IV SA/Wa 2164/12
WyrokWSA w Warszawie2013-04-11
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Aneta Dąbrowska, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie jest stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy, może skutecznie żądać stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej te warunki, powołując się na interes faktyczny związany z uciążliwościami zapachowymi?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że skarżący nie posiadał interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Chociaż uzasadnienie decyzji Kolegium było wadliwe procesowo, nie miało to wpływu na wynik sprawy, gdyż skarżący nie wykazał swojego indywidualnego interesu prawnego, a potencjalne uciążliwości zapachowe były zbilansowane przez podobną działalność prowadzoną przez samego skarżącego na sąsiedniej działce.Stan faktyczny
Skarżący R.R. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2011 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy dwóch kurników. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. umorzyło postępowanie, uznając, że skarżący nie posiada interesu prawnego, a jedynie faktyczny. Skarżący podnosił argumenty dotyczące uciążliwości zapachowych i wadliwości raportu środowiskowego. WSA w Warszawie oddalił skargę skarżącego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji oddala skargę
Decyzją z [...] czerwca 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. po rozpatrzeniu wniosku R.R. o ponowne rozpatrzenie sprawy - utrzymało w mocy decyzję tego organu z dnia [...] maja 2012r., na mocy której umorzono postępowanie z wniosku R.R. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2011 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch kurników o obsadzie 42.000 sztuk kur niosek każdy w systemie chowu klatkowego, budowie sortowni jaj wraz z budową obiektów towarzyszących na działce nr [...] w miejscowości S.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
Decyzją z dnia [...] lipca 2011r. Wójt Gminy S. wydał z wniosku inwestora J.T. decyzję o ustaleniu warunków zabudowy dla wyżej opisanej inwestycji. Z wniosku R.R. zostało wszczęte postępowanie o stwierdzenie nieważności wymienionej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. w dniu [...] maja 2012r. umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy. R.R. składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podniósł, że co prawda z raportu wynika, że inwestycja nie będzie oddziaływała poza teren, do którego inwestor posiada tytuł prawny oraz działka skarżącego nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji nie mniej działki przedziela jedynie droga, a chów 84 000 niosek spowoduje uciążliwości zapachowe. Ponadto raport został wykonany na zlecenie inwestora.
Kolegium rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdziło, że skarżący nie posiada interesu prawnego w sprawie, a jedynie interes faktyczny. Dalej stwierdzono, że art. 105 § 1 k.p.a. ma zastosowanie w przypadku gdy w sprawie już zaistniałej przed organem okaże się, że nie można sprawy rozstrzygnąć co do istoty "nie ma bowiem podmiotu posiadającego interes prawny". Co do wadliwości raportu Kolegium stwierdziło, że nie stanowi to przedmiotu badania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy.
Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wniósł R.R., żądając uchylenia zaskarżonej decyzji, jak również decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2011r. o ustaleniu warunków zabudowy. Skarga zarzuca naruszenie prawa materialnego tj. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz nieuwzględnienie art. 28 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że inwestycja w sposób istotny naruszy nie najlepsze już warunki ochrony powietrza. Ponadto inwestycję skarżącego przedziela jedynie droga o szerokości 4 m.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, zajmując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi, bowiem decyzja nie narusza prawa.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wszystkich wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Przede wszystkim nie zawiera ono ustalenia stanu faktycznego sprawy, a także wyjaśnienia tych przepisów, które doprowadziły do - zasadnej - konkluzji, że skarżący nie posiada interesu prawnego w kwestionowaniu w trybie nieważnościowym decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2011r. o ustaleniu warunków zabudowy. O ile bowiem organ przywołuje normę art. 28 k.p.a., to poza teoretycznymi rozważaniami nie stosuje tego przepisu do ustalonego - brak bowiem takich ustaleń - stanu faktycznego. Nie mniej jednak owo naruszenie przepisów procesowych w konsekwencji nie miało wpływu na wynik sprawy, bowiem należało podzielić stanowisko organu, że skarżący nie posiada interesu prawnego, aby być stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i w konsekwencji skutecznie żądać wzruszenia tej decyzji w postępowaniu nieważnościowym. Taki stan rzeczy uniemożliwia prowadzenie postępowania nadzwyczajnego, co powinno skutkować odmową jego wszczęcia (art. 61 a § 1 k.p.a.) lub umorzeniem postępowania (art. 105 § 1 k.p.a.), jak miało to miejsce w niniejszej sprawie.
Jak wynika z art. 145 § 1 pkt 1c) P.p.s.a. sąd uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania jeśli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Ponieważ wadliwość uzasadnienia w konsekwencji nie wpłynęła na prawidłowość rozstrzygnięcia, powyższe uchybienie nie mogło skutkować uchyleniem zaskarżonego aktu.
Jak wynika z akt administracyjnych .R. nie został uznany za stronę w postępowaniu zwykłym. Nie oznacza to, że nie mógłby występować z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w takim postępowaniu. Warunkiem jednak skuteczności takiego żądania jest wykazanie, że posiada swój indywidualny interes prawny wynikający z normy prawa materialnego. Stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest zatem nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności (vide wyrok NSA z dnia 15 września 2000 r. sygn. akt IV SA 2328/99, niepubl.; wyrok NSA z dnia 10 listopada 2004 r., sygn. akt OSK 802/04).
Podstawową kwestią w rozpoznawanej sprawie jest to, czy nieruchomość skarżącego znajduje się w strefie oddziaływania zamierzonej inwestycji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie bowiem wyjaśniono, że stronami postępowania w sprawach o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z zasady są właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości, której dotyczy postępowanie, natomiast właściciele i wieczyści użytkownicy działek sąsiadujących z tą nieruchomością w tym nawet położonych w pewnej od niej odległości, mogą być stroną wówczas, gdy wykażą istnienie swego interesu prawnego opartego na konkretnej normie prawa materialnego. Wiąże się z tym przyszłe oddziaływanie planowanej inwestycji na uzasadniony prawnie interes lub obowiązek właściciela lub wieczystego użytkownika takiej nieruchomości (por. wyroki NSA: z 28 września 2006 r., II OSK 726/06, Lex nr 203457, z 19 maja 2010 r., II OSK 917/09, Lex nr 597957 i z 26 listopada 2010 r, II OSK 1825/09, Lex nr 746818).
W tej sytuacji konieczne było ustalenie jakie usytuowanie ma działka skarżącego w stosunku do terenu inwestycyjnego. W tym zakresie niestety zaskarżona decyzja zawiera braki, nie mniej jednak - jak wynika z załącznika graficznego do decyzji o warunkach zabudowy - teren inwestycji oddalony jest od działki skarżącego poprzez drogę po skosie. Tym samym działka skarżącego nie graniczy bezpośrednio z działką inwestycyjną
Nie oznacza to, jak już wyżej wskazano, że z tego wyłącznie faktu właściciel takiej działki nie może uzyskać przymiotu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Zasadniczą bowiem sprawą jest zakres oddziaływania inwestycji. Ze względu na rodzaj planowanej inwestycji tj. budowa kurników w systemie chowu klatkowego będzie ona generowała, co podnosi skarżący, charakterystyczne zapachy, a właściwie odory. Ze względu na związek owych odorów ze zjawiskiem atmosferycznym jakim jest wiatr, prawdopodobne będzie oddziaływanie tego przedsięwzięcia na działkę skarżącego w zależności od kierunków wiatru. Nie mniej jednak w tej konkretnej sprawie oczywiste negatywne oddziaływanie w postaci immisji odoru nie może skutkować uznaniem skarżącego za stronę, bowiem występuje sytuacja nakładania się kilku tożsamych źródeł oddziaływania. Na działce bowiem skarżącego (działka nr ew. [...]) także znajduje się kurnik generujący taki sam rodzaj odoru, ponadto na działkach o nr ew. [...], [....], [...], [....] i [....] znajduje się taka sama zabudowa (załącznik do decyzji o warunkach zabudowy oraz analiza). Wzajemne nakładanie tych oddziaływań powoduje w konsekwencji ich wzajemne zbilansowanie bowiem w istocie w całej okolicy panuje charakterystyczny dla chowu kur klatkowych zapach, którego jednym ze źródeł jest także działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego.
Zgodnie z art. 61 a § 1 k.p.a. organ administracji wydaje decyzję o odmowie wszczęcia postępowania gdy żądanie m.in. zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną. Ponieważ w niniejszej sprawie organ wszczął i prowadził postępowanie administracyjne nie było możliwe zastosowanie przywołanego wyżej przepisu, który znajduje zastosowanie na wstępnym etapie postępowania administracyjnego. Skoro zaś postępowanie zostało wszczęte na wniosek podmiotu nielegitymowanego, konieczne było wydanie decyzji o umorzeniu postępowania z racji jego bezprzedmiotowości.
Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło