53 § 4 P.p.s.a. Zostało ono doręczone Skarżącemu w dniu 31 maja 2017 r. Mimo, że zawierało prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie jego zaskarżenia, Skarżący, nie stosując się do niego, wniósł w dniu 1 lipca 2017 r. (data stempla pocztowego) skargę bezpośrednio do Sądu. Daty tej nie można jednak uznać za dzień wniesienia skargi. Skarga po wpłynięciu do Sądu została zarejestrowana w dzienniku korespondencji i w dalszej kolejności, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału IV z 6 lipca 2017 r., przekazana organowi celem udzielenia odpowiedzi na skargę i nadesłania akt sprawy. Przekazanie skargi nastąpiło za pośrednictwem gońca w 12 lipca 2017 r. (data wpływu do organu) i datę tę należy uznać za dzień wniesienia skargi. Podsumowując stwierdzić należy, że skoro zaskarżone postanowienie doręczono Skarżącemu w dniu 31 maja 2017 r., to termin na wniesienie skargi do Sądu upłynął w dniu 30 czerwca 2017 r. Natomiast skarga w niniejszej sprawie została skutecznie wniesiona w dniu 12 lipca 2017 r., kiedy to Sąd, przesłał ją do organu - zgodnie z zasadą wynikającą z art. 54 § 1 P.p.s.a. Na marginesie jedynie należy zaznaczyć, że nawet gdyby skarga została w sposób właściwy nadana – do organu, to i tak w realiach niniejszej sprawy podlegała by odrzuceniu, ponieważ została nadana w dniu 1 lipca 2017 r., zaś ostatni dzień terminu na jej wniesienie upływał w dniu 30 czerwca 2017 r. Niezależnie od powyższego skarga podlega również odrzuceniu z powodu nieprawidłowego uzupełnienia przez Skarżącego braków formalnych skargi. Skarżące Stowarzyszenie nie nadesłało m.in. uchwały podpisanej przez wszystkich członków Stowarzyszenia o udzieleniu pełnomocnictwa J. C. do wniesienia skargi w imieniu Stowarzyszenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub nadesłanie skargi podpisanej przez wszystkich członków Stowarzyszenia. W orzecznictwie sądowym odnoszącym się do regulacji zawartych w art. 40 ustawy Prawo o stowarzyszeniach utrwalił się pogląd, w myśl którego skoro zgodnie z art. 43 pkt 1 ustawy do stowarzyszenia zwykłego nie stosuje się art. 10 i 11 tej ustawy, oznacza to, że stowarzyszenie takie nie posiada organów. Regulamin stowarzyszenia wskazuje jedynie, że stowarzyszenie posiada przedstawiciela, który je reprezentuje, ale przedstawiciel nie jest jego organem. W postępowaniu sądowoadministracyjnym osoba wskazana w regulaminie stowarzyszenia zwykłego jako przedstawiciel nie posiada uprawnienia do reprezentowania go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Stowarzyszeniu zwykłemu przysługuje zdolność sądowa jako organizacji społecznej, jednak legitymację procesową, a zatem zdolność do czynności procesowych posiadają jedynie wszyscy członkowie tego stowarzyszenia. Natomiast przedstawiciel wskazany w regulaminie może reprezentować stowarzyszenie zwykłe, jeżeli pozostali członkowie stowarzyszenia upoważnili go do tego w należytej formie prawnej. Tym samym wnosząc skargę w imieniu Stowarzyszenia, musieli by podpisać ją wszyscy jego członkowie, lub osoba, której wszyscy członkowie udzielili stosownego pełnomocnictwa. Za źródło takiego upoważnienia nie można natomiast uznać regulaminu, jako dokumentu statuującego tylko powstanie stowarzyszenia zwykłego (por. m.in. orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 marca 2014 r., II OSK 2525/12, z 14 maja 2014 r., II OSK 2966/12, z 10 lipca 2014 r., II OSK 311/14, z 4 listopada 2014 r., II OSK 2086/13, z 13 stycznia 2015 r., II OSK 1444/13). Z powyższych względów wniesiona skarga podlega odrzuceniu. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i 3 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło