IV SA/Wa 221/13

WyrokWSA w Warszawie2013-05-24

Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Marta Laskowska-Pietrzak, Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciele lokali mieszkalnych, którzy są współwłaścicielami gruntu bezpośrednio sąsiadującego z terenem planowanej inwestycji, posiadają przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, nawet jeśli zarząd nieruchomością wspólną sprawuje spółdzielnia mieszkaniowa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciele lokali mieszkalnych, będący współwłaścicielami gruntu bezpośrednio sąsiadującego z terenem planowanej inwestycji, posiadają przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Fakt, że spółdzielnia mieszkaniowa sprawuje zarząd powierzony, nie pozbawia ich indywidualnego prawa do udziału w postępowaniu, zwłaszcza gdy planowana inwestycja może wpłynąć na ich prawa, np. poprzez ograniczenie dopływu światła do lokalu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. M. i J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w W., która umorzyła postępowanie w sprawie odwołań od decyzji Prezydenta W. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji budowy budynku biurowego. SKO uznało, że skarżący, będący właścicielami lokalu w sąsiednim budynku i współwłaścicielami gruntu, nie są stronami postępowania, ponieważ ich interesy reprezentuje spółdzielnia mieszkaniowa. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o własności lokali, wskazując na swój indywidualny interes prawny oraz potencjalny negatywny wpływ inwestycji na ich lokal.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2013 r. sprawy ze skargi A. M. i J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2012 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej SKO) na podstawie art. 127 § 2 i art. 17 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej k.p.a) oraz art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (D.U. z 2001 r.. Nr. 79, poz. 856 ze zm.) po rozpoznaniu odwołań m.in. A. M. i J. M. – dalej Skarżący, od decyzji nr [...] Prezydenta W. nr. [...] z [...] września 2012 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowego z garażem podziemnym wraz z infrastrukturą techniczną i wjazdami, na działkach nr. ew. [...] i [...] oraz części działek nr. [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] w Dzielnicy [...] W. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 3 kpa umorzył postępowanie dotyczące rozpatrzenia tych odwołań. Stan sprawy przedstawiał się następująco. Decyzją z [...] września 2010 r. Prezydent W. ustalił warunki zabudowy dla wskazanej wyżej inwestycji. Odwołanie od tej decyzji wnieśli m.in. skarżący wywodząc że są właścicielami wyodrębnionego lokalu nr [...] w budynku położonym przy ulicy [...] w W., która graniczy z terenem na którym ma być prowadzona inwestycja. Rozpatrując odwołanie SKO nie kwestionując, że Skarżącym przysługuje tytuł prawny do lokalu położonego w budynku przy ulicy [...] uznało, że ich interesy reprezentuje Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]", jako że nie została wyodrębniona Wspólnota Mieszkaniowa a Spółdzielnia sprawuje zarząd nieruchomością wspólną jako wykonująca zarząd powierzony na podstawie art. 27 ust 2 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (D.U. 2003, Nr. 119, poz.1116 ze zm.). Organ wskazał nadto, że Skarżący mogliby być stroną tego postępowania o ile wykazaliby własny, indywidualny interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne organ wywiódł, że skarżący nie wykazali własnego interesu prawnego uzasadniającego dopuszczenie ich do postępowania na prawach strony ponieważ nie wykazali, że realizacja planowanej inwestycji wpłynie niekorzystnie wyłącznie na ich mieszkanie. Z tych względów SKO uznało, że Skarżący nie są stronami tego postępowania w rozumieniu art. 28 kpa i dlatego na podstawie art. 138 § 1 pkt. 3 kpa umorzyło postępowanie. W odwołaniu od tej decyzji skarżący wnieśli o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem art. 28 kpa w zw. z art. 27 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w zw. z art. 18 ustawy z 24 czerwca 1994 r. własności lokali (D.U: 2000, Nr 80, poz.903 t.j.). Zdaniem Skarżących SKO błędnie zinterpretowało wyżej powołane przepisy i przyjęło, że interesy prawne osób którym przysługuje prawo odrębnej własności lokali i prawo do ułamkowej części gruntu, który przylega bezpośrednio do planowanej inwestycji w wystarczającym stopniu chroni Spółdzielnia Mieszkaniowa której członkami są skarżący podczas gdy jako współwłaściciele gruntu sąsiadującego z gruntem na którym planowana jest inwestycja i właściciele lokali nr [...] mają interes prawny w toczącym się postępowaniu. Poza tym wszystkie okna ich mieszkania wychodzą na nieruchomość na której ma być wybudowany budynek, co w znacznym stopniu ograniczy im dostęp światła do lokalu z uwagi na wysokość planowanego budynku (68 m ) oraz odległość od okien ich mieszkania (5 m). Fakt, że spółdzielnia mieszkaniowa wykonuje zarząd powierzony nie pozbawia właścicieli wyodrębnionych lokali prawa do brania czynnego udziału w postępowaniu w wydanie warunków zabudowy tym bardziej, że Spółdzielnia ma prawo wykonywania jedynie czynności nie przekraczających zwykłego zarządu rzeczą wspólną gdyż w zakresie czynności przekraczających zwykły zarząd wymagana jest zezwalająca uchwała właścicieli lokali. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia. Kompetencje sądu administracyjnego nakładają na niego obowiązek oceny przebiegu postępowania administracyjnego i to zarówno czynności podejmowanych w toku tego postępowania jak i treści i podstaw wydanej decyzji administracyjnej. Działanie sądu ma bowiem na celu ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji czy postanowienia, które w jakikolwiek sposób naruszałyby obowiązujące prawo. (por. wyrok NSA Warszawa z 20 stycznia 2010 r. I GSK 982/08 LEX nr 594803, Oceniając zgodność z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organ dopuścił się naruszenia art. 28 i 138 § 1 pkt 3 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Status strony w postępowaniu administracyjnym określa art. 28 k.p.a. Zgodnie z jego brzmieniem stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowania czy też ten kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny jest konkretnym interesem indywidualnym którego istnienie musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych konkretnej sprawy i w określonych przepisach prawa materialnego.(por. II OSK 2035/11 wyrok NSA W-wa, 2012-01-12, LEX nr 1121192). Za stronę, najogólniej, będzie uważana osoba fizyczna czy prawna która na podstawie obowiązującego prawa może uzyskać określone korzyści lub może być zobowiązana do określonego zachowania, które wyznacza konkretna decyzja administracyjna wydana przez organ administracji publicznej. Przeważający jest już w orzecznictwie sądowo administracyjnym pogląd, że stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy jest nie tylko właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy ale i właściciel innej działki w granicach obszaru analizowanego, w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (D.U. 2012, Nr 647) – por. wyrok NSA z 25 lutego 2009 r, II OSK 1732/09, wyrok WSA z 28 maja 2008 r., II SA/Bd 243/08 – publ. w internetowej bazie danych orzeczeń NSA. Tym samym uprawnione jest twierdzenie, że skoro przymiot strony mają także ci z właścicieli działek na które inwestycja potencjalnie oddziałuje to tym bardziej uczestnikami takiego postępowania są właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących z planowaną inwestycją. W niniejszej sprawie, ze złożonego przez skarżących odpisu z księgi wieczystej nr. [...] wynika, że są oni właścicielami lokalu mieszkalnego nr [...] położonej przy ulicy [...] i współwłaścicielami co do udziału w gruncie związanego z własnością lokalu. Niesporne było jednocześnie w tym postępowaniu, że działka na której posadowiony jest budynek położona jest w granicy z działką na której planowana jest inwestycja. Z kolei z odwołania Skarżących jasno wynikało, że okna ich lokalu skierowane są bezpośrednio na planowaną inwestycję. W ustalonym stanie faktycznym w ocenie W.S.A. organ wadliwie ustalił, że skarżący nie są stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Planowana analiza przepisów prawa w tym ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, własności lokali i przede wszystkim kodeksu postępowania administracyjnego powinna organ doprowadzić do wniosku, że Skarżącym przysługuje przymiot strony nie tylko dlatego że okna ich lokalu skierowane są na planowaną inwestycję ale i dlatego, że są współwłaścielami działki położonej w granicy z działką będącą przedmiotem inwestacji. Planowana inwestycja może mieć wpływ na ich prawa gdyż planuje się na tym terenie pobudowanie wysokiego budynku, w niedalekiej odległości od istniejącego budynku wielorodzinnego w którym zamieszkują Skarżący, co może potencjalnie ograniczyć choćby dopływ światła do ich lokalu a tym samym utrudnić korzystanie z ich lokalu. Fakt, że Spółdzielnia Mieszkaniowa wykonuje zarząd powierzony z mocy przepisu art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w żadnym razie nie pozbawia właściciela prawa do występowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy w charakterze strony. Wykonywanie zarządu powierzonego jest pochodną przysługujących stronie praw właścicielskich i tych praw nie może wyłączać (por. wyrok NSA z 16 marca 2012 r. I OSK 2174/11, Lex nr. 1145089, wyrok WSA w Warszawie z 14 .10.2011 r. VII SA/WA 1396/11, Lex nr. 984894).Zarząd powierzony ogranicza się przede wszystkim do sprawowania zarządu rzeczą wspólną a lokal którego współwłaścicielami są skarżący taką częścią wspólną nieruchomości nie jest. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja jako sprzeczna z prawem w zakresie w jakim pozbawiła Skarżących udziału w postępowaniu o wydanie warunków zabudowy i podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Skutkuje to koniecznością rozpatrzenia odwołania Skarżących od decyzji o ustaleniu warunków zabudowy z [...] września 2010 r., po uprzednim ustaleniu czy spełnili warunki formalne do jego rozpatrzenia (termin). Z tych wzglądów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. D.U. z 2012, poz. 270) orzeczono jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło