IV SA/Wa 2241/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka,, sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant st. sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] lutego 2018 r. nr [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej A. B. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] (dalej: "Wojewoda") z [...] maja 2018 r., nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja"). Decyzją tą Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania A. J. (dalej: "skarżąca", "wnioskodawczyni") od decyzji Prezydenta [...] (dalej: Prezydent") nr [...] z dnia [...] lutego 2018 r. odmawiającej ustalenia odszkodowania za nieruchomość, oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr [...] w obrębie [...] , o pow. 103 m², zajętą pod drogę publiczną - ul. [...] w [...] – utrzymał w mocy ww. decyzję Prezydenta. II. Zaskarżona decyzja została oparta na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych. II.1.1. Skarżąca, za pośrednictwem pełnomocnika, wystąpiła w dniu [...] listopada 2001 r. do Urzędu Gminy [...] o wypłacenie odszkodowania za część nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m2, uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], zajętej pod drogę - ulicę [...], która stała się własnością Gminy. Wniosek powyższy zgodnie z właściwością, przekazany został w dniu [...] listopada 2001 r. do Starosty [...] celem rozpatrzenia. Skarżąca podtrzymała ten wniosek w piśmie z [...] sierpnia 2002 r. Zgodnie z mapą sytuacyjną nieruchomości KW nr [...] sporządzoną przez uprawnionego geodetę nieruchomość objętą KW nr [...] o pow. 402 m² stanowiły 2 działki: nr [...] z obrębu [...] o pow. 299 m² pod placem i nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m², zajęta pod ul. [...]. Z odpisu z księgi wieczystej wynika, iż jako właścicielka działki zabudowanej o pow. 402 m² nr [...], wpisana była w księdze wieczystej KW Nr [...] H. G. c. S. i K.. Do akt sprawy załączona została umowa sprzedaży, sporządzona aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r., mocą której H. G. - właścicielka zabudowanej nieruchomości przy ul. [...] w gminie [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 299 m², uregulowanej w księdze wieczystej nr KW [...], sprzedała tę nieruchomość A. J.. A. J. po zawarciu aktu małżeństwa w USC [...] z [...] w dniu [...] marca 2000 r. zmieniła nazwisko na A. J. II.1.2. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem [...] stycznia 1999 r. prawa własności gruntu zajętego pod część ulicy [...], oznaczonego jako działka nr [...] o powierzchni 103 m², w obrębie [...]. Wojewoda stwierdził w tej decyzji, że z odpisu księgi wieczystej [...] oraz wypisu z ewidencji gruntów i budynków wynika, że działka [...] była w dniu [...] grudnia 1998 r. własnością osoby fizycznej. W rozdzielniku tej decyzji jako strona postępowania wskazana została A. J.. Decyzja Wojewody w dniu [...] grudnia 2008 r. stała się ostateczna. Na podstawie powyższej ostatecznej decyzji deklaratoryjnej w księdze wieczystej KW nr [...] w dziale II jako właściciela działki nr [...] ujawniono [...]. Wnioskiem z dnia [...] marca 2012 r. Prezydent [...] wystąpił do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej o stwierdzenie nieważności decyzji deklaratoryjnej z uwagi na fakt, że została skierowana do A. J. - osoby niebędącej jej właścicielką. Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] grudnia 2013 r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. z uwagi na brak podstaw do stwierdzania jej nieważności. Minister wskazał w szczególności, że treść księgi wieczystej [...] wskazuje jednoznacznie, że właścicielem działki [...] na dzień [...] grudnia 1998 r. była A. J.. Zdaniem Ministra, organy administracji publicznej nie mogą podważać domniemania wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2017 r. poz. 1007; dalej: "u.k.w."). II.1.5. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] odmówił ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz A. J. z uwagi na fakt, że nie była w dniu [...] grudnia 1998 r. właścicielką przedmiotowej nieruchomości. II.1.6. Wojewoda [...] decyzją z [...] sierpnia 2014 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez A. J., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji uzasadniając, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu nieruchomości. Domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej wpisane jest zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym, a prawo wykreślone nie istnieje. W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości, ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym, treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność prawną z osobą uprawnioną według treści nabył własność lub inne prawo rzeczowe - rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych - art. 5 ustawy o księgach wieczystych. II.2. Decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Prezydent [...] orzekł o odmowie ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz A. J. za nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m², uzasadniając rozstrzygnięcie tym, że wnioskodawczyni nie była uprawniona do wystąpienia z wnioskiem o odszkodowanie. Prezydent [...] rozpatrując ponownie sprawę o ustalenie odszkodowania w pierwszej kolejności przeprowadził dowód z dokumentów znajdujących się w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej w formie papierowej. Rozpatrując wniosek zawarty w umowie sprzedaży z [...] sierpnia 1995 r. aktem notarialnym Rep. A [...] Sąd Rejonowy [...] [...] Wydział [...] wezwał A. J. do uzupełnienia dokumentów - wypisu z ewidencji gruntów w celu wyjaśnienia rozbieżności w powierzchni nieruchomości, bowiem w księdze wieczystej ujawniono pow. 402 m² natomiast w treści aktu notarialnego oraz wypisu z ewidencji gruntów ujawniona jest powierzchnia 299 m². Sąd postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2000 r. zawiesił postępowanie o wpis w dziale II księgi wieczystej nr [...]. A. J. wniosła zażalenie na postanowienie lecz po terminie, w związku z tym postępowanie zostało zakończone uchyleniem zarządzenia o przyjęciu zażalenia skarżącej z dnia [...] maja 2002 r. oraz odrzuceniem zażalenia z uwagi na wniesienie zażalenia po terminie. W dniu [...] września 2003 r. Sąd Rejonowy [...] Wydział [...] wydał postanowienie o umorzeniu postępowania w związku z upływem 3 lat od daty zawieszenia postępowania z wniosku A. J. o sprostowanie działu I księgi wieczystej oraz wpisanie w dziale II prawa własności na rzecz wnioskodawczyni. W dniu [...] kwietnia 2002 r. A. J. złożyła wniosek do Sądu Rejonowego o korektę powierzchni przedmiotowej nieruchomości przy ul. [...] i wpisanie jej jako właścicielki nieruchomości. Sąd Rejonowy dla [...] [...] Wydział [...] wydał w dniu [...] sierpnia 2004 r. postanowienie, którym powyższy wniosek oddalił uzasadniając, że w księdze wieczystej KW nr [...] jako właścicielka wpisana jest H. G., a księga prowadzona jest dla nieruchomości o pow. 402 m². W księdze tej znajduje się umowa sprzedaży, którą H. G. sprzedała wnioskodawczyni działkę nr [...] o pow. 299 m2. Nie jest zatem możliwe wpisanie wnioskodawczyni do całej nieruchomości opisanej w księdze wieczystej, ponieważ pozostała część nieruchomości o pow. 103 m² jest własnością H. G.. Wobec powyższego Sąd badając treść wniosku i dołączonych dokumentów oraz treść księgi wieczystej i dokumentów w niej się znajdujących orzekł o oddaleniu wniosku. Wnioskodawczyni na ww. postanowienie złożyła apelację. Sąd Rejonowy [...] [...] Wydział [...] postanowieniem z dnia [...] października 2004 r. odrzucił apelację jako spóźnioną. Zgodnie z ustawą z dnia 14 lutego 2003 r. o przenoszeniu treści księgi wieczystej do struktury księgi wieczystej prowadzonej w systemie informatycznym (Dz.U. nr 42 poz. 363 ze zm.) księga wieczysta KW nr [...] została poddana tzw. migracji. Jej treść została ujawniona w bazie w dniu [...] sierpnia 2005 r. Po migracji wpisano nr księgi wieczystej [...] w dziale I-O oznaczenie nieruchomości wpisano gmina [...], miejscowość [...] nr działki [...], nr obrębu ewid. [...], położenie [...], sposób korzystania działka zabudowana, w komentarzu wpisano reszta nieruchomości wg szkicu na wyrysie z mapy ewidencyjnej - działka zabudowana 402 m². W dziale II "Własność" jako właściciela wpisano A. J. na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] sierpnia 1995 r. Rep. A [...]. Organ I instancji opisał zmiany zapisów w księdze wieczystej na wniosek z dnia [...] marca 2007 r. w miejsce działki nr [...] z obrębu [...] wpisano: -działka nr [...] z obrębu [...] o pow. 299 m², położona przy ul. [...] usytuowana na terenie oznaczonym symbolem B - tereny mieszkaniowe -działka nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m² położona przy ul. [...] usytuowana na terenie oznaczonym symbolem dr - drogi. Następnie działka nr [...] o pow. 299 m² odłączona została do księgi wieczystej KW nr [...], w dziale II jako właściciela ujawniono A. J. na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] sierpnia 1995 r. Na wniosek z dnia [...] kwietnia 2009 r. z księgi wieczystej [...] odłączono działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m² i przeniesiono do księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla nieruchomości będących własnością [...]. Po przeniesieniu ww. działek do innych ksiąg, księga nr [...] została zamknięta. Z badania księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przed migracją wynika, że A. J., nie była ujawniona jako właścicielka przedmiotowej nieruchomości o pow. 103 m², zajętej pod ul. [...]. Poprzednia właścicielka nieruchomości H. G. zmarła w dniu [...] grudnia 2002 r. Aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] listopada 2016 r. Rep. A [...] spadek po H. G. w całości na podstawie testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego w dniu [...] czerwca 1990 r. Rep. A [...] nabyła A. J.. Jak wynika z odpisu zwykłego księgi wieczystej KW [...] wydanego przez Centralną Informację Ksiąg Wieczystych z dnia [...] marca 2009 r. prawo własności działki drogowej nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m². położonej przy ul. [...] ujawnione zostało na rzecz A. J. c. A. i H. na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] sierpnia 1995 r. Sąd wieczystoksięgowy nie sprostował błędnego wykreślenia wpisu prawa własności ujawnionego na rzecz właścicielki. Z zapisów wynika, że to H. G. była właścicielką przedmiotowej nieruchomości w dacie wejścia w życie ustawy tj. [...] grudnia 1998 r. Umową sprzedaży Rep. A [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r. A. J. nabyła od H. G. część z nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. 402 m², działkę zabudowaną oznaczoną jako nr [...] o pow. 299 m2, a zatem właścicielką w dniu [...] grudnia 1998 r. działki zajętej pod drogę nr [...], pozostała H. G.. Wniosek o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę nie złożyła jej właścicielka – H. G., lecz A. J.. Od powyższej decyzji złożyła odwołanie do Wojewody złożyła A. J.. II.3. Wojewoda [...] decyzją z [...] maja 2018 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że poprzednia właścicielka nieruchomości H. G. w ustawowym terminie nie złożyła wniosku o ustalenie odszkodowania. Z wnioskiem w ustawowym terminie wystąpiła A. J. - nabywca części zabudowanej nieruchomości aktem notarialnym Rep A [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że we wniosku była także wskazana jej matka H. G., Wojewoda stwierdził, iż pełnomocnik skarżącej – J. Z. wskazał we wniosku jedynie adres matki – H. G. do przesłania korespondencji w sprawie odszkodowania. Z odpisu z księgi wieczystej wynika, iż przed wydaniem powyższej decyzji deklaratoryjnej Wojewody [...], jako właścicielka przedmiotowego gruntu, wpisana była w księdze wieczystej KW Nr [....] H. G.. Skarżąca nie była właścicielką nieruchomości o pow. 103 m² , zajętej pod ul. [...], lecz H. G.. Na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] sierpnia 1995 r. nabywca A. J. została wpisana do księgi wieczystej jako nowa właścicielka nieruchomości o pow. 402 m² w miejsce H. G. Do dnia [...] grudnia 2005 r. nie została wydana decyzja stwierdzająca, że grunt ten stał się z mocy prawa [...]. Wojewoda podniósł, że jak wynika z zebranego materiału dowodowego w niniejszej sprawie brak było zgodności treści księgi wieczystej KW nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym. Niedopuszczalne jest samodzielne obalanie przez organ administracji publicznej domniemania zgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem, może być prowadzone ale w odpowiednim trybie postępowania przed sądem wieczystoksięgowym. Ostateczna decyzja o stwierdzeniu nabycia własności nieruchomości stanowi jakie nieruchomości lub ich części zostały zajęte pod drogi i czy drogi te mają status dróg publicznych, oraz który z podmiotów publicznoprawnych władał tą nieruchomością w dniu [...] grudnia 1998 r. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, iż wraz z przeniesieniem prawa własności nieruchomości prawo do odszkodowania nie przeszło na nabywcę, wobec czego należało odmówić ustalenia odszkodowania na rzecz A. J.. Wojewoda podobnie jak Prezydent uznał, że w niniejszej sprawie A. J. nabyła nieruchomość umową sprzedaży aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r. stanowiącą działkę nr [...] o pow. 299 m2. Umową tą nie nabyła jednak pozostałej części nieruchomości o pow. 103 m², zajętej pod drogę - ul. [...] w [...]. Prawo do spadku po zmarłej w dniu [...] grudnia 2002 r. H. G. zostało wykazane dopiero w akcie poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] listopada 2016 r. Rep. A [...], z którego wynika, że A. J. nabyła w całości z mocy testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego w dniu [...] czerwca 1990 r. Wojewoda podkreślił, że w niniejszej sprawie w ustawowym terminie wniosek o odszkodowanie nie został złożony przez matkę skarżącej H. G., a akt notarialny umowy sprzedaży został zawarty jedynie w odniesieniu do nieruchomości zabudowanej oznaczonej nr [...] o pow. 299 m². Wobec tego skarżąca w niniejszej sprawie nie była osobą uprawnioną do złożenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. 103 m² zajętą pod drogę - ul. [...] i w konsekwencji ustalenia na jej rzecz odszkodowania. III.1. Skarżąca, reprezentowana przez adwokata, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2018 r., w której zarzuciła Wojewodzie: - naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a.w związku z art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.; dalej: "Przepisy wprowadzające") oraz art. 922, art. 925 k.c. i art. 151 p.p.s.a., polegające na nieuzasadnionym oddaleniu odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2018 r. w wyniku nieuzasadnionego przyjęcia przez Wojewodę [...], że wniosek o odszkodowanie złożony przez skarżącą pochodzi od osoby nieuprawnionej tj. spadkobierczyni po H. G.; - naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających i art. 922 k.c. oraz art. 925 k.c., polegające na błędnym przyjęciu przez Wojewodę [...], iż z uwagi na fakt, iż H. G. tj. matka skarżącej w ustawowym terminie nie złożyła wniosku o odszkodowanie, a tym samym oznacza to, iż skarżąca także nie była osoba uprawnioną do złożenia wniosku o odszkodowanie; - dokonanie błędnej wykładni art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających i art. 922 k.c. oraz art. 925 k.c. polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie brak jest wniosku osoby uprawnionej, gdy tymczasem skarżąca złożyła przedmiotowy wniosek w terminie ustawowym tj. w dniu [...] listopada 2001 r., a kolejne czynności podejmowane przez skarżącą w toku postępowania konwalidowały ten wniosek po dniu [...] grudnia 2002 r. tj. po dacie w której nastąpiło nabycie spadku po zmarłej H. G. - zasady wyrażonej w art. 3 ustawy 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece wykluczającej możliwość jakąkolwiek kontroli w postępowaniu administracyjnym, dotyczącej treści wpisów własności w tychże księgach, - naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji, mimo nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego i nieustalenia prawidłowego stanu faktycznego, poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego ustalenia czy skarżąca była uprawniona do złożenia przedmiotowego wniosku o odszkodowanie, a w konsekwencji skutkowało naruszeniem art. 6 k.p.a.; - naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; - art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji. III.2. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: IV.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy błędnie przyjęły, że skarżąca nie jest osobą legitymowaną do ubiegania się o odszkodowanie, o którym mowa w art. 73 Przepisów wprowadzających. Odmowa przyznania skarżącej odszkodowania narusza w szczególności art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w zw. z art. 3 ust. 1 u.k.w. w zw. z art. 16 § 1 k.p.a. w zw. z art. 2 i art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. IV.2. Przede wszystkim należy przypomnieć, że zgodnie z art. 3 ust. 1 u.k.w., domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Domniemanie to może być obalone w postępowaniu sądowym, w tym przede wszystkim w postępowaniu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 u.k.w.; por. np. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2011 r., III CZP 123/10, OSNC 2011/9/96 i cyt. tam orzecznictwo; H. Ciepła, Komentarz do art.626(2) Kodeksu postępowania cywilnego, LEX 2013, teza 10). Zgodnie z tym przepisem, w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności. W każdym razie przedmiotowe domniemanie zgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nie może być obalone w postępowaniu administracyjnym, podobnie jak w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. np. wyroki NSA: z 6 kwietnia 1999 r., IV SA 2338/98; z 23 czerwca 2006 r., I OSK 1010/05; z 21 listopada 2008 r., I OSK 1630/07; z 9 kwietnia 2014 r., I GSK 1366/12; z 27 sierpnia 2015 r., I OSK 199/14; z 4 grudnia 2018 r., I OSK 1/17 - CBOSA). W realiach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, że w świetle odpisu zupełnego księgi wieczystej nr [...] (tom 4/4 akt administracyjnych, zob. też wydruki z tej księgi dołączone do akt sądowych), właścicielką części nieruchomości odpowiadającej aktualnej działce [...], która to działka drogowa została wyodrębniona z działki nr [...], na dzień [...] grudnia 1998 r. była skarżąca, a nie jej matka H. G.. Przyznał to zresztą Wojewoda na s. 6 uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Równocześnie jednak Wojewoda stwierdził, że: "Jak wynika z zebranego materiału dowodowego w niniejszej sprawie brak było zgodności treści księgi wieczystej nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym". Tym samym Wojewoda, a wcześniej Prezydent [...], w istocie obalili domniemanie wynikające z art. 3 ust. 1 u.k.w., do czego, w myśl utrwalonego orzecznictwa, organy administracji publicznej nie są uprawnione. Dodatkowo należy wskazać, że w obrocie prawnym pozostają dwie ostateczne decyzje administracyjne (tj. decyzja Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. stwierdzająca nabycie z mocy prawa działki nr [...] oraz decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] grudnia 2013 r., znak: [...] odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji [...] z dnia [...] listopada 2008 r.), z których wynika, że organy te, powołując na treść księgi wieczystej nr [...], uznały, że to skarżąca, na dzień [...] grudnia 1998 r., była, właścicielką nieruchomości odpowiadającej działce nr [...]. W świetle zasady trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.), będącej istotnym elementem konstytucyjnej zasady zaufania do działań organów władzy publicznej oraz zasady pewności obrotu prawnego (art. 2 Konstytucji RP; por. np. wyrok NSA z 15 lutego 2017 r., II OSK 1419/15, CBOSA), niedopuszczalne było w realiach niniejszej sprawy poczynienie wobec skarżącej odmiennych ustaleń. W aspekcie zasad konstytucyjnych nie można na gruncie niniejszej sprawy pominąć również art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem, wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Wykładnia i stosowanie art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających powinny być prowadzone z uwzględniłem konstytucyjnego prawa do odszkodowania (por. np. uzasadnienie wyroku 7 sędziów NSA z 11 stycznia 2010 r., I OPS 3/09, CBOSA). W szczególności w realiach niniejszej sprawy podzielenie poglądu orzekających organów doprowadziłaby do tego, że skarżąca, będąc następca prawnym swej matki pod tytułem ogólnym, nie otrzymałaby odszkodowania. Trudno przy tym mówić o jakimkolwiek zaniedbaniu ze strony skarżącej, która działała w zaufaniu do treści wpisów w księgach wieczystych oraz treści aktu notarialnego, w oparciu o który nabyła w 1995 r. nieruchomość opisaną jako działka nr [...] (pamiętać przy tym należy, że w odniesieniu do nieruchomości gruntowych wpis do księgi wieczystej ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny). Wniosek został przez skarżącą złożony w ustawowym terminie, tj. w 2001 r. W demokratycznym państwie prawnym realizującym zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP), za niedopuszczalną uznać należy sytuację, w której to jednostka ponosi negatywne konsekwencje zaniechań organów władzy publicznej. W szczególności z analizy akt administracyjnych wynika, że w dniu sporządzania umowy sprzedaży ([...] sierpnia 1995 r.), w księdze wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości ujawniona była działka nr [...] o pow. 402 m², a nie działka nr [...] obejmująca grunt o powierzchni 299 m². Reasumując, w realiach niniejszej sprawy skarżąca jako osoba uprawniona złożyła w terminie wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przejęcie na własność gminy działki drogowej nr [...]. IV.3. Ponieważ w sprawie zachodzi konieczność dopuszczenia dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego, konieczne było uchylenie również decyzji organu I instancji (art. 15 k.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji RP; por. np. wyrok NSA z 5 grudnia 2018 r., I OSK 4132/18, CBOSA). Rozpoznając sprawę ponownie Prezydent będzie miał na uwadze powyższe oceny prawne (art. 153 p.p.s.a.). IV.4. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składają się wpis od skargi (200 zł) oraz wynagrodzenie adwokata (480 zł). IV.5. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.