IV SA/Wa 2922/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-04-15
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska – Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na uchwałę rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzedzona pismem zatytułowanym "wniosek o zmianę planu", spełnia wymóg wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Skarga na uchwałę rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podlega odrzuceniu, jeśli nie została poprzedzona skutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Pismo zatytułowane "wniosek o zmianę planu", nawet jeśli powołuje się na art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie może być traktowane jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, gdyż jego treść wskazuje na chęć zmiany planu w trybie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a nie na usunięcie konkretnego naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Ponadto, nawet gdyby uznać takie pismo za wezwanie, skarga mogłaby zostać wniesiona po terminie.Stan faktyczny
H. Z. i M. L. wnieśli skargę na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] października 2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący wskazali, że poprzedzili skargę wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w postaci wniosku o zmianę przepisów. Organ wniósł o odrzucenie skargi, podnosząc brak wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Sąd uznał, że pismo skarżących z dnia 23 marca 2015 r. zatytułowane "wniosek o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" nie stanowiło wezwania do usunięcia naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. Z. i M. L. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] października 2001 r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odrzucić skargę
W piśmie z dnia 1 września 2015 r. H. Z. i M. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] października 2001 r., nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie, względnie oddalenie skargi. Wnosząc o odrzucenie skargi Rada W. podniosła, że skarga nie została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa.
W piśmie z dnia 15 października 2015 r. skarżący wskazali, że skargę poprzedzili wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w postaci wniosku o zmianę stosowanych przepisów.
W piśmie z dnia 4 kwietnia 2016 r. organ uzupełnił akta sprawy i wyjaśnił, w odpowiedzi na wezwanie Sądu, że skarżący oprócz wniosku z dnia 23 marca 2015 r. o zmianę planu złożyli jedynie ponaglenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z powyższego wynika, że skuteczność wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy, podjęte w sprawach z zakresu administracji publicznej, zależy od uprzedniego wyczerpania trybu wezwania właściwego organu gminy do usunięcia naruszenia prawa.
W ocenie Sądu nie można przyjąć, iż skarżący H. Z. i M. L. w niniejszej sprawie dopełnili powyższego obowiązku. Pisma z dnia 23 marca 2015 r. zatytułowanego "wniosek o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" nie można bowiem traktować jako wezwania do usunięcia naruszania prawa.
Wskazać należy, że wezwanie, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, stanowi substytut środka odwoławczego, jest sformalizowanym środkiem prawnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 października 2008 r., sygn. II OSK 1420/08). Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną, przysługującą konkretnemu podmiotowi w stosunku do określonego aktu jednokrotnie. Z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin na udzielenie odpowiedzi na to wezwanie i termin na wniesienie skargi do Sądu Administracyjnego. W okresie biegu tego terminu organ może bowiem udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni na wniesienie skargi na taką uchwał do Sądu. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa do zaskarżenia uchwały do Sądu Administracyjnego.
Z powyższego wynika, że skuteczne wezwanie organu do usunięcia naruszenia otwiera możliwość zaskarżenia uchwały do Sądu. Należy również mieć na względzie, że wniesienie tego środka zaskarżenia rodzi też po stronie organu odpowiednie uprawnienia. Skoro organ gminy ma możliwość zareagowania na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa istotne jest, by z takiego pisma jasno wynikało, czego żąda wnioskodawca. Z artykuł 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wynika, że wezwanie powinno wskazywać, na czym polega naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnioskodawcy oraz wskazywać kwestionowaną uchwałę (zarządzenie) z uwzględnieniem postanowień naruszających ten interes.
W niniejszej sprawie skarżący we wniosku z dnia 23 marca 2015 r. zawarli wniosek o zmianę planu. Co prawda we wniosku powołali art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jednak podkreślić należy, że w orzecznictwie sądowym przyjęto, że każde pismo w postępowaniu sądowym, niezależnie od tego, jaką nazwę nada mu strona, powinno być rozpoznane w takim trybie, który w najpełniejszym stopniu umożliwia uczynienie zadość zamieszczonemu wnioskowi strony, zaś o charakterze pisma procesowego decyduje jego treść, a nie nazwa (por. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2015 r., sygn. I OSK 1457/15). Dalsza treść pisma z 23 marca 2015 r. jasno wskazuje, że skarżący wnoszą o zmianę planu w trybie art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Za takim przyjęciem charakteru tego wniosku przemawia również następne pismo skarżących skierowane do Dyrektora Biura Architektury i Planowania Przestrzennego (data wpływu do organu 28 lipca 2015 r.), w którym to pełnomocnik skarżącej zawarł wniosek o ponaglenie rozpatrywania wniosku o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W tym piśmie pełnomocnik jasno wskazał, że poprzednie pismo stanowiło wniosek o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...].
Tak też, zasadnie zresztą, potraktował to pismo organ i piśmie z dnia 5 sierpnia 2015 r. odpowiedział na "wniosek o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". Tego pisma organu nie można było potraktować jako wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Jeżeli zatem odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa ma udzielić Rada Gminy to wskazane pismo nie jest sporządzone ani podpisane przez Przewodniczącego Rady Gminy.
Gdyby zaś przyjąć, co podnoszą skarżący w piśmie z dnia 15 października 2015 r., że pismo z dnia 23 marca 2015 r. stanowiło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, to skarga i tak podlegałaby odrzuceniu, jako wniesiona po terminie. Z wyjaśnień organu wynika, że pismo z dnia 23 marca 2015 r. wpłynęło ono do organu w dniu 21 kwietnia 2015 r., zaś skargę wniesiono do Sądu 2 września 2015 r. a więc po upływie 60 dniowego terminu .
Reasumując stwierdzić należy, że w świetle przedstawionych argumentów nie można uznać, że skarżący przed wniesieniem skargi do Sądu wyczerpali przysługujące środki zaskarżenia.
W świetle art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Użyte w tym przepisie sformułowanie: "innych" wskazuje na inne przyczyny niż wymienione w pkt 1-5 art. 58 § 1 tej ustawy. Niedopuszczalność skargi z innych przyczyn występuje zwłaszcza, gdy skarga zostanie wniesiona bez wyczerpania środków zaskarżenia albo bez uprzedniego wezwania na piśmie do usunięcia naruszenia prawa, czyli tak jak miało to miejsce na gruncie niniejszej sprawy.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.
Jednocześnie należy podkreślić, że rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie nie zamyka skarżącym możliwości skontrolowania przez Sąd zaskarżonej uchwały. Po wezwaniu organy gminy, w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, do usunięcia naruszenia prawa, będą oni uprawnieni do ponownego wniesienia skargi, z zachowaniem odpowiedniego terminu, na skarżoną w niniejszej sprawie uchwałę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło