IV SA/Wa 3131/19
WyrokWSA w Warszawie2020-02-26
Skład orzekający: Grzegorz Rząsa, Anna Sidorowska-Ciesielska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, powołując się na powagę rzeczy osądzonej w sytuacji, gdy wcześniejsza decyzja dotyczyła podobnego, lecz nie identycznego żądania udostępnienia danych osobowych z rejestru PESEL?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ administracji prawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe z uwagi na powagę rzeczy osądzonej. Wcześniejsza decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dotycząca udostępnienia danych osobowych kobiet z określonych roczników i województw na badania mammograficzne, mimo pewnych różnic w zakresie wnioskowanego przedziału wiekowego i jednego województwa, stanowiła rozstrzygnięcie tej samej sprawy w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., ze względu na tożsamość podmiotową, przedmiotową oraz stan prawny i faktyczny w kluczowych aspektach.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o udostępnienie danych osobowych kobiet z określonych roczników i województw z rejestru PESEL w celu wysłania zaproszeń na badania mammograficzne, powołując się na realizację zadań publicznych w ramach Narodowego Programu Zwalczania Chorób Nowotworowych. Minister Cyfryzacji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, ponieważ wcześniej Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał ostateczną decyzję odmawiającą uwzględnienia podobnego wniosku. Spółka wniosła skargę, zarzucając m.in. niewłaściwość organu i naruszenie zasady powagi rzeczy osądzonej. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję Ministra Cyfryzacji, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę wyjaśnienia kwestii powagi rzeczy osądzonej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.), Sędziowie asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant ref. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2020 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. na decyzję Ministra Cyfryzacji z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę
I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Cyfryzacji (dalej: "Minister" lub "organ") z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja"). Decyzją ta Minister, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego przez [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka" lub "wnioskodawca"), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia z rejestru PESEL zbioru danych osobowych kobiet urodzonych pomiędzy 1947 - 1968 z województw: Dolnośląskiego, Opolskiego, Śląskiego, Małopolskiego, Podkarpackiego, Lubelskiego, Świętokrzyskiego, Łódzkiego, Mazowieckiego, Wielkopolskiego, Zachodniopomorskiego, Warmińsko - Mazurskiego oraz Pomorskiego.
II. Stan faktyczny przedstawia się następująco.
II.1. Podaniem z dnia 23 listopada 2016 r. Spółka wystąpiła do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "MSWiA") o udostępnienie ze zbioru PESEL danych osobowo-adresowych kobiet z roczników 1947-1968 z 13 enumeratywnie wskazanych województw, celem wysłania zaproszeń na badania mammograficzne. Spółka podała, że jest podmiotem, o którym mowa w art. 46 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2016 r., poz. 722 ze zm., dalej: "u.e.l."), realizującym zadania publiczne związane z Narodowym Programem Zwalczania Chorób Nowotworowych uchwalonym uchwałą Nr 208 Rady Ministrów z dnia 3 listopada 2015 r. (M.P. z 2015 r., poz. 1165 ze zm.). Do podania załączono formularze wniosków o udostępnienie danych. MSWiA pismem z dnia 12 grudnia 2016 r. przekazał wniosek Spółki wraz z załącznikami według właściwości do Ministra Cyfryzacji. Minister Cyfryzacji decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., orzekł o umorzeniu, jako bezprzedmiotowego, postępowania wszczętego na wniosek Spółki. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że MSWiA decyzją ostateczną z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...], rozstrzygnął uprzednio wniosek Spółki z dnia 24 października 2015 r. o udostępnienie ze zbioru PESEL danych osobowo-adresowych kobiet z roczników 1946-1968 z województw: Dolnośląskiego, Opolskiego, Śląskiego, Małopolskiego, Podkarpackiego, Lubelskiego, Świętokrzyskiego, Łódzkiego, Mazowieckiego, Wielkopolskiego, Zachodniopomorskiego, Pomorskiego celem wysłania zaproszeń na badania mammograficzne. Zdaniem organu, ponowny wniosek o to samo, oparty o tę samą podstawę prawną i złożony przez tę samą Spółkę, z niewielkimi zmianami w zakresie treści wniosku dotyczącej kryteriów mającego powstać w wyniku przetworzenia rejestru PESEL zbioru danych, nie mógł zostać rozpoznany merytorycznie, ponieważ wydanie ponownej decyzji w tej samej sprawie naruszałoby tzw. powagę rzeczy osądzonej, a wydana decyzja dotknięta byłaby wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Ponadto Minister Cyfryzacji wskazał, że wnioskodawca błędnie zinterpretował przepis art. 50 ust. 1 pkt 2 u.e.l. dotyczący możliwości udostępniania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych danych jednostkowych dla podmiotów, o których mowa w przepisie art. 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 u.e.l. Z tego względu organ ten uznał, że wystąpiły podstawy do zastosowania przepisu art. 105 § 1 k.p.a. Od powyższej decyzji Spółka złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Minister Cyfryzacji, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2017 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że co prawda minister właściwy do spraw wewnętrznych w oparciu o przepis art. 50 ust. 1 pkt 2 u.e.l. udostępnia dane podmiotom, o których mowa w art. 46 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, jednakże wnioskodawcy nie można uznać za "inny podmiot realizujący zadania publiczne określone w odrębnych przepisach". Zdaniem Ministra Cyfryzacji, w niniejszej sprawie Spółka domagała się udostępnienia zbioru danych, a nie danych jednostkowych, tj. informacji uzyskanej z rejestrów dotyczącej jednej osoby (art. 47 ust. 4 u.e.l.). Wobec tego, że wniosek Spółki dotyczy udostępnienia z rejestru PESEL zbioru danych wielu osób właściwym do rozpatrzenia niniejszej sprawy jest Minister Cyfryzacji jako podmiot, który udostępnia dane wymienione w art. 46 ust. 2 pkt 2 u.e.l., zatem prawidłowo uznał się on za właściwy do rozpatrzenia sprawy (art. 50 ust. 1 pkt 1 tej ustawy). W pozostałym zakresie Minister Cyfryzacji podzielił własne stanowisko co do tego, że w niniejszej sprawie zachodzi tzw. powaga rzeczy osądzonej. Organ ten wskazał, że w sprawie nr [...] już zakończonej przez MSWiA i w sprawie niniejszej zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa. Ponowny wniosek złożyła ta sama osoba, dotyczy on tego samego żądania, tych samych praw, podstawy faktycznej i prawnej. Minister Cyfryzacji stwierdził także, że co prawda w niniejszej sprawie organ I instancji winien wydać postanowienie w oparciu o przepis art. 61a § 1 k.p.a., jednak niecelowe byłoby uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., czy art. 138 § 2 k.p.a., skoro i tak tym samym powodem negatywnego załatwienia sprawy byłby stan powagi rzeczy osądzonej. Wobec tego organ uznał za zasadne utrzymanie w mocy decyzji wydanej w I instancji. Od decyzji Ministra Cyfryzacji z dnia [...] kwietnia 2017 r. Spółka wniosła skargę do WSA w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1. art. 46 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 50 u.e.l. poprzez uznanie, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku Spółki jest Minister Cyfryzacji; 2. art. 105 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez uznanie, że wydanie w niniejszej sprawie decyzji merytorycznej narusza tzw. powagę rzeczy osądzonej; 3. art. 10 k.p.a. poprzez brak umożliwienia skarżącej wypowiedzenia się, co do zgromadzonych dowodów i zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji. W skardze Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Ministra Cyfryzacji z dnia [...] lutego 2017 r. oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej obowiązku zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że w niniejszej sprawie właściwym organem jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, ponieważ Spółka jest podmiotem realizującym zadania publiczne, o których mowa w przepisie art. 46 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 50 ustawy o ewidencji ludności, związane z Narodowym Programem Zwalczania Chorób Nowotworowych, uchwalonym uchwałą Nr 208 Rady Ministrów z dnia 3 listopada 2015 r. (M.P. z 2015 poz. 1165 ze zm.) na terenie województw: Dolnośląskiego, Opolskiego, Śląskiego, Małopolskiego, Podkarpackiego, Lubelskiego, Świętokrzyskiego, Łódzkiego, Mazowieckiego, Wielkopolskiego, Zachodniopomorskiego, Warmińsko-Mazurskiego. Wobec tego powinna otrzymać wszelkie wsparcie w ramach obowiązujących przepisów w realizacji Programu, w szczególności od organów państwowych, w tym i stosownych Ministerstw. Spółka wskazała, że zwróciła się nie o udostępnienie zbioru danych, ale o udostępnienie danych jednostkowych. Zamiast występować z wieloma pojedynczymi wnioskami Spółka złożyła jeden zbiorczy wniosek, zawierający żądanie udostępnienia danych jednostkowych. Rodzaj żądanych danych determinowany jest celami Programu, który Spółka realizuje, a który dotyczy przebadania wszystkich kobiet spełniających określone w Programie kryteria. Decyzję w sprawie winien wydać zatem Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Spółka nie podzieliła też stanowiska Ministra Cyfryzacji, że w sprawie nie było możliwe wydanie decyzji merytorycznej. W ocenie skarżącej, analiza stanu faktycznego i prawnego sprawy świadczy o braku podstaw do uznania postępowania za bezprzedmiotowe i braku podstaw do wystąpienia stanu tzw. powagi rzeczy osądzonej. Zbiór kobiet uprawnionych do przedmiotowych badań stanowi zawsze zbiór zmienny, choćby ze względu na ukończenie przez kolejne osoby wieku 55 lat uprawniającego do wzięcia udziału w Programie. Na podstawie złożenia dwóch lub więcej wniosków o udostępnienie danych nie uzyska się tożsamego zbioru danych. Wobec zmieniającego się kręgu uprawnionych do badań i zmieniającego się kręgu danych nie sposób mówić o niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Spółka zarzuciła także Ministrowi Cyfryzacji, że nie wyjaśnił jaka istotna zmiana w zakresie treści wniosku musiałaby zaistnieć, aby wystąpiła sytuacja bezprzedmiotowości postępowania. Organ nie wskazał jakie kryteria decydują o tym, że dana zmiana jest istotna lub nieistotna. Brak wyjaśnienia tego zagadnienia świadczy o tym, że organ w sposób dowolny decyduje o tożsamości wniosku, pozbawiając skarżącą uprawnień wynikających z ustawy o ewidencji ludności. Poza tym Spółka zarzuciła Ministrowi Cyfryzacji, że przed wydaniem decyzji nie poinformował skarżącej o możliwości zapoznania się z aktami postępowania oraz końcowego wypowiedzenia w sprawie, zwłaszcza z uwagi na obszerność materiału dowodowego i wątpliwości, co do ewentualnej nieważności postępowania. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie.
II.2. Wyrokiem z dnia 3 października 2017 r. (IV SA/Wa 1784/17), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz poprzedzająca ją decyzję Ministra Cyfryzacji z dnia [...] lutego 2017 r. W motywach tego orzeczenia WSA stwierdził, że MSWiA nie wyjaśnił w sposób dokładny i wszechstronny na tle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, czy Spółka jest innym podmiotem realizującym zadania publiczne z zakresu opieki zdrowotnej w ramach programu zdrowotnego, określonego w podaniu z dnia 23 listopada 2016 r., skoro wykonuje te zadania na podstawie umowy cywilnoprawnej, czy też publiczne zadania ustawowe z tego zakresu realizuje państwowa jednostka organizacyjna – Narodowy Fundusz Zdrowia i to ten Fundusz jest uprawniony do żądania wnioskowanych danych na podstawie przepisu art. 46 ust. 1 pkt 5 u.e.l. Nie zostało też wyjaśnione, czy jeżeli Spółka nie jest podmiotem z art. 46 ust. 1 pkt 5 tej ustawy to, czy jest jednym z podmiotów określonych w art. 46 ust. 2 u.e.l., w szczególności mającym interes prawny w uzyskaniu żądanych danych z rejestru PESEL (art. 46 ust. 2 pkt 1 tej ustawy), skoro powołuje się na umowę zawartą z NFZ, dotyczącą realizacji państwowego profilaktycznego programu zdrowotnego w zakresie badań przesiewowych, ukierunkowanych na wykrywanie nowotworu raka piersi. Sąd pierwszej instancji nie podzielił przy tym stanowiska Ministra Cyfryzacji zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji, że w niniejszej sprawie uprawnienia skarżącej Spółki wynikają z przepisu art. 46 ust. 2 pkt 2 u.e.l. Wobec tego, że przepis ten dotyczy udostępniania danych osobowych – co do zasady – podlegających ustawowej ochronie (art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych), nie można – zdaniem WSA – tego przepisu interpretować w kierunku rozszerzenia kręgu podmiotów uprawnionych do uzyskania tego rodzaju danych. Sąd wojewódzki uznał, że w niniejszej sprawie Minister Cyfryzacji, nie będąc związany pismem MSWiA przekazującym temu organowi podanie z dnia 23 listopada 2016 r. wraz z urzędowymi formularzami wniosków, przedwcześnie wydał decyzję kończącą postępowanie w sprawie, błędnie oceniając wniosek jako żądanie udostępnienia zbioru danych (zmienił z urzędu kwalifikację żądania), pomijając przy tym wyjaśnienie statusu podmiotu wnioskującego, czym naruszył przepis art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
II.3. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Minister Cyfryzacji. Zaskarżonemu wyrokowi Minister zarzucił naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu:
- art. 50 ust. 1 u.e.l. poprzez przyjęcie, że właściwość jednego z ministrów zależy wyłącznie od tego jaki podmiot wystąpił z wnioskiem o udostępnienie danych, a w konsekwencji przyjęcie, że wniosek Spółki winien w myśl tego artykułu rozpatrzyć MSWiA;
- art. 47 ust. 1 u.e.l. poprzez przyjęcie, że złożenie wniosku w trybie art. 47 ust. 1 czyli o określonej treści i na określonym wzorze (zgodnym z Załącznikiem nr 1 do rozporządzenia MSWiA z dnia 5 października 2011 r. w sprawie określenia wzorów wniosków o udostępnienie danych, Dz. U. z 2016 r., poz. 836, rozp. MSWiA z 2011), determinuje tryb jego rozpoznania jako wniosku o dane jednostkowe;
- art. 47 ust. 4 u.e.l. poprzez jego niezastosowanie skutkujące błędnym przyjęciem, że wniosek złożony na wzorze wniosku o udostępnienie danych jednostkowych jest wystarczającą przesłanką do uznania, że faktycznie dotyczy on danych jednostkowych.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie Ministra, prawidłowo stwierdził brak swojej właściwości w sprawie, podkreślając że wniosek nie dotyczy danych jednostkowych i jako taki nie może być zrealizowany przez ten organ. Dalej strona skarżąca kasacyjnie podniosła, że brak identyfikacji osoby i skierowanie wniosku ogólnego, którego przedmiotem już na wstępie, jest zbiór danych osobowych, a który powstanie wskutek przetworzenia za pomocą algorytmu całego rejestru PESEL, nie pozwala na przyjęcie, że tak sformułowane żądanie dotyczy danych jednostkowych, o których mowa w art. 47 ust. 4 i art. 50 ust. 1 pkt 2 u.e.l. Sąd wojewódzki nie wziął pod uwagę definicji danych jednostkowych z art. 47 ust. 4 u.e.l. Co się tyczy kwalifikacji Spółki jako podmiotu wymienionego w art. 46 ust. 1 pkt 5 u.e.l. to w skardze kasacyjnej przywoływano, że tę kwestię rozstrzygnął MSWIA w ostatecznej decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r.
III.1. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 27 listopada 2019 r. (II OSK 371/18) uchylił zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Zdaniem NSA, skarga kasacyjna miała usprawiedliwione podstawy. Uzasadniony okazał się zarzut naruszenia art. 47 ust. 1 u.e.l. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie przez orzekający w sprawie sąd pierwszej instancji, że złożenie przez Spółkę wniosku na wzorze odnośnie udostępniania danych jednostkowych z ewidencji ludności determinował tryb jego rozpoznania jako wniosku o udostępnienie danych jednostkowych. Trafnie skarżący kasacyjnie Minister zarzucił także niezastosowanie art. 47 ust. 4 u.e.l., gdzie określono pojęcie "danych jednostkowych" jako informacji uzyskanych z rejestrów, o których mowa w art. 3 u.e.l., dotyczące jednej osoby lub imion i nazwisk wszystkich osób zameldowanych pod jednym adresem. Zasadnie strona skarżąca kasacyjnie wskazuje, że brak identyfikacji osoby i skierowanie wniosku ogólnego, którego przedmiotem ma być zbiór danych osobowych osób, spełniających oznaczone kategorie (kobiety z oznaczonych roczników, zamieszkujące oznaczone województwa Polski), a którego powstanie jest możliwe za pomocą algorytmu całego rejestru PESEL, nie pozwalał na przyjęcie, że wniosek Spółki dotyczył danych jednostkowych. W konsekwencji za skuteczny należy uznać zarzut błędnej wykładni art. 50 ust. 1 u.e.l. polegający na uzależnieniu właściwości rzeczowej oznaczonego ministra (właściwego do spraw informatyzacji lub do spraw wewnętrznych) od zakwalifikowania statusu podmiotu wnioskującego o udostępnienie danych osobowych. W myśl art. 50 ust. 1 u.e.l., dane z rejestru PESEL udostępnia: 1) minister właściwy do spraw informatyzacji - za pomocą urządzeń teletransmisji danych, w tym w drodze weryfikacji, oraz jeżeli udostępnienie dotyczy danych jednostkowych dla podmiotów, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 2; 2) minister właściwy do spraw wewnętrznych, jeżeli udostępnienie dotyczy danych jednostkowych dla podmiotów, o których mowa w art. 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3". Skoro zatem właściwość ministra właściwego do spraw wewnętrznych została przewidziana dla udostępnienia danych jednostkowych dla oznaczonych podmiotów, to – skoro w przedmiotowej sprawie nie chodziło o udostępnienie takich danych – MSWIA nie był – wbrew temu co wynikałoby z motywów zaskarżonego wyroku, właściwym organem do rozpoznania wniosku Spółki. Dalej NSA stwierdził, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach, ale istota sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją nie została w pełni wyjaśniona, co nie pozwala na orzeczenie w trybie art. 188 p.p.s.a. Minister Cyfryzacji utrzymując w mocy własną decyzję umarzającą postępowanie powoływał się na przepis art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w aspekcie mającej pozostawać w obrocie decyzji ostatecznej MSWiA z dnia [...] grudnia 2015 r. Oceny zaskarżonej decyzji w tym zakresie sąd pierwszej instancji nie dokonał, koncentrując się na kwestii uznania właściwości MSWiA i dopatrując się naruszenia przez Ministra Cyfryzacji przepisów art. 105 § 1 w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., wywodząc końcowo o potrzebie przekazania przez Ministra Cyfryzacji podania Spółki do MSWiA jako właściwego organu. W aktach sprawy brak jest decyzji MSWiA z dnia [...] grudnia 2015 r., której treść miałaby determinować stanowisko skarżącego kasacyjnie Ministra Cyfryzacji o bezprzedmiotowości toczącego się przed nim postępowania. Rolą zatem WSA w Warszawie będzie zobowiązanie Ministra Cyfryzacji do uzupełnienia akt o wspomnianą decyzję i przeprowadzenie w tym zakresie dowodu z dokumentu (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Ponownie rozpoznając skargę WSA w Warszawie uwzględni ponadto powyżej zaprezentowaną ocenę w aspekcie wykładni i stosowania przepisów prawa materialnego. Ubocznie NSA zwrócił uwagę, że kwestia kwalifikowania podmiotu uprawnionego do uzyskania danych z rejestru PESEL w sytuacji powoływania się przezeń na realizowanie zadań publicznych na podstawie umowy w ramach wykonywania działalności leczniczej była przedmiotem uwagi judykatury (por. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2018 r., II OSK 2463/16 i WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2018 r., IV SA/Wa 2523/17, CBOSA).
III.2. Minister przy piśmie z 29 stycznia 2020 r. nadesłał akta sprawy zakończonej decyzją MSWiA z dnia [...] grudnia 2015 r.
IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
IV.1. Skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).
IV.2. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że sprawa niniejsza jest rozpoznawana w wyniku uchylenia poprzedniego orzeczenia WSA w Warszawie przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 listopada 2019 r. Zgodnie z art. 190 zd. 1 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W orzecznictwie przyjmuje się, że przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie, należy rozumieć osąd odnośnie do prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa, tak materialnego, jak i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji (por. np. wyrok NSA z 21 stycznia 2015 r., I GSK 1498/13, CBOSA). W orzecznictwie jest również utrwalony pogląd, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie może stosować postanowień art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 § 3, art. 183 § 1 oraz art. 190 p.p.s.a. (por. np. wyrok NSA z 20 listopada 2014 r., I OSK 2214/14 oraz cyt. tam wyrok NSA z 20 września 2006 r., II OSK 1117/05, CBOSA). W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, z art. 190 p.p.s.a. (interpretowanego z uwzględnieniem zasady zaufania oraz pewności prawa – art. 2 Konstytucji RP) wynika dla sądu I instancji w szczególności obowiązek ponownego rozstrzygnięcia sprawy w kwestiach, które nie zostały przesądzone wprost w wyroku NSA, w taki sposób, aby wyrok WSA nie godził również pośrednio w oceny prawne sformułowane przez Naczelny Sąd Administracyjny. Reasumując, ratio legis art. 190 p.p.s.a. sprowadza się do przyspieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, poprzez uznanie, że pomimo uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, pewne kwestie sporne zostały już ostatecznie przesądzone. Powoduje to w konsekwencji zawężenie granic ponownego rozpoznania sprawy (por. np. wyrok NSA z 2 grudnia 2014 r., I FSK 1448/13, CBOSA).
IV.2. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 listopada 2019 r. przesądził m. in., że wniosek spółki o udostępnienie przedmiotowych danych nie może być uznany za wniosek o udostępnienie danych jednostkowych. Skoro zatem właściwość ministra właściwego do spraw wewnętrznych została przewidziana dla udostępnienia danych jednostkowych dla oznaczonych podmiotów, to minister ten nie był właściwym organem do rozpoznania wniosku Spółki (s. 6 uzasadnienia wyroku NSA). Tym samym bezzasadny okazał się zarzut nr 1 skargi (s. 2 skargi).
IV.3. Bezzasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 105 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (zarzut nr 2 skargi). Trafnie przyjął Minister, że merytoryczne orzekanie w sprawie nie było możliwie z uwagi na pozostawanie w obrocie ostatecznej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...]. Należy przypomnieć, że decyzją tą odmówiono uwzględnienia wniosku Spółki z dnia 24 października 2015 r. o udostępnienie ze zbioru PESEL danych osobowo-adresowych kobiet z roczników 1946-1968 z województw: Dolnośląskiego, Opolskiego, Śląskiego, Małopolskiego, Podkarpackiego, Lubelskiego, Świętokrzyskiego, Łódzkiego, Mazowieckiego, Wielkopolskiego, Zachodniopomorskiego, Pomorskiego celem wysłania zaproszeń na badania mammograficzne. Należy odnotować, że z uzasadnienia tej decyzji wynika, że przyczyną wydania decyzji odmownej było przyjęcie wykładni art. 46 ust. 1 pkt 5 u.e.l., zgodnie z którą, udostępnienie danych z rejestru PESEL, rejestrów mieszkańców oraz rejestrów zamieszkania cudzoziemców podmiotowi niebędącemu państwową ani samorządową jednostką organizacyjną możliwe jest wyłącznie w przypadku, gdy realizowane zadania są zadaniami własnymi tego podmiot. Zawarcie umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia na wykonywanie profilaktycznych programów zdrowia nie powoduje, że zadanie takie nie staje się ustawowym zadaniem własnym tego podmiotu (zob. s. 3 - 5 decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 grudnia 2015 r., akta administracyjne nadesłane przy piśmie z 29 stycznia 2020 r.). Uzupełniająco należy wskazać, że wykładnia przyjęta w tej decyzji jest zbieżna z poglądami wyrażonymi w wyrokach NSA z dnia 10 października 2018 r., II OSK 2463/16 i WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2018 r., IV SA/Wa 2523/17 – CBOSA, do których to orzeczeń nawiązano na s. 7 uzasadnienia wyroku NSA z dnia 27 listopada 2019 r., II OSK 371/18). Zgodnie z powołanym wyżej art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco. Jeżeli organ, do którego wniesiono podanie o wszczęcie postępowania zwykłego, stwierdzi, że sprawa została już poprzednio rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną, winien odmówić wszczęcia postępowania (art. 61a k.p.a.), a jeżeli postępowanie takie zostało już wszczęte, winien umorzyć to postępowanie jako bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 k.p.a.). Należy przyjąć, że decyzja ostateczna ma powagę rzeczy osądzonej co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, tj. podstawy prawnej, podstawy faktycznej i treści żądania strony. Res iudicata następuje więc w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwiema decyzjami z których pierwsza jest ostateczna. Tożsamość ta będzie istniała gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym tej sprawy. Przy czym przez stan faktyczny sprawy należy rozumieć, stan faktyczny mający znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a więc mieszczący się w ramach hipotezy normy prawnej, która stanowiła podstawę do rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną (por. np. wyrok NSA z 14 marca 2019 r., I OSK 1228/17, CBOSA). Przenosząc te ustalenia na grunt niniejszej sprawy należy po pierwsze stwierdzić, że spełniona jest przesłanka tożsamości podmiotowej. Podania w obu sprawach zostały bowiem wniesione przez ten sam podmiot, tj. skarżącą Spółkę. Po drugie, obie decyzje zostały wydane w niezmienionym – w aspekcie podstawy prawnomaterialnej – stanie prawnym. Dotycz to w szczególności podstawy prawnej żądania, tj. art. 46 ust. 1 pkt 5 u.e.l. Po trzecie, zachodzi również tożsamość podstawy faktycznej i żądania. Należy przypomnieć, że w pierwszym postępowaniu, zakończonym decyzją MSWiA z [...] grudnia 2015 r., Spółka domagała się udostępnienia ze zbioru PESEL danych osobowo-adresowych kobiet z roczników 1946-1968 z województw: Dolnośląskiego, Opolskiego, Śląskiego, Małopolskiego, Podkarpackiego, Lubelskiego, Świętokrzyskiego, Łódzkiego, Mazowieckiego, Wielkopolskiego, Zachodniopomorskiego, Pomorskiego celem wysłania zaproszeń na badania mammograficzne. Z kolei w drugim postępowaniu, zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji, Spółka wnosiła o udostępnienia z rejestru PESEL zbioru danych osobowych kobiet urodzonych pomiędzy 1947 - 1968 z województw: Dolnośląskiego, Opolskiego, Śląskiego, Małopolskiego, Podkarpackiego, Lubelskiego, Świętokrzyskiego, Łódzkiego, Mazowieckiego, Wielkopolskiego, Zachodniopomorskiego, Warmińsko - Mazurskiego oraz Pomorskiego celem wysłania zaproszeń na badania mammograficzne. Oceniając tożsamość podstawy faktycznej i żądania należy zauważyć, że istota tego żądania jest tożsama. Otóż Spółka powołując się na umowę zawarta z Narodowym Funduszem Zdrowia domaga się udostepnienia jej z rejestru PESEL zbioru danych osobowych kobiet urodzonych w określonych latach celem skierowania do nich zaproszeń na badania mammograficzne. Drugi z wniosków, jeżeli chodzi o przedział wiekowy kobiet, dotyczy zbioru zawierającego się w zbiorze objętym pierwotnym wnioskiem. Wniosek z 2016 r. objął jeszcze co prawda mieszkanki województwa [...], ale tego rodzaju modyfikacja żądania nie stanowiła zmiany mogącej, nawet hipotetycznie, wpłynąć na wykładnię i zastosowanie relewantnej dla sprawy normy prawa materialnego, czyli art. art. 46 ust. 1 pkt 5 u.e.l. Innymi słowy, zmiana ta nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcie, a tym samym nie była zmianą istotną z punktu widzenia oceny ziszczenia się przesłanki z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
IV.4. Bezzasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. (zarzut nr 3). Przede wszystkim należy zauważyć, że skarżąca nie podjęła nawet próby wykazania, że gdyby Minister przed wydaniem zaskarżonej decyzji skierował do niej zawiadomienie w trybie art. 10 k.p.a., wówczas wynik postępowania byłby inny. Zresztą z uwagi na przyczynę umorzenia postępowania, trudno wskazać, jakiego rodzaju dowody lub twierdzenia Spółka mogłaby zgłosić, a które to dowody lub twierdzenia mogłyby doprowadzić do wydania odmiennego rozstrzygnięcia. Spółka w każdym razie takich dowodów lub twierdzeń nie wskazuje. Reasumując, naruszenie art. 10 k.p.a. nie miało w realiach niniejszej sprawy istotnego wpływu na wynik sprawy, a tym samym nie może doprowadzić do uwzględnienia skargi. Uzupełniająco należy wskazać, że Minister przed wydaniem decyzji z [...] lutego 2017 r. poinformował stronę o możliwości umorzenia postępowania z uwagi na przesłankę z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (zob. pismo z 24 stycznia 2017 r.).
IV.5. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło